MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC KIỂM SOÁT CHỐNG BUÔN LẬU TRONG LĨNH VỰC HẢI QUAN TẠI CỤC HẢI QUAN

trách làm công tác kiểm soát hải quan, đồng thời quán triệt đến các đơn vị nhiệm vụ công tác trọng tâm, tăng cường công tác kiểm soát chống buôn lậu, gian lận thương mại, góp phần tăng n

A LỜI NÓI ĐẦU

Đất nước ta, trong giai đoạn hiện đang trong quá trình hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng trên nhiều lĩnh vực nhất là trong lĩnh vực kinh tế, lưu thông hàng hoá ngày càng mở rộng, tạo điều kiện thuân lợi cho phát triển đất nước, Đồng thời là điều kiện cho các tổ chức hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại xâm hại đến lợi ích quốc gia Mục tiêu của Đảng ta trong thời kỳ hiện nay là đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, đưa nước ta đến 2020 cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại Công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại là nghiệm vụ của toàn Đảng toàn dân trong đó có lực lượng Hải quan nhằm góp phần bảo vệ an ninh kinh tế, đất nước phát triển bền vững

Công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại hiện nay đã trở nên quyết liệt và nóng bỏng, là vấn đề mang tính thời sự, luôn là mối quan tâm của nhiều quốc gia trên thế giới Tệ nạn buôn lậu, gian lận thương mại ở nước ta trong những năm gần đây có nhiều diễn biến phức tạp và đang là một trong những trở ngại lớn cho công cuộc xây dựng và phát triển đất nước Chính vì vậy, Đảng và Nhà nước ta hết sức coi trọng lĩnh vực đấu tranh, phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại, đã đề ra nhiều chủ trương, chính sách để đấu tranh, ngăn chặn, phòng ngừa tệ nạn buôn lậu

Hiện nay, thị trường trong nước chịu nhiều sức ép trước hàng hóa của các thị trường lớn như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản nhập khẩu vào Việt Nam, hoạt động xuất nhập khẩu có nhiều biến động, nhiều nguy cơ tiềm ẩn cần phải kiểm soát chặt chẽ

Tây Ninh là tỉnh biên giới tiếp giáp 03 tỉnh của Vương quốc Campuchia có đường biên giới dài 240 Km, có hai cửa khẩu Quốc tế, bốn cửa khẩu Quốc gia và nhiều cặp cửa khẩu phụ, nên rất thuận tiện cho việc thông thương hàng hóa giữa hai nước Hàng năm lưu lượng hàng hóa xuất nhập khẩu và phương tiện vận tải, hành khách xuất nhập cảnh qua cửa khẩu rất lớn Hoạt động xuất nhập khẩu trên địa bàn tỉnh Tây Ninh diễn ra rất sôi động, đa dạng và phức tạp với đủ loại hình của trên hàng trăm doanh nghiệp, trong và ngoài nước Đặc biệt là trên tuyến biên giới tỉnh Tây Ninh, phía Campuchia có nhiều CASINO hoạt động ngày đêm thu hút mỗi ngày hàng nghìn khách Việt Nam sang tham gia đánh bạc, làm phát sinh nhiều loại tội phạm mới, gây không ít khó khăn cho các lực lượng đấu tranh, phòng, chống buôn lậu cũng như việc giữ vững an ninh trật tự, bảo vệ chủ quyền quốc gia trên biên giới

Từ tình hình thực tế trên, Cục Hải quan tỉnh Tây Ninh từng bước khắc phục những khó khăn, vướng mắc, nâng cao hiệu quả hoạt động cho lực lượng chuyên

trách làm công tác kiểm soát hải quan, đồng thời quán triệt đến các đơn vị nhiệm vụ công tác trọng tâm, tăng cường công tác kiểm soát chống buôn lậu, gian lận thương mại, góp phần tăng nguồn thu cho ngân sách Nhà nước, đẩy lùi tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới trên địa bàn Cục Hải quan tỉnh Tây Ninh quản lý

