Tuy vậy, trong quá trình lãnhđạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội, bảođảm quốc phòng - an ninh và công tác xây dựng Đảng trong thời kỳ mới, độingũ cán b
Trang 1MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Đảng ta khẳng định cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của cáchmạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng của đất nước và chế độ, là khâu thenchốt trong công tác xây dựng Đảng Như vậy, trong tất cả các giai đoạn cáchmạng cán bộ, có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng đối với công tác xây dựngĐảng, xây dựng hệ thống chính trị (HTCT) và thắng lợi của cách mạng Mỗi giaiđoạn cách mạng cần có đội ngũ cán bộ có chất lượng tốt, đáp ứng yêu cầu,nhiệm vụ, điều này phụ thuộc và được quyết định bởi công tác cán bộ
Thực tiễn cách mạng thế giới dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sảncũng như cách mạng Việt Nam đã chứng minh: cách mạng muốn thắng lợihoàn toàn thì giai cấp vô sản phải có chính đảng lãnh đạo, chính đảng ấy phảitập hợp được những phần tử ưu tú nhất của giai cấp công nhân, nhân dân laođộng, có đức, tài, đủ sức lãnh đạo cách mạng giành thắng lợi
Trong giai đoạn thực hiện đường lối đổi mới do Đảng ta khởi xướng vàlãnh đạo, chuyển từ cơ chế kinh tế tập trung, quan liêu bao cấp sang cơ chế thịtrường định hướng xã hội chủ nghĩa (XHCN), đòi hỏi đội ngũ cán bộ phải cóbản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, năng lực phù hợp với yêu cầu của sựnghiệp đổi mới Đảng đã tạo ra được đội ngũ cán bộ như thế, đưa công cuộcđổi mới đạt thành tựu to lớn sau 10 năm đầu của công cuộc đổi mới, tạo thế
và lực để đất nước bước vào thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá(CNH, HĐH) Bước vào thời kỳ này, toàn Đảng, toàn dân ra sức phấn đấutừng bước, thực hiện mục tiêu: độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội(CNXH); vì dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh Mụctiêu đó được tiến hành thực hiện trong bối cảnh quốc tế có những diễn biếnhết sức phức tạp và khó lường; thuận lợi và khó khăn, thời cơ và thách thức
Trang 2đan xen, tác động lẫn nhau, đặt ra những yêu cầu và đòi hỏi rất cao đối vớiđội ngũ cán bộ và công tác cán bộ của Đảng
Bên cạnh đó, các thế lực thù địch đang đẩy mạnh, thực hiện chiến lược
“Diễn biến hoà bình”, lợi dụng các chiêu bài dân chủ, tôn giáo, nhân quyền đểchống phá Đảng và sự nghiệp đổi mới trên đất nước ta Một trong những mụctiêu của chúng là tấn công vào đội ngũ cán bộ chủ chốt, trong đó có đội ngũcán bộ cấp huyện thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hà Tĩnh quản lý(CBCHTDBTVTUHTQL) Do vậy, việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộnày là nhiệm vụ vừa cấp bách vừa có ý nghĩa chiến lược để thực hiện thắnglợi công cuộc đổi mới, đưa đất nước vững bước tiến lên trên con đườngXHCN, vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, vănminh
Đối với tỉnh Hà Tĩnh, thời gian qua, công tác cán bộ và đội ngũ cán bộcủa các huyện, thị xã, thành phố đã được bố trí, sắp xếp một cách tương đốihợp lý, về cơ bản đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ Tuy vậy, trong quá trình lãnhđạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội, bảođảm quốc phòng - an ninh và công tác xây dựng Đảng trong thời kỳ mới, độingũ cán bộ mà đặc biệt là đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL đã bộc lộ nhữngbất cập và hạn chế Đó là hệ quả những yếu kém trong một số khâu của côngtác cán bộ
Hiện nay, Hà Tĩnh đang bước vào thời kỳ mới, ra sức thực hiện nhiệm
vụ đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tập trung phát triển công nghiệp,dịch vụ, xây dựng kết cấu hạ tầng, triển khai nhiều dự án trọng điểm của quốcgia và của tỉnh Yêu cầu, nhiệm vụ của thời kỳ mới hết sức nặng nề, đòi hỏitỉnh cũng như các huyện, thành phố, thị xã phải chuẩn bị thật tốt nguồn nhânlực, nhất là đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL có chất lượng tốt, đủ phẩm chất,năng lực, trí tuệ, đảm đương các công việc được giao
Trang 3Từ nhận thức về ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác cán bộ trong thời
kỳ mới, cũng như thực tiễn và những vấn đề đặt ra về công tác cán bộ hiện
nay của tỉnh, tôi chọn và thực hiện đề tài luận văn thạc sĩ: “Chất lượng đội ngũ cán bộ cấp huyện thuộc diện Ban thường vụ Tỉnh uỷ Hà Tĩnh quản lý trong giai đoạn hiện nay”
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Trong nước: đến nay đã có rất nhiều công trình khoa học nghiên cứu vềcán bộ và công tác cán bộ của Đảng Kết quả nghiên cứu của nhiều công trình
đã được công bố trên các sách, báo, tạp chí và trong các báo cáo tại các cuộchội thảo khoa học, các luận án tiến sĩ, luận văn thạc sĩ
* Luận án tiến sĩ, luận văn thạc sĩ:
Luận án Tiến sĩ lịch sử của Nguyễn Thái Sơn (2002): “Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp tỉnh vùng đồng bằng sông Hồng trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước”, Học viện Chính trị quốc gia
Hồ Chí Minh
- Luận án tiến sĩ của Nguyễn Mậu Dựng (1996) “Xây dựng đội ngũ cán
bộ chủ chốt của Đảng bộ các cấp ở Tây Nguyên hiện nay", Học viện Chính trị
quốc gia Hồ Chí Minh
- Luận văn thạc sĩ của Nguyễn Hồng Tân (2000): “Xây dựng đội ngũ cán
bộ lãnh đạo chủ chốt cấp quận ở thành phố Đà Nẵng trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá”, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
- Luận văn thạc sĩ của Trần Thọ (2007): “Xây dựng đội ngũ cán bộ thuộc diện Ban thường vụ Thành uỷ Đà Nẵng quản lý giai đoạn hiện nay”,
Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh
* Đề tài khoa học, sách:
- Đề tài khoa học cấp Nhà nước giai đoạn 1991-1995, “Xác định cơ cấu
và tiêu chuẩn cán bộ lãnh đạo chủ chốt trong hệ thống chính trị đổi mới”, mã
Trang 4số KX.05.11 do PGS,TS Trần Xuân Sầm làm chủ nhiệm, đã nghiệm thu và inthành sách.
- Đề tài khoa học cấp bộ, năm 2001, do TS Nguyễn Văn Sáu làm chủ
nhiệm: “Nâng cao tổ chức hoạt động thực tiễn của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp huyện ở phía Bắc nước ta trong tình hình hiện nay”; Học viện Chính trị
quốc gia Hồ Chí Minh
- Đề tài khoa học xã hội cấp Nhà nước giai đoạn 1996-2000 “Luận cứ khoa học cho việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, nhằm đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước” mã số KHXH.05.03 do
PGS-TS Nguyễn Phú Trọng làm chủ nhiệm, đã nghiệm thu và in thành sách
* ở Hà Tĩnh:
Uỷ ban nhân dân (UBND) tỉnh đã ban hành Quyết định
822/2002/QĐ-UB-TC ngày 17/4/2002; Quyết định 41/2005/QĐ-UB ngày 26/5/2005 về chính sách khuyến khích đào tạo, bồi dưỡng và thu hút nhân tài
- Quyết định số 10/2008/QĐ-UBND ngày 12/3/2008 về việc ban hành Quy định tạm thời chính sách khuyến khích đào tạo, bồi dưỡng, thu hút và sử dụng nguồn nhân lực chất lượng cao của tỉnh giai đoạn 2008-2012.
Các Quyết định này quy định các mức hỗ trợ và khuyến khích cán bộ
đi học bồi dưỡng, nâng cao trình độ, cũng như chính sách thu hút cán bộ cónăng lực, trình độ cao về công tác tại tỉnh ở một số ngành, lĩnh vực mà tỉnh cónhu cầu
Các Quyết định của UBND tỉnh là những văn bản quan trọng trọng vềchính sách cán bộ của tỉnh
- Ban Tổ chức Tỉnh uỷ đã có đề án quy hoạch đội ngũ cán bộ của tỉnhtrong những năm tới Đề án trình bày các quan điểm, phương hướng, nhiệm
vụ và một số giải pháp cơ bản mang tính định hướng chung cho các cấp, cácngành về công tác quy hoạch cán bộ
Trang 5- Sở Nội vụ đã có đề tài nghiên cứu về xây dựng đội ngũ cán bộ quản lýnhà nước của tỉnh Đề tài đã đề xuất một số giải pháp mang tính chính sáchtrong việc bồi dưỡng, bố trí và sử dụng cán bộ để các ngành nghiên cứu, vậndụng trong công tác quản lý cán bộ.
Theo dõi các công trình nghiên cứu, các chuyên đề, chuyên luận, cácvăn bản của Đảng, Nhà nước cũng như của tỉnh đã ban hành, tôi thấy chưa cómột tài liệu nào đề cập, đi sâu nghiên cứu cụ thể về chất lượng đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL trong giai đoạn hiện nay
3 Mục đích, nhiệm vụ của luận văn
3.1 Mục đích
Trên cơ sở làm rõ thêm cơ sở lý luận và thực tiễn, đánh giá đúng thựctrạng chất lượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL và các hoạt động tạo nênchất lượng đó, luận văn và đề xuất những giải pháp chủ yếu nhằm nâng caochất lượng đội ngũ cán bộ này đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ chính trị của cáchuyện, thị xã, thành phố và của tỉnh Hà Tĩnh trong giai đoạn hiện nay
3.2 Nhiệm vụ
- Làm rõ vị trí, vai trò, đặc điểm đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL Đưa raquan niệm về chất lượng cán bộ và chất lượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL vàtiêu chí đánh giá
- Khảo sát đánh giá thực trạng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL và cáchoạt động tạo nên chất lượng đó, chỉ ra, ưu khuyết điểm, nguyên nhân và rút
ra những kinh nghiệm
- Đề xuất những giải pháp chủ yếu nâng cao chất lượng đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL đến năm 2015
4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu của luận văn
- Đối tượng nghiên cứu:
Luận văn nghiên cứu chất lượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
- Phạm vi nghiên cứu:
Trang 6Luận văn khảo sát nghiên cứu chất lượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
và các hoạt động của Tỉnh uỷ, huyện, thị, thành uỷ ở Hà Tĩnh để tạo nên chất lượngđội ngũ cán bộ này, từ năm 1996 đến nay
- Phương hướng và giải pháp được đưa ra trong luận văn có giá trị đếnnăm 2015
5 Cơ sở lý luận, thực tiễn và phương pháp nghiên cứu
4.1 Cơ sở lý luận
Luận văn được thực hiện trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin,
tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm của Đảng ta về cán bộ và công tác cán bộ
5.2 Cơ sở thực tiễn
Luận văn kế thừa có chọn lọc các công trình nghiên cứu khoa học, kếthợp điều tra, khảo sát, phân tích, tổng kết thực tiễn về chất lượng đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL và hoạt động của Tỉnh uỷ, huyện, thị thành uỷ ở HàTĩnh để tạo nên chất lượng đội ngũ cán bộ này Luận văn tham khảo kinhnghiệm về công tác cán bộ ở một số tỉnh khác
5.3 Phương pháp nghiên cứu
Luận văn sử dụng, phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biệnchứng, phương pháp logic và lịch sử; phân tích - tổng hợp, qui nạp - diễndịch; điều tra, khảo sát, thực tiễn, trao đổi với cán bộ lão thành cách mạng vàcán bộ hoạt động thực tiễn
6 Những đóng góp của luận văn
- Quan niệm về chất lượng cán bộ và đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
- Những kinh nghiệm về hoạt động tạo nên chất lượng đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL trong thời gian qua
- Những giải pháp chủ yếu khả thi nâng cao chất lượng đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL đến năm 2015
Trang 7- Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể được dùng làm tài liệu thamkhảo phục vụ cho công tác cán bộ của Tỉnh uỷ cũng như ở các huyện, thị,thành uỷ Đồng thời, kết quả đó cũng có thể sử dụng làm tài liệu tham khảotrong công tác giảng dạy và nghiên cứu về công tác cán bộ ở Trường Chính trịTrần Phú Hà Tĩnh.
