Đề cương bài giảng trang bị tiện nghi trên ô tô

Hệ thống gạt nước và rửa kính xe điều khiển qua ECU Khi công tắc gạt nước ở vị trí AUTO, chức năng này dùng một cảm biến mưa, nó được lắp ở kính trước để phát hiện lượng mưa và điều khi

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT HƯNG YÊN

KHOA CƠ KHÍ ĐỘNG LỰC

BÀI GIẢNG HỌC PHẦN: TRANG BỊ TIỆN NGHI TRÊN Ô TÔ

SỐ TÍN CHỈ: 02

LOẠI HÌNH ĐÀO TẠO: ĐẠI HỌC CHÍNH QUY NGÀNH: CÔNG NGHỆ KỸ THUẬT Ô TÔ

Hưng Yên - 2015

Chương 1 TỔNG QUAN VỀ TRANG BỊ TIỆN NGHI TRÊN ÔTÔ

Sự hình thành ô tô được bắt đầu trên các ý tuởng và phát minh bánh xe lăn tròn của con người từ 3000 năm trước Công nguyên Chiếc xe bốn bánh ra đời khoảng thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên và được danh hoạ nổi tiếng Leonad de Vanci vẽ lại trưng bày trong bảo tàng Pari của Pháp

Ô tô thực sự được gọi tên chỉ từ khi chiếc xe sử

dụng bánh tròn tự di chuyển với nguồn động lực đặt

trên nó Bởi vậy sự ra đời, phát triển của ô tô gắn

mật thiết với sự ra đời, phát triển của nguồn động

lực đặt trên xe và sự hoàn thiện cấu trúc bánh xe

lăn

Các mốc thời gian chính của sự hình thành và

phát triển động cơ, ô tô:

Năm 1690: xuất hiện máy hơi nước đầu tiên của

Ferdinand Verbiest, mãi đến năm 1801 Richard

Treviethik đặt lên trên xe 4 bánh tròn để phục vụ

mục đích vận tải hàng hoá

Năm 1801: Philipp Lebon phát minh động cơ chạy bằng gas (khí đốt), năm 1807 Isaak de Rivaz thí nghiệm lắp động cơ khí đốt lên cỗ xe tam mã và hoàn thiện liên tục, tới năm 1861 đã chế tạo được động cơ khí đốt, 4 kỳ, 8 mã lực lắp lên xe tứ mã phục vụ mục đích vận chuyển người thay cho ngựa kéo

Năm 1864: Nikolai Ôtto, Langen, Daimler, Maybach mở nhà máy sản xuất động

cơ gaz 4 kỳ tại Đức và thử nghiệm thành công động cơ gaz-xăng, rồi động cơ gaz 2 kỳ (1882 của Karl Benz), các loại động cơ này một phần được lắp thử nghiệm trên xe thay ngựa kéo Sau nhiều thay đổi kỹ thuật, động cơ đạt được công suất 20 mã lực, đánh lửa bằng manheto

Năm 1886: Karl Benz chế tạo động cơ xăng 2 kỳ công suất nhỏ 0,7 mã lực, 130 vòng/phút, đánh lửa bằng điện, lắp trên xe ba bánh và đăng ký phát minh kỹ thuật Sau

đó Daimler, Maybach hoàn thiện động cơ chạy xăng và lắp trên xe 4 bánh Bản phát minh được chọn và ghi nhận là của Karl Benz, và lấy 1886 là năm ra đời của xe hơi, từ đây xe có thể tự chuyển động, tự chuyển hướng Thực ra, tên gọi “Ô TÔ“ được các nhà kỹ thuật công nhận, chỉ khi xuất hiện chiếc xe 4 bánh với phát minh sau đó của Daimler và Maybach

Hình 1: Xe 4 bánh của thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên

Năm 1888: J.B Dunlop phát minh ra lốp cao su có chứa khí nén bên trong Chỉ một năm sau lốp của Dunlop được chấp nhận lắp trên ô tô Nhờ phát minh này mà tốc

độ của ô tô đã vượt qua tốc độ 40 km/h Tiếp theo hình thành các hãng sản xuất lốp Dunlop (1889) Michelin (1894)

Năm 1892: Rudolf Diezel phát minh ra động cơ diezel và đến năm 1901 lắp trên ô

tô tải

Năm 1900: Xuất hiện ô tô con chạy điện (Elektro-Taxi) và dạng Elektro-Mobil

Từ đây sự hình thành ô tô con, ô tô tải, ô tô tải chở người chạy bằng lốp khí nén dần dần hoàn thiện, nhưng quy mô nhỏ và chưa hình thành rõ của nền công nghiệp ô

tô

Tuy vậy mốc thời gian đáng ghi nhớ trong công nghiệp sản xuất ô tô:

Năm 1896 Henry Ford (Mỹ) bắt đầu thành lập nhà máy và chế tạo hàng loạt vào năm 1903, đánh dấu một giai đoạn phát triển công nghiệp ô tô trên thế giới

Hình 2 Những ô tô con ra đời trong khoảng thập kỷ 1860

Hình 3.Những ô tô ra đời trong những năm đầu 1900

Sự phát triển kỹ thuật từ đây gắn liền với khả năng ứng dụng và thị trường của các hãng sản xuất ô tô Các mốc thời gian xuất hiện các kỹ thuật mới trên ô tô có thể liệt kê:

Năm 1934: Hoàn thành chế tạo hộp số tự động chuyển số (AT) cho ô tô trên cơ sở hộp số hành tinh, biến mô men thuỷ lực, điều khiển nhờ thuỷ lực và các van con trượt Năm 1954: Felix Wankel chế tạo động cơ pitton quay tại hãng NSU-Wankel có cấu trúc gọn nhỏ và sau đó lắp trên ô tô con

Năm 1967: Phun xăng điện tử theo hệ D-Jetronic thay thế kiểu phun xăng cơ khí trước đây Đến năm 1973 nghiên cứu thành công hệ phun xăng điện tử nhằm giảm lượng tiêu thụ nhiên liệu và giảm ô nhiễm môi trường

Năm 1971: Chế tạo hoàn chỉnh hệ thống chống trượt lết bánh xe khi phanh (ABS), tiếp sau đó năm 1978 chế tạo hàng loạt hệ thống ABS, lắp trên ô tô con và ô tô chở người

Năm 1979: Điều khiển kỹ thuật số xuất hiện và ngay lập tức được ứng dụng vào hệ thống phun xăng đánh lửa Motronic và nhiều lĩnh vực điều khiển tự động khác: ABS, hộp số tự động, điều khiển tối ưu lực dọc …

Năm 1980: Cho phép lắp túi khí bảo vệ trên ô tô (Air-Bag) với khả năng tác động nhanh dưới 60 ms (mili giây)

Năm 1986: Hệ thống lái điều khiển tất cả các bánh xe (4WS) được thực hiện bởi hãng Honda đã nhanh chóng giải quyết vấn đề cơ động khi ra vào chỗ đỗ xe, tăng khả năng ổn định khi ô tô chuyển động trên đường vòng với tốc độ cao (trên 150 km/h) Năm 1990: Bắt đầu sử dụng có cấu tự động điều khiển thời điểm nạp khí của động

cơ (VTEC – của Nhật Bản, VANOS – của Đức) cho cơ cấu phối khí

Năm 2001: Nghiên cứu thành công hệ thống phun xăng trực tiếp (sau xu páp) và đưa hệ thống cung cấp nhiên liệu điện tử cho động cơ diezel

Năm 2002: Tiến hành thử nghiệm ô tô có tốc độ vượt tốc độ âm thanh với vận tốc tối đa 1227 km/h Ngày nay ô tô con (thương mại) đã đạt được tốc độ tối đa trên 400 km/h

Tiếp sau là các tiến bộ mạnh đang diễn ra trong công nghệ điều khiển tự động, công nghệ truyền dẫn năng lượng nhờ dây dẫn điện (by-wire) và điều khiển “thông minh”

Hình 4.Những ô tô ra đời trong những năm đầu 1930

Do hạn chế của nguồn năng lượng từ dầu mỏ và trước sức ép bảo vệ môi trường, việc sử dụng các loại nhiên liệu phi dầu mỏ, thân thiện với môi trường đang là xu hướng phát triển của ngành công nghiệp ô tô hiện nay Mặt khác việc giảm tai nạn giao thông và tăng tiện nghi sử dụng cũng đòi hỏi công nghiệp ô tô phải không ngừng hoàn thiện, vấn đề tối ưu hoá và tự động hoá trên ôtô nhờ ứng dụng điều khiển điện và điện tử ở trên ô tô đang được trải rộng và nghiên cứu Trong tương lai công nghiệp ô

tô sẽ phát triển nhanh và không ngừng thoả mãn tối đa yêu cầu của con người

Ô tô ngày nay không chỉ là một phương tiện di chuyển mà còn là một văn

phòng di động Chính vì vậy, các hệ thống tiện nghi nhằm phục vụ con người trên ô tô ngày càng được nâng cấp Các hệ thống này không chỉ phục vụ nhu cầu giải trí mà còn phục vụ nhu cầu công việc

Hình 5 Ô tô trong những năm đầu thế kỷ 21

Hình 6 Các hệ thống tiện nghi trên ô tô

Chương 2

HỆ THỐNG GẠT NƯỚC-RỬA KÍNH XE VÀ ĐÈN PHA

2.1 Chức năng và yêu cầu

Hệ thống gạt nước và rửa kính là một hệ thống đảm bảo cho người lái nhìn được

rõ bằng cách gạt nước mưa trên kính trước và kính sau khi trời mưa

Hệ thống có thể làm sạch bụi bẩn trên kính chắn gió phía trước nhờ thiết bị rửa kính Vì vậy, đây là thiết bị cần thiết cho sự an toàn của xe khi chạy

Gần đây một số kiểu xe có thể thay đổi tốc110 độ gạt nước theo tốc độ xe và tự động gạt nước khi trời mưa

Hình 2.1 Hệ thống gạt nước trên ô tô

2.2 Cấu trúc hệ thống và các cụm thiết bị hệ thống gạt nước- rửa kính xe

2.2.1 Cấu trúc hệ thống

Hệ thống gạt nước và rửa kính gồm các bộ phận sau:

1 Cần gạt nước phía trước/Lưỡi gạt nước phía trước

2 Motor và cơ cấu dẫn động gạt nước phía trước

3 Vòi phun của bộ rửa kính trước

4 Bình chứa nước rửa kính (có motor rửa kính)

5 Công tắc gạt nước và rửa kính (Có relay điều khiển gạt nước gián đoạn)

6 Cần gạt nước phía sau/lưỡi gạt nước phía sau

7 Motor gạt nước phía sau

8 Relay điều khiển bộ gạt nước phía sau

9 Bộ điều khiển gạt nước (ECU J/B phía hành khách)

10 Cảm biến nước mưa

Hình 2.2 Các bộ phận của hệ thống gạt nước thường

Hình 2.3 Hệ thống gạt nước tự động

2.2.2 Các cụm thiết bị hệ thống gạt nước- rửa kính xe

2.2.2.1 Cần gạt nước/ thanh gạt nước

a Khái quát chung

Cấu trúc của cần gạt nước là một lưỡi cao su gạt nước được lắp vào thanh kim loại gọi là thanh gạt nước Gạt nước được dịch chuyển tuần hoàn nhờ cần gạt

Vì lưỡi gạt nước được ép vào kính trước bằng lò xo nên gạt nước có thể gạt được nước mưa nhờ dịch chuyển thanh gạt nước Chuyển động tuần hoàn của gạt nước được tạo ra bởi motor và cơ cấu dẫn động

Vì lưỡi cao su lắp vào thanh gạt nước bị mòn do sử dụng và do ánh sáng mặt trời

và nhiệt độ môi trường v.v… nên phải thay thế phần lưỡi cao su này một cách định kỳ

Hình 2.4 Cấu tạo cần gạt nước

b Gạt nước được che một nửa/gạt nước che hoàn toàn:

Gạt nước thông thường có thể nhìn thấy từ phía trước của xe Tuy nhiên để đảm bảo tính khí động học, bề mặt lắp ghép phẳng và tấm nhìn rộng nên những gạt nước gần đây được che đi dưới nắp ca pô Gạt nước có thể nhìn thấy một phần gọi là gạt nước che một nửa, gạt nước không nhìn thấy được gọi là gạt nước che hoàn toàn

Với gạt nước che hoàn toàn: nếu nó bị phủ băng tuyết hoặc ở trong các điều kiện

khác, thì gạt nước không thể dịch chuyển được Nếu cố tình làm sạch tuyết bằng cách cho hệ thống gạt nước hoạt động cưỡng bức có thể làm hỏng motor gạt nước Để ngăn ngừa hiện tượng này, phần lớn các mẫu xe có cấu trúc chuyển chế độ gạt nước che hoàn toàn sang chế độ gạt nước che một phần bằng tay Sau khi bật sang gạt nước che một nửa, cần gạt nước có thể đóng trở lại bằng cách dịch chuyển nó theo hớng mũi tên được chỉ ra trên hình vẽ

Hình 2.5 Gạt nước che một nửa và che hoàn toàn

2.2.2.2 Công tắc gạt nước và rửa kính

a Công tắc gạt nước

Công tắc gạt nước được bố trí trên trục trụ lái, đó là vị trí mà người lái có thể điều khiển bất kỳ lúc nào khi cần

Công tắc gạt nước có các vị trí OFF (dừng), LO (tốc độ thấp) và HI (tốc độ cao)

và các vị trí khác để điều khiển chuyển động của nó Một số xe có vị trí MIST (gạt nước chỉ hoạt động khi công tắc gạt nước ở vị trí MIST (sương mù), vị trí INT (gạt nước hoạt động ở chế độ gián đoạn trong một khoảng thời gian nhất định) và một công tắc thay đổi để điều chỉnh khoảng thời gian gạt nước

Trong nhiều trường hợp công tắc gạt nước và rửa kính được kết hợp với công tắc điều khiển đèn Vì vậy, đôi khi người ta gọi là công tắc tổ hợp

Ở những xe có trang bị gạt nước cho kính sau, thì công tắc gạt nước sau cũng nằm ở công tắc gạt nước và được bật về giữa các vị trí ON và OFF Một số xe có vị trí INT cho gạt nước kính sau Ở những kiểu xe gần đây, ECU được đặt trong công tắc tổ hợp cho MPX (hệ thống thông tin đa chiều)

Hình 2.6 Công tắc gạt nước

b Relay điều khiển gạt nước gián đoạn

Relay này kích hoạt các gạt nước hoạt động một cách gián đoạn Phần lớn các kiểu xe gần đây các công tắc gạt nước có relay này được sử dụng rộng rãi

Một relay nhỏ và mạch Transistor gồm có tụ điện và điện trở cấu tạo thành relay điều khiển gạt nước gián đoạn Dòng điện tới motor gạt nước được điều khiển bằng relay theo tín hiệu được truyền từ công tắc gạt nước làm cho motor gạt nước chạy gián đoạn

a Khái quát chung

Motor gạt nước là dạng động cơ điện một chiều kích từ bằng nam chậm vĩnh cửu Bao gồm: motor và bộ truyền bánh răng để làm giảm tốc độ ra của motor

Motor gạt nước có 3 chổi than tiếp điện: chổi tốc độ thấp, chổi tốc độ cao và một chổi dùng chung (để tiếp mát) Một công tắc dạng cam được bố trí trong bánh răng để gạt nước dừng ở vị trí cố định trong mọi thời điểm

Hình 2.8 Cấu tạo motor gạt nước

b Chuyển đổi tốc độ mô tơ

Một sức điện động ngược được tạo ra trong cuộn dây phần ứng khi motor quay

để hạn chế tốc độ quay của motor

- Hoạt động ở tốc độ thấp: Khi dòng điện đi vào cuộn dây phần ứng từ chổi than

tốc độ thấp, một sức điện động ngược lớn được tạo ra Kết quả là motor quay với vận tốc thấp

- Hoạt động ở tốc độ cao: Khi dòng điện đi vào cuộn dây phần ứng từ chổi tiếp

điện tốc độ cao, một sức điện động ngược nhỏ được tạo ra Kết quả là motor quay với tốc độ cao

c Công tắc dạng cam

Có chức năng dừng thanh gạt nước tại vị trí cố định Do vậy, thanh gạt nước luôn được bảo đảm dừng ở dưới cùng của kính chắn gió khi tắt công tắc gạt nước Công tắc này có đĩa cam xẻ rãnh chữ V và 3 điểm tiếp xúc Khi công tắc gạt nước ở vị trí LO/HI, điện áp ắc qui được đặt vào mạch điện và dòng điện đi vào motor gạt nước qua công tắc gạt nước làm cho motor gạt nước quay

Tuy nhiên, ở thời điểm công tắc gạt nước tắt, nếu tiếp điểm P2 ở vị trí tiếp xúc mà không phải ở vị trí rãnh thì điện áp của ắc qui vẫn được đặt vào mạch điện và dòng điện đi vào motor gạt nước tới tiếp điểm P1 qua tiếp điểm P2 làm cho motor tiếp tục quay Sau đó bằng việc quay đĩa cam làm cho tiếp điểm P2 ở vị trí rãnh do đó dòng điện không đi vào mạch điện và motor gạt nước bị dừng lại

Tuy nhiên, do quán tính của phần ứng, motor không dừng lại ngay lập tức và tiếp tục quay một ít Kết quả là tiếp điểm P3 vượt qua điểm dẫn điện của đĩa cam Thực hiện việc đóng mạch như sau:

Hình 2.9 Hoạt động của công tắc dạng cam

Phần ứng  Cực (+)1 của motor  công tắc gạt nước  cực S của motor gạt nước 

tiếp điểm P1  P3 phần ứng Vì phần ứng tạo ra sức điện động ngược trong mạch đóng này, nên quá trình hãm motor bằng điện được tạo ra và motor được dừng lại tại điểm cố định

Motor bộ rửa kính có dạng cánh quạt như được sử dụng trong bơm nhiên liệu Có hai loại hệ thống rửa kính đối với ô tô có rửa kính sau: Một loại có bình chứa chung cho cả bộ phận rửa kính trước và sau, còn loại kia có hai bình chứa riêng cho bộ phận

rửa kính trước và bộ phận rửa kính sau Ngoài ra, còn có một loại điều chỉnh vòi phun cho cả kính trước và kính sau nhờ motor rửa kính điều khiển các van và một loại khác

có hai motor riêng cho bộ phận rửa kính trước và bộ phận rửa kính sau được đặt trong bình chứa

b Vận hành kết hợp với bộ phận rửa kính

Loại này tự động điều khiển cơ cấu gạt nước khi phun nước rửa kính sau khi bật công tắc rửa kính một thời gian nhất định, đó là “sự vận hành kết hợp với bộ phận rửa kính” Đó là sự vận hành để gạt nước rửa kính được phun trên bề mặt kính trước

2.3 Điều khiển và sơ đồ mạch hệ thống gạt nước và rửa kính xe cơ bản

2.3.1 Khi công tắc gạt nước ở vị trí LOW/MIST

Khi công tắc gạt nước được bật về vị trí tốc độ thấp hoặc vị trí gạt sương, dòng điện đi vào chổi than tiếp điện tốc độ thấp của motor gạt nước (từ nay về sau gọi tắt là

“LO”) như được chỉ ra trên hình vẽ và gạt nước hoạt động ở tốc độ thấp

2.3.2 Khi công tắc gạt nước ở vị trí HIGH

Khi công tắc gạt nước được bật về vị trí tốc độ cao, dòng điện đi vào chổi tiếp điện cao của motor gạt nước HI như được chỉ ra trên hình vẽ và gạt nước hoạt động ở tốc độ cao

2.3.3 Khi tắt công tắc gạt nước (OFF)

Nếu tắt công tắc gạt nước được về vị trí OFF trong khi motor gạt nước đang hoạt động, thì dòng điện sẽ đi vào chổi than tốc độ thấp của motor gạt nước như được chỉ ra trên hình vẽ và gạt nước hoạt động ở tốc độ thấp Khi gạt nước tới vị trí dừng, tiếp điểm của công tắc dạng cam sẽ chuyển từ phía P3 sang phía P2 và motor dừng lại Nếu công tắc cam trong motor gạt nước bị hỏng và dây nối giữa công tắc gạt nước và công tắc dạng cam bị đứt, thì sẽ xảy ra các triệu chứng sau đây:

- Khi công tắc dạng cam bị hỏng

Nếu tiếp điểm P3 bị hỏng trong khi motor gạt nước đang hoạt động, thì tiếp điểm P1 sẽ không được nối với tiếp điểm P3 khi tắt công tắc gạt nước Kết quả là motor gạt nước sẽ không được phanh hãm bằng điện và motor gạt nước không thể dừng ở vị trí xác định, mà nó sẽ tiếp tục quay

- Khi dây nối giữa cực 4 của công tắc gạt nước và motor gạt nước bị đứt

Thông thường, khi tắt công tắc gạt nước OFF, thì thanh gạt sẽ hoạt động tới khi

về vị trí dừng Nhưng nếu dây nối giữa cực 4 của công tắc gạt nước và motor gạt nước

bị đứt, thì tấm gạt sẽ không về vị trí dừng mà nó dừng ngay lập tức ở vị trí tắt công tắc

Hình 2.14 Hoạt động của hệ thống gạt nước

khi công tắc OFF

2.3.4 Khi bật công tắc gạt nước đến vị trí “INT”

- Hoạt động khi transistor bật ON

Khi bật công tắc gạt nước đến vị trí INT, thì transistor Tr1 được bật lên một lúc làm cho tiếp điểm relay được chuyển từ A sang B Khi tiếp điểm relay tới vị trí B,

dòng điện đi vào motor (LO) và motor bắt đầu quay ở tốc độ thấp

- Hoạt động khi transistor Tr ngắt OFF

Tr1 nhanh chóng ngắt ngay làm cho tiếp điểm relay chuyển lại từ B về A Tuy nhiên, khi motor bắt đầu quay tiếp điểm của công tắc cam chuyển từ P3 sang P2, do đó dòng điện tiếp tục đi vào chổi than tốc độ thấp của motor và motor làm việc ở tốc độ thấp rồi dừng lại khi tới vị trí dừng cố định Transistor Tr1 lại bật ngay làm cho gạt nước tiếp tục hoạt động gián đoạn trở lại ở loại gạt nước có điều chỉnh thời gian gián đoạn, biến trở thay đổi giá trị nhờ xoay công tắc điều chỉnh và mạch điện transistor điều chỉnh khoảng thời gian cấp điện cho transistor và làm cho thời gian hoạt động gián đoạn được thay đổi

Hình 2.15 Hoạt động của hệ thống gạt nước

ở chế độ INT khi transistor Tr bật ON

Hình 2.16 Hoạt động của hệ thống gạt nước

ở chế độ INT khi transistor Tr ngắt OFF

2.3.5 Nguyên lý hoạt động khi bật công tắc rửa kính ON

Khi bật công tắc rửa kính dòng điện

đi vào motor rửa kính ở cơ cấu gạt nước

có sự kết hợp với rửa kính, transistor Tr1

bật theo chu kỳ đã định khi motor gạt

nước hoạt động làm cho gạt nước hoạt

động một hoặc hai lần ở cấp tốc độ thấp

Thời gian tr1 bật là thời gian để tụ điện

trong mạch transistor nạp điện trở lại

Thời gian nạp điện của tụ điện phụ thuộc

vào thời gian đóng công tắc rửa kính

Hình 2.17 Hoạt động khi công tắc rửa kính

ON

2.4 Hệ thống gạt nước và rửa kính xe điều khiển qua ECU

Khi công tắc gạt nước ở vị trí AUTO, chức năng này dùng một cảm biến mưa, nó được lắp ở kính trước để phát hiện lượng mưa và điều khiển thời gian gạt nước tối ưu tương ứng theo lượng mưa

a Cảm biến nước mưa

Cảm biến nước mưa gồm có 1 điốt phát tia hồng ngoại (LED) và một điốt quang

để nhận các tia này Phương pháp phát hiện lượng nước mưa dựa trên lượng tia hồng ngoại được phản xạ bởi kính trước của xe Ví dụ nếu không có nước mưa trên khu vực phát hiện, các tia hồng ngoại được phát ra từ LED đều được kính trước phản xạ và điốt quang sẽ nhận các tia phản xạ này Một dải của cảm biến nước mưa sẽ điền vào khe hở giữa thấu kính và kính trước Nếu có mưa ở khu vực phát hiện, thì một phần tia hồng ngoại phát ra sẽ bị xuyên thấu ra ngoài do sự thay đổi hệ số phản xạ của kính xe do mưa Do đó lượng tia hồng ngoại do điốt quang nhận được giảm xuống Đây là tín hiệu để xác định lượng mưa Vì vậy đây là chức năng điều khiển chế độ hoạt động của gạt nước ở tốc độ thấp, tốc độ cao và gián đoạn cũng như thời gian gạt nước tối ưu

Hình 2.18 Cảm biến nước mưa

b Chức năng an toàn khi có sự cố

Nếu bộ phận điều khiển gạt nước phát hiện có sự cố trong bộ phận cảm nhận nước mưa nó sẽ điều khiển gạt nước hoạt động một cách gián đoạn phù hợp với tốc độ

xe Đây chính là chức năng an toàn khi có sự cố trong hệ thống cảm biến nước mưa Ngoài ra, gạt nước cũng có thể được điều khiển một cách thông thường bằng công tắc gạt nước ở các vị trí LO và HI

Hệ thống cửa sổ điện có các chức năng sau đây:

- Chức năng đóng (mở) bằng tay

- Chức năng tự động đóng (mở) cửa sổ bằng một lần ấn

- Chức năng khoá cửa sổ

- Chức năng chống kẹt

- Chức năng điều khiển cửa sổ khi tắt khoá điện

Một số xe có chức năng vận hành cửa sổ liên kết với ổ khoá cửa người lái

Hình 3.1 Điều khiển công tắc chính Hình 3.2 Chức năng chống kẹt cửa kính cửa kính người lái

1 Chức năng đóng (mở) bằng tay

Khi công tắc cửa sổ điện bị kéo lên hoặc đẩy xuống giữa chừng, thì cửa sổ sẽ mở hoặc đóng cho đến khi thả công tắc ra

2 Chức năng tự động đóng (mở) cửa sổ bằng một lần ấn

Khi công tắc điều khiển cửa sổ điện bị kéo lên hoặc đẩy xuống hoàn toàn, thì cửa

sổ sẽ đóng và mở hoàn toàn Một số xe chỉ có chức năng mở tự động và một số xe chỉ

có chức năng đóng (mở) tự động cho cửa sổ phía người lái

3 Chức năng khoá cửa sổ

Khi bật công tắc khoá cửa sổ, thì không thể mở hoặc đóng tất cả các cửa kính trừ cửa sổ phía người lái

4 Chức năng chống kẹt cửa sổ

Trong quá trình đóng cửa sổ tự động nếu có vật thể lạ kẹt vào cửa kính thì chức năng này sẽ tự động dừng cửa kính và dịch chuyển nó xuống khoảng 50mm

3.2 Cấu trúc hệ thống và các cụm thiết bị cửa sổ điện

Hệ thống cửa sổ điện gồm có các bộ phận sau đây:

1 Bộ nâng hạ cửa sổ

2 Các Motor điều khiển cửa sổ điện

3 Công tắc chính cửa sổ điện (gồm có các công tắc cửa sổ điện và công tắc khoá cửa sổ)

4 Các công tắc cửa sổ điện

Cửa kính được đỡ bằng đòn nâng của bộ nâng hạ cửa sổ Đòn này được đỡ bằng

cơ cấu đòn chữ X nối với đòn điều chỉnh của bộ nâng hạ cửa sổ Cửa sổ được đóng và

mở nhờ sự thay đổi chiều cao của cơ cấu đòn chữ X

Các loại bộ nâng hạ cửa sổ khác với loại cơ cấu tay đòn chữ X là loại điều khiển bằng dây và loại một tay đòn

3.2.2 Motor điều khiển cửa sổ điện

Motor điều khiển cửa sổ điện quay theo hai chiều để dẫn động bộ nâng hạ cửa sổ Motor điều khiển cửa sổ điện gồm có ba bộ phận: Motor, bộ truyền bánh răng và cảm biến Motor thay đổi chiều quay nhờ công tắc Bộ truyền bánh răng truyền chuyển động quay của motor tới bộ nâng hạ cửa sổ Cảm biến gồm có công tắc hạn chế và cảm biến tốc độ để điều khiển chống kẹt cửa sổ

Hình 3.5 Motor nâng hạ cửa kính

3.2.3 Công tắc chính cửa sổ điện

- Công tắc chính cửa sổ điện điều khiển toàn bộ hệ thống cửa sổ điện

- Công tắc chính cửa sổ điện dẫn động tất cả các motor điều khiển cửa sổ điện

- Công tắc khoá cửa sổ ngăn không cho đóng và mở cửa sổ trừ cửa sổ phía người lái

- Việc xác định kẹt cửa sổ được xác định dựa trên các tín hiệu của cảm biến tốc

độ và công tắc hạn chế từ motor điều khiển cửa sổ phía người lái (các loại xe có chức năng chống kẹt cửa sổ)

Hình 3.6 Công tắc chính điều khiển cửa sổ điện

3.2.4 Các công tắc cửa sổ điện hành khách

Công tắc cửa sổ điện điều khiển dẫn động motor điều khiển cửa số điện của cửa

sổ phía hành khách phía trước và phía sau Mỗi cửa có một công tắc điện điều khiển

3.2.5 Khoá điện

Khoá điện truyền các tín hiệu vị trí ON, ACC hoặc LOCK tới công tắc chính cửa

sổ điện để điều khiển chức năng cửa sổ khi tắt khoá điện

3.2.6 Công tắc cửa xe

Công tắc cửa xe truyền các tín hiệu đóng hoặc mở cửa xe của người lái (mở cửa:

ON, đóng cửa OFF) tới công tắc chính cửa sổ điện để điều khiển chức năng cửa sổ khi tắt khoá điện

Hình 3.7 Công tắc cửa xe

3.3 Điều khiển và sơ đồ mạch cửa sổ điện

3.3.1 Chức năng đóng (mở) bằng tay

Hình 3.8 Hoạt động của hệ thống khi nâng cửa kính UP

- Khi khoá điện ở vị trí ON và công tắc cửa sổ điện phía người lái được kéo lên nửa chừng, thì tín hiệu UP bằng tay sẽ được truyền tới IC và xảy ra sự thay đổi sau đây:

Transistor Tr: ON (mở)  Relay UP: ON (bật)  Relay DOWN: Tiếp mát

Kết quả là motor điều khiển cửa sổ điện phía người lái quay theo hướng UP (lên) Khi

nhả công tắc ra, relay UP tắt và motor dừng lại

- Khi ấn công tắc điều khiển cửa sổ điện phía người lái xuống nửa chừng, tín hiệu DOWN bằng tay được truyền tới IC và xảy ra sự thay đổi sau đây:

Transistor Tr :ON (mở)  Relay UP: tiếp mát  Relay DOWN: ON (bật)

Kết quả là motor điều khiển cửa sổ phía người lái quay theo hướng DOWN

Hình 3.9 Hoạt động của hệ thống khi hạ cửa kính DOWN

3.3.2 Chức năng đóng (mở) cửa sổ tự động bằng một lần ấn

Hình 3.10 Hoạt động của hệ thống ở chế độ AUTO

Khi khoá điện ở vị trí ON và công tắc cửa sổ điện phía người lái được kéo lên (kéo xuống) hoàn toàn, tín hiệu AUTO được truyền tới IC IC điều khiển Motor cửa sổ điện phía người lái tiếp tục quay ngay cả khi công tắc được nhả ra Motor điều khiển cửa sổ điện dừng lại khi cửa sổ phía người lái đóng hoàn toàn IC xác định được điều

đó nhờ cảm biến tốc độ và công tắc hạn chế hành trình của motor Có thể dừng thao tác đóng mở tự động bằng cách nhấn vào công tắc cửa sổ điện phía người lái

3.3.3 Chức năng chống kẹt cửa sổ

Cửa sổ bị kẹt được xác định bởi hai bộ phận Công tắc hạn chế và cảm biến tốc

độ trong motor điều khiển cửa sổ điện Cảm biến tốc độ chuyển tốc độ motor thành tín hiệu xung Sự kẹt cửa sổ được xác định dựa vào sự thay đổi chiều dài của sóng xung Khi đai của vành răng bị đứng im, công tắc hạn chế sẽ phân biệt sự thay đổi chiều dài sóng của tín hiệu xung trong trường hợp cửa bị kẹt với chiều dài sóng xung trong trường hợp cửa sổ đóng hoàn toàn

Hình 3.11 Cấu tạo bộ cảm biến kẹt cửa

Khi công tắc chính cửa sổ điện nhận được tín hiệu là có một cửa sổ bị kẹt từ motor điều khiển cửa kính, nó tắt relay UP, bật relay DOWN khoảng một giây và mở cửa kính khoảng 50 mm để ngăn không cho cửa sổ tiếp tục đóng

Có thể kiểm tra chức năng chống kẹt cửa sổ bằng cách nhét một vật vào giữa kính và khung Nhưng với một vật có kích thước nhỏ, khi cửa kính gần đóng, chức năng chống kẹt cửa sổ không kích hoạt Do đó, việc kiểm tra chức năng này bằng tay

có thể dẫn đến bị thương Một số kiểu xe cũ không có chức năng chống kẹt cửa sổ điện

Hình 3.12 Tín hiệu phát ra của cảm biến

Motor điều khiển cửa sổ điện cần được thiết lập lại (về vị trí xuất phát của công tắc hạn chế) khi bộ nâng hạ cửa sổ và motor điều khiển cửa sổ điện bị tháo ra hoặc bộ nâng hạ cửa sổ đã kích hoạt khi không lắp kính

Chương 4

HỆ THỐNG KHÓA CỬA VÀ CHỐNG TRỘM

4.1 Chức năng và yêu cầu

Hệ thống điều khiển khoá cửa không đơn thuần đóng (mở) các cửa xe bằng công tắc cơ khí, mà còn điều khiển motor điện tuỳ theo sự vận hành công tắc điều khiển khoá cửa và chìa khoá Hệ thống cũng có chức năng chống quên chìa khoá, chức năng

mở khoá hai bước và chức năng bảo vệ Các chức năng của hệ thống khác nhau tuỳ theo kiểu xe, cấp nội thất và thị trường

Hình 4.1 Hệ thống khóa cửa

Chức năng:

Hệ thống điều khiển khoá cửa có 3 chức năng sau đây:

- Chức năng khoá (mở khoá) công tắc:

Khi ấn công tắc điều khiển khoá cửa về phía khoá (mở khoá), thì tất cả các cửa đều được khoá (mở khoá)

Hình 4.2 Chức năng mở khóa bằng công tắc và bằng chìa

- Chức năng khoá (mở khoá) cửa bằng chìa:

Khi chìa khoá được tra vào ổ khoá của cửa phía người lái và hành khách và xoay

về vị trí khoá (mở khoá), thì tất cả các cửa đều được khoá (mở)

Khi cửa được khoá (mở khoá) bằng chìa, thì chỉ có cửa đó có thể khoá hoặc mở

bằng hoạt động cơ khí

- Chức năng mở khoá hai bước:

Đây là chức năng mở khoá bằng chìa Khi chìa khoá được dùng để mở khoá một cửa, thì chỉ duy nhất cửa đó mới mở được bằng thao tác thứ nhất (bước 1) Còn các cửa khác muốn mở được, thì phải dùng thao tác thứ hai (bước 2)

Hình 4.3 Chức năng mở khóa 2 bước

4.2 Cấu trúc hệ thống và các cụm thiết bị hệ thống khóa cửa

Hệ thống điều khiển khoá cửa được điều khiển bằng relay tổ hợp bao gồm các chi tiết sau:

Hình 4.4 Các bộ phận của hệ thống khóa cửa

1 Relay tổ hợp (ECU điều khiển khoá cửa)

Relay tổ hợp nhận các tín hiệu từ mỗi công tắc và truyền các tín hiệu khoá (mở khóa) cho mỗi cụm khoá cửa để dẫn động Motor điều khiển khoá cửa cho từng cửa

Công tắc cảnh báo mở khoá cửa bằng chìa xác định xem chìa khoá điện đã được tra vào ổ khoá điện chưa

5 Công tắc cửa của lái xe

6 Công tắc điều khiển khoá cửa (Công tắc chính cửa sổ điện)

- Cụm khoá cửa

Cửa xe được khoá (mở khóa) khi thay đổi chiều dòng điện cho motor điều khiển khoá cửa Công tắc vị trí khoá cửa nằm bên trong cụm khoá xác định xem cửa có được khoá (mở khóa) không (công tắc sẽ tắt OFF khi cửa xe được khoá và công tắc bật khi cửa được mở) Trường hợp có công tắc hoạt động nhờ chìa khoá nằm bên trong sẽ được phát hiện và truyền tới relay tổ hợp (chỉ có ở cụm khoá cửa của cửa lái xe và cửa hành khách phía trước)

Hình 4.5 Cụm khóa cửa

- Motor điều khiển khoá cửa

Door lock position switch

Door lock control motor W orm gear

W heel gear Locking lever

Return spring Point plate

Switch base ON

Hình 4.6 Motor điều khiển khóa cửa

Các Motor điều khiển khoá cửa đóng vai trò như các bộ chấp hành Khi motor điều khiển khoá cửa quay, thì sự quay của motor sẽ được truyền qua trục vít và bánh vít tới cần khoá hãm, làm cho cửa được khoá hoặc mở khoá Mỗi khi thao tác khoá (mở khóa) kết thúc, thì bánh vít được quay về vị trí trung gian nhờ lò xo hồi vị

- Công tắc vị trí khoá cửa

Công tắc này sẽ xác định xem cửa được khoá (mở khóa) chưa Công tắc vị trí gồm có tấm tiếp điểm và đế công tắc Khi cần khoá hãm ở vị trí khoá thì công tắc tắt OFF và khi cần khoá hãm ở vị trí mở khoá thì công tắc bật ON

Hình 4.7 Công tắc vị trí khóa cửa

- Công tắc hoạt động nhờ chìa khoá

Công tắc hoạt động nhờ chìa khoá được lắp ở bên trong cụm khoá cửa Nó truyền các tín hiệu khoá (mở khóa) tới relay tổ hợp khi ổ khoá được mở từ bên ngoài

