Một số kĩ năng thực hành nghi thức đội trong liên đội trường tiểu học

2 MỘT SỐ KỸ NĂNG THỰC HÀNH NGHI THỨC ĐỘI THIẾU NIÊN TIỀN PHONG HỒ CHÍ MINH TRONG LIÊN ĐỘI TRƯỜNG TIỂU HỌC I/ PHẦN THỨ NHẤT - MỞ ĐẦU Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh là: “ Tổ chứ

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ KỸ NĂNG NGHI THỰC HÀNH THỨC ĐỘI

THIẾU NIÊN TIỀN PHONG HỒ CHÍ MINH TRONG LIÊN ĐÔI TRƯỜNG TIỂU HỌC

Lĩnh vực : Công tác đội

2

MỘT SỐ KỸ NĂNG THỰC HÀNH NGHI THỨC ĐỘI THIẾU NIÊN

TIỀN PHONG HỒ CHÍ MINH TRONG LIÊN ĐỘI TRƯỜNG TIỂU HỌC

I/ PHẦN THỨ NHẤT - MỞ ĐẦU

Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh là: “ Tổ chức của Thiếu nhi Việt Nam

do Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam sáng lập, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phụ trách” Nội dung này khẳng định Thiếu niên Việt Nam có một tổ

chức đại diện cho mình và của mình, có tính quần chúng và tính cách mạng, đi theo con đường của Bác Hồ kính yêu và sự nghiệp đấu tranh, xây dựng và bảo vệ

Tổ quốc của dân tộc

Đội được khẳng định là lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường, nó thể hiện sự lớn mạnh của Đội trong quá trình hoạt động, tạo cho Đội viên được giáo dục và tự giáo dục thông qua các hoạt động tập thể mà Đội tổ chức

Hoạt động giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức cho các em thiếu nhi thông qua các hoạt động Đội nhằm giúp các em nâng cao nhận thức về lí tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, sự hiểu biết về truyền thống dân tộc, truyền thống cách mạng của Đảng, của Đoàn, của Đội Từ đó xây dựng tình cảm tốt đẹp cho các em Đội viên, nâng cao lòng yêu nước tinh thần tự lập tự cường, truyền thống bất khuất, kiên cường, song rất giàu lòng nhân ái của dân tộc, biết ơn những anh hùng, liệt sĩ và cả những người đang ngày đêm nuôi nấng dạy dỗ mình Qua hoạt động giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức Đội còn góp phần làm cho các em Đội viên phát triển lòng nhân ái, lòng vị tha, kích thích tính tích cực trong hoạt động chính trị - xã hội góp phần vào việc xây dựng cộng đồng

Các em là thành viên của tổ chức Đội, phải thực hiện các nhiệm vụ chung của Đội đó là:

Điều đó một lần nữa khẳng định: Tổ chức Đội là một tổ chức không thể thiếu trong các nhà trường THCS và Tiểu học Nếu hướng dẫn các em thực hiện đúng theo Điều lệ Đội và thực hành đúng nghi thức Đội thì sẽ góp phần giáo dục các em trở thành con ngoan trò giỏi, xứng đáng là chủ nhân tương lai của đất nước

I/ Lí do chọn đề tài:

Từ việc nghiên cứu và hiểu được tầm quan trọng của tổ chức Đội và việc hướng dẫn thực hành nghi thức Đội TNTP Hồ Chí Minh trong nhà trường nói chung và các trường trường Tiểu học nói riêng, tôi xin được mạnh dạn đưa ra

sáng kiến về “ Một số kĩ năng thực hành nghi thức Đội trong Liên đội trường Tiểu học” với mong muốn sẽ góp phần nâng cao hoạt động Đội trong nhà

trường, đặc biệt là kĩ năng thực hiện 7 yêu cầu Đội viên của các em học sinh

II/ Mục đích định nghiên cứu

Công tác Đội TNTP Hồ Chí Minh là tổ chức của thiếu nhi Việt Nam do Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam sáng lập, Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh phụ trách Đội là tổ chức nòng cốt trong các phong trào thiếu nhi, là lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường, là lực lượng dự bị của