Nhận thức được những vấn đề trên, với chức trách, vai trò là cán bộ chuyên trách làm công tác kiểm soát chống buôn lậu; công tác tại Đội kiểm soát hải quan trực

thuộc Cục Hải quan tỉnh Tây Ninh em xin chọn đề tài “ Một số giải pháp nâng cao

hiệu quả công tác Kiểm soát chống buôn lậu trong lĩnh vực hải quan tại Cục Hải quan tỉnh Tây Ninh ”, để thực hiện tiểu luận cho chương trình “ Trung cấp lý luận

Chính trị - Hành chính”

Để làm sáng tỏ những mặt ưu điểm, hạn chế, nguyên nhân trong hoạt động kiểm soát chống buôn lậu, gian lận thương mại trong lĩnh vực hải quan hay gọi chung

là kiểm soát chống buôn lậu của cơ quan hải quan, cũng như việc khẳng định vị trí, vai trò hết sức quan trọng của công tác chống buôn lậu Từ đó đưa ra được những giải pháp nhằm góp phần hoàn thiện, nâng cao hiệu quả hoạt động của công tác đấu tranh, phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại của Cục Hải quan tỉnh Tây Ninh trong giai đoạn hiện nay và thời gian tới

Trước hết, em xin chân thành cám ơn toàn thể quý thầy, cô, nhân viên trường Chính Trị tỉnh Tây Ninh đã tạo mọi điều kiện cho em học tập, nhiệt tình giảng dạy và hướng dẫn em hoàn thành bài tiểu luận Do khả năng lý luận phân tích tổng hợp nhận thức trong thực tiễn có hạn, nên không tránh khỏi sơ sót, mong quý Thầy, Cô nhiệt tình góp ý để em có những tiếp thu, vận dụng từ lý luận vào thực tiễn trong công tác được tốt hơn

B PHẦN NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ CÔNG TÁC ĐẤU TRANH PHÒNG,

CHỐNG BUÔN LẬU VÀ GIAN LẬN THƯƠNG MẠI :

1 Khái niệm về buôn lậu:

Buôn lậu là hành vi lén lút, đưa hàng hóa xuất khẩu nhập khẩu qua biên giới, trốn tránh hoặc chống lại sự kiểm tra, kiểm soát của cơ quan chức năng bằng cách không đi qua cửa khẩu, hoặc tuy có đi qua cửa khẩu nhưng dùng thủ đoạn bí mật bất hợp pháp nhằm trốn tránh kiểm tra kiểm soát của cơ quan chức năng chống buôn lậu

để đạt được lợi ích cuối cùng là thu được lợi nhuận Hành vi buôn lậu có khi chỉ có giá trị nhỏ, nhưng hầu hết do những tổ chức bất hợp pháp có đường dây bất hợp pháp qua biên giới hoặc xuyên quốc gia thực hiện Ở Việt Nam hiện nay, buôn lậu được coi

là hành vi vi phạm pháp luật Theo Bộ Luật hình sự nước CHXHCNVN năm 1999 quy định tại Điều 153 và Điều 154, buôn lậu và vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới, là hành vi vi phạm pháp luật hình sự và bị coi là phạm tội Căn cứ vào qui định trên có thể, rút ra khái niệm buôn lậu: "Buôn lậu là hành vi buôn bán trái phép qua biên giới hàng hóa, tiền Việt Nam, ngoại tệ, kim khí quý, đá quý hoặc vật phẩm thuộc di tích lịch sử văn hóa"

2 Khái niệm về gian lận thương mại:

Gian lận thương mại là hành vi dối trá, mánh khóe, lừa lọc trong lĩnh vực thương mại thông qua hoạt động mua, bán, kinh doanh, xuất nhập khẩu hàng hoá, dịch vụ nhằm mục đích thu lợi bất chính Mục đích của hành vi gian lận thương mại là nhằm thu lợi bất chính do thực hiện trót lọt hành vi lừa đảo, dối trá Chủ thể tham gia hành

vi gian lận thương mại bao gồm: người mua, người bán, hoặc cả người mua và người bán thông qua đối tượng là hàng hóa

