Việc tập luyện môn điền kinh giúp cho con ngời có sức khoẻ rồi rào, có tác dụng giáo dục tích cực các tố chất thể lực, sức nhanh, sức mạnh, sức bền, sự mềm dẻo khéo léo đồng thời phát tr
Trang 1I.phần mở đầu.
I 1 Lý do chọn đề tài.
Thể dục thể thao giữ một vị trí vô cùng quan trọng trong
đời sống tinh thần xã hội, nó là tổ hợp các phơng tiện phơng pháp giáo dục thể chất Là hình thức cơ bản chuẩn bị các tri thức kĩ năng, kỹ xảo và thể lực trong cuộc sống lao động, các hoạt động xã hội khác Đó là giáo dục đức trí thể mỹ Lao động
là đáp ứng các nhu cầu cuộc sống TDTT đã đợc nhà nớc ta rất coi trọng và phát triển, nhất là những năm gần đây TDTT trong các trờng học đã dợc phát triển đã đợc phát triển theo sự lớn mạnh của nền kinh tế xã hội Hoạt động TDTT góp phần tích cực vào việc giáo dục và xây dựng con ngời mới Trong đó giáo dục thể chất cho thế hệ trẻ ngày nay đang là nội dung quan trọng của ngàng giáo dục đào tạo và đó cũng là mối quan tâm của toàn xã hội
Luyện tập TDTT nói chung và môn điền kinh nói riêng là môn thể thao đa dạng và phong phú đã thu hút đông đảo học sinh tham gia luyện tập Vì vậy vai trò của môn điền kinh đợc
đánh giá rất cao trong hoạt động TDTT, cũng nh trong đời sống con ngời Việc tập luyện môn điền kinh giúp cho con ngời có sức khoẻ rồi rào, có tác dụng giáo dục tích cực các tố chất thể lực, sức nhanh, sức mạnh, sức bền, sự mềm dẻo khéo léo đồng thời phát triển con ngời Luyện tập môn điền kinh giúp cho con ngời có tinh thần lạc quan, ý trí tự lực tự chủ và tinh tần tập thể sẵn sàng phục vụ công việc xây dựng và bảo vệ tổ quốc Chính vì vậy mà môn điền kinh đợc dạy phổ biến trong các trờng trung học phổ thông, THCS luôn đợc coi là môn học chính Mặt khác phát triển tố chất thể lực cho họcc sinh có năng lực làm việc tronh lao động và học tập Bên cạnh đó nhà trờng còn là chiếc nôi góp phần tích cực và bồi dỡng nhân tài thể thao cho nớc nhà
TDTT đặc biệt là môn điền kinh trong các trờng THPT, THCS gần đây đợc quan tâm đặc biệt Sự quan tâm đó đợc thể hiện qua các Hội khoẻ Phù Đổng Việc nâng cao chất lợng giảng dạy môn điền kinh là yếu tố quan trọng và cần thiết Môn
điền kinh là nội dung chính trong các cuộc thi đấu nói chung và các Hội khoẻ nói riêng
Trang 2Thông qua các kì Hội khoẻ phù đổng một điều đáng ghi nhận trong những năm gần đây các vận động viên chạy cự li ngăn có nhiều tiến bộ cả về thành tích lẫn kĩ thuật, ở lứa tuổi nhi đồng có nhiều VĐV đạt đợc thành tích nhất định Điều đó
đã khẳng địng các em lứa tuổi 13 -14 là lực lợng kế cận của thành tích cao trong điền kinh cho nên đối tợng tuyển chọn vào huấn luyện và giảng dạy phải là từ lứa tuổi nhỏ Vì vậy một vấn
đề đặt ra ở đây là làm thế nào để phát triển toàn diện các
tố chất thể lực nói chung và tố chất sức nhanh nói riêng một cách nhanh nhất có hiệu quả nhất đối với các em ở lứa tuổi nhỏ sánh cùng với sự phát triển lớn mạnh không ngừng của phong trào TDTT
Xuất phát từ những cơ sở đó, chúng tôi lựa chọn áp dụng một số bài giáo dục sức nhanh, nâng cao thành tích chạy nhanh trong điều kiện vẫn đảm bảo tính hợp lí và toàn diện mà không ảnh hởng tới các môn học khác, không có hại cho hại cho sức khoẻ trớc mắt cũng nh lâu dai trong cuộc sống của các em,
mà vẫn nâng cao thành tích
I 1 Nhiệm vụ nghiên cứu.
