Một số biện pháp sử dụng đồ dùng dạy học hiệu quả ở môn GDTC cho HS khối 4 và 5

Là giáo viên giảng dạy bộ môn GDTC ở trờng tiểu học, quathực tế giảng dạy cũng nh đợc tham dự những tiết chuyênđề và học hỏi đồng nghiệp bản thân tôi đã rút ra đợc một số kinh nghiệm khi

Phần mở đầu

1 Lí do chọn đề tài

GDTC trong trờng học là một hoạt động giáo dục quantrọng trong toàn bộ sự nghiệp giáo dục việt nam GDTC gópphần thực hiện các mục tiêu chiến lợc của Đảng, nhà nớc vàcủa ngành nhằm phổ cập và nâng cao cho thế hệ trẻ việtnam những nền tảng cơ bản để phục vụ đất nớc trong thời

kỳ hội nhập

Bên cạnh việc trang bị những kiến thức cho thế hệ trẻthì việc chăm sóc giáo dục ý trí rèn luyện để nâng cao sứckhỏe có tính chất “toàn dân” là một trong những yêu cầucơ bản của giáo dục nớc nhà Do vậy, GDTC đang có một vịtrí, một vai trò quan trọng và ngày càng khẳng định nhiềuhơn tính u việt,sức lan tỏa và ảnh hởng của nó đối với đấtnớc, đối với thời đại, đối với các thế hệ nói chung và đối vớigiáo dục học đờng nói riêng Hiệu ứng của GDTC chính làsức mạnh của một quốc gia,một dân tộc,một thế hệ

Để GDTC ngày càng có nhiều hơn những hiệu quảtác động vào đời sống cùng với tính chất và tác dụng của nóthực sự là chất lợng sống của con ngời thì trong ngành giáo

dục đã vận dụng đa vào học đờng một hệ thống giáo dụccơ bản.

Giáo dục là hoạt động có mục đích và có tổ chức củathầy và trò Hoạt động của thầy luôn luôn gắn bó chặt chẽvới hoạt động nhận thức của trò nhằm hình thành cho hsnhững quan điểm những niềm tin, những định hớng có giátrị, lí tởng cũng nh động cơ, thái độ, kỹ năng, kỹ xảo, đạo

GV thờng phải “dạy chay” Ngày nay khi đồ dùng dạy học đợccung cấp tơng đối đầy đủ, thì việc dạy và học trong nhàtrờng có nhiều điều kiện để phát triển

Là giáo viên giảng dạy bộ môn GDTC ở trờng tiểu học, quathực tế giảng dạy cũng nh đợc tham dự những tiết chuyên

đề và học hỏi đồng nghiệp bản thân tôi đã rút ra đợc một

số kinh nghiệm khi sử dụng đồ dùng dạy học sao cho có hiệuquả và phát huy đợc tính chủ động tích cực của học sinh,mang lại hiệu quả cao trong giờ học không ngừng nâng caochất lợng trong từng tiết học

Nh nhiều môn học khác, bộ môn GDTC có nhiều dụng cụdạy học và các phơng tiện dạy học của GV là rất đa dạng vàphong phú.Vấn đề đặt ra là ngời GV sử dụng đồ dùng dạyhọc nh thế nào để nâng lại hiệu quả cao cho tiết học ?

2 Mục đích

Củng cố sức khỏe và phát triển thể lực cho học sinh.Nâng cao chất lợng một giờ học GDTC thông qua việc sửdụng ĐDDH cho phù hợp với điều kiện hiện có của các trờnghiện nay

3 Đối tợng nghiên cứu:

Học sinh khối 4 và 5 Trờng tiểu học Cát Linh - Đống Đa –

Hà Nội

4 Phạm vi, giới hạn nghiên cứu:

Về không gian: Trờng Tiểu học Cát Linh - Đống Đa – HàNội.