Gian lận thương mại là một hiện tượng mang tính lịch sử, chỉ khi có sản xuất hàng hóa, các sản phẩm được mang ra trao đổi trên thị trường, có người mua, người bán nhằm thực hiện phần giá trị được kết tinh trong hàng hóa thì gian lận thương mại cũng mới xuất hiện Sản xuất hàng hóa ngày càng phát triển, thị trường ngày càng mở rộng, các sản phẩm đưa ra trao đổi, buôn bán trên thị trường ngày càng nhiều, đa dạng, phong phú thì gian lận thương mại cũng ngày càng phức tạp, tinh vi hơn

Ở nước ta hiện nay chưa có một văn bản pháp luật nào đề cập một cách đầy đủ khái niệm về gian lận thương mại cũng như gian lận thương mại trong lĩnh vực Hải quan Mặc dù vậy, thuật ngữ gian lận thương mại được sử dụng một cách rộng rãi ở các Bộ, ngành, các tổ chức khác nhau Sau đây, chúng ta xem xét quan điểm của tổ chức Hải quan Thế giới định nghĩa về gian lận thương mại, cụ thể như sau:

Việc xác định khái niệm gian lận thương mại trong lĩnh vực Hải quan đã được Hội đồng hợp tác Hải quan quốc tế (nay là tổ chức Hải quan thế giới World Customs

Organization-WCO) đã đưa ra định nghĩa: "gian lận thương mại trong lĩnh vực Hải quan là hành vi vi phạm pháp luật Hải quan, lừa dối Hải quan để lẩn tránh một phần hoặc toàn bộ việc nộp thuế xuất nhập khẩu, vi phạm các biện pháp cấm hoặc hạn chế

do luật pháp Hải quan quy định, để thu được một khoản lợi nào đó qua việc vi phạm pháp luật này”

Hiện nay trong xu thế toàn cầu hóa, thương mại quốc tế ngày càng phát triển, gian lận thương mại ngày càng phức tạp và tinh vi hơn Vì vậy, tại hội nghị quốc tế lần thứ 5 về chống gian lận thương mại trong lĩnh vực Hải quan do WCO triệu tập tại Brussels, Bỉ ngày 9/10/1995 đã thống nhất đưa ra một định nghĩa mới như sau: "gian lận thương mại trong lĩnh vực Hải quan là hành vi vi phạm các điều khoản pháp qui hoặc pháp luật Hải quan nhằm trốn tránh hoặc cố ý trốn tránh nộp thuế Hải quan, phí

và các khoản thu khác đối với việc di chuyển hàng hóa thương mại hoặc nhận và có ý định nhận việc hoàn trả trợ cấp hoặc phụ cấp cho hàng hóa không thuộc đối tượng đó hoặc đạt được hoặc cố ý đạt được lợi thế thương mại bất hợp pháp gây hại cho các nguyên tắc và tập tục cạnh tranh thương mại chân chính"

Trên cơ sở đó với thực tiễn ở Việt Nam, khái niệm gian lận thương mại được biết đến như sau: "gian lận thương mại trong lĩnh vực Hải quan là hành vi gian lận các luồng sản phẩm xuất nhập khẩu bằng cách lợi dụng sơ hở của luật pháp, chính sách và quản lý của các cơ quan Nhà nước để lẩn tránh việc kiểm tra kiểm soát của Hải quan nhằm trốn tránh nghĩa vụ đối với Nhà nước và thu lợi bất chính cho riêng mình"

3 Cơ sở pháp lý và nguyên tắc hoạt động trong công tác đấu tranh phòng, chống buôn lậu và gian lận thương mại:

3.1.Cơ sở pháp lý :

Luật Hải quan có hiệu lực 01/01/2002 và đã được sửa đổi, bổ sung năm 2005, trong đó có 05 điều từ Điều 63 đến Điều 67 qui định về nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm cơ quan hải quan trong việc phòng, chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới, cụ thể như sau:

Trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, cơ quan hải quan các cấp được quyền tổ chức và thành lập các đơn vị chuyên trách để thực hiện nhiệm vụ phòng, chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới ( Điều 63 Luật hải quan); Ngoài ra chức năng nhiệm vụ quyền hạn của lực lượng kiểm soát hải quan được qui định cụ thể tại các văn bản của Thủ tướng Chính phủ, của Bộ tài chính và Tổng cục hải quan, cụ thể như sau: Quyết định 65/2004/ QĐ- TTg ngày 19/04/2004 ban hành Qui chế hoạt động của lực lượng chuyên trách phòng chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới; Thông tư 102/2005/TT-BTC ngày 21/11/2005 của Bộ tài chính hướng dẫn thực hiện Qui chế hoạt động của lực lượng

chuyên trách phòng chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới ban hành kèm theo Quyết định 65/2004/ QĐ- TTg ngày 19/04/2004 của Thủ tướng chính phủ; Quyết định 1882/QĐ-TCHQ ngày 29/11/2005 của Tổng cục trưởng Tổng cục hải quan về việc ban hành các qui định về các biện pháp nghiệp vụ kiểm soát hải quan và một số văn bản của Tổng cục hải quan qui định về các qui trình nghiệp vụ kiểm soát hải quan

Trong phạm vi địa bàn hoạt của hải quan, cơ quan hải quan chịu trách nhiệm kiểm tra giám sát, kiểm soát đối với hàng hóa, phương tiện vận tải để chủ động phòng chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới; Ngoài phạm vi địa bàn hoạt động hải quan, cơ quan hải quan có trách nhiệm phối hợp các cơ quan nhà nước hữu quan thực hiện các biện pháp trong đấu tranh chống buôn lậu (Điều 64 Luật Hải quan) Phạm vi địa bàn hoạt động cụ thể của lực lượng kiểm soát hải quan được qui định cụ thể tại Nghị định số: 107/2002/NĐ –CP ngày 23/12/2002 của Thủ tướng Chính phủ, theo đó địa bàn hoạt động hải quan bao gồm các khu vực cửa khẩu đường

bộ, ga đường sắt liên vận quốc tế, cảng biển quốc tế, cảng sông quốc tế, cảng hàng không dân dụng quốc tế, các địa điểm làm thủ tục hải quan ngoài khu vực cửa khẩu, khu chế xuất, kho ngoại quan, kho bảo thuế, khu vực ưu đãi hải quan, bưu điện quốc

tế, các địa điểm kiểm tra hàng hóa xuất khẩu - nhập khẩu trong lãnh thổ và trên vùng biển thực hiện chủ quyền của Việt Nam, trụ sở doanh nghiệp khi tiến hành kiểm tra sau thông quan và các địa bàn hoạt động hải quan khác theo qui định của pháp luật Ngoài địa bàn hoạt động của hải quan thì cơ quan hải quan có trách nhiệm thông tin, phối hợp với các lực lượng chức năng trong công tác phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại

Tổ chức lực lượng, xây dựng cơ sở dữ liệu, áp dụng biện pháp nghiệp vụ cần thiết như điều tra cơ bản đối tượng hoạt đông buôn lậu; xây dựng hồ sơ sưu tra địa bàn; hồ sơ đối tượng buôn lậu gian lận thương mai; xây dựng cơ sở bí mật phục vụ công tác kiểm soát chống buôn lậu trong lĩnh vực hải quan, thu thập thông tin trong nước và ngoài nước liên quan đến hoạt động hải quan để chủ động phòng, chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới, phục vụ thông quan hàng hóa và kiểm tra sau thông quan; phối hợp với các cơ quan hữu quan bảo vệ bí mật về người cung cấp thông tin các vụ buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới theo quy định của pháp luật Thực hiện kiểm soát hải quan đối với hàng hóa, phương tiện vận tải; chủ trì phối hợp với các cơ quan nhà nước hữu quan thực hiện các hoạt động phòng, chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới trong địa bàn hoạt động hải quan; Yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan cung cấp thông tin, tài liệu nếu thông tin tài liệu đó cần thiết cho việc xác minh hành vi buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới; Tổ chức thực hiện hợp tác quốc tế trong công tác đấu tranh phòng, chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên

giới ( Điều 64 Luật hải quan).