- Nghiên cứu cơ sở lí luận của việc lựa chọn các bài tập giáo dục sức nhanh và đặc điểm tâm sinh lí lứa tuổi 13 – 14
- Nghiên cức lựa chọn và xây dựng các bài tập giáo dục sức nhanh cho các em nữ tuổi 13 – 14
- Đánh giá hiệu quả sử dụng các bài tập đợc lựa chọn trong giáo dục sức nhanh cho các em nữ lứa tuổi 13 -14
I.2 Ph ơng pháp nghiên cứu.
Để giải quyết những nhiệm vụ của đề tài đặt ra tôi sử dụng một số phơng pháp sau:
- Phơng pháp phân tích và tổng hợp tài liệu tham khảo có liên quan.Chúng tôi đã sử dụng các tài liệu cơ sở và tài liệu chuyên môn có liên quan đến đề tài nhằm tìm hiểu tình hình phát triển TDTT nói chung và môn điền kinh nói riêng ở trong
n-ớc Đặc biệt tìm hiểu bài tập, phơng pháp có tác dụng đạt hiệu quả nhất nhằm giáo dục sức nhanh cho các em
- Phơng pháp thực nghiệm s phạm
Trang 3Sau khi xác định và lựa chọn đợc nội dung bài tập chúng tôi tiến hành phân nhóm thực nghiệm s phạm cho 20 Học sinh tuổi
13 -14 chia làm 2 nhóm
+ Nhóm A( Là nhóm đối chiếu) gồm 10 em tập bình thờng theo nội dung chơng trình học
+ Nhóm B (Là nhóm thực nghiệm) gồm 10 em tập theo nội dung bài tập chúng tôi đã lựa chọn
- Phơng pháp toán học thống kê
Sau khi thu nhập đợc các số liệu chúng tôi sử dụng toán học thống kê để tính toán và sử lí và sử dụng phơng pháp thực nghiệm đối chiếu để so sánh trung bình ở mẫu số (n <30)
Công thức chung để tính toán:
B
2 B A
2 A
B n n
X X t
δ + δ
−
=
I 3 ph ơng pháp thời gian địa điểm nghiên cứu.
- Thời gian nghiên cứu chia làm 3 giai đoạn
+ Giai đoạn 1: Từ tháng 9 năm 2007 đến tháng 11 năm
2007: Đọc và tham khảo tài liệu
+ Giai đoạn 2: Từ tháng 12 năm 2007 đến tháng 3 năm
2008 : Thực nghiệm và hoàn thành nhiệm vụ 1
+ Giai đoạn 3: Từ tháng 4 năm 2008 đến tháng5 năm
2008: Hoàn thành đề tài
- Đối tợng nghiên cứu gồm 20 Học sinh nữ lứa tuổi 13-14.
- Địa điểm nghiên cứu: Trờng THCS Mạo khê II.
i.4 Đóng góp mới về mặt l ý luận và thực tiễn.
Trong tình hình đổi mới sự nghiệp giáo dục,
đặc biệt quan tâm tới học sinh có năng khiếu, ham học tập, đòi hỏi ngời thầy đặc biệt quan tâm, giúp đỡ các em về phát triển
về thể lực, và phơng pháp tập luyện phát triển sức khỏe và các
kỹ năng hoạt động khác trong cuộc sống lao động thờng ngày
Đặc biệt là thông qua các kỳ hội khỏe các cấp các học sinh đã
có thành tích cao trong chạy cự ly ngắn
Trang 4Từ những kết quả nêu trên, những khó khăn, tác dụng, của việc phát triển sức khỏe cho học sinh cũng là yếu tố quan trọng để đóng góp vào công cuộc đổi mới hiện nay của
n-ớc ta Xuất phát từ những quan điểm trên tôi tiến hành chọn đề tài “Nghiên cứu áp dụng một số bài tập nhằm giáo dục sức nhanh cho học sinh nữ lứa tuổi 13 - 14”
II Phân tích kết quả.
