Để có thể tồn tại và phát triển trong cơ chế thị trường, một trong những điều kiện quyết định của doanh nghiệp sản xuất kinh doanh là phải tiêu thụ được sản phẩm hàng hoá của mình, có như vậy thì doanh nghiệp mới thu hồi được vốn nhanh để quay vòng và bù đắp cho những phí đã bỏ ra, thu được lãi và mới có thể tái sản xuất hoặc tích luỹ để đầu tư mở rộng quy mô kinh doanh.
Trang 1LỜI MỞ ĐẦU
Trong những năm gần đây, nền kinh tế nước ta chuyển sang nền kinh
tế thị trường có sự quản lý của Nhà nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa.Với cơ chế này, các doanh nghiệp đã thực sự vận động để tồn tại và pháttriển Các doanh nghiệp là các đơn vị kinh tế độc lập tự chủ về tài chính, tựhạch toán, tự chịu trách nhiệm về kết quả hoạt động của mình
Để có thể tồn tại và phát triển trong cơ chế thị trường, một trongnhững điều kiện quyết định của doanh nghiệp sản xuất kinh doanh là phảitiêu thụ được sản phẩm hàng hoá của mình, có như vậy thì doanh nghiệpmới thu hồi được vốn nhanh để quay vòng và bù đắp cho những phí đã bỏ
ra, thu được lãi và mới có thể tái sản xuất hoặc tích luỹ để đầu tư mở rộngquy mô kinh doanh Vì vậy, sản xuất và tiêu thụ là vấn đề cần quan tâmhàng đầu của mỗi doanh nghiệp
Trong hoạt động kinh tế, lĩnh vực hoạt động kinh doanh, tiêu thụ hànghoá dịch vụ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong nền kinh tế Doanh nghiệptiêu thụ hàng hoá trong nền kinh tế thị trường giữ vai trò là cầu nối giữa sảnxuất với người tiêu dùng được hoàn thiện hơn về nhiều mặt, có thể hiểu quátrình kinh doanh của doanh nghiệp là việc mua vào và bán ra các loại hànghoá theo nhu cầu của khách hàng Trong đó bán hàng là khâu cuối cùng và
có cơ sở để lập kế hoạch về tiêu thụ cho kỳ kinh doanh tới, có thu nhập để
bù đắp chi phí, trả lương cho cán bộ công nhân viên và đạt được mục tiêulợi nhuận của mình Đó chính là lý do để các nhà quản lý doanh nghiệpphải luôn nghiên cứu, hoàn thiện các phương pháp quản lý nhằm thúc đẩyquá trình tiêu thụ hàng hoá Một trong những công cụ quản lý quan trọng
có vai trò tích cực trong việc quản lý điều hành kiểm soát các hoạt độngtiêu thụ đó là kế toán Kế toán tiêu thụ là một bộ phận công việc phức tạp
và chiếm tỷ trọng lớn trong toàn bộ công việc kế toán Việc tổ chức hợp lý
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
1
Trang 2quá trình hạch toán kế toán nghiệp vụ tiêu thụ hàng hoá là yêu cầu hết sứccần thiết không riêng với bất cứ doanh nghiệp nào
Qua quá trình thực tập tại Nhà máy Bia Sài Gòn - Nghệ An thuộccông ty cổ phần Bia Sài Gòn Nghệ Tĩnh, nhận thức được tầm quan trọngcủa vấn đề này Bên cạnh đó còn có sự hướng dẫn nhiệt tình của Giảng
Viên Phạm Đức Cường, em đã mạnh dạn chọn đề tài: "Hoàn thiện kế toán tiêu thụ thành phẩm và xác định kết quả tiêu thụ tại Nhà máy Bia Sài Gòn - Nghệ An thuộc Công ty Cổ phần Bia Sài Gòn - Nghệ Tĩnh "
Đề tài này gồm 2 chương:
Chương 1: Kế toán tiêu thụ thành phẩm và xác định kết quả tiêu thụ tạiNhà máy Bia Nghệ An thuộc Công ty cổ phần Bia Sài Gòn - Nghệ Tĩnh
Chương 2: Một số ý kiến nhằm hoàn thiện công tác tiêu thụ thành phẩm
và xác định kết quả tiêu thụ tại Nhà máy Bia Nghệ An thuộc Công ty cổphần Bia Sài Gòn - Nghệ Tĩnh
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
2
Trang 31.1.1 Lịch sử hình thành và phát triển của công ty
Nhà máy Bia Sài Gòn- Nghệ An trước đây là nhà máy nước ngọt Vinh,
ra đời từ năm 1984 Tiền thân là một phân xưởng của nhà máy ép dầuVinh Trước năm 1984 nhà máy ép dầu Vinh chuyên sản xuất các loại dầuthực vật Năm 1976, do việc thay đổi địa giới hành chính sáp nhập hai tỉnhNghệ An và Hà Tĩnh, nhà máy ép dầu được mở rộng và cũng từ đó lựclượng lao động của nhà máy tăng lên đáng kể,dẫn đến tình trạng dư thừalao động, không đủ nguyên liệu cho sản xuất
Đến năm 1979, nhà máy ép dầu Vinh lắp đặt dây chuyền sản xuất nướcngọt của Mỹ Năm 1984, nhà máy ép đầu Vinh được tách ra thành hai nhàmáy là nhà máy ép dầu Vinh với dây chuyền sản xuất dầu thực vật và nhàmáy nước ngọt Vinh với dây chuyền sản xuất nước ngọt, góp phần giảiquyết bớt khó khăn trước mắt cho một số công nhân đang bị thất nghiệp.Sau khi hình thành nhà máy nước ngọt Vinh, hiệu quả sản xuất vẫnkhông cải thiện.Vì vậy, đến năm 1986 dưới sự lãnh đạo của tỉnh Nghệ An,
Sở Công Nghiệp và Ban lãnh đạo nhà máy, trên cơ sở phân tích hoạt độngsản xuất kinh doanh, đặc điểm khí hậu, địa bàn hoạt động và khả năng sảnxuất của nhà máy, nhà máy quyết định chọn Bia làm sản phẩm chính
Với quyết tâm cao của tập thể lãnh đạo,cán bộ công nhân viên nhàmáy,sau một thời gian học tập và xem xét thiết bị sản xuất Bia của nhà máyBia Hà Nội, nhà máy đã lắp đặt và sản xuất thành công Bia trên dây chuyềnsản xuất cổ điện với công suất khoảng 4 triệu lít/ năm từ số vốn 1.4 tỷ đồng
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
3
Trang 4để đầu tư mở rộng sản xuất Cũng từ đây nhà máy Bia đổi tên thành nhàmáy Bia Nghệ An với sản phẩm chính là bia hơi và bia chai Solavina.