Trong trường hợp có căn cứ cho rằng có hành vi cất giấu hàng hóa buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới thì có quyền áp dụng một số biện pháp ngăn chặn như: khám người, khám phương tiện vận tải, khám nơi cất giấu hàng hóa, tạm giữ người, tạm giữ phương tiện vận tải, tạm giữ hàng hóa theo quy định của pháp luật

xử lý vi phạm hành chính; Trong trường hợp có dấu hiệu hình sự thì cơ quan hải quan, công chức hải quan có thẩm quyền do pháp luật tố tụng hình sự quy định được khởi tố vụ án, khởi tố bị can thực hiện các hoạt động điều tra theo quy định của bộ luật tố tụng hình sự.( Điều 65 Luật hải quan)

Điều 111 Bộ Luật Tố tụng hình sự, Điều 20 Pháp lệnh Tổ chức điều tra hình sự qui định Khi phát hiện hành vi có dấu hiệu của tội buôn lậu tại Điều 153 Bộ luật hình

sự và tội vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới quy định tại Điều 154

Bộ luật hình sự thì cơ quan hải quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra cụ thể như sau:

Đối với tội phạm ít nghiêm trọng trong trường hợp phạm tội quả tang, chứng cứ

và lai lịch người phạm tội rõ ràng thì ra quyết định khởi tố vụ án; lấy lời khai; thu giữ, tạm giữ và bảo quản vật chứng, tài liệu liên quan trực tiếp đến vụ án; khám người, khám nơi oa trữ trong khu vực kiểm soát của hải quan; trưng cầu giám định khi cần thiết; khởi tố bị can; tiến hành các biện pháp điều tra khác và kết thúc điều tra, chuyển

hồ sơ vụ án cho Viện kiểm sát có thẩm quyền trong thời hạn 20 ngày kể từ ngày ra quyết định khởi tố vụ án

Đối với tội phạm nghiêm trọng, rất nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng, hoặc tội phạm ít nghiêm trọng nhưng có nhiều tình tiết phức tạp thì ra quyết định khởi tố

vụ án, tiến hành các hoạt động điều tra ban đầu và chuyển hồ sơ cho Cơ quan điều tra

có thẩm quyền trong thời hạn 7 ngày kể từ ngày ra quyết định khởi tố vụ án

3.2 Nguyên tắc hoạt động nghiệp vụ kiểm soát hải quan:

Tuân thủ các quy định tại Bộ luật hình sự, Bộ Luật tố tụng hình sự, Luật quản lý thuế, Luật hải quan, Luật sở hữu trí tuệ, Pháp lệnh tổ chức điều tra hình sự, luật xử lý

vi phạm hành chính và các văn bản pháp luật liên quan.Thực hiện đúng chức năng nhiệm vụ, quyền hạn, quy chế, quy trình nghiệp vụ Phát hiện kịp thời, chính xác và

xử lý nghiêm minh các hành vi buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới

và các hành vi khác vi phạm pháp luật hải quan

Hệ thống các đơn vị Kiểm soát hải quan được tổ chức và hoạt động theo nguyên tắc tập trung, thống nhất về nghiệp vụ; đơn vị cấp trên chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra hoạt động nghiệp vụ đối với đơn vị nghiệp vụ cấp dưới; đơn vị cấp dưới chấp hành sự

chỉ đạo của các đơn vị cấp trên, thực hiện chế độ báo cáo định kỳ và đột xuất theo quy định và yêu cầu của cấp trên; có quan hệ phối hợp với các đơn vị khác trong và ngoài ngành để thực hiện nhiệm vụ được giao

Đơn vị Kiểm soát hải quan và Thủ trưởng cơ quan hải quan có trách nhiệm tổ chức thực hiện đúng, đầy đủ các biện pháp nghiệp vụ hải quan cần thiết để nắm vững tình hình hoạt động buôn lậu, chủ động phòng ngừa, đấu tranh, bắt giữ, xử lý vi phạm trong phạm vi địa bàn được phân công; chịu trách nhiệm trước pháp luật và cấp trên nếu có hành vi buôn lậu xảy ra do không thực hiện đúng quy định