Về thời gian: Trong năm học 2010-2011

5 Phơng pháp nghiên cứu

5.1 Quan sát: Trong quá trình thử nghiệm, quan sát để

tìm ra những chỗ đã làm đợc , chỗ cha đợc để từ đó đa

ra biện pháp giải quyết

5.2 Phân tích, nghiên cứu tài liệu:

đề tài sử dụng phơng pháp phân tích và tổng hợp tàiliệu nhằm tiếp cận các phơng pháp nghiên cứu và kết quảnghiên cứu có liên quan tới đề tài của các tác giả đi trớctrong ngành giáo dục thể chất Cụ thể:

dựa trên Luật giáo dục, Luật bảo vệ và chăm sóc trẻ em,sách giáo dục học, tâm lý trẻ em, sách giáo dục thể chấtvvv…

Tham khảo chơng trình đào tạo môn thể dục của bộgiáo dục và đào tạo đối với các trờng THPT trong toàn quốc;sách hớng dẫn soạn giảng môn thể dục giành cho các giáoviên thể dục cấp học THPT; sách hớng dẫn sử dụng nội dung

của bộ giáo dục và đào tạo; một số giáo án giảng dạy, huấnluyện môn bóng bàn của giáo viên thể dục trờng THPT vàtrờng Đại Học SP TDTT Hà Nội.

Tham khảo tài liệu: “Đổi mới phơng pháp dạy thể dục”tài liệu của Trần Đồng Lâm do nhà xuất bảnTDTT Hà Nội ấnhành năm 2000 trong tyển tập: “nghiên cứu khoa học sứckhoẻ thể chất trong nhà trờng các cấp”; “ nghiên cứu một sốbiện pháp nhằm nâng cao chất lợng tập luyện môn thể thao

tự chọn trong các nhà trờng THCS thuộc khu vực thành thị’’Luận án tiến sĩ giáo dục học của Nguyễn Viết Minh năm1998

5.3 Phỏng vấn trực tiếp: tạo điều kiện cho chúng ta tiếp

xúc trực tiếp , lắng nghe một cách trung thực nhất ý kiếncủa các em về vấn đề đặt ra sử dụng phơng pháp phỏngvấn nhằm xác định chính xác nguyện vọng học tập mônthể dục ngoài giờ và các bài tập có tác dụng tốt trong việcnâng cao sức bền chuyên môn cho nam đội tuyển bóngbàn trờng THPT……… Dới đây đề tài xin trình bày nộidung chi tiết

5.3.1 Phỏng vấn xác định nguyên nhân học yếu và

nguyện vọng học sinh tham gia học tự chọn môn bóng bàn Mục đích: nhằm xác định nguyên nhân và nguyên vọng

số học sinh tham gia học tự chọn môn bóng bàn

Cách thực hiện: Đề tài sử dụng phơng pháp phỏng vấnbằng phiếu hỏi,(nội dung phiếu hỏi trình bày tại chơng 2của khoá luận), phát phiếu hỏi một lần và thu phiếu hỏi sau

3 ngày phát phiếu

Cách đánh giá xử lý số liệu phỏng vấn: Đề tài sử dụng

ph-ơng pháp tính tổng số ý kiến đồng thuận với từng nộidung, nếu số ý kiến đồng thuận chiếm 70% thì nội dung

đó đợc đề tài sử dụng để thực nguyệm và định hớng chocông tác thực nghiệm

5.4 Phơng pháp anket: sử dụng bảng hỏi dành cho học

sinh đồng để nắm đợc mức độ nhận thức của các em vềviệc sử dụng đồ dùng dạy học

5.5 Thử nghiệm: áp dụng biện pháp sử dụng đồ dùng học

tập để nâng cao hiệu quả tiết dạy

Nội dung Chơng 1 : Cơ sở lý luận của biện pháp sử dụng đồ dùng dạy học đạt hiệu quả ở bộ môn Giáo dục thể chất

Cùng với sự phát triển chung của xã hội ngày nay, TDTTcũng đang trên đà phát triển không ngừng, nó trở thànhmột bộ phận không thể thiếu trong đời sống tinh thần củanhân dân và còn thể hiện sự khát vọng vơn lên chiếm lĩnhmọi đỉnh cao của con ngời trong đó có vấn đề TDTT vàthể lực với t cách là một giá trị của con ngời

1 Thực trạng về cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên của

trờng THPT…

1.1 Về cơ sở vật chất.

Là một trờng nằm trên vùng đất có truyền thốnghiếu học, ngời dân sớm nhận thức đúng về giáo dục nên đãchăm lo, tạo điều kiện tốt nhất cho con em mình học tập.Mục tiêu của nhà trờng là đào tạo những học sinh giỏi toàndiện về đức - tri - thể - mỹ - lao