4

tốt 5 điều Bác Hồ dạy thiếu niên, là mục tiêu phấn đấu cho đội viên, giúp đỡ đội viên phát triển mọi khả năng trong học tập, rèn luyện phấn đấu trở thành con ngoan, trò giỏi, cháu ngoan Bác Hồ Có thể nói việc rèn luyện kỹ năng nghi thức đội trong nhà trường tiểu học rất quan trọng, đó chính là một trong những con đường giáo dục không thể thiếu trong quá trình giáo dục nhân cách cho trẻ, giúp các em phát triển toàn diện Vì vậy việc rèn luyện kỹ năng và thực hiện được tốt các yêu cầu về nghi thức đội đối với mỗi đội viên là vô cùng quan trọng

và cần thiết

III/ Giả thiết khoa học

Đề tài " Một số kĩ năng thực hành nghi thức đội trong Liên đội trường Tiểu học” giúp:

- Tìm ra nội dung, phương pháp bồi dưỡng cán bộ BCH chi Đội, liên đội

đạt hiệu quả cao nhất, đồng thời phù hợp với đặc điểm học sinh tiểu học

- Vận dụng những nội dung thực hành để xây dựng được đội ngũ cán bộ BCH Đội có đủ phẩm chất của người Đội viên, có hiểu biết về Đội, có khả năng điều hành hoạt động Đội, nhanh nhẹn, chủ động, sáng tạo, có trách nhiệm trong công việc được giao, giúp cho hoạt động của Đội ngày một phát triển cả về bề

rộng và chiều sâu

IV/ Đối tượng nghiên cứu

- Đội viên Khối 4- khối 5

- Đội ngũ cán bộ Ban chỉ huy liên đội, chi đội

- Giáo viên tổng phụ trách Đội

- Đội ngũ GVCN ( giáo viên phụ trách các chi đội )

5

V/ Nhiệm vụ nghiờn cứu

Tìm hiểu và đánh giá thực trạng trong cỏc hoạt động công tác Đội ở tr-ờng Tiểu học

Đề tài này tập trung nghiờn cứu về" Một số kĩ năng thực hành nghi thức Đội trong liờn đội trường Tiểu học” của liờn đội và đưa ra một số phương phỏp

thực hành nghi thức đội phự hợp với học sinh tiểu học trong chương trỡnh rốn

luyện đội viờn

VI/ Phạm vi và kế hoạch nghiờn cứu

Đề tài tập trung nghiờn cứu việc thực hành kỹ năng nghi thức đội, đối tượng nghiờn cứu là đội ngũ cỏn bộ lớp, đội viờn trong liờn chi đội thuộc khối lớp 4

và khối lớp 5

Thời gian bắt đầu từ thỏng 5/ 2014 – thỏng 4/ 2015

VII/ Phương phỏp nghiờn cứu

1 Phương phỏp quan sỏt:

Là phương phỏp thu thập thụng tin về cỏc em thuộc BCH cỏc chi Đội từ lớp 4 đến lớp 5 bằng cỏch tri giỏc trực tiếp cỏc nhõn tố khỏc cú liờn quan

Kết quả tổ chức hội thi nghi thức đội để cụng nhận chi đội mạnh

2 Phương phỏp điều tra:

Là phương phỏp thu thập cỏc sự kiện trờn cơ sở sự trả lời bằng văn bản của cỏc em Đội viờn về việc tham gia cụng tỏc Đội qua sự hướng dẫn của BCH chi Đội, liờn Đội

6

3 Phương pháp tổng hợp tài liệu:

Là phương pháp tìm hiểu những người đi trước đã liên quan đến đề tài

như thế nào? Đã giải quyết như thế nào? Liên quan đến đâu

4 Phương pháp tổng kết kinh nghiệm:

Là phương pháp kết hợp lý luận với thực tiễn tại trường, đem lý luận phân tích kinh nghiệm của thực tiễn rồi từ những phân tích đó rút ra kết luận những bài học thành công và thất bại, những phát hiện mới và phát triển hoàn thiện