Đơn vị Kiểm soát hải quan được áp dụng công nghệ thông tin hiện đại để thu thập thông tin hải quan từ cơ sở dữ liệu, phần mềm chung của ngành Hải quan và cơ

sở dữ liệu của các tổ chức cá nhân liên quan để chủ động phát hiện, ngăn chặn xử lý

vi phạm

II CƠ SỞ THỰC TIỂN TRONG CÔNG TÁC ĐẤU TRANH PHÒNG, CHỐNG BUÔN LẬU VÀ GIAN LẬN THƯƠNG MẠI TẠI CỤC HẢI QUAN TỈNH TÂY NINH :

1 Tình hình hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại trên địa bàn Cục Hải quan tỉnh Tây Ninh quản lý :

1.1 Tình hình chung:

Tây Ninh có đường biên giới dài 240 Km tiếp giáp với 03 tỉnh Soài Riêng, Prây Vêng và Kampongcham của Vương quốc Campuchia Trên tuyến biên giới có 14 đồn Biên phòng, 04 Chi cục Hải quan cửa khẩu với 16 cửa khẩu ( 02 quốc tế, 04 cửa khẩu quốc gia và 10 cửa khẩu phụ ) Địa hình là đồng bằng, bằng phẳng có nhiều đường mòn qua lại biên giới giữa 02 nước, cư dân biên giới có quan hệ truyền thống lâu đời, qua lại trao đổi, mua bán hàng hoá, thăm viếng lẫn nhau Có đường Xuyên Á nối liền Thành phố Pnompenh với Thành phố Hồ Chí Minh, rất thuận lợi cho việc mua bán, trao đổi vận chuyển hàng hoá giữa hai nước Lợi dụng những điều kiện thuận lợi trên tuyến biên giới, các đối tượng buôn lậu, hàng giả, gian lận thương mại, vi phạm sở hữu trí tuệ, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới không ngừng gia tăng

Tình hình buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới trên địa bàn trong thời gian qua diễn ra phức tạp Phương thức, thủ đoạn của các đối tượng buôn lậu rất đa dạng như: vận chuyển nhỏ lẻ hàng hóa qua hai bên cánh gà cửa khẩu; lợi dụng tiêu chuẩn hành lý của hàn khách xuất nhập cảnh để buôn lậu, gia cố các phương tiện vận tải (ôtô, xe máy) che giấu hàng hoá, các đối tượng đầu nậu thuê người mua hàng tại cửa hàng miễn thuế trong khu thuơng mại- Công nghiệp Mộc Bài sau đó vận chuyển về Thành phố Hồ Chí Minh tiêu thụ

Đối tượng buôn lậu chủ yếu là cư dân biên giới qua lại mua bán, trao đổi hàng hóa do hai nước Việt Nam và Campuchia sản xuất Hành khách xuất cảnh nhập cảnh Một bộ phận là đầu nậu chuyên tổ chức mua gom hàng của cư dân biên giới và tại các cửa hàng miễn thuế, thuê cư dân biên giới vận chuyển hàng hoá để đưa vào nội địa tiêu thụ

1.2 Tình hình cụ thể trên một số địa bàn trọng điểm:

a.Tại khu vực cửa khẩu quốc tế và Khu Thương mại - Công nghiệp Mộc Bài

Công tác kiểm tra, giám sát hải quan đối với hàng hoá xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh, hành khách, phương tiện vận tải xuất cảnh, nhập cảnh được tổ chức chặt chẽ Tuy nhiên, do đặc điểm tình hình tại khu vực cửa khẩu Mộc Bài bên phía Campuchia

có rất nhiều CASINO hoạt động ngày đêm, thu hút lượng khách Việt Nam sang đánh bạc, mặt khác cửa khẩu Mộc Bài hàng ngày có khoản hơn 80 lược tuyến xe buýt liên vận Quốc tế Thành phố Hồ Chí Minh Việt Nam – Pnompenh Campuchia, trung bình

có từ 3.000-5.000 lượt hành khách xuât cảnh nhập cảnh tại cửa khẩu Mộc Bài Do đó tình hình buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới diễn ra phức tạp và là điểm nóng của hoạt động buôn lậu, nhiều thủ đoạn, nhiều phương thức vận chuyển, gây khó khăn cho lực lượng làm công tác chống buôn lậu hiện nay