Ngoài phong trào học tập các môn văn hoá, thì các hoạt

động ngoại khoá về TDTT của trờng cũng rất phát triển.Hoạt động TDTT ngoại khoá là một trong những điểm mạnh

và chủ yếu nhất trong nhà trờng, nó thu hút đông đảo họcsinh tham gia tập luyện với mục đích rèn luyện chân thể vànâng cao thành tích thể thao, đăc biệt là các môn thểthao nh: điền kinh, bóng bàn, bóng chuyền…

2 Một vài khái niệm cơ bản

2.1 Biện Pháp: Là cách làm, cách giải quyết một vấn

đề cụ thể

2.2 Đồ dùng dạy học: Là một thiết bị dùng để minh

hoạ, làm rõ hơn, phong phú hơn nội dung của bài dạy

2.3 Giáo dục thể chất: Là một môn học nhằm giáo

dục và rèn luyện kỹ năng nâng cao chất lợng về thể lực, từ

đó làm nền tảng cho việc phát triển về t duy cho học sinh

Trong quá trình giáo dục, những t tởng chỉ đạo phơnghớng cơ bản quy định nội dung phơng pháp và cách tổchức quy trình giáo dục nhằm thực hiện mục tiêu đào tạo làvô cùng quan trọng

Đối với bộ môn GDTC ở trờng tiểu học thì vừa phải thựchiện mục tiêu trên nhng đồng thời cũng phải thực hiện

nhiệm vụ quan trọng không kém là góp phần vào việc pháttriển con ngời toàn diện cả về đức trí thể mỹ

3 Ngời giáo viên trong thời kì đổi mới

Giáo dục luôn là u tiên hàng đầu của XH đợc Đảng vànhà nớc quan tâm coi nhiệm vụ giáo dục là một trong nhữngnhiệm vụ quan trọng nhất nên các môn học trong nhà trờngluôn đợc quan tâm với những đồ dùng giang dạy hiện đạinhằm đáp ứng mục tiêu giáo dục Đối với nhà trờng tiểu họcnói chung, bộ môn GDTC nói riêng cũng đợc quan tâm vớinhiều dụng cụ thể thao và các phơng tiện dạy học khác

4 Công cụ lao động của ngời giáo viên.

Công cụ lao động của ngời giáo viên là hệ thống nhữngtri thức KN, KX cần thiết để thực hiện chức năng giáo dụcnhằm thu hút học sinh tham gia một cách tự giác tích cực.Nhân cách ngời giáo viên với tất cả vẻ đẹp tâm hồn trí tuệ

đạo đức có ý nghĩa to lớn có tính quyết định trong giáodục

Ngoài ra các phơng tiện giáo dục khác nh đồ dùng dạy họccác phơng tiện kỹ thuật… cũng góp phần rất lớn vào việcnâng cao chất lợng hiệu quả giáo dục Tuy nhiên cho dù các

phơng tiện dạy học có hiện đại đén đâu chăng nữa thìvai trò của ngời giáo viên cũng hết sức quan trọng Vì vậygiáo viên phải vận dụng sử dụng các phơng tiện dạy học mộtcách linh hoạt trong mọi hoàn cảnh thì bài dạy mới đạt hiệuquả cao vừa đảm bảo chất lợng giáo dục một giờ học, vừamang tính khoa học phù hợp với hoàn cảnh

5 Vai trò, tác dụng của các phơng tiện đồ dùng dạy học

Trong quá trình dạy học thể dục, việc sử dụng phơngpháp dạy học không thể tách rời với việc sử dụng các phơngtiện dạy học Các phơng tiện dạy học sẽ giúp cho học sinhlĩnh hội các tri thức và rèn luyện KN, KX giúp cơ thể pháttriển cân đối toàn diện Do đó đồ dùng dạy học và các ph-

ơng pháp khi sử dụng đồ dùng dạy học góp phần rất lớn vàoviệc nâng cao hiệu quả của quá trình dạy học

Chơng 2 : Thực trạng sử dụng đồ dùng dạy học môn GDTC

Do đội ngũ giáo viên đợc tuyển chọn theo chuẩn vàcách điều hành hiệu quả của đội ngũ quản lý nên các mặthoạt động nói chung và phong trào TDTT của trờng thực sự

là một điểm sáng trong toàn thành pho Đợc sự quan tâmcủa các cấp lãnh đạo, hiện cơ sở vật chất dành cho học tập

và thi đấu TDTT của nhà trờng đạt yêu cầu đảm bảo chocông tác giảng dạy và học tập của giáo viên và học sinh nhàtrờng

Trong giờ học GDTC ở trờng tiểu học, việc sử dụng đồ dùngdạy học là hết sức quan trọng vì:

+ Phải căn cứ vào lới tuổi, khối lớp để sử dụng đồ dùng cho hợp lí nâng cao hiệu quả giờ dạy

+ Phải căn cứ vào bài dạy và điều kiện thực tế của nhà trờng nh: sân bãi trang thiết bị hiện có thời tiết

…

+ Phải căn cứ vào mức độ tiếp thu và thực hiện của học sinh

+ Phải sử dụng đồ dùng sao cho phù hợp với từng giai

đoạn học tập và rèn luyện

Thật vậy, khi giảng dạy môn GDTC ở trờng tiểu học, bảnthân tôi thấy nhiều vấn đề phải bàn luận, trao đổi mới cóthể đem lại những giờ học tốt Cũng có nhiều ngời cho rằng

sử dụng đồ dùng dạy học môn GDTC đơn giản nhng thực tếthì :Để có đợc một giờ học có hiệu quả cao thì ngời giáoviên phải đầu t nhiều công sức,vất vả vì:

+ Đối tợng học sinh rất hiếu động, các em luôn muốn

đùa nghịch tìm tòi khám phá

+ Học sinh thích xuống sân để vui đùa, để thể hiện mình

+ Môi trờng giảng dạy thì rộng

Kết quả khảo sát chất lợng đầu năm học 2011 – 2012:

Khối 4 Tổng

số Điểm Tỉ lệ Điểm A Tỉ lệ Điểm B Tỉ lệ

330 0 0 203 61,5 127 38,5

Khèi 5 Tæng

Chơng III: Một số biện pháp …

1 Biện pháp 1: Đảm bảo an toàn cho học sinh trong việc sử dụng đồ dùng dạy học:

Các em có thể thực hiện và sử dụng khá tốt những bài tập

có tính chất rèn luyện cơ bản, các em có thể tập luyệnnhững bài tập đã trở thành KN, KX Trong chơng trình đã sửdụng một số bài tập thể hiện tính khéo léo… nh: Nhẩy dâyném bóng trúng đích…Đòi hỏi ở ngời giáo viên phải chú ýhơn khi sử dụng đồ dùng dạy học sao cho đạt hiệu quả vàhơn nữa là phải đảm bảo an toàn cho học sinh khi thựchiện Bởi lúc này, các em rất có hứng thú với việc tập luyệncác môn mới và ở lứa tuổi này các em rất ham chơi và hiếu

động nếu không chú ý sẽ rất rễ xảy ra những tai nạn ảnh ởng lớn đến kết quả giờ học Do đó khi sử dụng đồ dùngdạy học giáo viên luôn đảm bảo sự an toàn ở mc cao nhất,

h-đồng thời phải luôn quan sát hớng dẫn các em tập luyệntránh những sai lệch khi các em sử dụng đồ dùng

* VD: Với nhẩy dây kiểu chụm 2 chân ở học sinh lớp 4 Gv phảI nắm bắt đợc rõ ràng tình hình sức khỏe của học

đó mới đi vào quy trình giảng dạy.Trong quá trình cho học sinh luyện tập giáp viên phải luôn theo dõi những động tác của học sinh khi thực hiện cũng nh ý thức kỷ luật vì ở lứa tuổi này các em rất hiếu động lấy dây đùa nghịch nhau thậm trí quăng dây vào mặt nhau rất nguy hiểm ảnh hởng tới bản thân học sinh cũng nh hiệu quả giờ học

Khi đợc dự một số tiết chuyên đề ở các trờng trong Quận

và áp dụng thực tế giảng dạy bộ môn GDTC ,tôi đã rút ra đợcmột số kinh nghiệm giảng dạy cho bản thân về phơng pháp

sử dụng đồ dùng dạy học sao cho có hiệu quả.Quan trọnghơn đó chính là sự tâm huyết của ngời giáo viên đối vớinghề, với niềm yêu thơng con trẻ

Để mang lại hiệu quả cho giờ học thì giáo viên cần phảivận dụng linh hoạt các đồ dùng hiện có đông thời luôn có sựchuẩn bị kỹ càng cho các giờ học nh:

Biện pháp 2: Lựa chọn đồ dùng dạy học hợp lý đối với nội dung bài dạy và đối tợng học sinh trong quá trình giảng dạy.