Đến năm 1989, cũng như tất cả các xí nghiệp quốc doanh, nhà máy BiaNghệ An chuyển sang hoạt động theo cơ chế thị trường có sự quản lí củaNhà Nước theo định hướng XHCN, thực hiện hạch toán kinh tế “ Tự trangtrải và có doanh lợi ”
Với sự nhạy bén và năng động của nhà máy trong điều kiện kinh tế mở,với dây chuyền sản xuất cổ điển đã lạc hậu không thể sản xuất ra những sảnphẩm chất lượng cao để cạnh tranh với nhiều loại bia tràn ngập trên thịtrường Đòi hỏi nhà máy phải có dây chuyền đồng bộ
Đứng trước khó khăn đó, nhà máy đã mạnh dạn vay vốn ngân hàng đểnhập dây chuyền sản xuất Bia tự động của Đan Mạch Cùng với sự nỗ lựclãnh đạo, công nhân viên nhà máy, sự hỗ trợ về mặt chuyên môn, kĩ thuậtcủa các chuyên gia nước bạn, ngày 5/2/1994 Nhà máy đã sản xuất ra sảnphẩm đầu tiên trên dây chuyền mới gọi là bia VIDA(Vinh – Đan Mạch) vớitổng số vốn đầu tư sau khi lắp dặt là 40.439.368.377 đồng
Năm 1995, để đáp ứng nhu cầu tiêu thụ Bia trên thị trường, nhà máy đãvay tiếp 1.408.000 USD của Ngân hàng ngoại thương Vinh để đầu tư muasắm dây chuyền sản xuất, tăng công suất của dây chuyền Bia VIDA lên 6triệu lít/ năm, giữ nguyên dây chuyền cũ để sản xuất Bia hơi, chất lượngbia VIDA đã thực sự được khách hàng ưa chuộng
Đến năm 1996, do quy mô của nhà máy, nhà máy được đổi tên thànhcông ty Bia Nghệ An theo quyết định số 2282 ngày 9/7/1996 của Thủtướng Chính Phủ
Cổ phần hoá là bước đi tất yếu trong nền kinh tế thị trường của mọidoanh nghiệp Vì vậy,năm 2001 Công ty tiến hành cổ phần hoá với số VốnNhà Nước 51%, của cổ đông là 49% trong tổng số vốn và đổi tên thànhCông ty cổ phần Bia Nghệ An
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
4
Trang 5Để tăng quy mô vốn và tăng khả năng cạnh tranh, ngày 01/10/2006,công ty cổ phần Bia Nghệ An sáp nhập với công ty cổ phần Bia Nghệ Tĩnhthành công ty cổ phần Bia Sài Gòn- Nghệ Tĩnh, công ty có hai nhà máy:nhà máy Bia Sài Gòn - Nghệ An và nhà máy Bia Sài Gòn - Nghệ Tĩnh.
Các nhà máy bia này là các đơn vị phụ thuộc hạch toán đầy đủ (có tàikhoản,mã số thuế, con dấu riêng) Riêng Nhà máy Bia Sài Gòn - Nghệ Anđược sử dụng con dấu, tài khoản, mã số thuế của công ty để phục vụ hoạtđộng của nhà máy
Công ty có tên giao dịch bằng tiếng anh là :
“ Sai Gon - Nghe Tinh Beer Joint Stock Company”
Trụ sở đăng kí chính của công ty :
Địa chỉ : số 54 Phan Đăng Lưu – TP.Vinh - Nghệ An
Các nhà máy sản xuất của công ty:
Nhà máy Bia Sài Gòn - Nghệ An
Địa chỉ : số 54 Phan Đăng Lưu – TP.Vinh - Nghệ An
Trang 6đáng khích lệ Sản lượng, doanh thu, vốn kinh doanh ngày càng cao, đờisống cán bộ công nhân viên được ổn định.