Tình hình buôn lậu, gian lận thương mại trong Khu Thương mại - Công nghiệp Mộc Bài diễn biến phức tạp Tình trạng các đối tượng thu gom hàng, thuê mướn người móc nối với doanh nghiệp để bán hàng không đúng chứng minh nhân dân ( CMND) diễn ra với nhiều thủ đoạn tinh vi; các đầu nậu vẫn dùng phương thức, thủ đoạn cũ như là thuê mướn người và CMND để mua hoặc mua sai giấy CMND (không

có người) hoặc CMND phô tô

b Tại Khu Công nghiệp Trảng Bàng:

Tình hình hoạt động của các doanh nghiệp trên địa bàn Khu công nghiệp Trảng Bàng, Khu Chế xuất và Công nghiệp Linh Trung III gian nlận thương mại có nhiều tiềm ẩn lợi dụng chính sách ưu đãi về đầu, tư gia công nhập máy móc lạc hậu, một số doanh nghiệp vi phạm về thủ tục hải quan; khai sai tên hàng, số lượng, trọng lượng,

mã số thuế, thuế suất, giá; vi phạm về chính sách quản lý hàng hoá xuất nhập khẩu, vi phạm về chính sách quản lý hàng gia công, hàng sản xuất xuất khẩu, bán nguyên liệu thừa vào nội địa nhằm mục đích trốn thuế

2 Thực trạng trong công tác đấu tranh phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại tại Cục Hải quan tỉnh Tây Ninh từ 2010 – 2012

2.1 Thuận lợi:

a Trong công tác chỉ đạo:

Nhằm tăng cường công tác chỉ đạo, điều hành, nâng cao hiệu quả hoạt động về công tác kiểm soát hải quan giai đoạn 2010- 2012; Chủ động tham mưu tốt cho lãnh đạo Tổng cục, Ban chỉ đạo 127 tỉnh Tây Ninh Trong đó tập trung vào công tác nghiệp vụ cơ bản, phòng chống buôn lậu, phòng, chống ma tuý, quản lý rủi ro, thu thập, xử lý thông tin vv định hướng nghiệp vụ phù hợp với Chiến lược phát triển ngành Hải quan đến năm 2020

Công tác đấu tranh phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại luôn được Đảng

ủy và Lãnh đạo Cục Hải quan tỉnh Tây Ninh quan tâm, xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm trong nhiệm vụ chính trị của toàn đơn vị :

Để nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại đạt hiệu quả, hàng năm Cục đã xây dựng và chỉ đạo triển khai thực hiện Kế hoạch chống buôn lậu và gian lận thương mại cho từng năm và từng thời điểm diễn biến tình hình buôn lậu xãy ra trên địa bàn Ngoài ra tuỳ vào tình hình thực tế trên địa bàn, vào các đợt cao điểm, Lãnh đạo Cục chỉ đạo cho các đơn vị trực thuộc xây dựng Kế hoạch đấu tranh phòng chống buôn lậu cụ thể đối với từng mặt hàng, từng thời điểm Sau khi kết thúc kế hoạch có tổ chức sơ kết, rút kinh nghiệm và chỉ đạo cho thời gian tiếp theo

Lãnh đạo Cục thường xuyên đi cơ sở, nắm sát tình hình địa bàn, chỉ đạo giải quyết ngay những khó khăn, vướng mắc của các đơn vị trực thuộc trong công tác kiểm soát hải quan, tạo điều kiện thuận lợi cho các tổ chức, cá nhân trong hoạt động xuất nhập khẩu, xuất nhập cảnh