Nghiên cứu cơ sở lí luân của việc lựa chọn bài tập giáo dục sức nhanh cho sự nghiệp giáo dục
các em nữ lứa tuổi 13-14
II.1: Đặc điểm tâm sinh lí lứa tuổi;
- Hệ thần kinh: Bộ não của các em trong lứa tuổi này đang trong thời kì hoàn chỉnh, tế bào thần kinh còn nonn yếu, hoạt
động của thần kinh cha ổn định, hng phấn chiếm u thế hơn,
dễ hình thành phản xạ có điều kiện nhng sự chú ý dễ phân tán, thần kinh chóng mệt mỏi
- Hệ vận động: Xơng của các em tuy đã cứng song vẫn
trong giai đoạn phát triển mạnh về chiều dài, lớp sụn bọc khớp dày, sụn chân đang đòi hỏi điều kiện tốt để phát triển Phạm
vi hoạt động của các em lớn đặc biệt là các em nữ ở lứa tuổi này xơng chậu cha cốt hoá đầy đủ, dễ bị di chuyển, méo lệch
Do vậy hạn chế các bài tập phát triển quá mức hệ thống cơ bản, không nên bắt các em làm bài tập phát triển quá mức hệ thống cơ bản, không nên bắt các em mang vác quá nặng, hoặc làm
động tác tĩnh tại, căng thẳng một bộ phận quá lâu Những hoạt
động ấy rễ làm xơng phát triển dị hình và kìm lãm xơng phát triển nhanh chóng về chiều dài
- Hệ tuần hoàn : Tim đang ở trong thời kỳ phát triển để
kịp thời với sự phát triển chung của cơ thể biểu hiện ở tế bào cơ tim còn nhỏ, tính đàn hồi yếu, van tim phát triển kém Dung tích và thể tích và cơ tim còn nhỏ, nhịp tim đập nhanh hơn ngời lớn Do đó cơ năng hoạt động của tim cha đợc ổn định, sức co bóp yếu.cùng với sự lớn lên theo lứa tuổi, sự điều tiết của
hệ tim mạch hệ thống thần kinh thực vật (giao cảm ) càng hoàn
Trang 5thiện Nếu trong tập luyện mà tập luyện với khối lợng lớn chóng
bị mệt mỏi (cần tôn trọng nguyên tắc tăng dần từ nhẹ đến nặng )
- Hệ hô hấp : phổi của các em phát triển cha đầy đủ, các
ngăn buồng phổi, túi phổi còn nhỏ, các cơ thở phát triển cha
đ-ợc phát triển, dung lợng phổi còn nhỏ Vì vậy khi hoạt động tần
số hô hấp của các em tăng lên nhiều và chóng mệt mỏi với các
em nữ tuổi dạy thì sớm hơn
VD ở các em nữ phát triển sớm buồng trứng bắt đầu hoạt
động Có kinh nguyệt và thờng rối loạn , cấu tạo của xơng mỏng
và xốp cơ bấp nhỏ và mỡ dới da nhiều khối lợng và thể tích của tim đều kém các em nam, lồng ngục hẹp dung lợng phổi nhỏ, cơ lăng hô hấp tuần hoàn đều kém nên khi hoạt động với khối l-ợng tơng đối lớn thì phản ứng mạnh, chóng mệt mỏi và hồi phục lâu hơn các em nam
Do đặc điểm giải phẫu sinh lý của các em cha đợc hoàn chỉnh nên về tâm lý t duy còn non kém, cha tỉ mỉ và toàn diện Các em cha nhận thức đợc tác dụng và mục đích của việc tập luyện TDTT nên có nhiều nhu cầu học hỏi bắt trớc hay
