Việt nam là một nước nằm trong bán đảo Đông Dương, thuộc vùng đông nam châu Á. CHiếm giữu vị trí quan trọng về nền kinh tế, chính trị, văn hóa xã hội, an ninh quốc phòng của châu Á nói chung và khu vực Đông Nam Á nói riêng. Với ác lợi thế vị trí địa lý, tài nguyên biển và nguồn nhân lực, thủy sản là một thế mạnh góp phần tích cực đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng các chỉ tiêu kinh tế xã hội.
Trang 1KHOA KINH T VÀ PHÁT TRI NẾ Ể
C h u y ê n Đ H c P h nề ọ ầ
K i n h T C h í n h S á c h V à P h á t T r i n V ù n gế ể
ĐÁNH GIÁ TÌNH HÌNH XU T KH U TH Y S N T I VI T NAMẤ Ẩ Ủ Ả Ạ Ệ
NHÓM 04 Giáo viên hướ ng d n:Đào Duy Minh ẫ
1. Võ Vi t T ng (Nhóm trế ầ ưởng)
2.Nguy n Lê M H ngễ ỹ ằ
3. Hà Khánh Linh
4. H Th Tuy t Ngaồ ị ế
5. Nguy n Th Ki u Oanhễ ị ề
6. Nguy n Xuân Anễ
7. Trương Vũ Hoàng Anh
8. Hu nh Th Lỳ ị ệ
9. Nguy n Đ c Sangễ ứ
10. Tr n Th Hoài Nhiầ ị
11. Ngô Th Thùy Phị ương
12. Võ Th H ng Phị ồ ương
13. Hu nh Th Ng c Loanỳ ị ọ
14.Lê Quí Minh Trang
Hu , tháng 11 năm 2015 ế
Trang 2DANH M C CÁC CH VI T T T VÀ KÝ HI UỤ Ữ Ế Ắ Ệ
GDP: T ng s n ph m qu c n i ổ ả ẩ ố ộ
XTTM: Xúc ti n thế ương m i ạ
PTNT: Phát tri n nông thôn ể
ĐBSCL: Đ ng B ng Sông C u Long ồ ằ ử
VASEP : Hi p h i ch bi n và xu t kh u th y s n Vi t Nam ệ ộ ế ế ấ ẩ ủ ả ệ
ASEAN: Hi p h i các nệ ộ ước Đông Nam Á
XK: Xu t kh u ấ ẩ
NK: Nh p kh u ậ ẩ
Trang 3i
Trang 4ii
Trang 5iii
Trang 61. Lý do ch n đ tàiọ ề
Vi t Nam là m t nệ ộ ước n m trongằ bán đ o Đông Dả ương, thu c vùngộ đông nam châu Á, chi mế gi v trí quan tr ng v kinh t , chính tr , văn hóa xã h i,ữ ị ọ ề ế ị ộ
an ninh qu c phòng c a châu Á nói chung và khu v c Đông Nam Á nói riêng.ố ủ ự
V i các l i th v v trí đ a lý, tài nguyên bi n và ngu n nhân l c, th y s nớ ợ ế ề ị ị ể ồ ự ủ ả
là m t th m nh góp ph n tích c c vào s phát tri n kinh t xã h i c a đ tộ ế ạ ầ ự ự ể ế ộ ủ ấ
nước. Các l i th này đã có nh ng tác đ ng tích c c góp ph n đ y nhanh t cợ ế ữ ộ ự ầ ẩ ố
đ tăng trộ ưởng các ch tiêu kinh t xã h i c a Vi t Nam, nâng cao kh năngỉ ế ộ ủ ệ ả
c nh tranh, đ y m nh xu t kh u c a nạ ẩ ạ ấ ẩ ủ ước ta trong nh ng năm qua. Tuyữ nhiên, bên c nh nh ng l i th , ngành th y s n nạ ữ ợ ế ủ ả ước ta cũng g p không ít khóặ khăn, thách th c, do khí h u kh c nghi t, h n hán, m a bão thứ ậ ắ ệ ạ ư ường xuyên