Nhu cầu các em tham gia những trò chơi mang tínhnhanh nhẹn khéo léo nhiều hơn nh: đá cầu, nhẩy dây, các

trò chơi với bóng … Do đó giáo viên có thể thay đổi nộidung khi sử dụng đồ dùng luyện tập học sinh nam có thểchơi bóng rổ các em nữ co thể chơi nhẩy dây…

Biện pháp 3: Tận dụng đồ dùng dạy học sẵn có, thờng xuyên kiểm tra chất lợng và bổ sung kịp thời.

Trong các giờ học giáo viên có thể sử dụng những dụng cụsẵn có của trờng để đảm bảo mục tiêu và chất lợng dậythể dục Nên thờng xuyên kiểm tra và có kế hoạch bổ sungnhững dụng cụ mau hỏng , đảm bảo đầy đủ dụng cụ họctập cho học sinh tập luyện

Biện pháp 4: Tránh lạm dụng việc sử dụng các đồ dùng dạy học hiện đại.

Trong các giờ học mới, ôn tập hay tập luyện cho HS chuẩn

bị thi đấu GV có thể sử dụng băng hình, băng tiếng , pháthuy tác dụng của các phơng tiện, thiết bị có sẵn và tranh

ảnh để phục vụ, nâng cao chất lợng giảng dạy Tuy nhiêncũng cần tránh lạm dụng phơng tiện dạy học hiện đại,không thực hiện thị phạm, làm mẫu cho HS hoặc chỉ cho

HS xem băng hình động tác kỹ thuật mà không đợc tập

Điều đó làm các em yêu thích môn học hơn, lại vừa đảmbảo hiệu quả giờ học qua đó phát hiện các em có năngkhiếu để bồi dỡng và phát triển

Đa số các em đều yêu thích môn học

Học sinh tập luyện một cách tự giác tích cực

Nhà trờng đã đạt đợc danh hiệu trờng tiến tiến xuất sắc

về TDTT cấp thành phố

Qua các giờ học tôi đã phát hiện đợc nhiều học sinh cónăng khiếu tham gia đội tuyển của quận đi thi thành phố

đạt nhiều thành tích cao

Kết luận

Trên đây là kinh nghiệm của bản thân thông qua thực

tế giảng dạy ở nhà trờng cũng nh tham khảo các đồngnghiệp.Trong thực tế giảng dạy ở nhà trờng ngời GV phải căn

cứ vào điều kiện CSVC của từng trờng vào lứa tuổi củacũng nh trình độ nhận thức của học sinh để cho giờ học

đạt hiệu quả cao nhất

Thông qua các nhận xét, đánh giá tham khảo ý kiếncủa các đồng nghiệp tôi nhận thấy:

* Không nên quá lạm dụng các phơng tiện dạy học hiện đại mà phải luôn vận dụng các đồ dùng dạy học một cách hợp lí sáng tạo

* Phải nâng cao vai trò của ngời giáo viên trong giờ học.

* Phải phát huy đợc tính tự giác tích cực của học sinh trong giờ …

Với nội dung viết còn khiêm tốn, tôi xin mạnh dạn trìnhbày biện pháp đã áp dụng để nâng cao hiệu quả sử dụng

đồ dùng dạy học ở bộ môn giáo dục thể chất , sẽ không tránh

khỏi những thiếu sót tôi rất mong đợc Lãnh đạo cấp trên góp

ý kiến giúp tôi thực hiện tốt hơn nhiệm vụ đợc giao

Xin chân thành cảm ơn!

XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

Hà Nội, ngày 1 thỏng 4 năm 2012

Tụi xin cam đoan đõy là SKKN củamỡnh viết, khụng sao chộp nội dungcủa người khỏc

Các tài liệu tham khảo

1 Bộ giáo dục và đào tạo ( 2004 ), Luật giáo dục, Nhà xuất

bản Giáo dục, Hà Nội

2 Phạm Khắc Chơng ( 2005 ), Rèn đạo đức và ý thức công

dân, Nhà xuất bản Đại học s phạm, Hà Nội

3 Nguyễn Hạnh , Tuyển chọn 100 trò chơi dân gian Việt

Nam, Tủ sách kỹ năng hoạt động Thanh Thiếu Nhi, Nhà

xuất bản Trẻ

4 Nguyễn Thanh Thảo ( Biên soạn), Trò chơi dân gian, Nhà

xuất bản Lao Động

5 Từ điển tiếng việt ( HTTP Tudientiengviet.com.vn)

6 Sách giáo dục thể chất khối 4& 5