sau phut chia ly

Chàng thì đi cõi xa mưa gió Thiếp thì về buồng cũ chiếu chăn Thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu Ngàn dâu xanh ngắt một màu Lòng chàng ý thiếp ai sầu hơn ai?.... Nỗi trống trải của lòng

Trích

Sau phót chia li

§oµn ThÞ §iÓm (?)

Bµi 7 TiÕt 26

I Tìm hiểu chung văn bản

Em hãy giới thiệu vài nét về tác giả Đặng Trần Côn và dịch giả

Đoàn Thị Điểm ?

1 Tác giả - dịch giả.

a/ Tác giả: Đặng Trần Côn (? - ?)

- Quê làng Nhân Mục Thanh Trì - Hà Nội–

-Đỗ Hương cống, làm chức quan Huấn Đạo, Tri huyện, cuối

đời làm chức Ngự sử

- Có nhiều tác phẩm, nổi tiếng là “Chinh phụ ngâm”.

b/ Dịch giả: Đoàn Thị Điểm(1705 - 1748)

-Hiệu là Hồng Hà, quê huyện Văn Giang tỉnh Hưng Yên.

- Là người phụ nữ nhan sắc, tài hoa nhưng tính cách lại

không theo khuôn phép XHPK, từng dạy học.

- Tác phẩm: Truyền kỳ tân phả (Chữ Hán).

4

Chinh phụ ngâm khúc

征 征 征 征

Phần 2 từ câu 53  64 b/ Hoàn cảnh ra đời: 1741 - 1742

Tác phẩm ra đời vào Tác phẩm thuộc thể loại thời gian nào? nào?

c/ Thể loại: Ngâm khúc

Phương thức biểu đạt của đoạn trích là gì?

d/ PTBĐ: Biểu cảm

Chµng th× ®i câi xa m­a giã

ThiÕp th× vÒ buång cò chiÕu ch¨n

ThÊy xanh xanh nh÷ng mÊy ngµn d©u

Ngµn d©u xanh ng¾t mét mµu

Lßng chµng ý thiÕp ai sÇu h¬n ai?

sÇu

mÊy

 VÇn tr¾c

 VÇn b»ng

I T×m hiÓu chung v¨n b¶n

1 T¸c gi¶ - dÞch gi¶.

2 §o¹n trÝch “Sau phót chia li”

a/ Xuất xứ: TrÝch tõ “ Chinh phô ng©m khóc ”

Phần 2 tõ c©u 53  64 b/ Hoàn cảnh ra đời: 1741 - 1742

c/ ThÓ lo¹i: Ng©m khóc

d/ PTB§: BiÓu c¶m

e/ ThÓ th¬: Song thÊt lôc b¸t

Chàng thì đi cõi xa mưa gió

Thiếp thì về buồng cũ chiếu chăn

Thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu

Ngàn dâu xanh ngắt một màu

Lòng chàng ý thiếp ai sầu hơn ai?

Sau phút chia li

Theo

em, văn bản có

bố cục mấy phần?

Nội dung tương ứng?

Nỗi trống trải của lòng ngư

ời trước cuộc chia li phũ phàng

Nỗi xót xa vì cách trở núi sông

Nỗi sầu thư

ơng trước cảnh vật

Chµng th× ®i / câi xa m­a giã

ThiÕp th× vÒ / buång cò chiÕu ch¨n

ThÊy xanh xanh / nh÷ng mÊy ngµn d©u

Ngµn d©u / xanh ng¾t mét mµu

Lßng chµng ý thiÕp / ai sÇu h¬n ai?

(3/4; 3/2/2)

I T×m hiÓu chung v¨n b¶n

II T×m hiÓu chi tiÕt v¨n b¶n

Theo em, ®©y lµ t©m tr¹ng

cña ai? V× sao nh©n vËt tr÷ t×nh

l¹i cã t©m tr¹ng Êy?

1 Khóc ng©m 1

Chàng thì đi cõi xa mưa gió Thiếp thì về buồng cũ chiếu chăn

Đoái trông theo đã cách ngăn

Tuôn màu mây biếc, trải ngàn núi xanh

ThiếpChàng

- Xưng hô: chàng thiếp–

cõi xa mưa gióbuồng cũ chiếu chăn

Nhân vật trữ tình trong đoạn trích xưng hô như thế nào?

 tình cảm đằm thắm, hạnh phúc.

- Hình ảnh đối lập: Chàng thì

đi

Cõi xa mưa gió

(lạnh lẽo)

>< thiếp thì về

>< buồng cũ chiếu chăn

(ấm áp)

Về tổ ấm hạnh phúc cô đơn

?