Cục Hải quan Tây Ninh thường xuyên tổ chức các lớp tập huấn công tác nghiệp

vụ chuyên môn cho tất cả cán bộ, công chức làm công tác kiểm soát chống buôn lậu nhằm cung cấp cho cán bộ kiểm soát hải quan những kiến thức cơ bản về các kỹ năng, phương pháp điều tra nghiên cứu nắm tình hình, sưu tra đối tượng, xây dựng cơ sở bí mật, đấu tranh chuyên án Ngoài ra, tổ chức triển khai, phổ biến kịp thời các văn bản pháp luật có liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa, hành khách và phương tiện vận tải xuất nhập cảnh ; chỉ đạo các đơn vị phối hợp tốt với nhau và với các ngành liên quan trong đấu tranh, phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại trên địa bàn

b Xây dựng và tổ chức hoạt động kiểm soát hải quan dựa trên nền tảng cơ

sở pháp lý cụ thể như:

Nhiệm vụ, phạm vi trách nhiệm, thẩm quyền, tổ chức lực lượng, các biện pháp nhiệp vụ hải quan được Luật hải quan được quy định từ Điều 63 đến Điều 67; Luật

quản lý thuế

Trong xử phạt vi phạm hành chính, cũng qui định rõ thẩm quyền xử phạt, áp dụng một số biện pháp ngăn chặn và xử lý vi phạm hành chính theo qui định tại Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính năm 2002( đã được sửa đổi bổ sung năm 2008 và Nghị định 97/2007/NĐ –CP ngày 07/06/2007 qui định về việc xử phạt vi phạm hành chính

và cưỡng chế thi hành quyết định hành chính trong lĩnh vực hải quan (đã được sửa đổi

bổ sung tại Nghị định 18/2009/NĐ –CP ngày 19/02/2009)

Điều 111 Bộ Luật Tố tụng hình sự, Điều 20 Pháp lệnh Tổ chức điều tra hình sự,

cơ quan hải quan cũng được tiến hành một số hoạt động điều tra theo thủ tục tố tụng hình sự với hai tội danh buôn lậu tại Điều 153 Bộ luật hình sự và tội vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới quy định tại Điều 154 Bộ luật hình sự

Để cụ thể hóa Quyết định 65/2004/ QĐ- TTg ngày 19/04/2004 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Qui chế hoạt động của lực lượng chuyên trách phòng chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới Bộ tài chính và Tổng cục Hải quan

đã ban hành nhiều qui trình hướng dẫn nghiệp vụ cho lực lượng chuyên trách làm công tác kiểm soát hải quan như : Biện pháp điều tra cơ bản nắm tình hình; Biện pháp sưu tra đối tượng; Tuyển chọn, xây dựng cơ sở bí mật; Xây dựng và đấu tranh chuyên

án v.v

c Mô hình tổ chức cho lực lượng chuyên trách làm công tác kiểm soát hải quan :

Hiện nay, mô hình tổ chức cho lượng lực Kiểm soát hải quan tại Cục Hải quan tỉnh Tây Ninh về cơ bản đáp ứng theo phương thức quản lý hải quan hiện đại, cụ thể như sau:

Đơn vị kiểm soát hải quan thuộc Cục Hải quan tỉnh gồm: Phòng chống buôn lậu

và Xử lý vi phạm; Đội kiểm soát hải quan; Đội kiểm soát phòng chống ma túy

Đơn vị kiểm soát hải quan thuộc Chi cục hải quan gồm: Tổ kiểm soát hải quan;

Tổ kiểm soát ma túy

Tổng biên chế được bố trí cho lực lượng chuyên trách và kiêm nhiệm làm công tác kiểm soát hải quan là 35 biên chế, được phân bổ đều cho các đơn vị thuộc và trực thuộc Cục Được trang bị phương tiện, trang thiết bị kỹ thuật tương đối hiện đại như: Máy soi hàng hóa, hệ thống camera giám sát, phương tiện tuần tra, thiết bị thông tin liên lạc, ghi hình, các loại vũ khí, công cụ hổ trợ, Đội chó nghiệp vụ phát hiện ma túy

d Kết quả Một số vụ điển hình: