Đây là nhiệm vụ quan trọng và cần phải có sự nỗ lực phấn đấu, quyết tâm cao; cần phải chú trọng công tác chuyên môn, làm tốt công tác xã hội hóa giáo dục, công tác nâng cao chất lượng nu
Trang 1CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - tự do - Hạnh phúc
MÔ TẢ SÁNG KIẾN
Mã số: ………
1 Tên sáng kiến: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT
LƯỢNG NUÔI DƯỠNG, CHĂM SÓC, GIÁO DỤC TRẺ Ở TRƯỜNG MẪU GIÁO
2 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Quản lý giáo dục mầm non.
3 Mô tả bản chất của sáng kiến:
3.1 Tình trạng giải pháp đã biết
Chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ là một vấn đề luôn được sự quan tâm của các cấp lãnh đạo từ trung ương đến địa phương Trong quá trình hội nhập cùng sự phát triển của đất nước như hiện nay, giáo dục mầm non lại càng chiếm vị trí hết sức quan trọng Công tác chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục các cháu trong độ tuổi mầm non được phát triển toàn diện về thể chất lẫn tinh thần nhằm làm tiền đề chuẩn bị tâm thế cho các cháu vào tiểu học đáp ứng yêu cầu phổ cập GDMN cho trẻ 5 tuổi
Vì vậy, trường mầm non có nhiệm vụ tổ chức các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ có được những thói quen trong ăn, ngủ, học tập, vui chơi, vệ sinh, lao động trong sinh hoạt hàng ngày Muốn thực hiện được điều đó, trước hết người cán bộ quản lý phải chú trọng chất lượng công tác nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ ở độ tuổi mầm non; phải nhận thức đúng mục tiêu yêu cầu của giáo dục mầm non, đồng thời nắm vững các chỉ tiêu, nhiệm vụ, kế hoạch của Ngành đã giao trong năm học
Đội ngũ cán bộ giáo viên mầm non có vai trò quyết định trong việc nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ ở trường; vì vậy người cán bộ
Trang 2quản lý không thể bỏ qua công tác bồi dưỡng tư tưởng, phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực chuyên môn cho lực lượng cán bộ, giáo viên
Mục tiêu của công tác bồi dưỡng lực lượng cán bộ, giáo viên nắm vững Chương trình GDMN, với nhiệm vụ nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ là nhằm hoàn thiện quá trình đào tạo, phát huy ưu điểm, khắc phục những sai sót hạn chế trong công tác giáo dục mầm non về nhận thức, quan điểm, lựa chọn nội dung phương pháp giáo dục đáp ứng yêu cầu đổi mới với sự phát triển ngày càng cao của xã hội
Năm học 2015- 2016 là năm học toàn ngành tiếp tục thực hiện tốt cuộc vận động “Mỗi thầy cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo” với nội dung không vi phạm đạo đức nhà giáo; đẩy mạnh vận dụng có hiệu quả việc “Học tập làm theo tấm gương, đạo đức Hồ Chí Minh” Tiếp tục thực hiện tốt chủ đề “Đổi mới căn bản và toàn diện, nâng cao chất lượng giáo dục” là nội dung, nhiệm vụ trọng tâm trong năm học 2015- 2016
Với trách nhiệm của một người cán bộ quản lý, tôi luôn suy nghĩ làm thế nào để nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ ngày càng tốt hơn Đây là nhiệm vụ quan trọng và cần phải có sự nỗ lực phấn đấu, quyết tâm cao; cần phải chú trọng công tác chuyên môn, làm tốt công tác xã hội hóa giáo dục, công tác nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ nhằm duy trì và phát triển chất lượng chăm sóc, giáo dục trong nhà trường ngày càng đi lên đáp ứng với yêu cầu phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ
em 5 tuổi;
Chính vì vậy mà tôi chọn đề tài: “Một số giải pháp nâng cao chất lượng nuôi dưỡng chăm sóc, giáo dục trẻ ở trường mẫu giáo”
Sáng kiến kinh nghiệm này có một số giải pháp tích cực là một trong những nội dung quan trọng để góp phần thực hiện nâng chất lượng phổ cập GDMN cho trẻ 5 tuổi và dạy học lấy trẻ làm trung tâm trong trường mẫu
Trang 33.2 Ý nghĩa việc nghiên cứu
Giáo dục mầm non là bậc học đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân, là nền tảng đầu tiên của ngành Giáo dục đào tạo Chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ ở trường mầm non tốt góp phần rất lớn đến chất lượng giáo dục ở bậc tiểu học Giáo dục mầm non có mục tiêu, nhiệm vụ quan trọng nhằm phát triển toàn diện cho trẻ về thể chất, tình cảm, đạo đức, thẩm
mỹ, nhận thức, là cơ sở để hình thành nên nhân cách con người mới XHCN Việt Nam và chuẩn bị những tiền đề, tâm thế cần thiết cho trẻ bước vào trường tiểu học thật tốt;
Trẻ học Chương trình GDMN 2 buổi trên ngày phụ huynh phải đưa rước trẻ 4 lần/ ngày; buổi trưa trẻ về gặp nắng, ăn uống chậm, không có thời gian ngủ trưa; chiều đến lớp sẽ rất mệt mõi, ngủ gục ảnh hưởng rất nhiều đến sức khỏe và hoạt động chiều của trẻ;
Cơ sở vật chất được quan tâm đầu tư cải tạo khang trang, các thiết bị,
đồ dùng, đồ chơi cho lớp được ưu tiên trang bị khá đầy đủ Đây là một trong những điều kiện cần thiết để tổ chức bán trú cho trẻ mẫu giáo
3.3 Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu lý luận về hình thức tổ chức bán trú cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non, mẫu giáo;
Khảo sát thực tế việc thực hiện bán trú cho trẻ trong một lớp mẫu giáo 5 tuổi ở tại đơn vị;
Phân tích kết quả nghiên cứu, xây dựng kế hoạch, biện pháp phù hợp với điều kiện hiện có của nhà trường;
Đề xuất ý kiến và bài học kinh nghiệm về công tác tổ chức bán trú cho trẻ mẫu giáo
3.4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
a) Đối tượng nghiên cứu:
Trang 4Đối tượng nghiên cứu của đề tài này là trẻ 5 tuổi trong trường mẫu giáo nơi tôi đang công tác
b) Phạm vi nghiên cứu:
Phạm vi của đề tài chỉ nghiên cứu các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trong trường mẫu giáo
I Nội dung giải pháp đề nghị công nhận là sáng kiến
1 Mục đích của giải pháp:
Chất lượng giáo dục quyết định sự hình thành và phát triển nhân cách con người Có thể nói nhân cách con người trong tương lai như thế nào phụ thuộc rất lớn vào sự chăm sóc, giáo dục của giáo viên đối với trẻ trong trường mầm non, mẫu giáo
Trường mầm non, mẫu giáo là ngôi nhà thứ hai của trẻ Vì vậy việc nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ phát triển toàn diện về thể chất, ngôn ngữ, nhận thức, thẩm mỹ, tình cảm xã hội và lao động vệ sinh là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của công tác phát triển GDMN; với nhiệm vụ là cán bộ quản lý của nhà trường, chỉ đạo hoạt động chuyên môn, việc xây dựng kế hoạch và chỉ đạo thực hiện theo kế hoạch, chỉ đạo thực hiện kiểm tra, theo dõi đánh giá sự phát triển của trẻ, phương pháp dạy của giáo viên, đánh giá, khảo sát chất lượng giáo dục, xây dựng
kỷ cương, nề nếp trong nhà trường, phát huy tinh thần tự học, tự bồi dưỡng; nâng cao năng lực sư phạm, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên trường, hưởng ứng tốt các phong trào thi đua góp phần hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ năm học 2015 – 2016
2 Tính mới của giải pháp:
Trong những năm qua, việc nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ trong trường mẫu giáo nơi tôi công tác còn có nhiều hạn chế: Do trình độ, chuyên môn, tay nghề của giáo viên chưa đồng đều; đa số giáo viên lớn tuổi có trình độ THSP MN vừa học nâng chuẩn Bên cạnh đó
Trang 5cơ sở vật chất còn rất khó khăn, trang thiết bị đồ dùng đồ chơi của trường còn thiếu nhiều chưa đáp ứng với yêu cầu đổi mới giáo dục Vì vậy việc nghiên cứu các giải pháp nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ nhằm thực hiện tốt chất lượng chương trình giáo dục mầm non, vận dụng đổi mới phương pháp giáo dục trẻ một cách toàn diện góp phần thực hiện tốt việc dạy học lấy trẻ làm trung tâm là rất cần thiết
Nghiên cứu, chỉ đạo thực hiện công tác nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ một cách khoa học nhằm thực hiện tốt mục tiêu của giáo dục mầm non là giúp trẻ em phát triển thể chất, tình cảm, trí tuệ nhận thức, thẩm mỹ, hình thành những yếu tố đấu tiên của nhân cách, chuẩn bị tâm thế cho trẻ vào lớp một; hình thành và phát triển ở trẻ em những chức năng tâm sinh
lý, năng lực và phẩm chất mang tính nền tảng, những kỹ năng sống cần thiết, phù hợp với lứa tuổi, khơi dậy và phát triển tối đa những khả năng tiềm ẩn, đặt nền tảng cho việc học tập ở các cấp học tiếp theo và cho việc học tập suốt đời; đáp ứng với yêu cầu đổi mới trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
3 Mô tả chi tiết giải pháp:
3.1.Thực trạng của nhả trường trước khi áp dụng giải pháp:
Năm học 2015 – 2016 nhà trường tăng cường tham mưu với các cấp lãnh đạo ngành và địa phương khắc phục mọi khó khăn về cơ sở vật chất, thực hiện chương trình GDMN cho trẻ 5 tuổi dạy 2 buổi/ ngày duy trì thực hiện chuẩn phổ cập GDMN cho trẻ MN 5 tuổi trong toàn xã; được các cấp lãnh đạo ngành đầu tư cấp phát một số trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi theo danh mục đồ dùng đồ chơi tối thiểu cho lớp MG 5 tuổi do Bộ qui định;
Với quyết tâm phấn đấu ngoài việc triển khai sử dụng, mua sắm bổ sung thêm trang thiết bị dạy học, đồ dùng, đồ chơi phục vụ tổ chức các hoạt động giáo dục trẻ, còn cần phải có nhiều biện pháp tích cực để cải tạo, bổ sung cơ sở vật chất phục vụ tổ chức hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ
Trang 6Trong quá trình thực hiện việc nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ của trường có những thuận lợi và khó khăn sau:
* Thuận lợi:
- Nhà trường luôn được sự quan tâm của các ban ngành, đoàn thể, lãnh đạo ở địa phương và đặc biệt là sự quan tâm chỉ đạo, kiểm tra sâu sát, tận tình của lãnh đạo Phòng Giáo dục và Đa tạo trong các hoạt động của nhà trường;
- Có cơ cấu tổ chức trường theo Điều lệ trường mầm non, đặc điểm trường hạng hai, đủ cán bộ quảnlý, đủ giáo viên, nhân viên;
- Đội ngũ giáo viên trong nhà trường đa số trẻ, khỏe, nhiệt tình, tận tụy, tâm huyết với nghề, yêu thương trẻ, có tinh thần trách nhiệm trong mọi công việc, hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao Tích cực tham gia học tập nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ và năng lực sư phạm cho bản thân;
- Cơ sở vật chất trang thiết bị, đồ dùng dạy học được cải tạo, đầu tư, trang bị đáp ứng yêu cầu giáo dục mầm non trong giai đoạn hiện nay;
- Ban đại diện các bậc cha mẹ trẻ của trường rất quan tâm, chăm lo việc đến trường ăn ngủ, học tập, vui chơi của các cháu, luôn tích cực tham gia đóng góp, ủng hộ vật chất, ngày công lao động để xây dựng môi trường góp phần vào việc tổ chức tốt các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ của nhà trường
* Khó khăn:
- Trường có 1 điểm chính và hai điểm lẻ cách xa điểm chính trên 4km
- Cơ sở vật chất do sử dụng từ nguồn kinh phí xã hội hóa giáo dục xây dựng bán kiên cố từ những năm 2000 nên chất lượng đã xuống cấp và quy cách phòng học chưa phù hợp với tiêu chuẩn lớp học mầm non;