Cách xưng hô biểu hiện điều gì trong tình cảm

của đôi vợ chồng?

?

ở 2 câu thơ đầu, tác giả đã sử dụng một số hình ảnh

đối lập Em hãy chỉ ra những hình ảnh ấy?

?

Hình ảnh ẩn dụ ước lệ tượng trưng “cõi xa mưa gió”

Ra nơi chiến trường

nguy hiểm

Nghệ thuật đối lập ở đây có tác dụng gì trong việc

gợi tả nỗi buồn của người thiếu phụ?

 Nhấn mạnh: Hiện thực chia li

Sự cách trở ngang trái

Chàng thì đi cõi xa mưa gió Thiếp thì về buồng cũ chiếu chăn

Đoái trông theo đã cách ngăn

Tuôn màu mây biếc, trải ngàn núi xanh

ThiếpChàng

- Xưng hô: chàng thiếp–

cõi xa mưa gióbuồng cũ chiếu chăn

- Hình ảnh đối lập:

- Hình ảnh: mây biếc, núi xanh: tượng trưng cho sự xa cách

 đẩy không gian rộng ra vô tận: người vừa

chia cách đã như biệt vô âm tín.

Tuôn mây biếctrải núi xanh

Trong phút chia li, con mắt nhớ thương của người vợ vẫn đăm đắm trông theo Nàng chỉ nhìn thấy gì?

Hình ảnh mây biếc, núi xanh, kết hợp với

động từ tuôn, trải có ý nghĩa gì?

Chốn Hàm Dương chàng còn ngảnh lại Bến Tiêu Tương thiếp hãy trông sang

lại sử dụng nhiều địa danh

ở Trung Quốc?

Hàm Dương Tiêu Tương

Tượng trưng cho 2 vị trí xa cách của đôi vợ chồng

Hình ảnh bến, cây

gợi liên tưởng đến không gian nào?

Bến Cây

Bến: sông nước

Cây: núi rừng

Không gian cách trở, không dễ gặp lại

Nghệ thuật nào

được sử dụng trong

4 câu thơ trên?

- Đối: Ngảnh lại >< trông sang

 Gợi tâm trạng lưu luyến

- Điệp ngữ, đảo ngữ: 2 địa danh  Thể hiện tâm trạng buồn triền miên, không gian xa cách của người đi kẻ ở.

ngảnh lại

nỗi sầu chia li?

⇒ Nỗi sầu chia li trong độ tăng tiến, nỗi nhớ chất chứa, kéo dài, nỗi xót xa, nghịch lí

Cùng trông lại / mà cùng chẳng thấy

Thấy xanh xanh / những mấy ngàn dâu

Ngàn dâu / xanh ngắt một màu

Lòng chàng ý thiếp / ai sầu hơn ai?

Từ ngữ trong khổ thơ này có gì

nỗi sầu nào ở đây?

- Câu hỏi tu từ, động từ trạng thái : sầu  nỗi buồn li biệt đúc kết thành khối sầu, núi sầu, nặng trĩu tâm hồn người chinh phụ.

+ Xót xa tuổi xuân không được hạnh phúc + Nỗi oán hận chiến tranh phi nghĩa.

I Tìm hiểu chung văn bản

II Tìm hiểu chi tiết văn bản

IIi Tổng kết – Ghi nhớ: SGK

Đoạn khúc ngâm này cho ta

Nghệ thuật nổi bật trong việc

diễn tả tâm trạng của người chinh phụ là gì?

1.Nội dung: Đoạn ngâm khúc cho ta thấy:

- Nỗi sầu chia li của người chinh phụ sau lúc tiễn

đưa chồng ra trận  tố cáo chiến tranh phi nghĩa,

thể hiện khao khát hạnh phúc lứa đôi của người phụ nữ

2 Nghệ thuật: Thơ giàu nhạc điệu, nhiều biện pháp tu từ., hình ảnh ước lệ

IV Luyện tập

HS hoạt động nhóm.

a/ Ghi đủ các từ chỉ màu xanh:

b/ Phân biệt sự khác nhau trong các màu xanh

c/Tác dụng của việc sử dụng màu xanh trong việc diễn tả nỗi sầu của người chinh phụ.

IV LuyÖn tËp

a/ C¸c tõ : m©y biÕc, nói xanh, xanh xanh, xanh ng¾t.

b/ Ph©n biÖt:

+ Xanh cña m©y, nói, ngµn d©u

+ Xanh nhµn nh¹t, xa xa, bao trïm c¶ c¶nh vËt (xanh xanh)

- Học thuộc đoạn thơ.

- Soạn bài:

Qua đèo Ngang

Bà huyện Thanh Quan

Về

nhà



24