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục,luận văn gồm 3 chương, 6 tiết
Trang 8Chương 1 CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ CẤP HUYỆN THUỘC DIỆN BAN THƯỜNG VỤ TỈNH UỶ HÀ TĨNH QUẢN LÝ - NHỮNG VẤN ĐỀ
Tỉnh có hệ thống giao thông khá thuận tiện: Quốc lộ 1A, đường Hồ ChíMinh, đường sắt Bắc - Nam chạy dọc tỉnh; Quốc lộ 15 chạy qua tỉnh, Quốc lộ8A , 12A chạy sang Lào; tỉnh có cửa khẩu quốc tế Cầu Treo và Cảng nướcsâu Vũng Áng, Sơn Dương
Khí hậu ở Hà Tĩnh khắc nghiệt; địa hình của tỉnh phức tạp được chiathành 3 vùng: vùng ven biển, vùng đồng bằng; vùng núi Các huyện ở vùngnúi gồm: Hương Khê, Hương Sơn, Vũ Quang, Kỳ Anh, thị xã Hồng Lĩnh.Tỉnh có 289.272 ha rừng với thảm thực vật đa dạng và nhiều loại gỗ quýhiếm; tỉnh có bờ biển dài 137 km và có một số khoáng sản có trữ lượng lớn,
có nhiều di tích lịch sử - văn hoá nổi tiếng
Trang 9Trong các thời kỳ cách mạng, Đảng bộ và nhân dân Hà Tĩnh đã đónggóp to lớn sức người và sức của vào thắng lợi to lớn của dân tộc Trong thời
kỳ Đảng lãnh đạo xây dựng CNXH và bảo vệ Tổ quốc, Đảng bộ và nhân dân
Hà Tĩnh đã khắc phục khó khăn, ra sức phấn đấu đạt thành tựu to lớn về mọi mặt,góp phần vào thành tựu phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh của đấtnước Trong công cuộc đổi mới, dưới sự lãnh đạo của Đảng, của Tỉnh uỷ mà trựctiếp là cấp uỷ cấp huyện, nhân dân Hà Tĩnh tiếp tục phát huy truyền thống cáchmạng, cần cù, chịu khó, tiết kiệm, sáng tạo vươn lên mạnh mẽ đạt kết quả đángghi nhận trên các lĩnh vực đời sống xã hội, góp phần quan trọng vào thành tựu đổimới của đất nước Hiện tại tốc độ tăng trưởng kinh tế của tỉnh vào loại khá, bìnhquân nửa nhiệm kỳ 2005-2010 đạt 9,4%, trên địa bàn toàn tỉnh chính trị ổn định,trật tự an toàn xã hội được đảm bảo, đời sống nhân dân được nâng lên một bước
* Cấp huyện ở Hà Tĩnh
Cấp huyện là cấp hành chính thứ ba trong hệ thống hành chính 4 cấp ởnước ta, có vai trò quan trọng trong chỉ đạo, hướng dẫn trực tiếp các xã,phường, thị trấn thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng vàpháp luật của Nhà nước ở địa phương, đặc biệt là chỉ đạo phát triển toàn diệncác mặt kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội, quốc phòng và an ninh trên địa bànhuyện, thị xã, thành phố
Cấp huyện có chức năng:
- Quản lý hành chính theo ranh giới, lãnh thổ về các hoạt động củaĐảng, Nhà nước, của các ngành chức năng trực thuộc và các xã, phường, thịtrấn theo nhiệm vụ được Chính phủ phân cấp
- Cụ thể hoá đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật củaNhà nước, Nghị quyết, chủ trương và nhiệm vụ chính trị của tỉnh phù hợp vớiđiều kiện, hoàn cảnh cụ thể ở địa phương; lãnh đạo, chỉ đạo các ngành, cấp cơ
sở, các đoàn thể và toàn dân thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội,
Trang 10quốc phòng, an ninh trên địa bàn, góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ chiến lược
là xây dựng và bảo vệ quê hương, đất nước
- Cấp huyện quản lý trực tiếp và toàn diện các xã, phường, thị trấn trênđịa bàn và chịu sự lãnh đạo, chỉ đạo về mọi mặt của cấp tỉnh và Trung ương
Từ vai trò và chức năng đó, cấp huyện có các nhiệm vụ chủ yếu sau đây:
- Xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội, quốc phòng-an ninh, kếhoạch ngân sách tài chính hàng năm trình Hội đồng nhân dân huyện thôngqua trước khi trình Uỷ ban nhân dân (UBND) tỉnh, Hội đồng nhân dân(HĐND) tỉnh phê duyệt
- Hướng dẫn, chỉ đạo việc thi hành các chủ trương, chính sách, thi hànhpháp luật, ban hành các quyết định, chỉ thị, nghị quyết và tổ chức thực hiện
- Tổ chức tuyên truyền giáo dục pháp luật, kiểm tra việc chấp hành Hiếnpháp, pháp luật ở cơ sở Tổ chức chỉ đạo công tác thi hành án, công tác kiểm tra,thanh tra Nhà nước Tổ chức tiếp dân, giải quyết kịp thời những tố cáo, khiếu nạicủa công dân; quyết định xử lí vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật
- Xây dựng chính quyền vững mạnh, thực hiện nhiệm vụ quản lý Nhànước đối với các tổ chức kinh tế; quản lý hành chính Tổ chức việc bầu cửQuốc hội, HĐND theo quy định của pháp luật Quản lý công tác tổ chức, biênchế, lao động, tiền lương theo phân cấp của tỉnh và Chính phủ Xét, cấp vàthu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh trong phạm vi được giao
Cấp huyện có mối quan hệ trực tiếp với tỉnh và Trung ương, là địa bàn
có điều kiện để kết hợp các ngành, các đơn vị kinh tế, văn hoá do Trung ươnghoặc địa phương trực tiếp quản lý thành một cơ cấu kinh tế lãnh thổ nằmtrong cơ cấu kinh tế quốc dân thống nhất Địa bàn cấp huyện rất thuận tiệncho việc hình thành cơ cấu kinh tế kết hợp nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụtrong tổng thể phát triển và phân bố lực lượng sản xuất theo vùng kinh tế.Hơn nữa, cấp huyện còn là địa bàn thuận lợi để kết hợp chặt chẽ giữa kinh tế
và quốc phòng, an ninh Cấp huyện là một cấp kế hoạch và ngân sách quan
Trang 11trọng, đồng thời là cấp thực hiện quản lý theo lãnh thổ kết hợp quản lý theongành.
Trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ chung của cấp huyện do Nhà nướcquy định, cấp huyện ở Hà Tĩnh không nằm ngoài các quy định đó Tuy nhiên,
do đặc điểm cụ thể của địa phương, chức năng, nhiệm vụ của cấp huyện ở HàTĩnh có một số điểm đặc thù so với các địa phương khác
Hà Tĩnh có 12 đơn vị hành chính cấp huyện, trong đó có 10 huyện, mộtthành phố trực thuộc tỉnh (thành phố Hà Tĩnh) và một thị xã (thị xã HồngLĩnh), trải qua quá trình sát nhập và chia tách tỉnh, HTCT cấp huyện ở HàTĩnh vẫn phát triển, ổn định và vững chắc Các Đảng bộ cấp huyện ở Hà Tĩnh
là thành viên của HTCT, nhưng là hạt nhân lãnh đạo của toàn bộ hệ thống Vềmặt tổ chức, tỉnh có 10 đảng bộ huyện, 1 đảng bộ thị xã và 1 đảng bộ thành phố,
ở đó, có Ban Chấp hành đảng bộ, Ban Thường vụ cấp uỷ và thường trực cấp uỷ
Giúp việc cho Ban Chấp hành đảng bộ (cấp uỷ) là các ban đảng: BanTuyên giáo, Ban Tổ chức, Uỷ ban Kiểm tra, Ban Dân vận, Văn Phòng cấp uỷ
Các cơ quan nhà nước cấp huyện gồm: HĐND và UBND các huyện,thị xã và thành phố trực thuộc; các cơ quan tư pháp và lực lượng vũ trangnhân dân
1.1.2 Quan niệm vị trí, vai trò và đặc điểm của đội ngũ cán bộ cấp huyện thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hà Tĩnh quản lý
1.1.2.1 Quan niệm, vị trí, vai trò cán bộ cấp huyện thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hà Tĩnh quản lý
* Quan niệm về CBCHTDBTVTUHTQL
Trước hết cần thống nhất quan niệm về cán bộ cấp huyện Cán bộ cấphuyện là những cán bộ của Đảng hoạt động trong HTCT các huyện, thị xã vàthành phố trực thuộc tỉnh ở Hà Tĩnh hiện nay
Trang 12Theo quy định phân cấp quản lý cán bộ của Bộ Chính trị, nhữngCBCHTDBTVTUHTQL gồm các chức danh: Bí thư, Phó bí thư, uỷ viên banthường vụ huyện uỷ, thị uỷ và thành uỷ trực thuộc tỉnh; Chủ tịch, Phó chủ tịchHĐND và UBND các huyện, thị xã và thành phố trực thuộc tỉnh
Quyền quản lý của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ đối với những cán bộ nàylà: Quyết định việc cụ thể hoá tiêu chuẩn chức danh cán bộ; quyết định đánhgiá, quy hoạch, đào tạo bồi dưỡng cán bộ; quy định lựa chọn, bổ nhiệm cánbộ; quy định kiểm tra giám sát khen thưởng, kỷ luật và thực hiện chính sáchcán bộ; giới thiệu nhân sự để HĐND bầu vào các chức vụ trong bộ máy nhànước cấp huyện
* Vị trí, vai trò của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
Trong bất kỳ thời kỳ nào, giai đoạn nào của sự nghiệp cách mạng dưới
sự lãnh đạo của Đảng, cán bộ và công tác cán bộ đều giữ vị trí đặc biệt quantrọng Cán bộ là nhân tố quyết định việc nâng cao năng lực lãnh đạo và sứcchiến đấu của Đảng Cán bộ là bộ phận đặc biệt quan trọng, là trung tâm củanhân tố con người Trong những nhân tố tạo nên sự phát triển không ngừngcủa xã hội, nhân tố con người giữ vị trí trọng tâm, quyết định đối với các nhân
tố khác Con người là vốn quý nhất, là chủ thể sáng tạo ra mọi giá trị vật chất
và tinh thần của xã hội Con người vừa là động lực, vừa là mục tiêu của sựphát triển xã hội
Cán bộ chủ chốt trước hết là những người cán bộ lãnh đạo, nhưng làngười cán bộ lãnh đạo quan trọng nhất Đó là những người trực tiếp xây dựng
và tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách do cấp trên giao phó Đó lànhững người chịu trách nhiệm về kết quả hoạt động của cấp uỷ hoặc cơ quan
mà họ đứng đầu
Khi nói về vị trí, vai trò của cán bộ lãnh đạo đối với sự nghiệp cáchmạng, C.Mác và Ph.Ăngghen là người đầu tiên nêu ra quan điểm khoa học về
Trang 13cán bộ, hai ông khẳng định: “Muốn thực hiện tư tưởng thì cần có những conngười sử dụng lực lượng thực tiễn” [39, tr.181].