7

II/ PHẦN THỨ HAI : NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

Để thực hiện tốt 7 yêu cầu Đội viên và thực hành thành thạo các kĩ năng

nghi thức Đội, trước hết chúng ta phải hiểu “ Khái niệm, ý nghĩa vai trò của nghi

thức Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh”

1 Khái niệm về nghi thức Đội TNTP Hồ Chí Minh

Nghi thức Đội TNTP Hồ Chí Minh là một phương tiện giáo dục của Đội Đặc trưng của nghi thức Đội là nó được thể hiện thông qua các biểu trưng, ngôn ngữ, lời nói và các nghi lễ, thủ tục để giáo dục Đội viên

Trong các nghi lễ, thủ tục hàng ngày và trong các ngày hoạt động quy mô, chính thức của Đội, nghi thức Đội được thực hiện thường xuyên, nghiêm túc Trong mọi hoạt động rèn luyện của Đội nghi thức tạo thành thói quen, nề nếp tốt cho đội viên trong tổ chức Đội Góp phần khẳng định vai trò của tổ chức Đội trong sự nghiệp giáo dục

Nghi thức Đội ngày càng hoàn thiện cùng với sự phát triển của tổ chức Đội phù hợp với điều kiện kinh tế xã hội của đất nước và đáp ứng những nhu cầu của Đội viên

2 Ý nghĩa, vai trò của nghi thức Đội TNTP Hồ Chí Minh

Nghi thức Đội là một hoạt động giáo dục đặc trưng cho Đội TNTP Hồ Chí Minh Thông qua hoạt động này, tổ chức Đội được củng cố, phát triển và khẳng định vị trí, vai trò của mình với xã hội

Nghi thức Đội nhằm giáo dục toàn diện cho các em Đội viên mà trước hết

là giáo dục ý thức tổ chức kỉ luật, tinh thần trách nhiệm trước tập thể, tạo nên tình cảm gắn bó, đoàn kết, thương yêu giúp đỡ lẫn nhau để cùng tiến bộ.Hoạt động nghi thức Đội giúp các em có thể lực cường tráng, khoẻ mạnh, nhanh nhẹn,

tự, vệ sinh ngăn nắp…

Để có được những Đội viên khoẻ mạnh, tháo vát nhanh nhẹn, gọn gàng, có

ý thức tổ chức kỉ luật, có tinh thần trách nhiệm và biết đoàn kết yêu thương giúp

đỡ lẫn nhau Vấn đề đặt ra ở đây là đội viên cần phải có kĩ năng Kĩ năng là yếu

tố quyết định đến sự thành công của việc thực hiện đúng, thành thạo Nghi thức Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh

I/ Thực trạng của việc rèn luyện kĩ năng thực hành nghi thức Đội trong Liên đội trường Tiểu học hiện nay

1 Thực trạng

Là một giáo viên tổng phụ trách đội đã có nhiều năm công tác trong các hoạt động của Đội Bản thân tôi thấy rằng đối với các trường Tiểu học lớn trong thành phố các chương trình rèn luyện đội viên trong đó có thực hành nghi thức đội cũng đã được triển khai nhưng chưa đồng đều Học sinh có đầy đủ các kiến thức để thực hiện tốt các yêu cầu của Nghi thức đội còn hạn chế Có nhiều trường đặc biệt là các trường xa trung tâm, điều kiện sinh hoạt , tổ chức các hoạt động của Đội còn bị hạn chế, có một số liên đội nghi thức đội và kỹ năng thực hành nghi thức chưa được triển khai tốt

Đối với trường thực tại là một trường đã đạt chuẩn quốc gia, với bề dày truyền thống dạy, học và các hoạt động bề nổi như: văn nghệ, thể dục thể thao và đặc biệt là phong trào hoạt động Đội Nhiều năm liền liên đội đã giữ vững danh hiệu Liên đội vững mạnh cấp Quận và Thành phố Song thực tế cho thấy để tổ chức Đội trong nhà trường đã hoạt động tốt, nhưng để đạt được như đúng yêu cầu của Điều lệ Đội TNTP Hồ Chí Minh, thực hiện thành thạo nghi thức đội là