Đồng thời Nhà máy tiếp tục đầu tư mua sắm trang thiết bị, đổi mớicông nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm, tăng năng lực sản xuất đáp ứngnhu cầu khách hàng
Hoạt động sản xuất kinh doanh ngày càng có hiệu quả đảm bảo trả vốn
và lãi đúng kì hạn cho ngân hàng
Với kết quả đạt được, nhà máy vinh dự được đón nhận huân chương laođộng hạng 2, huân chương lao động hạng 3, cờ luân lưu của uỷ ban nhândân tỉnh Nghệ An và nhiều bằng , giấy khen khác
Để thấy rõ hơn quá trình phát triển lớn mạnh của nhà máy, ta có thểxem xét một số kết quả sản xuất kinh doanh chung của nhà máy trong 4năm (2005- 2008) thông qua biểu đồ sau:
DTTT(đồng) 148.980.909.120 163.258.430.070 184.524.630.004 210.256.894.120 LNTT(đồng) 15.451.458.080 16.011.932.530 18.564.589.201 21.523.256.217 LNST(đồng) 11.125.049.818 11.528.591.422 13.562.721.105 15.915.597.201
Hiện tại, công ty đang thực hiện các dự án đầu tư mở rộng.Công ty có
dự án mở rộng lên 50 triệu lít/ năm tại Nghệ An được uỷ ban nhân dân tỉnhNghệ An cho phép đầu tư tại văn bản số 2880/UB-CN ngày 02/08/2005 vàHĐQT công ty phê duyệt dự án tại quyết định số 135/QĐ- HĐQT/BNA
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
6
Trang 7ngày 10/10/2005 với tổng mức đầu tư: 187.478 triệu đồng, trong đó giaiđoạn 1 : 126.222 triệu đồng.
Ngoài hệ thống chiết của Kronex được đưa vào hoạt động năm 2005,các dự án khác cũng cơ bản hoàn thành, như: Hệ thống tăng lên men, tăngthành phẩm, hệ CIP, tăng chứa men, tăng chứa nước nấu, máy phát điện, hệthống lạnh Maycom, máy in phun, nhà ăn ca, nhà lọc,nhà cơ khí, nhàdiezen, nhà trực ca, hàng rào… đã đưa vào sử dụng đều hoạt động ổn định,phát huy hết công suất, phục vụ tốt cho quá trình sản xuất Đánh giá chungcác hạng mục của dự án đầu tư đã hoàn thành đưa vào sử dụng đều pháthuy hiệu quả giải quyết ách tắc trong sản xuất góp phần đắc lực cho hoànthành kế hoạch sản xuất của công ty
1.1.2 Ngành nghề kinh doanh, chức năng, nhiệm vụ của công ty.
1.1.2.1 Ngành nghề kinh doanh của công ty:
Ngành nghề kinh doanh chủ yếu của công ty là sản xuất các loại biachai, bia hơi
Ngoài ra, công ty còn thực hiện:
- Gia công và sản xuất các phụ tùng, thiết bị phục vụ cho ngành bia vànước giải khát
- Lắp đặt và chuyển giao công nghệ sản xuất bia
- Kinh doanh khách sạn, du lịch, văn phòng cho thuê, dịch vụ
- Kinh doanh các ngành nghề khách theo quy định của pháp luật
1.1.2.2 Chức năng, nhiệm vụ của công ty:
- Công ty cổ phần Bia Sài Gòn - Nghệ Tĩnh là công ty con của Tổngcông ty Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn Vì vậy, nó chịu sự chi phốicủa Tổng công ty Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn về nhiều mặt nhưđịnh hướng phát triển, tiêu thụ sản phẩm… thực hiện các nhiệm vụ doTổng công ty Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn giao
- Thực hiện nhiệm vụ và nghĩa vụ đối với Nhà nước theo quy định củapháp luật
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
7
Trang 8- Thực hiện nghĩa vụ đối với người lao động theo quy định trong Bộluật lao động để đảm bảo đời sống cho người lao động.
- Thực hiện chế độ báo cáo thống kê, kế toán, báo cáo định kì theo quyđịnh của nhà nước, chịu trách nhiệm về tính xác thực của báo cáo
1.1.3 Đặc điểm tổ chức sản xuất và quy trình công nghệ
1.1.3.1 Quy trình công nghệ sản xuất:
Sản phẩm chính của công ty là bia hơi, bia chai, mỗi loại có quy trìnhsản xuất riêng, nhưng nhìn chung cả hai loại đều áp dụng quy trình côngnghệ phức tạp kiểu liên kết, khép kín
Nguyên liệu chính để sản xuất sản phẩm là malt, gạo, đường, nước,hoa hublon, hoa Viên.Tuỳ thuộc vào mục đích sản xuất loại nào mà có kếtcấu chính đưa vào sản xuất loại bia đó.Thời gian hoàn thành một chu kì sảnxuất bia chai là 13 ngày, bia hơi là 14 ngày
1.1.3.2 Cơ cấu tổ chức sản xuất:
Để sản xuất đạt hiệu quả cao, nhà máy đã bố trí cơ cấu tổ chức sảnxuất khoa học, hợp lí, phù hợp với quy trình công nghệ sản xuất.Cụ thể,nhà máy có 3 phân xưởng:
- Phân xưởng nấu – lên men - lọc : gồm
+ Tổ xay nghiền: có nhiệm vụ xay nghiền gạo malt
+ Tổ nấu: có nhiệm vụ thực hiện giai đoạn nấu
+ Tổ lên men: thực hiện yêu cầu kĩ thuật lên men, thu hồi hoặc bổsung CO2 , thực hiện lọc bia hơi và bia chai
- Phân xưởng chiết rót – đóng gói :
+ Có nhiệm vụ bốc xếp,dỡ hàng, chuyển chai vào sản xuất, chuyển biathành phẩm vào kho và các nguyên vật liệu khác
+ Có nhiệm vụ chiết bia thực hiện thanh trùng, dán nhãn
- Phân xưởng động lực - bảo trì : gồm các tổ :
+ Tổ nồi hơi: Cung cấp hơi nóng cho nấu bia, thanh trùng vệ sinhcông nghiệp
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
8
Trang 9+ Tổ điện: Có nhiệm vụ sửa chữa và bảo quản điện cho công ty
+ Tổ máy lạnh: cung cấp độ lạnh cho quá trình lên men vbà bảo quảnbia
+ Tổ gia công: Gia công đóng mới các phụ tùng thay thế phục vụ sảnxuất bia
+ Tổ phụ trợ: Bốc xếp, dỡ hàng, chuyển chai vào sản xuất
+ Tổ sửa chữa: sửa chữa máy móc, tài sản hư hỏng
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
9
Trang 10Sơ đồ 1: Sơ đồ quy trình sản xuất bia chai và bia hơi :
Lê Thị Thanh Huyền
Trang 111.1.3 Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lí tại công ty cổ phần bia Sài Gòn - Nghệ Tĩnh.