C.Mác và Ăngghen đã có những kết luận sâu sắc và toàn diện về vị trí,vai trò của cán bộ trong sự nghiệp cách mạng vô sản Theo hai ông, cán bộlãnh đạo là những người tiêu biểu cho phong trào cách mạng Họ có tri thứccủa thời đại, có trình độ nhận thức cao, biết kết hợp, vận dụng lý luận cáchmạng với thực tiễn để tổ chức phong trào cách mạng của quần chúng Họ lànhững người trung thành tuyệt đối với lợi ích của giai cấp công nhân, nhândân lao động và dân tộc; có trách nhiệm cao với nhiệm vụ cách mạng và chịu
sự giám sát của quần chúng, do đó được quần chúng tin yêu
V.I.Lênin là người kế tục và phát triển sáng tạo tư tưởng C.Mác vàĂngghen về vị trí vai trò của cán bộ lãnh đạo và là tấm gương về hoạt động lýluận và hoạt động thực tiễn Người khẳng định vị trí, vai trò đặc biệt quantrọng của cán bộ và việc đào tạo cán bộ trong điều kiện Đảng lãnh đạo đấutranh giành chính quyền và trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa và bảo vệ Tổquốc V.I.Lênin viết: “Trong lịch sử chưa hề có một giai cấp nào dành đượcquyền thống trị nếu nó không đào tạo ra được trong hành ngũ của mình nhữnglãnh tụ chính trị, những đại biểu tiên phong có đủ khả năng lãnh đạo, tổ chứcphong trào” [35, tr.473] Khi đã giành được chính quyền, Người yêu cầu độingũ cán bộ phải dũng cảm, nỗ lực gấp trăm lần trong nội chiến để học nhữngđiều sơ đẳng nhất của công việc quản lý nhà nước, quản lý xã hội Người chỉ
ra nhiệm vụ quan trọng của công tác cán bộ của Đảng: “Nghiên cứu conngười tìm những cán bộ có bản lĩnh Hiện nay đó là then chốt; nếu không thếthì tất cả mọi mệnh lệnh và quyết định chỉ là mớ giấy lộn” [37, tr.449]
Rõ ràng, khi có đường lối đúng thì cán bộ là nhân tố quan trọng, quyếtđịnh thắng lợi việc tổ chức thực hiện đường lối đó Đảng cầm quyền lãnh đạoxây dựng CNXH và bảo vệ Tổ quốc, nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của Đảng
là phải bằng mọi cách tạo ra những cán bộ chính trị tài giỏi, những nhà chính
Trang 14trị chuyên nghiệp Người nhấn mạnh: “Muốn thắng giai cấp tư sản thì phải tạolấy “những nhà chính trị giai cấp” thực sự của mình, những nhà chính trị vôsản và không thua kém các nhà chính trị của giai cấp tư sản” [36, tr.80-81].
Xây dựng CNXH là sự nghiệp lâu dài, rất mới mẻ, khó khăn và phứctạp, tiến hành trên một phạm vi rộng lớn Vì thế, phải có đội ngũ cán bộ amhiểu nhiều lĩnh vực, đặc biệt là lĩnh vực kinh tế, biết tổ chức và thống nhất cáclực lượng hướng về mục tiêu của CNXH Đội ngũ cán bộ ấy, phải thực sự cókhả năng đề xuất chủ trương, giải pháp thực hiện có hiệu quả đường lối củaĐảng chính sách pháp luật của Nhà nước có năng lực quản lý kinh tế-xã hội
Vận dụng sáng tạo và phát triển tư tưởng, quan điểm của các nhà kinhđiển chủ nghĩa Mác-Lênin vào thực tiễn cách mạng Việt Nam, Chủ tịch HồChí Minh luôn khẳng định cán bộ là một trong những vấn đề có ý nghĩa quyếtđịnh đối với thắng lợi của sự nghiệp cách mạng, đối với công tác xây dựngĐảng Người viết, “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc”; “công việc thànhcông hoặc thất bại đều do cán bộ tốt hay kém” [43, tr.269, 273]
Từ vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng của cán bộ, nhất là cán bộ lãnhđạo, quản lý chủ chốt các ngành, các cấp đối với công tác xây dựng Đảngtrong sạch vững mạnh về chính trị, tư tưởng, tổ chức, có năng lực lãnh đạo vàsức chiến đấu cao, và đối với thắng lợi của cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minh
đã coi cán bộ là vốn quý của Đảng, của nhân dân, của đất nước và dân tộc.Ngay từ khi cách mạng còn phôi thai với muôn vàn khó khăn, thử thách, Người
đã dạy một cách dễ hiểu rằng: “Cán bộ là tiền vốn của đoàn thể, có vốn mới làm
ra lãi, không có cán bộ tốt thì hỏng việc, tức là lỗ vốn” [43, tr.367] Từ nhận thứcsâu sắc và đánh giá cao vị trí, vai trò của cán bộ, Người chỉ ra mục tiêu, nhiệm
vụ của công tác cán bộ là, tạo ra đội ngũ cán bộ có chất lượng tốt, xứng đáng với
vị trí, vai trò đó Đồng thời, khẳng định tầm quan trọng của công tác cán bộ.Người nhấn mạnh: “Huấn luyện cán bộ là công việc gốc của Đảng” [43, tr.269]
Trang 15Cả cuộc đời hy sinh vì nước, vì dân, trước lúc ra đi, trong Di chúc,Người căn dặn: Đảng ta là một Đảng cầm quyền Mỗi đảng viên và cán bộphải thực sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự cần, kiệm, liêm, chính,chí công vô tư Phải giữ gìn Đảng ta thật sự trong sạch, phải xứng đáng làngười lãnh đạo, là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân
Được Chủ tịch Hồ Chí Minh dày công dìu dắt, tổ chức và lãnh đạo,Đảng Cộng sản Việt Nam luôn coi trọng và đánh giá cao vai trò của cán bộ vàcông tác cán bộ, đặc biệt là cán bộ lãnh đạo quản lý chủ chốt, các cấp Điều
đó luôn luôn được thể hiện nhất quán qua các giai đoạn của cách mạng Bướcvào công cuộc đổi mới toàn diện của đất nước, trước nhiệm vụ cách mạngmới, rất nặng nề, Đại hội VI của Đảng đã chỉ rõ: “Đổi mới cán bộ lãnh đạocác cấp là mắt xích quan trọng nhất mà Đảng ta phải nắm chắc để thúc đẩynhững cuộc cải cách có ý nghĩa cách mạng” [22, tr.132] Nhận thức đó, đượcthể hiện bằng thực tiễn sinh động của quá trình đổi mới đội ngũ cán bộ nhữngnăm vừa qua Sự lớn mạnh không ngừng của Đảng Cộng sản Việt Nam cùngvới những thành tựu mà nhân dân ta giành được qua các giai đoạn cách mạng,nhất là thành tựu có ý nghĩa lịch sử qua 20 năm đổi mới, do nhiều nguyênnhân, trong đó nguyên nhân quan trọng là nhận thức đúng đắn, sâu sắc vị trí,tầm quan trọng của cán bộ, từ đó có các chủ trương, giải pháp đúng cho côngtác cán bộ
Nhận thức rõ vai trò của đội ngũ của cán bộ trước yêu cầu thực hiệnnhiệm vụ chính trị trong giai đoạn mới, bước vào thời kỳ đẩy mạnh CNH,HĐH đất nước, Đảng nêu rõ: “Tình hình và nhiệm vụ mới đặt ra rất nhiều yêucầu cho công tác cán bộ Toàn Đảng phải hết sức chăm lo xây dựng thật tốtđội ngũ cán bộ ” [23, tr.145]
CNH, HĐH là giai đoạn phát triển tất yếu của mọi quốc gia, nhằmchuyển từ nền kinh tế kém phát triển lên nền kinh tế tiên tiến, hiện đại Song,công việc ấy, phải qua hàng chục năm, thậm chí lâu hơn nữa Đối với nước ta,
Trang 16điểm xuất phát rất thấp kém, lại trải qua hơn 30 năm chiến tranh ác liệt, để lạinhiều hậu quả rất nặng nề, thì hoàn thành công việc đó, lại càng phải qua mộtquá trình lâu dài, gian khổ, phải vượt qua nhiều khó khăn, thách thức Điều đóđòi hỏi phải có đội ngũ cán bộ tương xứng đáp ứng yêu cầu thời kỳ đẩy mạnhCNH, HĐH đất nước.
Những năm gần đây, tình hình chính trị, kinh tế thế giới và khu vực cónhiều biến đổi nhanh chóng và phức tạp Với sự phát triển như vũ bão củakhoa học, công nghệ, sự giao lưu quốc tế ngày càng mở rộng và gia tăng, cácnước đang phát triển có điều kiện rất thuận lợi để có thể rút ngắn quá trìnhCNH, HĐH Quốc gia nào lựa chọn cho mình được một chiến lược CNH,HĐH đúng đắn, tận dụng được lợi thế, vượt qua khó khăn, thách thức sẽ có cơhội vươn lên trở thành những nước công nghiệp mới, có nền kinh tế pháttriển Ngược lại, nước nào bỏ lỡ thời cơ sẽ bị tụt hậu ngày càng xa so với cácnước khác Điều đó lại càng đòi hỏi rất cao đối với đội ngũ cán bộ, nhất là độingũ cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt các ngành, các cấp Vị trí, vai trò củanhững cán bộ này và công tác cán bộ lại càng quan trọng hơn Tại Đại hội XĐảng ta chỉ rõ: “Nhiệm vụ quan trọng nhất là xây dựng đội ngũ cán bộ lãnhđạo, trước hết là cán bộ lãnh đạo cấp chiến lược và người đứng đầu tổ chứccác cấp, các ngành của hệ thống chính trị” [ 28, tr.293].CBCHTDBTVTUHTQL cũng là những cán bộ thuộc diện nêu trên
Trong điều kiện mở cửa, chủ động và tích cực hội nhập kinh tế quốc tếphải trao đổi và học tập, áp dụng kinh nghiệm tốt của các nước phát triển trênthế giới và trong khu vực, phù hợp với điều kiện nước ta, trong đó, vấn đề xâydựng đội ngũ cán bộ quan chức nhà nước của một số nước cần được quan tâmnghiên cứu
Qua kinh nghiệm thành công của Nhật Bản và các nước công nghiệpmới phát triển (NICs) như Hàn Quốc, Xingapo, cho thấy, trong các nhân tốtác động tới sự phát triển “thần kỳ” của các nước này, gồm: những thành tựu
Trang 17cách mạng công nghệ; sự quan tâm đúng đắn phát triển nguồn nhân lực; vaitrò của Nhà nước và các chính sách đúng đắn; sự tranh thủ, đón đầu, nắm bắtthời cơ Song một yếu tố đặc biệt quan trọng nổi lên thuộc về con ngườiđược một số nhà kinh tế học thế giới như: Chairmers, Jonson, Simon Kujnetsrất quan tâm, họ đã dùng khái niệm “Năng lực xã hội” để diễn đạt yếu tố đó.