tò tò mạo hiểm, các em hay ớc mơ, có nhiều dự kiến, có nhiều hoài bão lớn những điều dó đều mang tính thực dụng bất trớc ngời khác hoặc theo sở thích của mình Các em nữ ở lứa tuổi này sự phát triển mất cân đối đồng đều của cơ thể khiến các
em có một số trạng thái nh : Dễ xúc cảm hay ngợng ngùng, rụt rè nên hoạt động kém tự nhiên, động tác phối hợp không nhịp nhàng, các em a thích hoạt động có tổ chức, kỷ luật, a thích cái
đẹp và thờng đánh giá mình thấp hơn khả năng hiện có do
đặc điểm ấy trong quá trình giảng dạy nên đặc biệt chú ý giáo dục các em, khuyến khích động viên khéo léo để phát huy khả năng
Thông qua việc tìm hiểu về việc tìm hiểu tâm sinh lý của các em nữ lứa tuổi 13 -14 Chúng tôi thấy việc đa nội dung bài tập vào để giáo dục sức nhanh cho các em là hoàn toàn phù hợp với các hình thái biến đổi về tâm sinh lý Không nên đa các bài tập với thời gian dài và cờng độ lớn cho lứa tuổi 13 -14
Trang 6II.2 Nhiệm vụ 2.
Nghiên cứu lựa chọn và xây dựng các bài tập giáo dục sức nhanh cho các em nữ lứa tuổi 13 -14
Trên cơ sở nghiên cứu đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi, qua nghiên cứu tổng hợp các tài liệu thực tế tìm hiểu kế hoạch đa
ra các bài tập là
Bài tập phát triển sức mạnh tốc độ, bài tập phát triển tần số
và độ dài bớc, bài tập phản xạ, bài tập dẻo, hoàn toàn phù hợp với lứa tuổi 13 -14 Mục đích của việc lựa chọn những bài tập này nhằm phát triển thể lực, nâng cao thành tich trong cự ly chạy ngắn , thông qua đó trang bị cho các em vốn kỹ năng kỹ xảo vận động cũng nh sự xay mê yêu thích thể thao cảu bài tập đợc trình bầy theo bảng 1
Bảng 1.Nội dung các bài tập phát triển sức nhanh.
T
Lợng vận
1
- Trò chơi vận động phát
triển tốc độ sức mạnh tốc
độ, phát triển tính linh
hoạt của thần kinh
- Các bài tập với bóng
5-7 phút
- Tự giác tích cực, khả năng phối hợp tốt
2
Bài tập phát triển tần số
- Đứng vịn tay (không vịn
tay) Tại chỗ chạy với tần số
tối đa
- Nâng cao đùi với tần số
tối đa
- Chạy tốc độ cao 10 –
20m
2- 4 Lần nghỉ
2-3 phút
15m x 4L
20-30m x
3 Lần
- Yêu cầu nhanh không giật cục không hạ thấp trọng tâm chú ý nhịp
điệu
- Đùi vuông góc không ngả ngời về phía sau cuối cự ly chuyển chạy
tự nhiên
Thả lỏng thân trên, không nắm chặt tay
3 Bài tập phát triển phản xạ
- Chạy nhẹ nhàng khi có
Chạy theo tín hiệu
Trang 7- Chạy với tốc độ cao 5-7
m
- Xuất phát cao, thấp
4 Lần x 10m
xuất phát phản ứng ngay
4
Bài tập phát triển sức
nhanh tốc độ
- Bật xa tam cấp
- Bật nhảy thẳng chân
2-3 lần 3phút
- Thực hiện chính xác phối hợp tốt hết biên
độ
5 - Chạy lặp lại với các giaiđoạn 60 -80m 3 Lần - T thế ổn định thoảimái
6 - Bài tập với biên độ lớn. 10 phút - Tập trong các buổi
tập thờng xuyên
II.3 Nhiệm vụ 3.