Công ty cổ phần Bia Sài Gòn - Nghệ Tĩnh là pháp nhân theo PhápLuật Việt Nam kể từ ngày được cấp giấy chứng nhận đăng kí kinh doanh,thực hiện chế độ hạch toán độc lập, được sử dụng con dấu riêng, được mởtài khoản tại ngân hàng theo quy định của pháp luật, hoạt động theo điều lệcông ty
Sơ đồ 2: Mô hình tổ chức quản lí và kinh doanh như sau :
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
Đại hội đồng cổ đông
soát Ban giám đốc công ty
Ban giám đốc nhà máy bia NA
Ban giám đốc nhà máy bia HT
Trang 121.1.4 Đặc điểm tổ chức công tác kế toán tại công ty cổ phần Bia Sài Gòn - Nghệ Tĩnh.
1.1.4.1 Tổ chức bộ máy kế toán:
Để phù hợp với đặc điểm tổ chức quản lí và kinh doanh của công ty,
tổ chức kế toán của công ty được thực hiện theo mô hình kế toán phân tán Theo mô hình này, tại 2 nhà máy của công ty đều tổ chức bộ phận kếtoán riêng để hạch toán các nghiệp vụ phát sinh ở từng nhà máy, từ khâuchứng từ, xử lí thông tin và lập báo cáo kế toán Riêng bộ phận kế toán củanhà máy Bia Sài Gòn - Nghệ An sẽ kiêm luôn công tác kế toán của toàncông ty Định kì, bộ phận kế toán ở nhà máy Bia Sài Gòn – Hà Tĩnh cungcấp số liệu, báo cáo về phòng kế toán của công ty để phòng kế toán công tytổng hợp số liệu, báo cáo về phòng kế toán của công ty để phòng kế toáncông ty tổng hợp số liệu và lập báo cáo chung toàn công ty
Nhờ mô hình tổ chức khoa học, hợp lí này, công tác kế toán của công
ty được thực hiện một cách chính xác, nhanh chóng, kịp thời, đảo bảo được
sự hướng dẫn và kiểm tra, kiểm soát hoạt động kế toán của kế toán trưởngđối với các kế toán viên trong công ty
Cụ thể, tổ chức bộ máy kế toán của công ty cổ phần Bia Sài Gòn Nghệ Tĩnh được thể hiện như sau:
-Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
12
Trang 13Sơ đồ 3: Sơ đồ bộ máy kế toán của công ty cổ phần Bia Sài Gòn - Nghệ
Tĩnh
1.1.4.2 Phần mềm kế toán áp dụng
Hiện nay, trên thị trường Việt Nam có rất nhiều loại phần mềm kếtoán khác nhau, song công ty cổ phần Bia Sài Gòn - Nghệ Tĩnh đã lựa chọn
E – ANA 5.0 để hỗ trợ cho công tác kế toán tạo công ty
Phần mềm này được viết trên cơ sở hình thức sổ kế toán: Nhật kýchung
- Nhật ký chung
- Sổ cái – Hình thức nhật ký chung
Các sổ sách chung cho các hình thức kế toán bao gồm:
- Sổ quỹ tiền mặt
- Sổ theo dõi tiền gửi (theo nhiều tài khoản ngân hàng )
Lê Thị Thanh Huyền
và thanh toán
NH
Kế toán tiêu thụ, theo dõi công
nợ với khách hàng
Kế toán vật tư, tập hợp chi phí và tính giá thành
Thủ quỹ
và nhân viên viết phiếu
Bộ phận
kế toán thống
kê nhà máy Bia Sài Gòn –
Hà Tĩnh
13
Trang 14- Sổ chi tiết các tài khoản (tuỳ theo từng tài khoản đưa vào )
- Sổ chi tiết các tài khoản theo công trình, hạng mục
- Sổ theo dõi công nợ mua bán (Nợ phải thu, nợ phải trả theo đốitượng)
- Sổ chi tiết bán hàng
- Báo cáo nhập hàng theo từng loại hàng
- Báo cáo nhập hàng theo từng nhà cung cấp
- Báo cáo bán hàng theo từng mặt hàng
- Sổ chi tiết doanh thu
- Sổ chi tiết chi phí
- Được thiết kế theo hệ thống mở cho phép người sử dụng tự sửa đổi,
bổ sung nội dung báo biểu, công thức tính cho phù hợp với các báo cáo,cácquy định hiện hành Đặc biệt, chương trình có chức năng chuyển các sổsách, báo cáo tài chính ra Excel với khuôn dạng thiết lập trước và người sửdụng có thể sử dụng dữ liệu Excel này vào công việc khác
- Được thiết kế cho hệ thống nhiều người sử dụng, chạy được trênmạng client/server hoặc chạy độc lập và có tính bảo mật cao.Cho phép
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
14
Trang 15nhân quyền sử dụng chi tiết đến các khối chức năng công việc của từngngười sử dụng.Có theo dõi hành động của từng người sử dụng bằng cáchghi lại nhật kí sử dụng các chức năng.
- …
Quy trình làm việc với E – ANA 5.0 rất đơn giản:
Sơ đồ 4: Quy trình làm việc với E – ANA 5.0
- E –ANA 5.0 có nhiều phân hệ như : Phân hệ thu – chi, phân hệ vật
tư, phân hệ TSCĐ, phân hệ tổng hợp Chứng từ kế toán liên quan đến phân
hệ nào thì được cập nhật dữ liệu ban đầu vào phân hệ đó Đồng thời, dữliệu sẽ chạy đến các phân hệ liên quan.Mỗi phân hệ có màn hình giao diệnriêng
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
Nhập
liệu
Các tệp dữ liệu trong máy
Lệnh của người dùng
In sổ sách, các báo cáo
15
Trang 161.2 Thực trạng tổ chức công tác kế toán tiêu thụ thành phẩm và xác định kết quả tiêu thụ tại công ty Bia Sài Gòn - Nghệ An thuộc công ty
đó nhu cầu chủ yếu là Bia hơi
Tuy nhiên, Bia là mặt hàng không cho phép dự trữ dài ngày, nếu quáthời hạn chất lượng sẽ giảm sút Điều này đòi hỏi nhà máy phải tổ chức sảnxuất, dự trữ khoa học để vừa thoả mãn nhu cầu tiêu dùng vừa tránh ứ đọngBia
Một khó khăn lớn cho quá trình tiêu thụ Bia của nhà máy là sự cạnhtranh gay gắt của sản phẩm Bia sản xuất trong nước, đó là chưa kể nhữngnhãn hiệu Bia nổi tiếng trên thị trường quốc tế Bên cạnh đó, chính sáchkhuyến mãi của các hãng Bia khổng lồ lấn át hẳn chính sách khuyến mãicủa công ty Mặt khác, Nghệ An là Tỉnh có dân số đông, song đời sống củadân chưa cao, sức mua chưa nhiều, thị trường tiêu thụ chưa mạnh
Những vấn đề trên quả thực là khó khăn đối với công ty, buộc nhàmáy phải xem xét giải quyết một cách kịp thời, phải tổ chức sản xuất nhưthế nào để sản phẩm của công ty có thể cạnh tranh được trên thị trường biađầy sôi động, quyết liệt
Thực tế, nhà máy đã không ngừng nâng cao chất lượng sản phẩm, tiếtkiệm để hạ giá thành và tiếp cận thị trường Nhờ có sự đổi mới thiết bịcông nghệ và đội ngũ cán bộ công nhân viên có năng lực, có tay nghề và
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
16
Trang 17tinh thần trách nhiệm trong công việc nên chất lượng sản phẩm đã tăng, giá
cả hợp lí Do đó, sản phẩm của nhà máy đã cạnh tranh và phần nào chiếmlĩnh được thị trường
Thành phẩm của nhà máy Bia Sài Gòn - Nghệ An là bia với các chủngloại khác nhau (bia hơi, bia chai) và kích cỡ khác nhau (bia chai SG 355
ml, 450 ml, bia chai Vida 450 ml) Hiện tại, nhà máy có 4 dòng sản phẩmchính đó là:
- Bia hơi
- Bia chai Vida 450 ml
- Bia chai Sài Gòn 355 ml
- Bia chai Sài Gòn 450 ml
Để tiêu thụ sản phẩm đạt hiệu quả cao, nhà máy đang cố gắng ngàycàng nâng cao chất lượng, đảm bảo tuyệt đối vệ sinh công nghiệp, xử lí môitrường nước thải, mọi thủ tục đối với khách hàng đều được giải quyếtnhanh chóng, tiện lợi và nhà máy đã thực hiện quản lí công tác tiêu thụ trêncác mặt sau:
- Về thành phẩm: Không nhập kho thành phẩm chưa đủ tiêu chuẩn,chất lượng kém gây mất uy tín với khách hàng, tránh tình trạng ứ đọng sảnphẩm, nhất là bia hơi
Nhà máy luôn luôn tạo điều kiện để khách hàng lấy hàng nhanh nhất
và bộ phận viết phiếu cũng như quản lý không gây khó khăn cho kháchhàng Việc hạch toán thành phẩm được kế toán thực hiện hàng ngày và cuốitháng đối chiếu với sản phẩm tồn kho của mình
- Về giá bán: Nhà máy cố gắng tối đa việc ổn định giá trong một thờigian dài, cho dù giá thành thay đổi Như vậy Nhà máy đã tạo điều kiệnkhuyến khích người tiêu dùng yên tâm khi đến với sản phẩm của mình
- Về quản lý giá vốn hàng bán: Cùng với việc quản lý tốt thành phẩm,việc tập hợp chi phí và tính giá thành phải đầy đủ, chính xác và kịp thờimới có thể làm cơ sở cho việc xác định kết quả kinh doanh và hạch toán,
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
17
Trang 18định giá bán sản phẩm Tiết kiệm nguyên, nhiên vật liệu, hạ giá thành sảnphẩm là vấn đề luôn đặt ra trong quá trình sản xuất của Nhà máy Nhưnggiảm chi phí sản xuất, hạ giá thành sản phẩm chỉ thực sự tốt khi chất lượngsản phẩm vẫn đảm bảo So với các sản phẩm cùng loại của các doanhnghiệp khác thì sản phẩm của Nhà máy đã tiêu thụ được đáng kể, điều đóchứng tỏ rằng chất lượng sản phẩm đã được nâng cao và Nhà máy đã quản
lý tốt các khâu của quá trình sản xuất và tiêu thụ
- Về thị trường: Nhà máy đã rất quan tâm đến việc nghiên cứu, mởrộng thị trường, tạo điều kiện để sản phẩm của mình có thể hoà nhập với thịtrường trong và ngoài Tỉnh, phân phối hợp lý sản phẩm tiêu thụ ở các vùng