“Năng lực xã hội” là một khái niệm bao gồm 4 thành tố: sự sắc sảo và quyếttâm của giới lãnh đạo chính trị; năng lực và tư chất cao của đội ngũ cán bộlãnh đạo, quản lý (thường gọi là đội ngũ cán bộ quan chức Nhà nước); tài tríkinh doanh, tinh thần mạo hiểm và sự sắc sảo của đội ngũ giám đốc công ty,
xí nghiệp; năng lực phẩm chất của đội ngũ những người lao động Bốn thành
tố này tác động lẫn nhau, tạo tiền đề cho nhau, tạo thành sức mạnh tổng hợpgọi là “năng lực xã hội” [2, tr.36]
Cán bộ CBCHTDBTVTUHTQL là người quyết định việc thực hiệnthắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, bảo vệ an ninh,quốc phòng và công tác xây dựng Đảng của huyện, góp phần tích cực vào sựphát triển của tỉnh Đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật củaNhà nước có đi vào cuộc sống, có trở thành hiện thực trên địa bàn tỉnh HàTĩnh hay không, phụ thuộc rất lớn vào đội ngũ cán bộ này Vì vậy, đòi hỏiCBCHDBTVTUHTQL phải ra sức phấn đấu, không ngừng học tập, nâng caotrình độ lý luận chính trị, chuyên môn nghiệp vụ và kinh nghiệm công tác;thường xuyên tu dưỡng, rèn luyện bản chất giai cấp công nhân và tính tiênphong của Đảng; nâng cao lập trường chính trị, kiên định mục tiêu lý tưởngcủa Đảng, của giai cấp công nhân, ra sức đấu tranh bảo vệ Đảng, bảo vệ Chủnghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và bảo vệ chế độ XHCN
CBCHTDBTVTUHTQL là người tổ chức, chỉ đạo cấp cơ sở triển khaithực hiện chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhànước CBCHTDBTVTUHTQL là người vận dụng, hướng dẫn, kiểm tra, thẩmđịnh chính sách và đề xuất các vấn đề cần bổ sung, cần sửa đổi chính sách bảo
Trang 18đảm sự liên thông giữa chính sách và cuộc sống Họ trực tiếp chỉ đạo cấp cơ
sở thực hiện, biến các chủ tương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhànước thành hiện thực trên địa bàn huyện, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh
Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: sau khi có đường lối, chính sách thìcán bộ là người quyết định hết thảy Quan điểm của Người cho ta hiểu thêmvai trò của đội ngũ cán bộ chủ chốt Trong thực tiễn, cấp tỉnh và Trung ương là
cơ quan quản lý vĩ mô, có vai trò xác định chủ trương, đường lối, mang tính địnhhướng và lãnh đạo tổ chức thực hiện Còn đối với CBCHTDBTVTUHTQL họphải tìm ra những biện pháp thực hiện phù hợp với địa phương và trực tiếp chỉđạo thực hiện đạt kết quả Để đạt được những yêu cầu nói trên, trước hết, ngườicán bộ lãnh đạo, quản lý phải có trình độ chuyên môn, trình độ chính trị vàkhả năng nắm bắt, xử lý vấn đề nảy sinh trong thực tiễn Trình độ và năng lựchoạt động thực tiễn giúp họ hiểu mình phải làm gì? Làm như thế nào? Bằngcách nào? ngay tại địa phương Bất kỳ một chủ trương nào cũng chỉ có thểtriển khai thực hiện có hiệu quả khi đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL biết tổchức cho cán bộ thuộc quyền nắm vững nội dung các chủ trương, chính sách,phát huy được trí tuệ của tập thể trong việc đề ra các biện pháp tổ chức thựchiện
CBCHTDBTVTUHTQL là người đưa ra các dự án phát triển kinh tế,văn hoá, xã hội của địa phương trên cơ sở định hướng của tỉnh và Trungương Với cương vị là những người đứng đầu có trách nhiệm trước Đảng,trước dân, đội ngũ cán bộ này là người trực tiếp nắm vững tiềm năng, thếmạnh của địa phương để tham mưu cho cấp uỷ, chính quyền cấp huyện quyếtđịnh các mục tiêu, nhiệm vụ phát triển từng thời kỳ Đây chính là cơ sở củaviệc xác định phương hướng, mục tiêu, kế hoạch phát triển kinh tế-xã hộichung của tỉnh trong những năm trước mắt và lâu dài
Những cán bộ này là người xây dựng và điều hành các tổ chức chínhtrị- xã hội Để thực hiện quyền lãnh đạo của mình, trên thực tế họ phải góp
Trang 19phần lập ra tổ chức, xây dựng chương trình, kế hoạch và tổ chức thực hiện cácchương trình, kế hoạch đã đề ra CBCHTDBTVTUHTQL giỏi thì tổ chức mớimạnh, tổ chức mạnh thì việc thực hiện các nhiệm vụ chính trị mới đạt kết quảcao Ngược lại, tổ chức mạnh thì sự lãnh đạo, điều hành của cán bộ lãnh đạo chủchốt sẽ thuận lợi, đạt kết quả, vai trò của cán bộ được khẳng định và nâng lên.
CBCHTDBTVTUHTQL còn là người trực tiếp xây dựng, phát triển vàduy trì các phong trào cách mạng của nhân dân tại địa phương Thông qua cácphong trào hành động cách mạng mà cán bộ gắn bó với nhân dân, nắm tâm tư,nguyện vọng của nhân dân, tạo mọi điều kiện để nhân dân thể hiện được ýchí, nguyện vọng và quyền làm chủ của họ Thông qua các phong trào nhândân, cán bộ lãnh đạo biết được những điểm hợp lý và chưa hợp lý trong cácchủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước và các chươngtrình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương để kịp thời phản ánhlên cấp trên, sớm có biện pháp khắc phục, điều chỉnh cho phù hợp với thựctiễn
Ngoài việc lãnh đạo, quản lý mọi mặt ở địa phương, đơn vị, những cán
bộ này còn là người trực tiếp tham gia tổ chức thực hiện nhiệm vụ chính trị đề
ra Vì vậy, với tư cách vừa là người lãnh đạo, quản lý vừa là người trực tiếpchỉ đạo và tham gia thực hiện, đòi hỏi và cũng là yêu cầu trước hết đối vớitừng cán bộ, họ phải làm gương để cán bộ, đảng viên và nhân dân noi theo
Do đó, CBCHTDBTVTUHTQL, một mặt, phải thường xuyên, học tập nângcao trình độ lý luận, chuyên môn nghiệp vụ và năng lực lãnh đạo, điều hành.Mặt khác, phải không ngừng tu dưỡng, rèn luyện phẩm chất chính trị, đạođức, lối sống, tiên phong, gương mẫu trong công tác, trong cuộc sống, làm tốtnghĩa vụ công dân để mọi người tin tưởng, noi theo
Mỗi CBCHTDBTVTUHTQL còn là trung tâm đoàn kết, tập hợp mọinguồn lực, trí tuệ của địa phương, đơn vị, động viên mọi người ra sức thựchiện các nhiệm vụ chính trị đề ra Phát huy được trí tuệ tập thể, dân chủ cao,
Trang 20đoàn kết tốt sẽ là sức mạnh to lớn, là điều kiện tiên quyết để thực hiện thắnglợi nhiệm vụ chính trị của địa phương, đơn vị Trong khi thực hiện vai trò làtrung tâm đoàn kết, tập hợp mọi người, CBCHTDBTVTUHTQL cần khắcphục tình trạng đoàn kết một chiều, chia bè kéo cánh, gây mất đoàn kết nội
bộ, ảnh hưởng không tốt đến cơ quan, đơn vị, hạn chế phong trào quần chúng
Sự nghiệp CNH, HĐH ở cấp huyện có thành công hay không, phụthuộc rất lớn vào sự năng động, sáng tạo vận dụng đường lối, chủ trương củaĐảng, phù hợp với đặc điểm của địa phương, vào năng lực tổ chức triển khaithực hiện nhiệm vụ chính trị của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
Mỗi huyện, thị xã, thành phố của Hà Tĩnh là một đơn vị kinh tế-xã hộitổng hợp chịu sự lãnh đạo trực tiếp của tỉnh và Trung ương Đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL là những người vừa chịu trách nhiệm trước Tỉnh uỷ
và Chính quyền tỉnh, vừa chịu trách nhiệm trực tiếp trước nhân dân về nhiệm
vụ xây dựng và phát triển toàn diện cấp huyện Trong hoạt động họ phải giảiquyết hài hoà mối quan hệ mật thiết giữa bộ phận và toàn thể, giữa tập quyền
và phân quyền, tập trung và dân chủ, giữa cái phổ biến và cái đặc thù trong mốiquan hệ với tỉnh và cơ sở Đồng thời, họ phải xử lý một cách khoa học, đúngnguyên tắc, đúng Hiến pháp và Pháp luật mọi mối quan hệ Đặc biệt, trong điềukiện hội nhập hiện nay, ngoài nhiệm vụ chung, tỉnh Hà Tĩnh đang triển khainhiều dự án trọng điểm của quốc gia và của tỉnh cũng như các dự án lớn củanước ngoài đầu tư trên địa bàn các huyện, thị xã, thành phố, vai trò, của đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL lại càng quan trọng; nhiệm vụ chính trị rất nặng nề, đòihỏi đội ngũ cán bộ này vươn lên mạnh mẽ mới đáp ứng được vị trí, vai trò đó
1.1.2.2 Đặc điểm của đội ngũ cán bộ cấp huyện thuộc diện Ban Thường vụ tỉnh uỷ Hà Tĩnh quản lý
Đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL có những đặc điểm chủ yếu sau đây:
Trang 21Một là, qua quá trình hoạt động và qua Đại hội Đảng các cấp trong tỉnh,
tiến đến Đại hội X toàn quốc của Đảng và Đại hội XVI Đảng bộ tỉnh vừa qua,đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL đã được củng cố kiện toàn về số lượng, cơcấu, trình độ mọi mặt được nâng lên một bước khá lớn, chất lượng được nânglên
Hiện tại toàn tỉnh có 149 CBCHTDBTVTUHTQL Số lượng những cán
bộ ở các huyện, thị xã, thành phố chênh lệch khá lớn, huyện nhiều nhất là 15đồng chí, huyện ít nhất là 8 đồng chí; cán bộ nữ chiếm tỷ lệ 10,7% Cơ cấu độtuổi chưa thật hợp lý, cán bộ ở độ tuổi trẻ còn chiếm tỷ lệ thấp (10%) Trình
độ mọi mặt so với nhiệm kỳ trước đã tăng lên đáng kể: tất cả cán bộ đều cótrình độ cao cấp lý luận chính trị, đã có 6 đồng chí có trình độ thạc sỹ, và có 1đồng chí đạt trình độ tiến sĩ chuyên ngành
Chất lượng hoạt động được nâng lên rõ rệt, thể hiện ở kết quả hoànthành nhiệm vụ, mà tập trung ở tốc độ tăng trưởng của Tỉnh Hà Tĩnh: tốc độtăng trưởng GDP của tỉnh bình quân hàng năm từ năm 2000 đến năm 2007 là8,2%; nửa nhiệm kỳ 2005-2010 là 9,4%; cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướngtích cực: Nông nghiệp, Lâm nghiệp, Ngư nghiệp (38.65%), công nghiệp - xâydựng (25.35%); dịch vụ (36%) Thu nhập bình quân đầu người tăng từ 2,68 triệuđồng (năm 2000) lên 6,7 triệu đồng (năm 2007), dự kiến 2008 đạt 8 triệu đồngchính trị ổn định, trật tự an toàn xã hội được đảm bảo
Hai là, đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL sinh ra và lớn lên được rèn,
luyện trưởng thành ở một tỉnh nhân dân có truyền thống cách mạng kiêncường, bất khuất trong chống đế quốc phong kiến, thông minh, cần cù, sángtạo và tiết kiệm trong xây dựng CNXH và bảo vệ Tổ quốc
Sinh ra, lớn lên, rèn luyện và trưởng thành ở một địa phương có truyềnthống cách mạng kiên cường, bất khuất, nhân dân cần cù, sáng tạo trong xâydựng đất nước, quê hương, đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL đã kế thừa
Trang 22truyền thống tốt đẹp đó, ngày càng trưởng thành So với nhiều địa phươngkhác trong cả nước, Hà Tĩnh có phong trào cách mạng sôi nổi, mạnh mẽ trongnhững năm 30 của thế kỷ XX, và tiêu biểu là được là phong trào Xô viết -Nghệ Tĩnh 1930-1931; cao trào cách mạng 1936-1939 và cuộc khởi nghĩadành chính quyền năm 1945,được cả nước biết đến Tỉnh uỷ Hà Tĩnh đượcthành lập sớm, được sự lãnh đạo của Trung ương đã lãnh đạo nhân dân giànhthắng lợi to lớn.
