Do chi tich héi déng thi khu vuc ghi Giám thị số 1: Giám thị số 2: Chú ý: - Thí sinh phải ghi đủ các mục ở phần trên theo sự hướng dẫn của giám thị, - Thí sinh làm bài trực tiếp v
Trang 1PHACH DINH KEM dé thi chinh thie mon Sinh học THPT
KỲ THI GIẢI TOÁN HOI DONG THI KHU VUC TREN MAY TINH CAM TAY NAM 2009 Ngày thi: 13/03/2009
¬ ÔÔÔÔÖÔÖÔÖÔ
Số báo danh HỌ VÀ TÊN THÍ SINH 5 5 S55 vs eeeeeerrrrs Ngày sinh: tháng năm , nam hay nữ: Thuộc đội tuyển tinh (TP):
(Do chi tich héi déng thi khu vuc ghi)
Giám thị số 1:
Giám thị số 2:
Chú ý:
- Thí sinh phải ghi đủ các mục ở phần trên theo sự hướng dẫn của giám thị,
- Thí sinh làm bài trực tiếp vào bản đề thị có phách đính kèm này,
- Bai thi phải được viết bằng một loại bút, một thứ mực; không viết bằng mực đỏ, bút chì; không được đánh dầu hay làm ký hiệu riêng; phần viết hỏng phải dàng thước gạch chéo; không được tẩy, xoá bằng bất kỳ cách gì (kể cả bút xoá)
- Trái với các điều trên, thí sinh sẽ bị loại
‘
Trang 2
BO GIAO DUC VA DAO TAO
KY THI KHU VUC GIAI TOAN TREN MAY TINH CAM TAY
DE THI CHINH THUC Môn: SINH HỌC Lớp 12 Cấp THPïF
Ngày thi: 13 /3/2009 Chú ý: - Đề thi này gồm 09 trang, 10 câu, mỗi câu 5 điểm
- Thị sinh làm bài trực tiếp vào bản đê thi này
thi khu vuc ghi)
Qui định: Học sinh trình bày vắn tắt cách giải, công thức áp dụng, kết quả tính toán vào ô trong
liền kê bài toán Các kết quả tính gần đúng theo qui tắc làm tròn số, nếu không có chỉ định cụ thể,
được ngâm định chính xác tới bốn chữ số phân thập phân sau ddu phay
Cau 1
Một tế bào vi khuẩn có một bản sao phần tử ADN nhiễm sắc thể dạng vòng tròn, kín gồm 4x 10°
cặp nuclêôtit Trong tính toán, sử dụng các gid tri m = 3,1416; chi số Avogadro = 6 x 10°; khối
lượng 1 cặp nuclêôtit trong phân tử ADN là 660 đvC; 10 cặp nuclêôtit ADN sợi kép dài 3,4 nm
Thể tích khối cầu tính theo bán kính r là san Hãy cho biết:
a Nếu đường kính của tế bào hình cau nay 1a 1 pm, thi nồng độ phân tử tính theo mol của
ADN trong tế bảo này là bao nhiêu?
b Nếu phân tử ADN trên có dạng cấu hình được mô tả lần đầu tiên bởi Watson và Crick, thì
chiều đài của phân tử ADN này là bao nhiêu mét?
c Dé thu duge 1 mg ADN, cần có bao nhiêu tế bào vi khuẩn?
Trang 3
Cau 2
Đường vã axit béo là các hợp chat sinh học cung cấp năng lượng cho phần lớn các hệ thống sống
Giả sử một người sử dụng axit palmitic (A) và glucôzơ (B) là các hợp chất sinh học cung cấp năng lượng cho cơ thể
Hãy viết phương trình phân giải axit palmitic và glucôzơ dé trả lời các câu hỏi sau:
a
b
c
Hiệu suất ATP (tính heo mol) tương ứng với mộtmol ôxy trong phán ứng A là bao nhiêu?
Hiệu suất ATP (tinh theo mol) tuong ứng với mộtmol ôxy trong phản ứng B làbao nhiêu?
Hiệu suất ATP (tính theo mol) tương ứng với một gam chất cho năng lượng trong phản ứng
A 1a baonhiéu?
Hiệu suất ATP (tính theo mol) tương ứng với một gam chất cho năng lượng trong phản ứng
B là bao nhiêu?
(Biết: khối lượng nguyên tử H = 1, C = 12, O =16)
2
Trang 4
Cầu 3
Lai 2 cá thể đều dị hợp tử 2 cặp gen, mỗi gen trên 1 NST thường Tại vùng sinh sản trong cơ quan
sinh đục của cá thể đực có 4 tế bào A, B, C, D phân chia liên tiếp nhiều dot để hình thành các tế bào
sinh dục sơ khai, sau đó tất cả đều qua vùng sinh trưởng và tới vùng chín để hình thành giao tử Số
giao tử có nguồn gốc từ tế bào A sinh ra bằng tích số của các tế bào sinh dục sơ khai do tế bào A và
tế bào B sinh ra Số giao tử do các tế bào có nguồn gốc từ tế bào C sinh ra gấp đôi số giao tử có
nguồn gốc từ tế bào A Số giao tử đo các tế bào có nguồn gốc từ tế bào D sinh ra đúng băng số tế bào
sinh dục sơ khai có nguồn gốc từ tế bào A Tất cả các giao tử đều tham gia thụ tỉnh nhưng chỉ có
80% đạt kết quả Tính ra mỗi kiểu tổ hợp giao tử đã thu được 6 hợp tử Nếu thời gian phân chia tại
3
Trang 5
vùng sinh sản của các tế bào A, B, C, D bằng nhau thì tốc độ phân chia của tế bào nào nhanh hơn và nhanh hơn bao nhiêu lần?
Câu 4
Một potometer lý thú thường được sử dụng để đo tốc độ thoát hơi nước từ lá hay cành Thiết
bị này được dùng để so sánh tốc độ mất nước từ bốn lá trên cùng một cây (cùng độ tuổi) có diện
tích tương tự nhau (A, B, C và D) Lá các cây này được xử lý băng cách:
Lá A — Phủ mặt trên lá bằng một lớp vaseline dày, đặc
Lá B - Phủ mặt dưới lá bằng một lớp vaseline dày, đặc
Lá C — Phủ vaseline dày, đặc lên cả hai mặt lá
Lá D - Không phủ vaseline lên mặt nào cả
Kết quả thu được như sau:
Trang 6
Thoát hơi Thoát hơi Thoát hơi Thoát hơi
6 95 14 2 108
Hãy tính tốc độ thoát hơi nước ở mỗi lá Giải thích tại sao khác nhau
Cau 5
Trong cả một ngày, mức độ đồng hóa thực (tỉnh) CO; của một cây là 0,5 mol Vào đêm, mức
độ tiêu thụ thực O; là 0,12 mol Điều đó chứng tỏ trao đổi khí phụ thuộc vào quang hợp và hô
hấp sử dụng sinh khối (có khối lượng phân tử tương đương của 30) Năng suất thực hoặc tiêu
5
Trang 7
thu sinh khối tính bằng gam trong chu kỳ thời gian 12 giờ ban ngày : 12 giờ ban đêm là bao
nhiêu ?
Câu 6
Lượng máu bơm trong một phút ra khỏi tim được tính bằng lượng máu mỗi lần tâm thất bơm khỏi tim Nó được xác định bằng cách nhân nhịp đập của tim với lưu lượng tim Lưu lượng
tim là khối lượng máu tống đi bởi tâm thất sau mỗi lần đập Nếu tim một người phụ nữ đập 56 lần \ trong một phút, khối lượng máu trong tim cô ta là 120 ml vào cuối tâm trương và 76 mÌ ở
cuối tâm thu, lượng máu bơm/phút của người phụ nữ đó là bao nhiêu?
Trang 8
Cau 7
Ở một số quần thể, hiện tượng giao phối cận huyết xảy ra giữa các anh, chị, em con của các
cô, chú, bác ruột Hiện tượng giao phối cận huyết như vậy làm giảm tần số dị hợp tử và được
biểu diễn qua Hệ số cận huyết F, tính theo phương trình sau:
quan sát thựctế tinh theo ly thuyét
Trong đó, ƒ biểu diễn tần số kiểu gen Nếu F = I1 (tức là nội phối hoàn toàn), thì toàn bộ quần
thể là đồng hợp tử, nghĩa là về trái bằng không Trong một quản thẻ cân bằng có 150 cá thể, số
kiểu gen nhóm máu MN quan sát được là ó0 MM, 36 MN, 54NN
a Hãy tính F
b Néu một quần thể cùng loài thứ hai có tần số các alen giống hệt nhưng giá trị F chỉ bằng
một nửa giá trị F so với quần thể ở câu a, thì tần số kiểu gen dị hợp tử (MN) quan sát được
trong thực tế của quần thẻ thứ hai này là bao nhiêu?
Câu 8
Ong ta đã phát hiện ra một điêu là tính trung bình, thì 9% số chồn của mình có lông ráp Loại
bằng cách không cho các con chôn lông rấp giao phối Tính trạng lông ráp là đo alen lặn trên
7
Trang 9nhiễm sắc thê thường qui định Tỷ lệ chỗồn có lông ráp mà ông ta nhận được trong thế hệ sau
theo lý thuyết là bao nhiêu %?
A On
Cach giai t qua
Cau 9
Trong so đồ phả hệ sau, xác suất của cá thê được đánh dau Ộ mắc bệnh là bao nhiêu?
C) Nữ bình thường
Nam binh thuong
E
Trang 10
Câu 10
Tần số tương đối của gen A ở quần thể I là 0,8 còn ở quần thể II là 0,3124 Tỉ lệ số cá thể
nhập cư từ quần thể II vào quần thể I là 0,2 Sau một thế hệ nhập cư tần s6 gen A trong
quan nhan (1) là bao nhiêu?
Trang 11
Pl L3 Acak V ;t
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KI THI KHU VUC GIAI TOAN TREN MAY TINH CAM TAY
(Bài thi có 10 câu, mỗi câu 5 điểm Tổng số điểm bài thi là 50 điểm Mỗi câu có thể có những
cách tính khác với đáp án nhưng vẫn cho kết quả đúng Hội đồng chấm thi căn cứ vào thực tế địa
phương để chia điểm chỉ tiết cho từng ý nhỏ Kết quả được xét theo thứ tự tổng điểm bài thi từ cao đến thấp) Câu 1
Số mol ADN trong I tế bào vi khuẩn là: can = 1,6667 x 10”! (mol)
Thẻ tích tế bào hình cầu tính theo công thức:
4 1\3 V= sxnxr= : x 3,1416 x () = 0,5236 (um”) = 0,5236 x 107% (dm) =
0,5236 x 10° (1),
Vay nong độ ADN trong tế bảo là:
-34
Foo eg = 3,1832 x 10° (mol), ? x
4x 10°x 3,4x 10°= 1,36x 102 (mét)
c Ì cặp nuclÊôtit có KLPT = 660 đvC ©® 6 x 10” (1 mol) : 2 có khối lượng = 660 | 1,5 điểm
Ẽ
4x 105x 660 6x 1077
` ¬3
Để có 1 mg ADN = 10° g ADN thi cin ~~" = 2,2727 x 10" phân tử ADN,
Mà mỗi tế bào vi khuẩn chỉ có 1 phân tử ADN
Vậy số tế bào vi khuẩn cần có để thu được 1 mg ADN là 2,2727 x 10! tế bào
> 1 phan tử ADN có 4 x 10 ;: có khối lượng = = 4,4x 10° (g)
Trang 12Câu 2
- _ Viết phương trình:
0,5 điểm
(Ì CsH,;O;+ 6O; AT, CO; + 6 H;O
129: 23 = 5,6087
38:6=6,3333
- _ Hiệu suất ATP (tính theo mole) tương ứng với một gam chất cho năng lượng Iđiểm
trong phản ứng A là: 129: (12 x 16 +32 + 16x2)= 0,5039
- Hiệu suất ATP (tính theo mol) tương ứng với một gam chất cho năng lượng trong Iđiểm
Chú ý: Học sinh co thé viét phuong trinh A tao ra 130 ATP va phuong trinh B tao ra 36
ATP; nếu tính toán đúng thì vẫn cho điểm
Câu 3
2 cá thê đều dị hợp us 2 căp gen, mỗi gen trên 1 NST thường do đó các cặp gen $ điểm
phân li đột lập, vậy số kiểu giao tử là : 2?.2?= 16 (kiểu)
Số hợp tử thu được là 16.6 = 96 (hợp tử ) Vì hiệu quả thụ tính là 80% nên số giao
tử được hình thành là : 96:80% = 120 (giao tử)
Suy ra số tế bào sinh dục sơ khai đực tham gia giảm phân là 120 : 4 = 30
Goi x, y, z, t lần lượt là số tế bào sinh dục sơ khai có nguồn gốc từ các tế bào A, B,
C, D Ta có hệ phương trình :
t=x
Trang 13
Giải hệ phương trình ta được x = 8 và t= 2 suy ra z = l6
Số lần phân bảo tính theo công thức 2 (k là số lần phân bào) ta có : ka = 3, kp =2,
kc = 4, kp = 1 Vậy tỉ lệ tốc độ phân bào của các té bao A, B,C, D 14: Va: Vp :Vc:
Vp =3:2:4:1
Cau 4
1 Tốc độ thoát hơi nước ở mỗi lá:
Tốc độ thoát hơi
(mỗi đáp án đúng đạt 1 điểm)
2 Giải thích tại sao khác nhau:
Lá A: Phủ mặt trên lá bằng một lớp vaseline dày, đặc Như vậy thoát hơi nước qua mặt dưới
của lá (có nhiều khí khổng) nên lượng nước thoát ra nhiều hơn (0,25 điểm)
Lá B: Phủ mặt dưới lá bằng một lớp vaseline dày, đặc Như vậy thoát hơi nước qua mặt trên
Lá C — Phủ vaseline dày, đặc lên cả hai mặt lá Như vậy thoát hơi nước hầu như không xảy ra
(0,25 điểm)
LáD - Không phủ vaseline lên mặt nào cả Như vậy thoát hơi nước qua cả hai mặt lá nên
Cau 5
Trong 1 chu kỳ 12 giờ ban ngày và 12 giờ ban đêm thì cây đồng hóa được 0,5 mol
CO; Như vậy có 0,5 mol C được đồng hóa vào sinh khối của cây
Trong 1 chu kỳ 12 giờ ban ngày và 12 giờ ban đêm thì cây tiêu thụ 0,12 mol O; đê
5 điểm
3
Trang 14
di hóa (hô hấp) lượng sinh khôi của cây Theo phương trình C + O; > CO; > cay
đị hóa 0,12 mol C trong sinh khối của cây
Do đó lượng C còn lại tích lũy trong sinh khối là: (0,5 - 0,12) = 0,38 (mol)
Câu 6
bơm/phút của cô ta là:
56 x (120 - 76) = 2464 ml/phút
Cau 7
qn = (54 x 2 + 36) : (150 x 2)=0,48 ; pw = (60 x 2 + 36) : (150 x 2) = 0,52 79 cher
Tần số kiểu gen MN theo lí thuyết là:
2 x 0,52 x 0,48 = 0,4992
Tần số kiểu gen MN thực tế quan sát được là: (36 : 150) = 0,24
Vậy F = 1 — (0,24 : 0,4992) = 0,5192
b Tan sé kiéu gen MN trong quan thé b theo li thuyét 1a: 0,4992
Hệ số cận huyết F trong quan thé b là: (0,5192 : 2) = 0,2596 `
Vậy tần số dị hợp tử thực tế là: f= 0,4992 x (1 — 0,2596) = 0,3696 “an
Cau 8
Tần số kiểu gen ở thế hệ dau 1a: (0,7)"AA + 2.0,7.0,3 Aa + (0,3)’aa 1 diém
Tan sé alen a trong quan thé ở cơ thể có kiểu hình trội là
Tỷ lệ chồn có lông ráp mà ông ta nhận được trong thế hệ sau theo lý thuyết là:
Chú ý: Học sinh có thể giải theo nhiều cách khác, nếu học sinh áp dụng công
đo thi vân được điêm qe re 1+ dp
Trang 15
Câu 9
- Gia đình 1, bế mẹ bình thường sinh 1 con trai và
1 con gái bị bệnh => bd me
có kiểu gen dị hợp Aa (Qui ước: An có kiêu hình bình
thường, aa bị bệnh)
© doi con phan ly kiểu gen: - ~ AA: = Aa: * aa phan
ly kiểu hình: ^ bình
thường : = bi bénh
> người con gái pình thường của gia đình 1
- Gia đình 2 có mẹ bị bệnh (kiểu gen aa), bố bình thường
(kiểu gen AA hay
Aa).® người con trai của gia đình 2 bình thưởng co
kiéu gen Aa
với người con trai của gia
đình 2 có con 1a “2”
+ Aax Aa® xác suất sinh con bị bệnh là z
- Vay xac suất cá thê “2” bị bệnh là: ~ “x5 = = (,1667
Câu 10
Sau một thế hệ nhập cư lượng biến thiên tần s6 gen A trong
quần nhận @) là:
Ap = 0,2 (0,3124 - 0,8) = - 0,0975
() giảm với 0,0975
s 56 gen A wong quan nhận
cu thé p= 0,7025