1.2.1.2 Các phương thức tiêu thụ.
Hiện nay, để phù hợp với đặc thù tổ chức công tác tiêu thụ thànhphẩm của mình cũng như tạo điều kiện thuận lợi cho khách hàng, Nhà máyBia Sài Gòn - Nghệ An đã áp dụng các phương thức tiêu thụ khá đa dạng
Cụ thể gồm 3 hình thức:
- Hình thức bán lẻ: Nhà máy mở quầy bán lẻ ngay tại Nhà máy để báncho khách hàng mua Bia với khối lượng ít Đây là phương thức giao hàngtrực tiếp, khách hàng thanh toán ngay
- Hình thức bán buôn: Áp dụng với khách hàng mua với khối lượnglớn đã ký hợp đồng dài hạn Nhà máy chưa áp dụng các khoản chiết khấuthanh toán với khách hàng thanh toán trước thời hạn, nhưng có áp dụngchính sách chiết khấu thương mại đối với khách hàng mua số lượng bia vớinhững mức nhất định
- Hình thức đại lý: Các đại lý không phải do Nhà máy trực tiếp mở,
mà các đơn vị kinh doanh ký kết hợp dồng kinh tế làm đại lý cho Nhà máy,trực tiếp đến nhà máy lấy bia hoặc bộ phận thị trường của Nhà máy vậnchuyển bia cho các đại lý, chịu trách nhiệm thu hồi công nợ từ các đại lý
và thanh toán với Nhà máy Các đại lý bán đúng giá do Nhà máy quy định,được hưởng một số ưu đãi như được Nhà máy hỗ trợ một phần chi phí vận
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
18
Trang 19chuyển, được hưởng chiết khấu thương mại nếu mua bia với khối lượnglớn, được khen thưởng nếu bán vượt số lượng thành phẩm tiêu thụ Nhàmáy khoán cho.
1.2.2 Tổ chức khai báo mã ban đầu.
Nhà máy sử dụng phần mềm kế toán nên các đối tượng liên quan nhưcác loại thành phẩm, các khách hàng của Nhà máy, các loại chứng từ, tàikhoản sử dụng, hệ thống sổ và báo cáo cần được tổ chức xây dựng, mã hoá,khai báo một cách khoa học, rõ ràng Việc xây dựng các danh mục đượcthực hiện vào thời điểm Nhà máy bắt đầu sử dụng phần mềm kế toán Vàtrong quá trình sàn xuất kinh doanh, các danh mục sẽ được mở rộng thêmcho phù hợp với quy mô hoạt động của Nhà máy Phần mềm kế toán sẽ làmviệc với các đối tượng cần quản lý trên cơ sở những thông tin đã được mãhoá, do vậy gia tăng tốc độ xử lý thông tin
- Cách mã hoá thành phẩm ở Nhà máy:
Thành phẩm của Nhà máy tuy không nhiều loại, nhưng để thuận tiệncho việc nhận diện, tìm kiếm một cách nhanh chóng, chính xác từng loạithành phẩm trong quá trình xử lý thông tin, giảm thời gian nhập liệu và tiếtkiệm bộ nhớ, ngay từ khi bắt đầu áp dụng phần mềm kế toán E – ANA 5.0,Nhà máy đã tiến hành mã hoá các loại thành phẩm cũng như các loại vật tư,hàng hoá khác, hình thành danh mục thành phẩm (nằm trong danh mụchàng hoá ) Đây là danh mục quản lý toàn bộ thành phẩm của Nhà máy vềtên, đơn vị tính, tài khoản thành phẩm và đặc biệt là “mã” của từng loạithành phẩm
Mã thành phẩm được đặt mang tính chất gợi nhớ, bao gồm các chữ cái
và chữ số Ví dụ: bia hơi Vida 450 ml được mã hoá là: BCVD450
Trang 20- Danh mục tài khoản:
Hiện nay, Nhà máy sử dụng hệ thống tài khoản kế toán ban hành theoquyết định 15/2006/QĐ- BTC của Bộ trưởng Bộ Tài Chính Ngoài nhữngtài khoản đã được quy định, Nhà máy còn mở các tài khoản chi tiết để phục
vụ cho công tác hạch toán và quản lý
Danh mục tài khoản được xây dựng ngay khi cài đặt phần mêm kếtoán và do người lập trình thực hiện Trong quá trình sử dụng phần mêm,
kế toán có thể mở thêm các tài khoản chi tiết để phục vụ công tác hạchtoán Việc xây dựng và bổ sung tài khoản vào danh mục được thực hiệnnhư đối với danh mục thành phẩm hoặc danh mục các đối tượng cần quảnlý
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
20
Trang 21Biểu 01: Danh mục hệ thống tài khoản
TK
Bắt buộc ĐK
Chi tiết theo đối tượng
Chi tiết theo vật tư
4 002 Vật tư, hàng hoá nhận giữ
- Hệ thống sổ và báo cáo liên quan:
Nhà máy mở hệ thống sổ sách và lập đày đủ các báo cáo kế toán theoquy định của Chế độ kế toán hiện hành
+ Hệ thống sổ kế toán:
Sổ Nhật kí chung
Các Sổ cái theo hình thức kế toán nhật kí chung
Các sổ chi tiết mở theo yêu cầu quản lý
+ Hệ thống các báo cáo tài chính:
Bảng cân đối kế toán
Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh
Báo cáo lưu chuyển tiền tệ
Thuyết minh báo cáo tài chính
+ Hệ thống báo cáo quản trị:
Báo cáo bán hàng theo nhân viên bán hàng
Báo cáo doanh thu theo khu vực
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
21
Trang 22
+ Báo cáo theo quy định khác:
Bảng kê hoá đơn, chứng từ hàng hoá, dịch vụ mua vào
Bảng kê hoá đơn, chứng từ hàng hoá, dịch vụ bán ra
Hệ thống mẫu sổ và báo cáo được lập bởi người cài đặt phần mềm, khi
có thay đổi gì thì Nhà máy sẽ liên hệ với nhà cung cấp phần mềm để chỉnhsửa chứ kế toán không tự thay đổi