II.3.1 Tổ chức thực hiện.
Để đánh giá hiệu quả của các bài tập nhằm giáo dục sức nhanh thông qua nhóm tập luyện của 20 nữ lứa tuổi 13 - 14, tôi
sử dụng 2 nhóm học sinh đợc chọn là 20, mỗi nhóm 10 em, gọi là nhóm thực nghiệm, một nhóm đối chiếu
Trong đó nhóm đối chiếu tập luyện theo hình thức và
ph-ơng pháp chph-ơng trình học Nhóm thực nghiệm sẽ tập luyện theo các nội dung bài tập chúng tôi lựa chọn với chỉ số về năng lực,
tốc độ (Thông qua các test kiểm tra) tơng đối đồng đều nhau dựa trên các chỉ số sau: (Tính theo giây)
- Chạy 30m xuất phát thấp, đánh giá khả năng phản ứng vận
động (tính theo giây).
- Chạy 30m tốc độ cao (Tính theo giây).
Đánh giá tố chất tốc độ (Tố chất sức nhanh).
- Chạy 60 xuất phát cao (Tính theo giây), mỗi học sinh thực
hiện 2 lần, lấy thành tích cao nhất để đánh giá sức bền tốc độ, khả năng tiếp thu kỹ thuật
Để làm rõ chúng tôi dùng công thức toán học thống kê để tính toán theo công thức:
n 10
X X
t
2 B
2 A
B A
δ + δ
−
=
Vì n < 30 nên:
2 n n
X X X
X
B A
2 B
2 A 2
− +
−
∑ +
−
∑
= δ
Trang 8Trớc khi vào thực hiện chúng tôi tiến hành kiểm tra thành
tích ban đầu (Bằng các test) cả 2 nhóm đều thu đợc kết quả
nh trình bày ở bảng 2
Bảng 2: Thành tích trớc thực nghiệm
T
T
Kết quả
Test thực nghiệm
A
X
(Đối chiếu)
B
X (Th ực nghiệ m)
1 Chạy 30m xuất phátthấp (g) 6.984 6.977 0,356 0,076 0,05>
2 Chạy 30m tốc độ cao 5.983 5.939 0,366 0,269 0,05>
3 Chạy 60m xuất phátcao 11.800 11.809 0,328 0,061 0,05>
Kết quả kiểm tra đánh giá thành tích ban đầu t thấy ttính < tbảng Sự khác biệt không có ý nghĩa ở ngỡng xác xuất P > 0,05 hay thành tích ban đầu của 2 nhóm trớc khi thực nghiệm là
t-ơng đt-ơng
II.3.2 Thực nghiệm:
* Tiến trình giảng dạy cụ thể:
Tuần 1: Tiết 1, 2: Khởi động chạy 100m Bài tập phát triển
chung 3’ đè ép dẻo 2’ Bổ trựo chuyên môn (Chạy bớc nhỏ, nâng
cao đùi, chạy đạp sau 2 x 15m, chạy tốc độ cao 2 x 15m).
Cơ bản:
- Chạy chậm khi có tiếng còi chạy 5 -:- 6m với 2 x 15m max
- Trò chơi vận động phát triển tốc độ 8’
- Bài tập phát triển sức mạnh cơ tay, ngực, bụng, lng
- Bật nhảy thẳng chân 4 tổ x 10 lần nghỉ giữa 3 lợt các tổ
- Chạy chậm thả lỏng ngời, 20m x 2 lần
Tuần 2 Tiết 3 - 4: Khởi động Bài thể dục tay không 3’, bài tập dẻo 2’, bổ trợ chuyên môn 2’
Cơ bản:
- Tại chỗ đánh tay nhanh khi đang chạy 4 tổ x 5’ (Nghỉ
giữa 3 tổ).
Trang 9- Xuất phát cao 2 điểm chống 3 lần (2’).
- Trò chơi vận động phát triển sức mạnh tốc độ 6’
- Chơi bóng chuyền - (5’).
- Chạy chậm thả lỏng 2 x 15m
Tuần 3: Tiết 5 - 6: Khởi động chạy chậm 120m Bài thể dục tay không 2’ Bài tập dẻo, bổ trợ chuyên môn
Cơ bản:
- Tại chỗ đánh tay nhanh nh khi đang chạy 4 tổ x 2” (Nghỉ
giữa 3 tổ).
- Xuất phát cao 2 điểm chống 2 lần
- Trò chơi vận động phát triển sức mạnh tốc độ 8’
- Bóng chuyền 6 (5’).
- Chạy chậm trong sân cỏ thả lỏng 2 x 15m
Tuần 4: Tiết 7 - 8: Khởi động bài thể dục tay không 3’, tập dẻo 2’, bổ trợ chuyên môn 2’
Cơ bản:
- Chạy chậm khi có tín hiệu chạy 5 - 6m với Vmax 2 lần
- Trò chơi vận động phát triển tính khéo léo linh hoạt tốc
độ 10’
- Bài tập phát triển cơ tay, lng, bụng, ngực 3 tổ x 2’
- Bật xa + 3 bớc x 4 lần (Nghỉ giữa 3 tổ).
Tuần 5: Tiết 9 - 10: Khởi động chạy chậm 120m, bài thể dục tay không 3’, uốn dẻo, bổ trợ chuyên môn 2’
Cơ bản:
- Tại chỗ đánh tay khi đang chạy 4 tổ x 3’’
- Xuất phát cao 2 điểm chống 3 lần
- Trò chơi vận động phát triển sức bền 5’ - 7’
- Bật nhảy thắng chân trên cát 4 tổ x 10 lần (Nghỉ giữa 3
tổ).
- Chạy chậm tay và cơ thả lỏng
Tuần 6: Tiết 12 - 13: Khởi động: Bài thể dục tay không 3’, tập dẻo 2’, bổ trợ chuyên môn 2’
Trang 10Cơ bản:
- Chạy chậm khi nghe tín hiệu chạy nhanh khi nghe tín hiệu tối đa 5 - 6m x 3 lần
- Trò chơi vận động phát triển tốc độ 5 - 7’
- Bài tập phát triển cơ tay, lng, bụng, ngực
- Bật xa 3 bớc 3 lần (Nghỉ giữa 4 tổ).
- Tại chỗ rũ chân tay thả lỏng
Tuần 7: Tiết 13 - 14: Khởi động: Chạy nhẹ nhàng 120m, bổ trợ chuyên môn
Cơ bản:
- Chạy tốc độ cao (30 - 60m) x 2 nghỉ giữa 3 tổ.
- Xuất phát thấp 2 x 15m
- Trò chơi vận động phát triển sức mạnh tốc độ 5’
- Chạy lặp lại (60m - 80m) x 1L yêu cầu V = 85 - 90% V/max.
- Chơi bóng ném 5 - 7’
- Bài thể dục thả lỏng, chạy thả lỏng, bài tập tại chỗ
Tuần 8: Tiết 15: Khởi động: Bài tập tay không, uốn dẻo, bổ trợ chuyên môn
Cơ bản:
- Chạy tốc độ cao (20 - 40 - 60m) x 1L.
- Trò chơi phát triển sức mạnh tốc độ 5 - 7’
- Chạy lặp lại (30 - 60m) x 1 lần.
- Bật xa 3 bớc 4 lần
- Bật duỗi hết chân trong hố cát 20 lần
- Bài tập thả lỏng
Tiết 10: Khởi động: Chạy nhẹ nhàng 120m, bổ trợ chuyên môn
Cơ bản: Kiểm tra các chỉ số
- 30m xuất phát thấp : 2 lần
- 60m xuất phát cao : 1 lần
⇒ Thành tích tốt bằng giây