Trang 7- Có 4/5 giáo viên đi học nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ để đạt trên chuẩn từ trung cấp SPMN vẫn còn hạn chế về kiến thức và chậm nắm bắt trong nghiên cứu thực hiện Chương trình GDMN Năng lực chuyên môn nghiệp vụ, tay nghề của giáo viên chưa đồng đều, có 2/5 giáo viên lớn tuổi hay đau ốm nên ảnh hưởng đến việc tham gia tổ chức các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ trong nhà trường;
Qua khảo sát chất lượng tổ chức các hoạt động chăm sóc, giáo dục trẻ còn nhiều hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu cho trẻ học bán trú của phụ huynh Trước tình hình thực trạng về chất lượng của nhà trường, tôi suy nghĩ tìm ra một số giải pháp chỉ đạo nhằm nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ trong nhà trường
3.2 Một số giải pháp nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trong trường mẫu giáo nơi tôi công tác:
Giải pháp 1: Công tác xây dựng kế hoạch;
Trên cơ sở kế hoạch nhiệm vụ năm học các cấp đã chỉ đạo và hướng dẫn từ đó xây dựng kế hoạch năm học; kế hoạch tháng; kế hoạch tuần; kế hoạch thu sinh, kế hoạch họp ban đại diện các bậc cha mẹ trẻ, kế hoạch tổ chức lớp mẫu giáo bán trú, kế hoạch kiểm tra nội bộ, kế hoạch chuyên môn, thực hiện Chương trình GDMN và các kế hoạch khác theo quy định của ngành; công tác lập kế hoạch có chú trọng thể thức văn bản theo Thông
tư 01/TT-BNV; đảm bảo nội dung, biện pháp thực hiện, chỉ tiêu phấn đấu
cụ thể phù hợp với đặc điểm tình hình của trường Chỉ đạo P hiệu trưởng,
tổ chuyên môn, giáo viên các nhóm lớp xây dựng kế hoạch hoạt động và được Hiệu trưởng thường xuyên kiểm tra, nhận xét, đánh giá Hàng tháng giáo viên báo cáo kế hoạch công việc trọng tâm trong tháng, kế hoạch hoạt động của lớp cho nhà trường Qua đó hiệu trưởng có cơ sở để theo dõi, kiểm tra và có biện pháp chỉ đạo kịp thời tốt hơn
Giao chỉ tiêu phát triển, chất lượng hoạt động cho từng khối, lớp:
Trang 8- Dựa vào đặc điểm tình hình của các lớp, giao chỉ tiêu chất lượng cho các khối cụ thể:
+ Mẫu giáo 5 – 6 tuổi :
- Tỉ lệ chuyên cần dạt 98%
- Tỉ lệ bé khỏe – bé ngoan đạt : 95%
- Tổ chức 01 lớp bán trú, trẻ được ăn ngủ tại lớp( phụ huynh đem cơm)
+ Mẫu giáo 4 – 5 tuổi:
- Tỉ lệ chuyên cần đạt 97%
- Tỉ lệ bé khỏe – bé ngoan đạt : 90%
- Chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ gắn với chỉ tiêu thi đua của lớp, của cá nhân vào cuối năm Với biện pháp này giáo viên trăn trở, tìm tòi có nhiều biện pháp trong việc chăm sóc, giáo dục trẻ trong kế hoạch, phương pháp cung cấp kiến thức ôn luyện rèn kỹ năng cho trẻ thêm vào các thời điểm trong ngày
Giải pháp 2: Xây dựng, bồi dưỡng đội ngũ nâng cao nhận thức, vai trò, trách nhiệm qua tổ chuyên môn;
Tổ chuyên môn là lực lượng nòng cốt, vì vậy phải chọn giáo viên có trình độ trên chuẩn, có phẩm chất đạo đức, có uy tín đối với đồng nghiệp,
có năng lực sư phạm tốt để chỉ đạo phân công điều hành giáo viên trong tồ Xây dựng kế hoạch hoạt động từng tháng, tuần Sinh hoạt chuyên môn 02 tuần một lần đúng theo Điều lệ trường mầm non, duy trì tạo nề nếp trong sinh hoạt, tập trung trao đổi thảo luận việc vận dụng các phương pháp trong
tổ chức các hoạt động; Đẩy mạnh công tác tự học bồi dưỡng thường xuyên, vận dụng rèn luyện tay nghề, phát huy phong trào tự làm đồ dùng dạy học,
đồ chơi, sử dụng trang thiết bị, đồ dùng trong tổ chức các hoạt động chăm sóc, giáo dục trẻ có hiệu quả; từng tháng có xây dựng tiết thao giảng, dự
Trang 9giờ, kiểm tra việc thực hiện qui chế chuyên môn, nhận xét đánh giá ưu, khuyết điểm, xếp loại kết quả và triển khai kế hoạch tiếp theo
Giải pháp 3: Chỉ đạo tích cực việc thực hiện: "Dạy học lấy trẻ làm trung tâm";
Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, chăm sóc, giáo dục trẻ, nhà trường đã phát động phong trào nghiên cứu xây dựng môi trường và sử dụng có hiệu quả cơ sở vật chất, thiết bị, đồ dùng, đồ chơi hiện có Nhằm tạo cho giáo viên có tính chủ động, có nhiều biện pháp tích cực và hình thức sáng tạo trong tổ chức các hoạt động học tập, vui chơi, ăn, ngủ tại lớp nhằm cung cấp kiến thức, rèn kỹ năng sống, kỹ năng giao tiếp, phát triển toàn diện cho trẻ
Nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ vấn đề đầu tiên đó là tỷ
lệ chuyên cần của lớp, trẻ khỏe mạnh, dạn dĩ tự tin, lễ phép, nhanh nhẹn tích cực tham gia các hoạt động; trẻ 5 tuổi được đánh giá đạt các tiêu chuẩn theo Bộ chuẩn phát triển trẻ 5 tuổi Bởi vậy tích cực hướng dẫn việc tổ chức các hoạt động có nề nếp, đảm bảo an toàn tuyệt đối cho trẻ là việc làm thường xuyên, có hiệu quả
Mỗi giáo viên nghiêm túc thực hiện kế hoạch giáo dục trẻ, tổ chức đầy đủ các hoạt động trong ngày như: Hoạt động ngoài trời, hoạt động chung; hoạt động góc; hoạt động lao động vệ sinh; hoạt động chiều với lớp dạy chương trình GDMN Giáo án soạn đầy đủ, đúng nội dung, nêu rõ mục tiêu yêu cầu về kiến thức, kỹ năng phát triển ngôn ngữ, trí tuệ, đạo đức, thẩm mỹ cho trẻ phù hợp từng độ tuổi Biết lựa chọn, vận dụng phương pháp giáo dục tích cực tạo tình huống, cơ hội nhằm phát huy trí tuệ, tính sáng tạo của trẻ Tạo môi trường giáo dục phù hợp với chủ đề, kích thích trẻ tìm tòi, khám phá, tìm ra cái mới, thể hiện sự hiểu biết của trẻ trong cuộc sống hàng ngày Chỉ đạo nghiêm túc các hoạt động chuyên môn, tổ chức tốt các hội thi
Trang 10Trẻ tích cực, hứng thú, tự nguyện tham gia váo các hoạt động giáo dục trẻ tạo ra sản phẩm, tìm tòi khám phá, giáo viên không làm thay, vẽ thay, viết thay cho trẻ Giáo viên hình thành và rèn luyện để cho trẻ có thao tác đúng, thuần thục một số thói quen về nề nếp học tập, tư thế ngồi, cách cầm bút
Giáo viên luôn theo dõi sự phát triển, sự hiểu biết của trẻ trên các lĩnh vực phát triển nhận thức, phát triển ngôn ngữ, tình cảm, thẩm mỹ và phát triển thể lực Đánh giá kết quả của trẻ đúng thực chất, khách quan, công bằng, tôn trọng sản phẩm của trẻ Vì thế người giáo viên muốn có kết quả tốt thì phải biết thực hiện tốt phương pháp dạy học tích cực, lấy trẻ làm trung tâm, biết tạo môi trường và mọi cơ hội để cung cấp kiến thức, ôn luyện, mở rộng thêm kiến thức, rèn kỹ năng cho trẻ vào các thời điểm trong ngày Trẻ mầm non dễ nhớ, mau quên nên hoạt động vui chơi là hoạt động chủ đạo của trẻ “Học mà chơi, chơi mà học” là kết quả tốt nhất vì trong quá trình chơi trẻ được giao lưu giúp trẻ ôn luyện kiến thức hình thành, rèn luyện các kỹ năng mà trẻ đã được thực hành trải nghiệm, được khám phá
Vì vậy, việc nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ tốt góp một phần không nhỏ vào việc thực hiện tốt phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” và chuyên đề “Dạy học lấy trẻ làm trung tâm” Đưa chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ ngang tầm với yêu cầu giáo dục trong thời kỳ đổi mới
Giải pháp 4: Chỉ đạo chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục;
Thực hiện phân loại giáo viên, phân công phụ trách các lớp theo từng
độ tuổi để có kế hoạch bồi dưỡng thích hợp, đối với giáo viên lớn tuổi có tay nghề còn hạn chế phân công dạy lớp mẫu giáo 4 tuổi; chú trọng bồi dưỡng thêm phương pháp dạy, cách tổ chức hoạt động giáo dục; tổ chức thao giảng, dự giờ dạy tốt; công tác tự học tập bồi dưỡng thường xuyên Đối với giáo viên có tay nghề, năng lực chuyên môn, phân công dạy lớp mẫu giáo 5 tuổi theo Chương trình GDMN trẻ được ăn, ngủ tại lớp, bồi