1.3.3 Kế toán tiêu thụ.
1.3.3.1 Kế toán doanh thu
Do Nhà máy Bia Sài Gòn - Nghệ An nộp thuế GTGT theo phươngpháp khấu trừ nên doanh thu tiêu thụ bia là giá bán bia chưa có thuế GTGT
Để tiến hành kế toán doanh thu tiêu thụ thành phẩm, kế toán sử dụngcác chứng từ, tài khoản kế toán sau:
Chứng từ kế toán sử dụng:
- Hoá đơn GTGT
- Bảng kê hoá đơn bán lẻ
- Và một số chứng từ liên quan khác
Tài khoản kế toán sử dụng chủ yếu:
- TK 511 – Doanh thu bán hàng: Phản ánh doanh thu bán hàng theophương thức bán lẻ, bán buôn, bán đại lý
TK 511211 – Doanh thu bia hơi sản xuất
TK 511212 – Doanh thu bia hơi gia công
+ TK 51122 – Doanh thu bia chai
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
22
Trang 23Trong đó có 4 TK cấp 4:
TK 511221 – Doanh thu bia chai 330 Vida
TK 511222 – Doanh thu bia chai 450 Vida
TK 511223 – Doanh thu bia chai 355 Sài Gòn
TK 511224 – Doanh thu bia chai 450 Sài Gòn
Trình tự tổ chức hạch toán doanh thu tiêu thụ thành phẩm:
viên viết phiếu lập Hoá đơn GTGT (Biểu 02) Hoá đơn GTGT được viết
để hạch toán tại kho và giao cho khách hàng 1 liên
Sau khi kết thúc đợt viết phiếu của mình (5 – 10 ngày), nhân viên đó
lập Bảng kê phiếu bán lẻ cho từng loại bia (bia hơi, bia chai) rồi chuyển
cho kế toán tiêu thụ kèm theo các Hoá đơn GTGT
Tại phòng kế toán, kế toán tiêu thụ căn cứ vào Bảng kê phiếu bán lẻ
và các chứng từ liên quan mà các xí nghiệp gửi về để nhập vào Nhật ký bán hàng theo từng tháng và nhập dữ liệu vào máy Mỗi bảng kê được lập
1 Hoá đơn GTGT Quá trình nhập liệu được tiến hành như sau:
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
23
Trang 24Chứng từ
7 Diễn giải Thu tiền bán bia hơi từ ngày 28 đến ngày 31/12/2008
Cộng VNĐ 57.449.000 Năm mươi bảy triệu bốn trăm mười chín nghìn đồng
Dựa vào các số liệu, kế toán vào Sổ chi tiết TK 511 (Biểu 03a, 03b, 03c), Sổ cái TK 511 (Biểu 06) Sổ nhật kí chung (Biểu 04), Nhật kí bán hàng (Biểu 05).
Biểu 02: Hoá đơn GTGT
Lê Thị Thanh Huyền
Đơn vị bán: Công ty cổ phần Bia Sài Gòn - Nghệ Tĩnh
Địa chỉ: Số 54 - Đường Phan Đăng Lưu – TP Vinh
Điện thoại: 038 - 3842168 Mã số thuế:290076572
Số
Số lượng
Đơngiá Thành tiềnBia chai 450 Sài Gòn Két 1.595 74.500 118.827.500
Cộng tiền hàng : 118.827.500Thuế suất GTGT 10% Tiền thuế GTGT: 11.882.750
Trang 25Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
25
Trang 26Biểu 3a : Sổ chi tiết TK 511222 (Bia chai 450 Vida)
SỔ CHI TIẾT TÀI KHOẢNTài khoản: 511222- Doanh thu bán hàng Tên thành phẩm: Bia chai 450 Vida
31/12/2008 31/12/2008 Thu tiền bán bia chai từ ngày 1111 27715 125,977,273
Trang 2730 đến ngày 31/12/200831/12/2008 31/12/2008
Thu tiền bán bia chai từ ngày
31/12/2008 BH4960 31/12/2008 Hỗ trợ tiếp thị cho khách hàng 64182 171 1,589,09131/12/2008 BH4961 31/12/2008 Xuất tiếp khách giao dịch 64281 63 585,45531/12/2008 KCTB12 31/12/2008 Thuế TTĐB Bia hơi Vida 3332 172,158,312
Trang 28Biểu 3b : Sổ chi tiết TK 511224 (Bia chai 450 Sài Gòn)
SỔ CHI TIẾT TÀI KHOẢNTài khoản : 511224- Doanh thu bán hàng Tên thành phẩm: Bia chai 450 Sài Gòn
Trang 29số ngày 31/12/200812/31/2008 BH4955 12/31/2008 Kèm theo phiếu nhập GNTP
Trang 30Biểu 3c: Sổ chi tiết TK 511212 (Bia hơi Vida)
SỔ CHI TIẾT TÀI KHOẢN Tài khoản: 51121- Doanh thu Bán hàng
Bia hơi Vida
31/12/2008 BH4961 31/12/2008 Xuất tiếp khách giao dịch 64281 390 2,481,818
Trang 3131/12/2008 BH4962 31/12/2008 Thu tiền bán bia hơi từ ngày
31/12/2008 KCTB12 31/12/2008 Thuế TTĐB bia hơi Vida 3332 118,643,636
31/12/2008 KCTB12 31/12/2008 Kết chuyển doanh thu Bia hơi
Trang 32STT dòng
118,827,500 118,827,5001/12/2008 BH 4544 1/12/2008
Kèm theo phiếu GNTP ngày 01/12/08
từ 07 -15/12/2008 X 1111 33311 3,641,273 3,641,27316/12/2008 T801 16/12/2008 Thu tiền bán bia
Trang 3331/12/200831/12/2008 BH4962 31/12/2008
Thu tiền bán bia hơi từ 28 đến 31/12/2008
5,222,636 5,222,63631/12/2008 KCTTĐB
12 31/12/2008
Thuế TTĐB Bia chai 450 Sài Gòn X 511224 3332 9,691,087,714 9,691,087,71431/12/2008 KCTB12 31/12/2008 Kết chuyển doanh
thu Bia hơi Vida X 511212 911 296,609,091 296,609,09131/12/2008 KCTB12 31/12/2008
Kết chuyển doanhthu Bia chai 450 Vida
31/12/2008 KCTB12 31/12/2008
Kết chuyển doanhthu Bia Sài Gòn 450
X 511224 911 12,921,450,286 12,921,450,286
Cộng phát sinh
Trang 34Số chứng từ
Ngày ghi sổ
Mã hàng
Số lượng Đơn giá Thành tiền
Trang 35BCSG450 Bia chai Sài Gòn 450 Két 650 74.500 48.425.000
Bia chai 450 Vida Chai 900 4.545 4,090,909
BHVD Bia hơi Vida Lít 8.207 6.364 52.226.364
Trang 3612/31/2008 KCTTĐB12 12/31/2008 Thuế TTĐB Bia chai 450 Sài Gòn 3332 9,691,087,714
Trang 3712/31/2008 KCTTĐB12 12/31/2008 Thuế TTĐB Bia chai 450 VIDA 3332 172,158,312
12/31/2008 KCTTĐB12 12/31/2008 Thuế TTĐB Bia hơi VIDA 3332 118,643,636
12/31/2008 KCTB12 12/31/2008 Kết chuyển doanh thu Bia chai
Trang 38- Trường hợp bán hàng qua đại lý:
Đại lý có thể trực tiếp đến Nhà máy lấy bia hoặc nhân viên thị trường giao biacho đại lý Việc hạch toán trong trường hợp đại lý đến Nhà máy lấy Bia tương tựnhư trong trường hợp bán lẻ
+ Trình tự thực hiện:
Trong trường hợp nhân viên thị trường giao bia cho đại lý, khi xuất kho bia để
đưa giao, kế toán tiêu thụ lập Hoá đơn GTGT (Biểu 02) gồm 3 liên:
+ Liên 1: Lưu tại quyển gốc để hạch toán doanh thu;
+ Liên 2: Giao cho nhân viên thị trường;
+ Liên 3: Giao cho thủ kho
Kế toán tiêu thụ căn cứ vào Hoá đơn GTGT tiến hành nhập dữ liệu vào máy
Mô tả màn hình như sau:
Chứng từ
7 Diễn giải Thu tiền bán bia hơi từ ngày 28 đến ngày 31/12/2008
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
38
Trang 39Dựa vào số liệu hạch toán, kế toán vào Sổ chi tiết TK 511 (Biểu 03a, 03b, 03c), Sổ cái TK 511 (Biểu 06), Sổ nhật kí chung (Biểu 04), Nhật kí bán hàng (Biểu 05).
- Trường hợp giao hàng gia công :
Hiện nay, Nhà máy đang thực hiện gia công sản phẩm Bia chai 355 ml và 450
ml cho Tổng công ty Bia rượu nước giải khát Sài Gòn Bên đưa gia công khôngcung cấp nguyên vật liệu cho nhà máy mà Nhà máy phải bao tiêu toàn bộ chi phíđầu vào gồm chi phí nguyên vật liệu trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp, chi phísản xuất chung Bên đưa gia công chỉ thực hiện chuyển giao quy trình công nghệsản xuất sản phẩm cho nhà máy
+ Trình tự thực hiện:
Khi trả cho bên đưa gia công, căn cứ vào phiếu giao nhận thành phẩm, kế
toán tiêu thụ tiến hành nhập dữ liệu vào máy cho Hoá đơn GTGT (Biểu 02) Hoá
đơn GTGT gồm 3 liên :
+ Liên 1: Lưu tại quyển gốc để hạch toán doanh thu
+ Liên 2: Giao cho bên nhận đưa gia công
+ Liên 3: Thủ kho giữ lại làm căn cứ xuất kho
Bên đưa gia công thường nhận lại sản phẩm, sau một thời gian mới thanh toánchuyển khoản cho nhà máy
Quá trình nhập liệu Hoá đơn GTGT trong trường hợp này tương tự nhưtrường hợp bán lẻ Nhập các thông tin cần thiết vào máy cho hoá đơn bán hàng số
0003715 Mô tả màn hình như sau:
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
39
Trang 40Chứng từ
3 Người mua TCT - SG TCT Bia rượu-Nước giải khát Sài Gòn
7 Diễn giải Kèm theo phiếu nhập GNTP số ngày 01/12/2008
Cộng VNĐ 130.710.250 Một trăm ba mươi triệu bảy trăm mười nghìn đồng hai trăm năm mươi đồng
Dựa vào số liệu hạch toán, kế toán vào Sổ chi tiết TK 511 (Biểu 03a, 03b, 03c), Sổ cái TK 511 (Biểu 07),Sổ Nhật ký chung (Biểu 04), Nhật ký bán hàng (Biểu 05).
Lê Thị Thanh Huyền
Lớp: Kế toán tổng hợp - K20
40