9

một trong những nội dung quan trọng nhất trong chương trình rèn luyện đội viên

Từ đó đã đề ra là một vấn đề hết sức nan giải, đặc biệt là tổ chức các hoạt động cho thiếu nhi trong nhà trường Mỗi tuần chỉ có thể bố trí được 01 buổi để hoạt động Đội lồng ghép vào chương trình GDNGLL nên chất lượng các buổi hoạt động chưa thật sự cao

Muốn thực hiện tốt các động tác về Nghi thức Đội, không thể không nghiên cứu kĩ về Nghi thức Đội và phương pháp tập luyện về Nghi thức Đội, đặc biệt là biện pháp rèn luyện kĩ năng thực hành Nghi thức Đội cho đội viên Để tổ chức tốt việc này, các giáo viên TPT Đội cần có tài liệu cung cấp những kiến thức lí thuyết về các động tác thực hành Nghi thức Đội, và các biện pháp cụ thể cho từng động tác, tổ chức tập huấn thường xuyên cho đội ngũ cán bộ Ban chỉ huy đội Tổ chức hội thi Nghi thức đội để công nhận chi đội mạnh …

Với tinh thần và ý thức bù lấp những thiếu hụt trên, bản thân tôi mạnh dạn đưa ra sáng kiến này với hy vọng góp ý kiến sao cho việc hướng dẫn thực hiện

kỹ năng Nghi thức Đội trong trường tiểu học đạt kết quả cao Đồng thời mỗi Đội viên sẽ nắm được các kĩ năng thực hành Nghi thức Đội một cách thành thạo

và chính xác nhất, góp phần nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường học nói chung, và trường tiểu học Đặng Trần Côn B nói riêng

2 Những hạn chế khó khăn về việc thực hành nghi thức Đội của học sinh:

Trong những năm gần đây phong trao hoạt đông Đội và thực hành Nghi thức Đội TNTP Hồ Chí Minh đã và đang được các nhà trường quan tâm và đưa vào các hoạt động ngoại khoá, tuy nhiên chỉ mới dung lại ở các trường Trung học cơ sở và một số ít trường Tiểu học tổ chức được thường xuyên các cuộc thi

về Nghi thức đội Song qua thực tế ở tại nhà trường tôi nhận thấy rằng: Thông qua việc rèn luyện và tổ chức được các cuộc thi Nghi thức phần lớn các Đội viên đã nắm được những yêu cầu Đội viên , tuy nhiên việc duy trì rèn luyện kỹ năng Nghi thức Đội thì đạt kết quả chưa cao Giáo viên TPT phần lớn là tự tìm

10

tòi, nghiên cứu tài liệu, tự nghĩ, tự làm; Ban chỉ huy Liên đội thiếu ổn định, thay đổi theo từng năm nên gặp rất nhiều khó khăn trong công tác bồi dưỡng cán bộ chỉ huy mang tính chất lâu dài Học sinh phần lớn là các em học sinh còn e dè nhút nhát, chưa phát huy được tính tự quản, chưa chủ động tham gia các hoạt động của Đội đặc biệt là rất nhiều em chưa thực hiện được các kĩ năng thực hành nghi thức Đội TNTP Hồ Chí Minh Cụ thể dựa vào kết quả kiểm tra của toàn Liên đội như sau:

a Thuận lợi:

Về phía GV-TPT: Bản thân tôi nhận thức đầy đủ về vai trò của người GV-

TPT và về chương trình rèn luyện Nghi thức Đội, thấy được việc dạy thực hành Nghi thức Đội là một nhiệm vụ hết sức khó khăn, mà bản thân mỗi GV- TPT cần phải cố gắng nhiều mới làm được

Về phía học sinh: Hầu hết các em đều ngoan, có ý thức chấp hành kỉ luật Có

cố gắng trong luyện tập thực hành các động tác về Nghi thức Đội để đạt kết quả cao

11

Về các thuận lợi khác: Cơ sở vật chất phục vụ cho công tác Đội của nhà

trường hiện nay tương đối đầy đủ Nhà trường đã có phòng truyền thống Đội, có trống, loa máy, nhà thể chất … đặc biệt sự quan tâm của Ban giám hiệu, các đồng chí giáo viên chủ nhiệm ( là phụ trách các Chi đội) của trường đều tham gia nhiệt tình quan tâm đến các phong trào hoạt động Đội

* Về Giáo viên Tổng phụ trách Đội:

+ Việc dạy thực hành Nghi thức Đội đòi hỏi người GV-TPT Đội phải có chuyên môn cũng như tài nghệ sư phạm Trong thực tế không phải mọi GV-TPT đều có năng lực, nghiệp vụ chuyên sâu Điều đó đòi hỏi bản thân tôi là GV-TPT cần tự học, tự bồi dưỡng năng lực nghiệp vụ chuyên môn của mình, để có thể làm tốt nhiệm vụ được giao và nâng cao chất lượng thực hành nghi thức Đội trong nhà trường

2 Các giải pháp cụ thể:

2.1 Giải pháp hướng dẫn thực hành nghi thức Đội của GV- TPT Đội

Để thực hiện thành công công tác rèn kĩ năng thực hành nghi thức Đội cho thiếu niên thì đòi hỏi người GV – TPT Đôị cần phải có các yếu tố sau:

+ Thứ nhất: GV- TPT Đội phải có phẩm chất đạo đức tốt, có lập trường tư tưởng vững vàng

12

+ Thứ hai: GV- TPT Đội là người có tấm lòng yêu trẻ, say sưa với nghề nghiệp, ưa thích hoạt động chính trị – xã hội

+ Thứ ba: GV- TPT Đội phải có năng lực sư phạm vững vàng

+ Thứ tư: GV- TPT Đội phải có năng lực về tổ chức và chỉ đạo các hoạt động Đội

+ Thứ năm: GV - TPT Đội phải nắm vững nghiệp vụ và phương pháp công tác Đội

Như vậy, 5 yếu tố đặc trưng cho năng lực và phẩm chất của người GV - TPT Đội là những đòi hỏi khách quan của công tác Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh và phong trào Thiếu nhi trong những điều kiện mới của cách mạng Việt Nam

Để có thể hướng dẫn cho Đội viên về nghi thức Đội, người phụ trách Đội nhất thiết phải là người thành thục và giỏi nghi thức Đội Bản thân cần được đào tạo,

có trình độ sư phạm và khả năng tiếp cận với đối tượng Thiếu nhi, yêu quý Thiếu nhi và thích làm việc với Thiếu nhi Đồng thời khi hướng dẫn nghi thức Đội cho các em Thiếu nhi ở các độ tuổi khác nhau phụ trách Đội không được nóng vội, phải có thái độ ôn tồn, hoà nhã, vui vẻ nhưng dứt khoát Nghi thức Đội phải được thực hiện theo quy trình từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp… Phải hướng dẫn cho các em nhận thức được ý nghĩa , tầm quan trọng và biểu trưng của nghi thức Đội, các kĩ năng cơ bản của người Đội viên rồi mới chuyển sang các động tác phối hợp phức tạp của cá nhân và tập thể

Để học và thực hiện nghi thức Đội có hiệu quả tốt nhất, GV- TPT Đội nhắc Đội viên phải thực hiện các yêu cầu sau:

+ Phải có thái độ đúng đắn, nghiêm túc và kiên trì

+ Phải có trang phục cá nhân gọn gàng chuẩn mực

+ Phải tập trung chú ý ghi chép và nghe lệnh của người chỉ huy

+ Khi thực hiện động tác phải nhanh nhẹn, dứt khoát, rõ ràng theo khẩu lệnh

và sự hướng dẫn của người chỉ huy