x y ra, hi n tả ệ ượng bi n b xâm th c cũng gây nh hể ị ự ả ưởng không nh đ nỏ ế công tác nuôi tr ng th y s n. Bên c nh đó, l c lồ ủ ả ạ ự ượng lao đ ng Vi t Namộ ở ệ
d i dào nh ng ch t lồ ư ấ ượng còn h n ch , t l lao đ ng qua đào t o chuyênạ ế ỉ ệ ộ ạ môn còn th p. H th ng c s h t ng còn ch m phát tri n, nh t là ch a cóấ ệ ố ơ ở ạ ầ ậ ể ấ ư nhi u c ng cá, các trung tâm bán buôn cá còn ít d n đ n chi phí v n chuy nề ả ẫ ế ậ ể
và b o qu n tăng cao trong quá trình ch bi n và xúc ti n thả ả ế ế ế ương m i. Côngạ ngh nuôi tr ng, đánh b t và ch bi n còn l c h u, khó đ u t l n trong khiệ ồ ắ ế ế ạ ậ ầ ư ớ
nh ng đòi h i v ch t lữ ỏ ề ấ ượng và v sinh an toàn th c ph m đ i v i m t hàngệ ự ẩ ố ớ ặ
th y s n xu t kh u trên th trủ ả ấ ẩ ị ường th gi i ngày càng kh t khe ế ớ ắ Vì v y,ậ chúng em đã ch n đ tài “Đánh giá tình hình xu t kh u th y s n t i Vi tọ ề ấ ẩ ủ ả ạ ệ Nam” làm đ tài nghiên c u đ th y đề ứ ể ấ ược th c tr ng c a ngành t đó cóự ạ ủ ừ
nh ng gi i pháp nh m phát tri n và nâng cao hi u qu c a xu t kh u thuữ ả ằ ể ệ ả ủ ấ ẩ ỷ
s n Vi t Nam trong b i c nh hi n nay, có s c nh tranh kh c li t c a thả ệ ố ả ệ ự ạ ố ệ ủ ị
trường th gi i đ c bi t khi nế ớ ặ ệ ước ta gia nh p vào t ch c thậ ổ ứ ương m i qu cạ ố
t WTO.ế
2. M c đích nghiên c uụ ứ
M i đ tài nghiên c u khi đỗ ề ứ ược ti n hành luôn ch a đ ng nh ng m c đíchế ứ ự ữ ụ
c th c n đ t đụ ể ầ ạ ược. Ti n hành nghiên c u đ t i này, chúng em đã hế ứ ề ạ ướ ng
t i m c đích sau:ớ ụ
Khái quát và t ng h p m t cách có h th ng v xu t kh u th y s n.ổ ợ ộ ệ ố ề ấ ẩ ủ ả
Trang 7 Tình hình s n xu t, ch bi n, xu t kh u th y s n trong nh ng năm qua, cả ấ ế ế ấ ẩ ủ ả ữ ơ
c u th trấ ị ường và kh năng c nh tranh t đó rút ra bài h c, đ a bi n phápả ạ ừ ọ ư ệ
ki n ngh nh m nâng cao hi u qu xu t kh u m t hàng th y s n trong th iế ị ằ ệ ả ấ ẩ ặ ủ ả ờ gian s p đ n.ắ ế
3. Phương pháp nghiên c uứ
Nghiên c u, quan sát, thu th p s li u, phân tích th ng kê, x lý s li u,ứ ậ ố ệ ố ử ố ệ phân tích t ng h p.ổ ợ
Ngu n d li u s d ng là ngu n thông tin th c p, thông tin ch y u tồ ữ ệ ử ụ ồ ứ ấ ủ ế ừ
m ng internet, sách báo,…ạ
4. Đ i tố ượng và ph m vi nghiên c uạ ứ
Đ i t ng nghiên c u: T i Vi t Namố ượ ứ ạ ệ
Ph m vi nghiên c u:ạ ứ Nghiên c u tình hình xu t kh u th y s n Vi t Namứ ấ ẩ ủ ả ở ệ giai đo n 20102014ạ
5. N i dung nghiên c uộ ứ
Bài báo cáo nêu t ng quan v v n đ xu t kh u th y s n t i Vi t Nam t đóổ ề ấ ề ấ ẩ ủ ả ạ ệ ừ đánh giá tình hình xu t kh u th y s n và đ a ra phấ ẩ ủ ả ư ương hướng, m t s gi iộ ố ả pháp nh m đ y m nh xu t kh u th y s n c a Vi t Nam trong th i gian t i.ằ ẩ ạ ấ ẩ ủ ả ủ ệ ờ ớ
Trang 8
PH N II: N I DUNG VÀ K T QU NGHIÊN C UẦ Ộ Ế Ả Ứ
CHƯƠNG 1: T NG QUAN V V N Đ XU T KH U TH Y S N T I VI TỔ Ề Ấ Ề Ấ Ẩ Ủ Ả Ạ Ệ NAM
1.1 C s lý lu n v ho t đ ng xu t kh u ơ ở ậ ề ạ ộ ấ ẩ
1.1.1 Khái ni m ệ
Xu t kh u là ho t đ ng trao đ i hàng hoá và d ch v c a m t qu c gia v iấ ẩ ạ ộ ổ ị ụ ủ ộ ố ớ
ph n còn l i c a th gi i dầ ạ ủ ế ớ ưới hình th c mua bán thông qua quan h thứ ệ ị
trường nh m m c đích khai thác l i th c a qu c gia trong phân công laoằ ụ ợ ế ủ ố
đ ng qu c t ộ ố ế
Ho t đ ng xu t kh u là hình th c c b n c a ho t đ ng ngo i thạ ộ ấ ẩ ứ ơ ả ủ ạ ộ ạ ương, đã
xu t hi n t r t lâu đ i và ngày càng phát tri n. Tuy hình th c đ u tiên chấ ệ ừ ấ ờ ể ứ ầ ỉ
là hàng đ i hàng, song ngày nay hình th c xu t kh u đã đổ ứ ấ ẩ ược th hi n dể ệ ướ i nhi u hình th c khác nhau.ề ứ
Ho t đ ng xu t kh u di n ra trên m i lĩnh v c, trong m i đi u ki n kinh t ,ạ ộ ấ ẩ ễ ọ ự ọ ề ệ ế
t xu t kh u hàng hoá tiêu dùng cho đ n t li u s n xu t, máy móc thi t b ,ừ ấ ẩ ế ư ệ ả ấ ế ị công ngh k thu t cao. T t c các ho t đ ng trao đ i đó đ u nh m đem l iệ ỹ ậ ấ ả ạ ộ ổ ề ằ ạ
l i ích cho qu c giaợ ố 1.1.2 Các nhân t nh hố ả ưởng đ n ho t đ ng xu t kh uế ạ ộ ấ ẩ
1.1.2.1 Y u t kinh tế ố ế
Trang 9xu t kh u c a doanh nghi p. Các nhân t nh hấ ẩ ủ ệ ố ả ưởng t i s phát tri n kinh tớ ự ể ế
c a th trủ ị ường xu t kh u là t ng s n ph m qu c n i (GDP) thu nh p c a dânấ ẩ ổ ả ẩ ố ộ ậ ủ
c , tình hình l m phát, tình hình lãi su t.ư ạ ấ 1.1.2.2 Y u t môi trế ố ường văn hóa – xã h iộ
Đ c đi m và s thay đ i c a văn hoá xã h i c a th trặ ể ự ổ ủ ộ ủ ị ường xu t kh u có nhấ ẩ ả
hưởng l n đ n nhu c u c a khách hàng, do đó nh hớ ế ầ ủ ả ưởng đ n các quy t đ nhế ế ị mua hàng c a khách hàng và nh hủ ả ưởng đ n ho t đ ng xu t kh u c a doanhế ạ ộ ấ ẩ ủ nghi p.ệ
1.1.2.3 Y u t môi trế ố ường chính tr pháp lu tị ậ
Tình hình chính tr h p tác qu c t đị ợ ố ế ược bi u hi n xu th h p tác gi a cácể ệ ở ế ợ ữ
qu c gia. Đi u này s d n đ n s hình thành các kh i kinh t , chính tr c a m tố ề ẽ ẫ ế ự ố ế ị ủ ộ nhóm các qu c gia do đó s nh hố ẽ ả ưởng đ n tình hình th trế ị ường xu t kh u c aấ ẩ ủ doanh nghi p.ệ
1.1.2.4 Y u t c nh tranhế ố ạ
M c đ c nh tranh qu c t bi u hi n s c ép t phía các doanh nghi p, cácứ ộ ạ ố ế ể ệ ở ứ ừ ệ công ty qu c t đ i v i doanh nghi p, khi cùng tham gia vào m t th trố ế ố ớ ệ ộ ị ườ ng
xu t kh u nh t đ nh. S c ép ngày càng l n thì ngày càng khó khăn cho doanhấ ẩ ấ ị ứ ớ nghi p mu n thâm nh p, duy trì, m r ng th trệ ố ậ ở ộ ị ường xu t kh u cho mình.ấ ẩ
1.2 Vai trò và ti m năm xu t kh u th y s n c a Vi t Nam ề ấ ẩ ủ ả ủ ệ
1.2.1 Vai trò c a xu t kh u th y s n trong n n kinh tủ ấ ẩ ủ ả ề ế
Trong nh ng năm qua, xuât khâu thuy san đa co nh ng đong gop hêt s c to l n,ữ ́ ̉ ̉ ̉ ̃ ́ ữ ́ ́ ́ ứ ơ ́
tr thanh đông l c thuc đây kinh tê thuy san phat triên noi riêng va s tăngở ̀ ̣ ự ́ ̉ ́ ̉ ̉ ́ ̉ ́ ̀ ự
trưởng kinh tê Viêt Nam noi chung. Hăng năm, xuât khâu thuy san đa đem laí ̣ ́ ̀ ́ ̉ ̉ ̉ ̃ ̣ nguôn ngoai tê rât l n cho đât ǹ ̣ ̣ ́ ớ ́ ước va tro thanh môt trong bôn nganh dân đâu về ̉ ̀ ̣ ́ ̀ ̃ ̀ ̀ kim gach xuât khâu. Nh vây cung v i cac măt hang xuât khâu khac, thuy san đạ ́ ̉ ư ̣ ̀ ớ ́ ̣ ̀ ́ ̉ ́ ̉ ̉ ̃ gop phân rât l n trong viêc tao ra nguôn vôn cho s công nghiêp hoa – hiên đaí ̀ ́ ớ ̣ ̣ ̀ ́ ự ́ ̣ ̣ hoa.́
T môt linh v c con yêu vê ki thuât, nganh thuy san đa vừ ̣ ̃ ự ̀ ́ ̀ ̃ ̣ ̀ ̉ ̉ ̃ ươn lên, đong gop tich́ ́ ́
c c vao qua trinh xây d ng c s vât chât ky thuât, m rông thi trự ̀ ́ ̀ ự ơ ở ̣ ́ ̃ ̣ ở ̣ ̣ ương trong và ̀
Trang 10thac hai san, nghê ca nhân dân đa đ́ ̉ ̉ ̀ ́ ̃ ược tô ch c quan ly va h p tac theo đ n vỉ ứ ̉ ́ ̀ ợ ́ ơ ̣ truyên nghê, khuyên khich trang bi tau thuyên co công suât l n, co kha năng đanh̀ ̀ ́ ́ ̣ ̀ ̀ ́ ́ ớ ́ ̉ ́ băt vung biên kh i. Do đo không chi đam bao hiêu qua kinh tê ma con mang ýở ̀ ̉ ơ ́ ̉ ̉ ̉ ̣ ̉ ́ ̀ ̀ ́ nghia chinh tri va bao vê an ninh đât ñ ́ ̣ ̀ ̉ ̣ ́ ươc. Bên canh đo, phong trao nuôi trônǵ ̣ ́ ̀ ̀ thuy san đa phat triên manh me trong pham vi ca n̉ ̉ ̃ ́ ̉ ̣ ̃ ̣ ̉ ươc, cac hinh th c nuôi thâḿ ́ ̀ ứ canh, nuôi xen canh tôm – lua, tôm – cá đ́ ược th c hiên rông rai. Mang lự ̣ ̣ ̃ ̣ ươi sań ̉ xuât giông cung đa đ́ ́ ̃ ̃ ược hinh thanh hâu hêt cac tinh ven biên, đap ng yêu câù ̀ ở ̀ ́ ́ ̉ ̉ ́ ứ ̀ san xuât cua dân. Nh vây, nuôi trông thuy san đa tr thanh môt nganh san xuât̉ ́ ̉ ư ̣ ̀ ̉ ̉ ̃ ở ̀ ̣ ̀ ̉ ́ chinh, co vi tri quan trong trong tao ra viêc lam, san xuât măt hang xuât khâu.́ ́ ̣ ́ ̣ ̣ ̣ ̣ ̀ ̉ ́ ̣ ̀ ́ ̉ Thêm vao đo, công nghiêp chê biên thuy san v i 172 c s đa đong vai tro to l ǹ ́ ̣ ́ ́ ̉ ̉ ớ ơ ở ̃ ́ ̀ ơ ́ hang đâu vê công nghiêp chê biên th c phâm trong ca ǹ ̀ ̀ ̣ ́ ́ ự ̉ ̉ ươc va thu hut nguyêń ̀ ́ liêu san xuât hang hoa xuât khâu. S ra đ i hang loat nha may chê biên thê hệ ̉ ́ ̀ ́ ́ ̉ ự ờ ̀ ̣ ̀ ́ ́ ́ ́ ̣
m i bên canh cac nha may đớ ̣ ́ ̀ ́ ược nâng câp v i quy mô l n, công nghê hiên đai đá ớ ớ ̣ ̣ ̣ ̃ gop phân đ a công nghê chê biên thuy san Viêt Nam lên th han cao trên thế ̀ ư ̣ ́ ́ ̉ ̉ ̣ ứ ̣ ́
gi i.́ơ Ngoai ra, do yêu câu cua thi tr̀ ̀ ̉ ̣ ương thê gi i va cung do canh tranh khôc liêt mà ́ ớ ̀ ̃ ̣ ́ ̣ ̀ cac đ n vi hang thuy san luôn tim toi, cai tiên mâu ma, chât ĺ ơ ̣ ̀ ̉ ̉ ̀ ̀ ̉ ́ ̃ ̃ ́ ượng san phâm̉ ̉ nhăm đap ng môt cach tôt nhât nhu câu cua thi tr̀ ́ ứ ̣ ́ ́ ́ ̀ ̉ ̣ ương. T đo gop phân đap ng̀ ừ ́ ́ ̀ ́ ư ́ tôt h n nhu câu thi tŕ ơ ̀ ̣ ương nôi đia, đong gop s tăng tr̀ ̣ ̣ ́ ́ ự ưởng GDP cua đât n̉ ́ ươc.́
1.2.2 Ti m năm xu t kh u th y s n c a Vi t Nam ề ấ ẩ ủ ả ủ ệ
1.2.2.1 Ti m năng v đi u ki n t nhiên ề ề ề ệ ự
Năm trong khu v c Biên Đông, Viêt Nam đa s m la môt quôc gia biên, đanh băt̀ ự ̉ ̣ ̃ ́ơ ̀ ̣ ́ ̉ ́ ́ hai san, vân tai biên va buôn ban trên biên la môt bô phân câu thanh cua nên văn̉ ̉ ̣ ̉ ̉ ̀ ́ ̉ ̀ ̣ ̣ ̣ ́ ̀ ̉ ̀ hoa ngay t thu khai sinh. Biên Viêt Nam co tinh chât nh môt vung biên kin.́ ừ ở ̉ ̣ ́ ́ ́ ư ̣ ̀ ̉ ́ Vinh Băc Bô ṭ ́ ̣ ương đôi nông, m c sâu không qua 90 met, đây la biên băng phănǵ ứ ́ ́ ̀ ̉ ̀ ̉ năm trong khu v c Biên Đông. B biên dai 3260km, co vung đăc quyên kinh tề ự ̉ ờ ̉ ̀ ́ ̀ ̣ ̀ ́ biên khoang 1 triêu km2 cung hang nghin đao l n nho.̉ ̉ ̣ ̀ ̀ ̀ ̉ ớ ̉
Nh đăc điêm đia hinh, biên nờ ̣ ̉ ̣ ̀ ̉ ươc ta thuôc loai giau hai san. Riêng vung biên đăć ̣ ̣ ̀ ̉ ̉ ̀ ̉ ̣ quyên kinh tê v i đô rông h n 200 hai ly va co khoang h n 2000 loai ca biên,̀ ́ ớ ̣ ̣ ơ ̉ ́ ̀ ́ ̉ ơ ̀ ́ ̉ trong đo co h n 100 loai tôm biên, 53 loai m c, 650 loai rong biên, 12 loai răń ́ ơ ̀ ̉ ̀ ự ̀ ̉ ̀ ́ biên va co 4 loai rua biên, ngoai ra con co nhiêu loai đăc san quy hiêm khac: yên̉ ̀ ́ ̀ ̀ ̉ ̀ ̀ ́ ̀ ̣ ̣ ̉ ́ ́ ́ ́