Trong công cuộc xây dựng CNXH và nhất là trong công cuộc đổi mớihiện nay Tỉnh uỷ và các cấp uỷ đảng đã và đang lãnh đạo nhân dân khắc phụckhó khăn, vượt qua gian khổ, thách thức, tận dụng thời cơ, năng động sángtạo dành được thành tựu to lớn
Truyền thống quý báu ấy được ăn sâu, bám chắc vào đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL được phát huy trên từng cương vị công tác của mỗicán bộ
Ba là, nhiệm vụ chính trị của địa phương mà đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
lãnh đạo thực hiện rất nặng nề; Hà Tĩnh đang thu hút và triển khai nhiều dự án quốcgia và các dự án của nước ngoài
Triển khai thực hiện các dự án đó, những CBCHTDBTVTUHTQL phảitạo điều kiện thuận lợi đảm bảo tiến độ các dự án Trong đó, khó khăn nhất, làgiải phóng mặt bằng giao đất cho dự án Điều này có thể thực hiện tốt, songkhó khăn, phức tạp nhất là giải quyết việc làm, đảm bảo đời sống cho nhândân khi họ đã giao lại đất để xây dựng dự án Cùng với việc đó, là các vấn đềphức tạp về xã hội sẽ nảy sinh trên địa bàn khi các dự án đi vào hoạt động.Đồng thời, những cán bộ này còn phải chịu trách nhiệm lãnh đạo mọi mặt đờisống xã hội ở địa phương, đảm bảo sự phát triển Đây là những vấn đề rất lớn,nhưng cũng là một dịp tốt để thử thách, khẳng định vai trò của đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL trong điều kiện mới
Trang 23Bốn là, địa bàn và môi trường hoạt động của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL có
những thuận lợi
Đội ngũ cán bộ này hoạt động trong môi trường có nhiều thuận lợi, đó
là Hà tĩnh là tỉnh trung tâm của vùng Bắc Trung Bộ, có đường giao thôngthuận tiện cho việc giao lưu với các tỉnh khác trong vùng và với cả nước, vớinước bạn Lào qua cửa khẩu quốc tế Cầu Treo, có đường biển và cảng nướcsâu rất thuận tiện cho việc phát triển kinh tế - xã hội và giao lưu kinh tế
Tuy nhiên, bên cạnh những thuận lợi, trong hoạt động đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL cũng gặp không ít khó khăn, thách thức Đó là, điềukiện tự nhiên của tỉnh khắc nghiệt, bão lụt, hạn hán thường xuyên xảy ra; kinh
tế - xã hội so với nhiều tỉnh khác trong vùng và trong cả nước vẫn thuộc loạithấp kém; tốc độ tăng trưởng tuy có tăng, song chưa vững chắc; đời sốngnhân dân còn gặp nhiều khó khăn Hà Tĩnh vẫn là tỉnh nghèo Mặc dù cónhiều đường giao thông quốc gia đi qua, song đường giao thông nội tỉnh, nộihuyện vẫn còn khó khăn, đường sá xuống cấp không đủ kinh phí để tu bổnâng cấp; cơ sở hạ tầng kinh tế - xã hội thiếu thốn, lạc hậu Địa hình hẹp, bịchia cắt, độ dốc lớn từ Tây sang Đông, đi lại rất khó khăn, nhất là các huyệnmiền núi; tỉnh lại chịu ảnh hưởng nặng nề của gió Lào, gây khó khăn rất lớncho trồng trọt và chăn nuôi; điều này những cán bộ chủ chốt ở các huyện trựctiếp phải đối mặt để tìm cách lãnh đạo kinh tế - xã hội của địa phương pháttriển
Hà Tĩnh là tỉnh xa Thủ đô và các trung tâm kinh tế, khoa học kỹ thuậtlớn của cả nước nên việc thu hút đầu tư, việc giao lưu, chuyển giao công nghệtiên tiến vào địa phương gặp khó khăn
Năm là, đối tượng lãnh đạo, quản lý của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
đa dạng phong phú và có những nét đặc thù
Đối tượng lãnh đạo, quản lý của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL đadạng phong phú, có truyền thống cách mạng, kiên cường bất khuất; năng
Trang 24động sáng tạo; có trình độ tương đối cao so với một số tỉnh trong cả nước;một lòng một dạ đi theo Đảng làm cách mạng và đi đến ấm no hạnh phúc.Song, phần khá lớn người dân còn chịu ảnh hưởng nặng nề của phong tục, tậpquán cũ cả trong sản xuất và trong đời sống tinh thần Phong tục tập quán sảnxuất lạc hậu, manh mún, sự nhận thức về kinh tế thị trường và hội nhập kinh
Cá biệt, ở một vài nơi tổ chức cơ cở đảng yếu kém kéo dài Trong đội ngũ cán
bộ trực tiếp chịu sự lãnh đạo, quản lý của CBCHTDBTVTUHTQL còn có nơimất đoàn kết, có biểu hiện tiêu cực, kéo bè, kéo cánh Đây là khó khăn khôngnhỏ đối với sự lãnh đạo, quản lý, điều hành của một sốCBCHTDBTVTUHTQL
1.2 Chất lượng đội ngũ cán bộ cấp huyện thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hà Tĩnh quản lý - Quan niệm và tiêu chí đánh giá
1.2.1 Quan niệm về chất lượng đội ngũ cán bộ cấp huyện thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hà Tĩnh quản lý
Đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL được tạo nên bởi số lượng cán bộ, cơcấu đội ngũ cán bộ và chất lượng từng cán bộ Ba yếu tố này đều quan trọng,song chất lượng từng cán bộ là quan trọng hơn cả Bởi vì, nếu có đủ số lượngcán bộ và cơ cấu đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL hợp lý, nhưng từng cán bộ
có chất lượng thấp thì chất lượng đội ngũ cán bộ đó sẽ không cao Nếu từngcán bộ có chất lượng tốt, đội ngũ cán bộ đó có cơ cấu hợp lý nhưng lại không
Trang 25có đủ số lượng cần thiết thì sẽ thiếu cán bộ để bố trí vào các cương vị quantrọng, chất lượng của đội ngũ sẽ thấp, tức là kết quả hoạt động hạn chế Nếuđội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL có đủ số lượng, từng cán bộ có chất lượngtốt, nhưng đội ngũ cán bộ có cơ cấu không hợp lý thì sẽ thiếu những cán bộđảm nhiệm ở những lĩnh vực, địa bàn quan trọng Và như vậy chất lượng hiệuquả hoạt động của đội ngũ cán bộ sẽ hạn chế nhất định Tuy nhiên, nếu từngcán bộ có chất lượng tốt, song số lượng cán bộ và cơ cấu đội ngũ cán bộ chưathật đảm bảo, thì cũng có thể dần dần khắc phục được Bởi vậy, chất lượngtừng CBCHTDBTVTUHTQL là yếu tố quan trọng nhất.
Số lượng CBCHTDBTVTUHTQL cần đủ số lượng, tức là có đủ số lượngcán bộ để phân công phụ trách hoạt động ở các huyện, thị xã, thành phố của tỉnh
Cơ cấu đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL hợp lý, tức là có cơ cấu, độtuổi, giới tính, vùng miền, trình độ chuyên môn để phân công phụ trách phùhợp với từng địa phương, ngành, lĩnh vực, phù hợp với đối tượng lãnh đạo
Để đưa ra quan niệm về chất lượng CBCHTDBTVTUHTQL cầnnghiên cứu các chỉ dẫn của các nhà kinh điển chủ nghĩa Mác - Lênin, của Chủtịch Hồ Chí Minh của Đảng ta và tham khảo kết quả nghiên cứu các côngtrình khoa học
Những CBCHTDBTVTUHTQL hiện tại là những đảng viên và cán bộcủa Đảng Những đảng viên cộng sản là những cán bộ lãnh đạo cách mạng đãđược C Mác, Ph.ăngghen đánh giá cao và chỉ ra đặc trưng bản chất của họ
Trong quá trình chuyển từ thế giới quan duy tâm sang thế giới quanduy vật C.Mác, Ph.ăngghen đã coi những đảng viên cộng sản là người đi tiênphong, người lãnh đạo, tuyên truyền, giáo dục giai cấp công nhân và tổ chức giaicấp công nhân đấu tranh chống lại giai cấp tư sản thực hiện lý tưởng cộng sản.Thực chất những đảng viên đó là những cán bộ của Đảng Hai ông cho rằng:
Về mặt thực tiễn, những người cộng sản là bộ phận kiên quyếtnhất trong tất cả các đảng công nhân ở tất cả các nước, là bộ phận
Trang 26cổ vũ tất cả các bộ phận khác; về mặt lý luận, họ hơn bộ phận cònlại của giai cấp vô sản ở chỗ, họ hiểu rõ những điều kiện, tiến trình
và kết quả chung của phong trào vô sản [42, tr.732-733]
Đây là những tính chất, những dặc trưng cơ bản nói kên chất lượng củangười đảng viên cộng sản, những cán bộ của Đảng Cộng sản, của giai cấpcông nhân Những tính chất, đặc trưng ấy, không phải ngẫu nhiên có được màphải trải qua quá trình giáo dục, rèn luyện của Đảng Cộng sản, và qua quátrình phấn đấu, rèn luyện trong thực tiễn đấu tranh cách mạng của mỗi đảngviên và sự tạo điều kiện của giai cấp công nhân Những cán bộ đó là ngườitrực tiếp tuyên truyền và tổ chức giai cấp công nhân đấu tranh chống giai cấp
tư sản, bọn phản động, thực hiện mục tiêu, lý tưởng của Đảng
Đại từ điển tiếng Việt do Nguyễn Như Ý chủ biên cho rằng: “chấtlượng” là: Cái làm nên phẩm chất, giá trị của con người, sự vật: Chất lượnghàng hoá; cái tạo nên bản chất sự vật, làm cho sự vật này khác sự vật kia;phân biệt với số lượng [66, tr.321]
Từ điển Triết học chỉ rõ: Chất lượng (chất) là tính quy định bản chất của sựvật, tính quy định đặc điểm và cách tích cách vốn có của sự vật; do tính quy định
đó, sự vật là sự vật như nó đang tồn tại, chứ không phải là sự vật khác [58, tr.331]
Từ điển Bách khoa Việt Nam chỉ rõ: Chất lượng là phạm trù triết họcbiểu hiện những thuộc tính, bản chất của sự vật, chỉ rõ nó là cái gì, tính ổnđịnh tương đối của sự vật phân biệt nó với sự vật khác [57, tr.419]
Hướng dẫn số 01- HD/BTCTW ngày 14 tháng 10 năm 2006 của Ban
Tổ chức Trung ương Đảng về đánh giá chất lượng tổ chức cơ sở đảng và đảngviên, cũng gợi mở một số điểm có giá trị để đưa ra quan niệm về chất lượngCBCHTDBTVTUHTQL Hướng dẫn đó chỉ rõ, đánh giá chất lượng đảngviên cần đánh giá về tư tưởng chính trị; về phẩm chất đạo đức, lối sống; về
Trang 27thực hiện nhiệm vụ được giao; về tổ chức kỷ luật Những yếu tố đó tạo nênchất lượng người đảng viên trong giai đoạn hiện nay.
Từ những phân tích, luận giải ở trên, có thể quan niệm: Chất lượng cán
bộ cấp huyện thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hà Tĩnh quản lý là tổng hợp các thuộc tính, đặc trưng của cán bộ đó, đảm bảo cho cán bộ hoàn thành chức trách, nhiệm vụ được giao, thể hiện ở kết quả thực hiện nhiệm vụ thuộc lĩnh vực được phân công trong tổng thể sự phát triển mọi mặt ở địa phương, nơi cán bộ đó hoạt động
Chất lượng CBCHTDBTVTUHTQL là tổng hợp các thuộc tính đặctrưng như: Phẩm chất chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống; năng lực của cánbộ; ý thức tổ chức kỷ luật, phong cách lãnh đạo, quản lý, và sức khoẻ
- Phẩm chất chính trị là thuộc tính, đặc trưng đặc biệt quan trọng củacán bộ, nhất là trong điều kiện hiện nay Đó là sự kiên định vững vàng trướcmọi khó khăn, gian khổ, thách thức quyết liệt, kiên định và trung thành tuyệtđối với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, thể hiện ở sự đồngtình với đường lối đổi mới của Đảng, tích cực, chủ động tìm các chủ trương,giải pháp thực hiện có hiệu quả ngay tại địa phương và lĩnh vực mình phụtrách Kiên định mục tiêu và con đường XHCN được Đảng, Chủ tịch Hồ ChíMinh và nhân dân ta đã lựa chọn Tin tưởng tuyệt đối vào sự tất thắng củaCNXH, vào sự lãnh đạo của Đảng và thắng lợi của công cuộc đổi mới Đấutranh kiên quyết, không khoan nhượng với những tư tưởng, quan điểm củacác thế lực thù địch và các tư tưởng, quan điểm sai trái Có phẩm chất chínhtrị tốt thì CBCHTDBTVTUHTQL mới lãnh đạo, đảm bảo mọi hoạt động ởđịa phương, đơn vị theo đúng đường lối, quan điểm của Đảng
- Phẩm chất đạo đức, lối sống của CBCHTDBTVTUHTQL có vai tròrất quan trọng tạo nên nhân cách, uy tín của cán bộ, được nhân dân suy tôn,noi theo Cán bộ sẽ có điều kiện thuận lợi để tổ chức động viên nhân dân thực
Trang 28hiện nhiệm vụ, chính trị của địa phương, cơ quan, đơn vị Phẩm chất đạo đức,lối sống của CBCHTDBTVTUHTQL thể hiện ở đạo đức cách mạng cần,kiệm, liêm chính, chí công vô tư; lối sống trong sạch lành mạnh; không quanliêu tham nhũng, lãng phí, kiên quyết đấu tranh chống quan liêu, tham nhũng,lãng phí ngay tại địa phương, đơn vị Luôn đề cao trách nhiệm trước Đảng,Nhà nước và nhân dân, là “công bộc” của dân.
- Năng lực của CBCHTDBTVTUHTQL, là khả năng nắm bắt tình hìnhthực tiễn, xem xét chọn vấn đề cần tập trung giải quyết và biết đề xuất cácgiải pháp thực hiện đạt kết quả, Khả năng xử lý các tình huống phức tạp nảysinh trong quá trình hoạt động Đó là năng lực tổ chức thực tiễn, khả năngtổng kết các hoạt động, chỉ ra các ưu, khuyết điểm, nguyên nhân và rút rakinh nghiệm sát thực; khả năng cuốn hút, quy tụ, tập hợp cán bộ, đảng viên vànhân dân thực hiện nhiệm vụ
Năng lực của CBCHTDBTVTUHTQL được tạo nên qua quá trình đàotạo, bồi dưỡng ở các trường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ của Đảng và Nhà nước
để cán bộ có trình độ học vấn, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và trình độ lýluận chính trị, trình độ lãnh đạo, quản lý Đây là yếu tố tạo nên năng lực củacán bộ Song năng lực của CBCHTDBTVTUHTQL còn được tạo nên bởi sự
nỗ lực rèn luyện phấn đấu, lăn lộn trọng thực tiễn của cán bộ Đây là yếu tốđặc biệt quan trọng, có quan hệ mật thiết với trình độ học vấn, trình độchuyên môn nghiệp vụ của cán bộ
Vai trò đặc biệt quan trọng của yếu tố này được khẳng định và chứngminh bởi thực tiễn hoạt động của đội ngũ cán bộ của Đảng Trên thực tếkhông phải cứ có trình độ học vấn cao là có năng lực hoạt động thực tiễn tốt
Đã có không ít trường hợp người có trình độ học vấn cao, rất nhiều bằng cấp,nhưng năng lực hoạt động thực tiễn lại thấp Trái lại, cũng có nhiều cán bộ có
ít hoặc không có bằng cấp, học vị nhưng năng lực hoạt động thực tiễn lại rấttốt Những cán bộ này tích cực học tập, rèn luyện trong thực tiễn Tuy nhiên,
Trang 29thông thường những người có trình độ học vấn cao mà tích cực rèn luyện thìnăng lực hoạt động thực tiễn của họ được nâng lên khá nhanh.
Trình độ học vấn của CBCHTDBTVTUHTQL gồm, trình độ học vấn
về văn hoá, chuyên môn, nghiệp vụ, trình độ lý luận chính trị, sự hiểu biết vềkhoa học lãnh đạo quản lý, về kinh tế thị trường về một số khoa học xã hộinhân văn, tin học, ngoại ngữ ở Hà Tĩnh hiện tại có khá nhiều các dự án cóvốn của các công ty, doanh nghiệp nước ngoài Trong quá trình công tác cán
bộ phải giao tiếp, làm việc với các doanh nghiệp, công ty trên địa bàn quản lýcủa nên rất cần có trình độ ngoại ngữ nhất định
- Ý thức tổ chức kỷ luật của CBCHTDBTVTUHTQL là thuộc tính, đặctrưng rất cần thiết của cán bộ, đảm bảo cho cán bộ chấp hành nghiêm chỉnhđường lối, chủ trương của Đảng, kỷ luật Đảng, pháp luật của Nhà nước, giữvững tính nguyên tắc trong lãnh đạo, quản lý Điều đó, có tác dụng rất lớn đến
ý thức tổ chức kỷ luật của cán bộ dưới quyền và đội ngũ công chức trong cơquan, đơn vị, đến việc nhân dân chấp hành pháp luật và những quy định củađịa phương
Ý thức tổ chức kỷ luật của CBCHTDBTVTUHTQL được thể hiện ởviệc chấp hành nghiêm chỉnh chỉ thị, mệnh lệnh của cấp trên, các quyết địnhcủa tập thể lãnh đạo, các quy định, quy chế làm việc của cơ quan, đơn vị, cácquy định của địa phương nơi cư trú Chấp hành nghiêm chỉnh các quy địnhcủa cơ quan, đơn vị và chức trách, quyền hạn của họ cả khi ở cơ quan và khi
đi công tác xa cơ quan, đơn vị Đấu tranh kiên quyết, xử lý nghiêm minhnhững cán bộ, công chức có biểu hiện xem thường kỷ luật, vi phạm kỷ luật vànhững quy chế, quy định của cơ quan, đơn vị và của địa phương
- Phong cách lãnh đạo, quản lý của CBCHTDBTVTUHTQL là thuộctính, đặc trưng rất cần thiết của cán bộ Có phong cách lãnh đạo, quản lý khoahọc họ sẽ quy tụ được cán bộ, công chức, giải quyết công việc đạt kết quảcao, không quá sa đà vào sự vụ Phong cách ấy, của CBCHTDBTVTUHTQL
Trang 30được thể hiện ở làm việc có chương trình, kế hoạch, sâu sát thực tiễn, gần gũicán bộ, công chức và nhân dân, làm việc với tinh thần trách nhiệm, luôn kiểmtra, đôn đốc việc thực hiện
- Sức khoẻ của CBCHTDBTVTUHTQL, đương nhiên là rất cần thiết,bởi vì, nếu cán bộ có phẩm chất, năng lực tốt, ý thức tổ chức kỷ luật cao,phong cách lãnh đạo, quản lý khoa học, nhưng sức khoẻ yếu thì cũng vô ích.Bởi vậy, sức khoẻ cũng thuộc tính, đặc trưng và cũng là đòi hỏi rất cao đốivới CBCHTDBTVTUHTQL
Như vậy, chất lượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL là tổng hợp các yếu tố số lượng cán bộ, cơ cấu đội ngũ cán bộ và chất lượng từng cán bộ, trong đó, chất lượng từng cán bộ có vai trò quan trọng hơn cả
1.2.2 Tiêu chí đánh giá chất lượng đội ngũ cán bộ cấp huyện thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Hà Tĩnh quản lý
Tiêu chí đánh giá một con người, một tập thể người hay một vật, sựviệc, sản phẩm… chính là chuẩn mực, thước đo đã được xác định; dùng thước
đo, chuẩn mực đó, để xem xét một người, một tập thể người, một vật, hay một
sự việc, có thể hiểu được chất lượng tốt hay chưa tốt, đáp ứng hay chưa đápứng yêu cầu đề ra
Trên thực tế khi đánh giá một cán bộ hay đội ngũ cán bộ, thường xemxét việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao như thế nào, và đạt kết quả
ra sao Đồng thời, tiến hành xem xét thực trạng chất lượng cán bộ hay đội ngũcán bộ ấy, cần xem xét đánh giá các yếu tố tạo nên chất lượng cán bộ hay chấtlượng đội ngũ cán bộ Các yếu tố đó, đảm bảo yêu cầu đề ra thì sẽ tạo nên cán
bộ, đội ngũ cán bộ có chất lượng tốt Chủ thể đánh giá cán bộ, đội ngũ cán bộ
sẽ tin tưởng chắc chắn hơn việc thực hiện chức trách nhiệm vụ của cán bộ,theo mục đích động cơ tốt Qua đó, có thể tiếp tục xem xét, giúp đỡ để giaocho cán bộ trọng trách lớn hơn
Trang 31Để có thể đề ra chủ trương, giải pháp thiết thực nâg cao hơn chất lượngcán bộ và chất lượng đội ngũ cán bộ thì khi đánh giá chất lượng cán bộ, chấtlượng đội ngũ cán bộ phải xem xét đánh giá các hoạt động để tạo nên chấtlượng ấy Tức là phải xem xét việc thực hiện các khâu của công tác cán bộ.Bởi vì, thực hiện tốt các khâu cảu công tác cán bộ nhằm mục đích cuối cùng
là tạo ra từng cán bộ và đội ngũ cán bộ có chất lượng tốt, đáp ứng yêu cầu củacách mạng Xem xét, đánh giá việc thực hiện các khâu của công tác cán bộ,chỉ ra ưu, khuyết điểm, nguyên nhân và rút ra những kinh nghiệm, sẽ có tácdụng rất lớn đối với việc đề ra phương hướng, giải pháp nâng cao chất lượngđội ngũ cán bộ trong những năm tiếp theo Xác định tiêu chí đánh giá chấtlượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL phải đạt được những yêu cầu đó
Có thể phân chia các tiêu chí đánh giá chất lượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL thành hai nhóm tiêu chí sau đây:
Thứ nhất, nhóm tiêu chí đánh giá thực trạng chất lượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL.
Đây là tiêu chí với tư cách là kết quả của việc thực hiện các khâu của côngtác cán bộ của chủ thể quản lý CBCHTDBTVTUHTQL tức là Ban Thường vụtỉnh uỷ Hà Tĩnh, sự phối hợp trong thực hiện các khâu của công tác cán bộ giữaBan Thường vụ tỉnh uỷ với huyện thị, thành uỷ trong công tác cán bộ và sự phốihợp giữa cấp uỷ cấp huyện với chính quyền, các đoàn thể nhân dân và các tổchức có liên quan trong công tác cán bộ đối với CBCHTDBTVTUHTQL
Đây chính là thước đo thực tế của việc thực hiện công tác cán bộ củacác tổ chức đó và sự tự tu dưỡng rèn luyện của từng cán bộ
Sử dụng tiêu chí này cần xem xét về số lượng, cơ cấu đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL, chất lượng đội ngũ cán bộ
Về số lượng CBCHTDBTVTUHTQL, cần xem xét số lượng có đảmbảo sự lãnh đạo, quản lý trên các địa bàn huyện, thành phố thị xã hay không;
Trang 32trên các lĩnh vực kinh tế -xã hội trọng yếu hay không; số lượng uỷ viên BanThường vụ cấp uỷ cấp huyện biến đổi như thế nào; có đáp ứng được yêu cầuchia tách các đơn vị hành chính cấp huyện hay không (vì vừa qua Hà Tĩnh đã
có vài lần chia tách đơn vị hành chính cấp huyện)
Về cơ cấu đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL, cần xem xét về cơ cấu độtuổi đội ngũ cán bộ có hợp lý không, có đảm bảo sự kế thừa, phát triển liêntục của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL trong những năm tiếp theo haykhông
Xem xét cơ cấu giới tính trong đội ngũ cán bộ Đồng thời xem xét cơcấu trình độ chuyên môn trong đội ngũ cán bộ trước hết là ở từng huyện thị
xã, thành phố Hà Tĩnh
Về chất lượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL, cần xem xét trình độmọi mặt, gồm trình độ văn hoá, lý luận chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ,ngoại ngữ, tin học
Xem xét việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao
Xem xét về bản lĩnh chính trị, năng lực lãnh đạo, quản lý, xem xét vềkinh nghiệm và phong cách lãnh đạo, quản lý
Xem xét về ý thức tổ chức kỷ luật, phong cách lãnh đạo, quản lý
Xem xét về quan hệ với cán bộ, công chức và nhân dân, sự tập hợp, quy
tụ cán bộ, công chức trong cơ quan, đơn vị; xem xét về phẩm chất đạo đức lốisống
Thứ hai, nhóm tiêu chí về hoạt động tạo nên chất lượng hiện tại của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL Tức là thực trạng công tác cán bộ của cấp
uỷ có trách nhiệm quản lý cán bộ và cấp uỷ cấp huyện.
Sử dụng tiêu chí này cần xem xét việc thực hiện các khâu của công táccán bộ, tập trung vào các điểm chủ yếu sau đây:
Xem xét việc cấp uỷ quán triệt các chủ trương, quan điểm, nghị quyếtcủa Đảng về cán bộ và công tác cán bộ trong cấp uỷ, tổ chức đảng, và việc cụ
Trang 33thể hoá các nghị quyết ấy, để tổ chức thực hiện và nó được thể hiện đối vớiđội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL như thế nào.
Xem xét công tác quy hoạch đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL đượctiến hành như thế nào, có đúng quan điểm, nguyên tắc, quy trình và sự hướngdẫn của cấp trên hay không; chất lượng quy hoạch đội ngũ cán bộ này ra sao Tácdụng của quy hoạch đó như thế nào đối với chất lượng đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL Có định kỳ xem xét, sửa đổi, bổ sung quy hoạch haykhông
Xem xét việc quản lý CBCHTDBTVTUHTQL như thế nào, nội dung,phương thức quản lý, tác dụng của việc quản lý những cán bộ đó
Xem xét việc đào tạo, bồi dưỡng cán bộ và việc luân chuyểnCBCHTDBTVTUHTQL Cụ thể là việc cử cán bộ đi đào tạo, bồi dưỡng ở các
cơ sở đào tạo cán bộ của Đảng, Nhà nước; việc đào tạo, bồi dưỡng trong thựctiễn, qua công việc; việc đào tạo, bồi dưỡng cán bộ trong diện quy hoạchCBCHTDBTVTUHTQL; việc quản lý chất lượng học tập, rèn luyện của cán
bộ có đúng quan điểm, quy chế, quy trình hay không, có sảy ra sai sót đángquan tâm hay không
Xem xét việc tự học, tự rèn của mỗi cán bộ và việc cấp uỷ tạo điều kiệnthuận lợi để cán bộ tự học, tự rèn
Xem xét việc cấp uỷ phát huy vai trò của chính quyền và các đoàn thểnhân dân góp phần tạo nên chất lượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
Xem xét việc thực hiện chính sách cán bộ đối với CBCHTDBTVTUHTQLnhư thế nào Các chính sách đối với cán bộ gồm: Chính sách đào tạo, bồi dưỡngcán bộ; chính sách sử dụng và quản lý cán bộ; chính sách đảm bảo lợi ích vậtchất và động viên tinh thần cán bộ
Sử dụng tốt hai nhóm tiêu chí nêu trên với các nội dung chủ yếu củatừng nhóm tiêu chí đó sẽ đánh giá khá chính xác, toàn diện chất lượng đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL; từ đó, sẽ có cơ sở để đề ra chủ trương, giải pháp
Trang 34khả thi nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ chínhtrị, trước hết của từng địa phương và nhiệm vụ chính trị của tỉnh Hà Tĩnhtrong giai đoạn hiện nay.
Nâng cao chất lượng đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL là toàn bộ hoạt động của Ban Thường vụ tỉnh uỷ Hà Tĩnh, huyện uỷ, thị uỷ, thành uỷ, các tổ chức đảng,và các tổ chức trong hệ thống chính trị của tỉnh, của cán bộ, đảng viên thực hiện các khâu công tác cán bộ, trong đó chủ yếu nhất là hoạt động của Ban Thường vụ tỉnh uỷ, của huyện, thị, thành uỷ, nhằm tạo nên đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL có chất lượng cao hơn chất lượng hiện tại, đáp ứng tốt yêu cầu thực hiện nhiệm vụ chính trị của các huyện, thị xã, thành phố, và nhiệm vụ chính trị của tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn hiện nay.
Cần quán triệt các quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng HồChí Minh và đường lối, quan điểm của Đảng ta về cán bộ và công tác cán bộ;quán triệt các chủ trương, quan điểm của tỉnh uỷ Hà Tĩnh và từ thực trạng độingũ cán bộ, điều kiện cụ thể của tỉnh để tiến hành nâng cao chất lượng độingũ CBCHTDBTVTUHTQL trong những năm tới
Chương 2 CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ CẤP HUYỆN THUỘC DIỆN BAN THƯỜNG VỤ TỈNH UỶ HÀ TĨNH QUẢN LÝ - THỰC TRẠNG,
NGUYÊN NHÂN VÀ KINH NGHIỆM
2.1 thực trạng chất lượng đội ngũ cán bộ cấp huyện thuộc diện ban thường vụ tỉnh ủy hà tĩnh quản lý
Trang 35Tháng 9/1991, tỉnh Hà Tĩnh tách từ tỉnh Nghệ Tĩnh và tái lập lại; khi đótỉnh có 8 huyện và 1 thị xã; tháng 2/1992 thành lập thị xã Hồng Lĩnh, tháng8/2000 thành lập huyện Vũ Quang, tháng 3/2007 thành lập huyện Lộc Hà,tháng 6/2007 thị xã Hà Tĩnh trở thành Thành phố trực thuộc tỉnh Số lượngCBCHTDBTVTUHTQL có sự biến đổi khá lớn.
Tổng số CBCHTDBTVTUHTQL nhiệm kỳ 2006 - 2010 là 149 đồng chí.
Trong đó, huyện đông nhất có 15 đồng chí (huyện Kỳ Anh), huyện ít nhất có 08đồng chí (huyện Lộc Hà); 01 đồng chí là Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh uỷ và 09đồng chí là Uỷ viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh; có 05 đồng chí giữ chức vụ Bíthư kiêm Chủ tịch HĐND huyện Trong tổng số 149 đồng chíCBCHTDBTVTUHTQL, có 102 đồng chí uỷ viên Ban Thường vụ huyện, thị,thành ủy So với số lượng CBCHTDBTVTUHTQL nhiệm kỳ 1996 - 2000, sốlượng cán bộ này đã tăng 13 đồng chí, do chia tách huyện và thành lập thị xã, thànhphố
ở những huyện được chia thành hai huyện, số lượng CBCHTDBTVTUHTQLcòn thiếu Vì những cán bộ huyện hiện tại phải san sẻ cho huyện mới thành lập, trongkhi việc chuẩn bị cán bộ chưa thật kịp thời Tuy nhiên, với số lượngCBCHTDBTVTUHTQL hiện tại cũng đủ để bố trí vào các vị trí lãnh đạotrọng yếu của cấp huyện Trong thời gian qua Ban Thường vụ Tỉnh uỷ HàTĩnh đã tích cực chuẩn bị để bổ sung số lượng cán bộ chủ chốt cần thiết chocác huyện mới thành lập, trước hết là kiện toàn, bổ sung đủ số lượng uỷ viênBan Thường vụ huyện uỷ của các huyện này để đảm bảo đủ cán bộ bố trí vàocác vị trí trọng yếu của huyện và thành uỷ thành phố Hà Tĩnh
Cơ cấu đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL đã có chuyển biến tích cực cả
về cơ cấu độ tuổi, giới tính, trình độ chuyên môn bước đầu đáp ứng được sựlãnh đạo của các huyện, thị, thành uỷ ở trên tất cả các lĩnh vực trọng yếu củađời sống xã hội
Trang 36- Về cơ cấu độ tuổi:
Cán bộ có tuổi đời từ 21 đến 30 có 1 đồng chí, từ 31 đến 40 có 14 đồngchí, từ 41 đến 50 có 89 đồng chí, từ 51 đến 60 có 45 đồng chí Như vậy, cơcấu độ tuổi của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL tuy chưa thật đảm bảo theo
tỷ lệ lý tưởng: cán bộ trẻ: 30%, cán bộ tuổi trung bình: 40%, cán bộ tuổi cao:30% Song cơ cấu hiện tại của đội ngũ cán bộ đang có xu hướng phát triển tíchcực (phụ lục 1) Trong những năm tới đội ngũ cán bộ này chưa có biến động lớn
- Về cơ cấu giới tính:
So với nhiệm kỳ 1996-2000 số lượng cán bộ nữ trong đội ngũ cán bộtăng khá nhanh: từ 7 đồng chí lên 16 đồng chí
Cơ cấu giới tính của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL có chuyển biếntích cực, số lượng cán bộ nữ chiếm trên 10% Cơ cấu này bước đầu đảm bảo
sự lãnh đạo của cấp uỷ trên địa bàn huyện, thị xã, thành phố, nơi có đông đảo
nữ cán bộ, công chức và nhân dân (phụ lục 1)
- Về cơ cấu trình độ chuyên môn, nghiệp vụ:
Trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
đã bước đầu đáp ứng được yêu cầu lãnh đạo các lĩnh vực đời sống xã hội nhưkinh tế, văn hoá, quản lý xã hội, Nhiều cán bộ có trình độ chuyên môn trungcấp, cao đẳng, đại học chuyên ngành cần thiết cho hoạt động lãnh đạo, quản
lý trên cương vị công tác và chức trách, nhiệm vụ được giao Cơ cấu trình độchuyên môn nghiệp vụ đang phát triển theo xu hướng giảm mạnh cán bộ cótrình độ trung học cơ sở, tăng cán bộ có trình độ trung học phổ thông, giảmcán bộ có trình độ chuyên môn trung cấp và cao đẳng, tăng nhanh cán bộ cótrình độ đại học chuyên môn, trình độ thạc sỹ, đã hình thành trong đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL ý thức về phấn đấu học tập để đạt trình độ thạc sĩ,tiến sĩ về chuyên môn, nghiệp vụ (phụ lục 2; 5)
* Về chất lượng đội ngũ cán bộ
- Về trình độ học vấn:
Trang 37So với nhiệm kỳ 1996-2000 trình độ học vấn của đội ngũCBCHTDBTVTUHTQL tăng lên một bước khá lớn: cán bộ có trình độ trunghọc cơ sở từ 10 đồng chí giảm xuống còn 2 đồng chí; cán bộ có trình độ trunghọc phổ thông tăng từ 126 đồng chí lên 147 đồng chí (phụ lục 2,3).
- Về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ:
Cán bộ có trình độ chuyên môn nghiệp vụ ngày càng cao Cán bộ cótrình độ trung cấp chuyên môn giảm từ 24 xuống 5 đồng chí; cán bộ có trình
độ đại học chuyên môn tăng từ 104 lên 132; cán bộ có trình độ thạc sỹ tăng từ
Về tư cách đảng viên, tuyệt đại đa số CBCHTDBTVTUHTQL đủ tưcách đảng viên và hoàn thành tốt nhiệm vụ (148 đồng chí), chỉ còn 1 đồng chí
đủ tư cách đảng viên hoàn thành nhiệm vụ (phụ lục 4)
- Về bản lĩnh, phẩm chất chính trị
Trang 38Đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL hầu hết trưởng thành trong côngcuộc xây dựng CNXH, một số đã trải qua và tham gia cuộc kháng chiếnchống Mỹ cứu nước, góp phần vào thắng lợi to lớn của toàn Đảng, toàn dân.Đặc biệt, là đội ngũ cán bộ này đã được rèn luyện thử thách qua hơn 20 nămđổi mới toàn diện đất nước dưới sự lãnh đạo của Đảng Họ đã thể hiện rõ bảnlĩnh chính trị và năng lực lãnh đạo, quản lý của mình, được cán bộ, đảng viên
và nhân dân suy tôn, được các cấp uỷ lựa chọn và giao trọng trách Họ vữngvàng, lập trường kiên định, luôn trung thành tuyệt đối và kiên định chủ nghĩaMác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chủ trương của Đảng, kiênđịnh mục tiêu và con đường XHCN, con đường duy nhất đúng mà Đảng, Chủtịch Hồ Chí Minh và nhân dân đã lựa chọn Họ tin tưởng vào sự tất thắng củaCNXH, mặc dù hiện nay CNXH hiện thực đã trải qua rất nhiều khó khăn, thửthách và đang đứng trước những tình thế bất lợi Niềm tin tất thắng ấy, đượcthể hiện bằng hoạt động cụ thể trong lãnh đạo, quản lý mọi hoạt động trên địabàn huyện, thị xã, thành phố, trên từng cương vị công tác của từng cán bộ,đem lại kết quả to lớn góp vào thành tựu kinh tế, xã hội, quốc phòng an ninhcủa tỉnh Hà Tĩnh trong thời gian qua
Tuyệt đại đa số CBCHTDBTVTUHTQL đã xác định và thể hiện rõtrách nhiệm của mình đối với sự phát triển mọi mặt của địa phương, xác địnhđộng cơ phục vụ nhân dân, nguyện tổ chức, lãnh đạo nhân dân phát triển kinh
tế - xã hội, giữ gìn an ninh, trật tự, đưa địa phương tiến kịp và vượt các địaphương khác trong tỉnh và các tỉnh lân cận Nhiều cán bộ luôn đặt ra câu hỏicho mình và tìm lời giải đáp, rằng, cùng trong điều kiện và hoàn cảnh nhưnhau ở khu vực, nhưng tại sao ở các tỉnh khác, kinh tế - xã hội phát triển khámạnh, an ninh trật tự được giữ vững Và lời giải đáp được tìm ra ở ngay trong sựlãnh đạo của cấp uỷ, sự điều hành, quản lý của chính quyền cấp huyện và cơ sở,
mà trước hết, trách nhiệm thuộc về bản thân đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
Trang 39Từ xác định rõ trách nhiệm của mình, từng cán bộ đã chủ động cùng cấp uỷ địaphương tìm giải pháp phát triển mọi mặt của địa phương.
- Về năng lực lãnh đạo, quản lý.
Nhìn chung năng lực lãnh đạo, quản lý của đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL
đã được nâng lên, thể hiện ở năng lực tiếp thu, vận dụng và cụ thể hoá nghị quyếtcủa Đảng, của tỉnh uỷ vào địa phương để lãnh đạo, tổ chức thực hiện Cácchương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội được xây dựng cụ thể, chitiết ở nhiều cán bộ đã dần dần hình thành phong cách tư duy mới, phongcách lãnh đạo, quản lý khoa học
Đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL hiện nay nhìn chung có năng lực lãnhđạo, quản lý tốt Trong đội ngũ cán bộ có sự kết hợp, đan xen giữa các thế hệcán bộ Một số cán bộ trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứunước (chiếm tỷ lệ 9%) Đây là những cán bộ có kinh nghiệm, từng trải trongchỉ đạo, xây dựng và phát động phong trào quần chúng, có uy tín, trong lãnhđạo nhân dân thực hiện đường lối, chủ trương chính sách của Đảng trong thời
kỳ đổi mới Số cán bộ trưởng thành trước những năm đổi mới chiếm số đông(chiếm tỷ lệ 59,7%), là những đồng chí tiếp thu được kinh nghiệm của lớp cán
bộ đi trước, đồng thời có sự tiếp cận một cách cơ bản những tiến bộ khoa học
kỹ thuật hiện đại Số cán bộ trưởng thành trong thời kỳ đổi mới (chiếm tỷ lệ31,3%), là những cán bộ có điều kiện tiếp cận tiếp thu, được những tiến bộcủa khoa học kỹ thuật tiên tiến trên thế giới, là những trí thức, có tính xungkích đột phá của tuổi trẻ ở những cán bộ trẻ đang từng bước hình thành bảnlĩnh chính trị, và sự tích luỹ kinh nghiệm lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện;được rèn luyện và có sự dìu dắt, giáo dục, uốn nắn của các thế hệ cán bộ cáchmạng đi trước, những cán bộ đó đang vươn lên mạnh mẽ đáp ứng yêu cầu,nhiệm vụ
Trang 40Đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL hình thành theo hai nhóm: Nhóm đãtrải qua thực tiễn và nhóm chưa trải qua nhiều trong thực tiễn Đối với số cán
bộ đã trải qua thực tiễn, nhìn chung có bản lĩnh chính trị vững vàng, có kinhnghiệm, có uy tín với cơ sở, nhất là khi giải quyết những vấn đề phức tạp nảysinh thì bình tĩnh, khéo léo, ít bi quan, chán nản, nóng vội Đa số cán bộ chưatrải qua nhiều trong thực tiễn được đào tạo cơ bản, có hệ thống, họ khá nhanhnhạy tiếp cận cái mới, năng động, sáng tạo trong công việc
- Về kinh nghiệm và phong cách lãnh đạo, quản lý
Do có sự phù hợp giữa hai nhóm cán bộ nêu trên, nên giữa hai nhómnày đã trao đổi, bổ sung kinh nghiệm cho nhau Nhóm cán bộ có tuổi đời khácao, có nhiều kinh nghiệm tổ chức thực tiễn đã tích cực phổ biến kinh nghiệmcho nhóm cán bộ trẻ được đào tạo cơ bản, có hệ thống Nhóm cán bộ này lạicầu thị, tích cực học hỏi kinh nghiệm của những cán bộ đàn anh Đồng thờitích cực truyền đạt những kiến thức mới cho nhóm cán bộ tuổi khá cao Songđiều đáng quý hơn là nhóm cán bộ tuổi khá cao, có nhiều kinh nghiệm trongcuộc sống và trong công tác lại tích cực học hỏi kiến thức mới từ nhóm cán
bộ trẻ tuổi, và có thái độ tôn trọng cán bộ trẻ và thực sự cầu thị Vì thế, nhìnchung đội ngũ CBCHTDBTVTUHTQL đã có khá nhiều kinh nghiệm tronglãnh đạo, quản lý và xử lý công việc Những cán bộ tuổi khá cao đã tiếp thukiến thức mới từ cán bộ trẻ để củng cố, phát huy kinh nghiệm của mình và đãmạnh dạn bỏ đi những kinh nghiệm không còn phù hợp trong điều kiện hiệnnay và cũng không có biểu hiện áp đặt kinh nghiệm cũ cho cán bộ trẻ Nhữngcán bộ trẻ tuổi đã tiếp thu và phát huy những kinh nghiệm tốt của nhóm cán
bộ tuổi khá cao, vận dụng những kinh nghiệm đó phù hợp với điều kiện hiệnnay Vì thế, sự phát triển mọi mặt của các huyện, thị xã và thành phố ở tỉnh
Hà Tĩnh trong thời gian qua khá mạnh mẽ và có nhiều yếu tố đảm bảo sự pháttriển vững chắc