Hình 4.8 Công tắc hoạt động nhờ chìa khóa

4.3 Điều khiển và sơ đồ mạch hệ thống khóa cửa

4.3.1 Chức năng điều khiển khoá (mở khóa) bằng công tắc

Khi ấn công tắc điều khiển khoá cửa về phía khoá (mở), tín hiệu khoá (mở khóa) được truyền tới CPU trong relay tổ hợp Sau khi nhận được tín hiệu này, CPU sẽ bật Tr1 hoặc Tr2 làm bật relay khoá (mở) khoá Ở trạng thái này relay khoá (mở khóa) tạo thành mạch kín, dòng điện đi từ ắc qui tới mát qua motor và tất cả các motor điều khiển khoá cửa quay theo hướng khoá (mở khóa) để tắt (bật) công tắc vị trí khoá cửa

Ở một số xe, các công tắc vị trí khoá được lắp đặt cho tất cả các cửa

Hình 4.9 Sơ đồ mạch điện của hệ thống khóa cửa

* Nguyên lý hoạt động khi khóa cửa:

Khi bật công tắc khóa cửa, tín hiệu này được gởi tới bộ điều khiển Bộ điều khiển làm mở Tr1 nối mát cho cuộn dây trong Relay khóa, cung cấp dương vào một đầu của motor khóa cửa làm nó quay đến vị trí khóa cửa

Hình 4.10 Điều khiển khóa cửa bằng công tắc

* Nguyên lý hoạt động khi mở khóa:

Khi bật công tắc mở khóa, tín hiệu này được truyền tới bộ điều khiển Bộ điều khiển kích hoạt Tr2 dẫn, nối mát cho cuộn dây trong relay mở khóa, cấp dương cho một đầu của motor khóa cửa Chiều dòng điện qua motor ngược lại so với khi khóa, làm motor đảo chiều quay làm mở khóa cửa

Hình 4.11 Điều khiển mở khóa bằng công tắc

4.3.2 Chức năng khoá (mở khóa) cửa bằng chìa

Khi cắm chìa khoá vào ổ khoá và xoay về phía khoá (mở) khoá, thì công tắc hoạt động nhờ chìa khoá được quay về vị trí khoá (mở khóa) làm quay tất cả các motor điều khiển khoá cửa theo hướng như là công tắc khoá (mở khóa) bằng tay

* Nguyên lý hoạt động khi khóa cửa:

Hình 4.12 Điều khiển mở khóa bằng chìa

* Nguyên lý hoạt động khi mở khóa:

Hình 4.13 Điều khiển mở khóa bằng chìa

4.3.3 Chức năng mở khoá 2 bước (cửa của người lái)

Khi chìa khoá được xoay theo hướng mở thì chỉ có duy nhất cửa đang được mở mới được mở khoá Ở giai đoạn này, cực UL3 của relay tổ hợp được nối mát thông qua công tắc hoạt động nhờ chìa khoá, nhưng Tr2 thì không được bật

Nếu chìa khoá được xoay theo hướng mở khoá 2 lần trong thời gian 3 giây thì cực UL3 được tiếp đất 2 lần và CPU trong relay tổ hợp sẽ bật Tr2 Kết quả là relay mở khoá được bật lên và tất cả các cửa được mở

- Khi thao tác mở khoá bằng chìa được thực hiện 1 lần

Hình 4.14 Mở khóa bằng chìa bước 1

- Khi thao tác mở khoá bằng chìa được thực hiện hai lần liên tục

Hình 4.15 Mở khóa bằng chìa bước 2

4.3.4 Chức năng quên chìa

Khi cửa của người lái được mở và chìa khoá điện vẫn nằm trong ổ khoá điện, CPU trong rơle tổ hợp sẽ bật Tr2 lên khoảng 0.2 giây sau khi núm khoá được xoay về

vị trí khoá (với công tắc vị trí khoá cửa tắt OFF)

Kết quả là rơle mở khoá được bật lên và tất cả các cửa được mở khoá Nếu công tắc điều khiển khoá cửa hoạt động để khoá các cửa trong giai đoạn này, thì tất cả các cửa được khoá ngay và sau đó lại được mở khoá giống như ở trên

- Khi núm khóa cửa ở vị trí mở khóa:

Hình 4.16 Mạch khóa cửa ở vị trí mở khóa

- Khi núm khóa cửa ở vị trí khóa:

Hình 4.17 Mạch khóa cửa ở vị trí khóa

4.3.5 Hệ thống điều khiển khoá cửa bằng ECU

Hình 4.18 Các bộ phận của hệ thống điều khiển khóa cửa bằng ECU

Hệ thống điều khiển khoá cửa được điều khiển bằng ECU trong MPX gồm các

bộ phận sau đây:

1 ECU thân xe

ECU sẽ xác định trạng thái của xe dựa trên số liệu từ mỗi công tắc, mỗi cảm biến hoặc thông qua MPX và dẫn động tất cả các motor điều khiển khoá cửa có trang bị relay điều khiển ở bên trong

2 ECU cửa lái xe

ECU cửa người lái xác định trạng thái của công tắc điều khiển cửa xe và công tắc

hoạt động nhờ chìa khoá của người lái và truyền tín hiệu tới ECU thân xe có MPX

3 ECU cửa hành khách phía trước

ECU cửa hành khách phía trước xác định trạng thái của công tắc điều khiển khoá cửa và công tắc hoạt động nhờ chìa khoá của cửa hành khách phía trước và truyền tín hiệu tới ECU thân xe có MPX

4 ECU đo lường

ECU đo lường tính toán tốc độ xe từ tín hiệu xung của ECU điều khiển trượt truyền tới ECU thân xe

5 Cụm cảm biến túi khí trung tâm

Khi cụm cảm biến túi khí trung tâm được kích hoạt, nó làm nổ túi khí và truyền thông tin tới ECU thân xe để mở khoá cửa

Hệ thống điều khiển khoá cửa được điều khiển bằng ECU thân xe trong MPX có các chức năng sau:

1 Chức năng mở khoá cửa khi có tai nạn

Khi túi khí nổ, chức năng này tự động mở khoá tất cả các cửa để tạo điều kiện cho việc thoát thân và cấp cứu trong trường hợp khẩn cấp

2 Chức năng mở khoá cửa tự động bằng khoá điện

Khi cửa người lái đóng lại, tắt khoá điện từ vị trí ON về vị trí LOCK (khoá) và

mở cửa người lái khoảng 10 giây thì tất cả các cửa xe sẽ tự động mở khoá

3 Chức năng mở cửa xe tự động liên quan đến cần số (tuỳ chọn)

Khi khoá điện đang ở vị trí ON, việc đẩy cần số về vị trí P từ bất kỳ vị trí nào sẽ

tự động mở khoá tất cả các cửa

4 Chức năng khoá cửa tự động liên quan đến cần số (Tuỳ chọn)

Khi các điều kiện dưới đây được thoả mãn liên tiếp thì chức này sẽ làm cho tất cả các cửa được khoá một cách tự động

 Bật khoá điện từ vị trí LOCK hoặc ACC sang vị trí ON

 Tất cả các cửa được đóng

 Cần số không ở vị trí P

 Có ít nhất một cửa đang mở khóa

5 Chức năng khoá cửa xe tự động theo tốc độ

Khi các điều khiện dưới đây được thoả mãn liên tiếp, thì chức năng này sẽ làm cho tất cả các cửa được khoá một cách tự động

4.4 Hệ thống chống trộm và mã chìa khóa, chìa khóa thông minh

4.4.1 Hệ thống điều khiển khóa cửa từ xa

a Khái quát

Hệ thống điều khiển khoá cửa từ xa là một hệ thống gửi các tín hiệu từ bộ điều khiển từ xa được gắn cùng chìa khoá để khoá (mở khóa) các cửa xe ngay cả khi đứng cách xa xe Khi bộ điều khiển cửa nhận được tín hiệu phát ra từ bộ điều khiển từ xa, nó

sẽ gửi tín hiệu điều khiển tới relay tổ hợp Relay tổ hợp điều khiển các motor khoá cửa dựa trên tín hiệu nhận được Ngoài chức năng này relay tổ hợp còn có chức năng khoá

tự động, chức năng lặp lại, chức năng phản hồi và các chức năng khác Các chức năng của hệ thống điều khiển khoá cửa xe từ xa khác nhau tuỳ kiểu xe, cấp nội thất và thị trường

Hình 4.19 Các bộ phận trong hệ thống điều khiển từ xa

Hệ thống điều khiển khoá cửa từ xa có các chức năng sau:

1 Chức năng khoá (mở khóa) tất cả các cửa

Ấn vào công tắc LOCK hoặc UNLOCK của bộ điều khiển từ xa sẽ khoá hoặc mở khoá tất cả các cửa xe

Hình 4.20 Chức năng khóa tất cả các cửa và mở khóa 2 bước

2 Chức năng mở khoá 2 bước

Ấn vào công tắc UNLOCK hai lần trong thời gian 3 giây sẽ mở tất cả các cửa xe sau khi cửa người lái được mở khoá

3 Chức năng phản hồi hoặc báo lại

Đèn cảnh báo nguy hiểm sẽ nhấp nháy một lần khi khoá và hai lần khi mở khoá

để báo rằng thao tác khoá (mở khóa) cửa đã hoàn thành

4 Chức năng kiểm tra hoạt động của bộ điều khiển từ xa

Khi ấn lên công tắc của bộ điều khiển từ xa để khoá (mở khóa) cửa xe hoặc cửa khoang hành lý, thì đèn chỉ báo hoạt động của bộ điều khiển từ xa bật sáng để thông báo rằng hệ thống này đang hoạt động Tuy nhiên nếu pin hết điện, thì đèn này sẽ không sáng

Hình 4.21 Chức năng mở cửa khoang hành lý, điều khiển cửa sổ điện và báo động

5 Chức năng mở cửa khoang hành lý

Để mở cửa khoang hành lý phải ấn và giữ công tắc mở cửa khoang hành lý của

bộ điều khiển từ xa trong thời gian khoảng một giây

6 Chức năng đóng (mở) cửa sổ điện

Nếu ấn vào công tắc khoá (mở khóa) cửa xe khoảng 2,5 giây hoặc lâu hơn mà không có chìa khoá trong ổ khoá điện, thì tất cả kính cửa sổ của xe có thể được đóng hoặc mở Quá trình mở/đóng cửa sổ điện sẽ tiếp tục khi nào còn giữ công tắc và dừng lại khi thả ra Một số xe không có chức năng đóng cửa sổ

7 Chức năng báo động

Nếu giữ công tắc khoá cửa xe của bộ điều khiển từ xa lâu hơn khoảng từ hai đến

ba giây, thì sẽ làm kích hoạt hệ thống chống trộm (còi sẽ kêu cũng như đèn pha, đèn hậu và đèn cảnh báo nguy hiểm sẽ nháy)

Loại công tắc đẩy khoá cửa xe không có chức năng đóng cửa sổ điện

8 Chức năng bật đèn trong xe

Các đèn trong xe sẽ bật sáng khoảng 15 giây cùng thời điểm với khi các cửa được mở khoá bằng công tắc của bộ điều khiển từ xa

Hình 4.22 Chức năng bật đèn trong xe

9 Chức năng khoá tự động

Nếu không có cửa xe nào được mở ra trong khoảng thời gian 30 giây sau khi chúng được mở khoá bằng công tắc bộ điều khiển từ xa, thì tất cả các cửa xe đều được khoá lại

10 Chức năng lặp lại

Nếu một cửa không được khoá theo sự điều khiển của bộ điều khiển từ xa, thì relay tổ hợp sẽ phát ra tín hiệu khoá sau 1 giây

11 Chức năng cảnh báo cửa xe bị hé mở

Nếu bất kỳ một cửa nào của xe bị mở hoặc hé mở thì việc bấm vào công tắc khoá cửa của bộ điều khiển từ xa sẽ làm cho còi báo khoá cửa kêu khoảng 10 giây

12 Chức năng bảo vệ

Mã thay đổi theo luật cố định được sử dụng như một phần của sóng radio được truyền từ bộ điều khiển từ xa Bộ nhận tín hiệu điều khiển cửa xe lưu trữ mã khi nhận tín hiệu từ bộ điều khiển từ xa và sử dụng mã này để so sánh với mã của xe khi nhận sóng radio tiếp theo từ bộ điều khiển từ xa nhờ đó làm tăng khả năng bảo vệ

13 Chức năng đăng ký mã nhận dạng của bộ điều khiển từ xa

Chức năng này tạo điều kiện cho việc đăng ký (Ghi và lưu trữ) bốn mã nhận dạng của bộ điều khiển từ xa vào EEPROM được thiết kế ngay trong bộ nhận tín hiệu điều khiển cửa xe Trong trường hợp muốn ghi lại mã nhận dạng, hãy kiểm tra số mã đăng

ký hoặc bị mất bộ điều khiển từ xa, thì có thể xoá các mã nhận dạng và chức năng điều

khiển khoá cửa từ xa sẽ không còn tác dụng Một số xe cho phép đăng ký nhiều nhất 8

Hình 4.23 Vị trí của các bộ phận trong hệ thống điều khiển khóa cửa từ xa

Hình 4.24 Bộ điều khiển từ xa

2 Bộ nhận tín hiệu điều khiển cửa xe

Bộ nhận tín hiệu điều khiển cửa xe nhận tín hiệu từ bộ điều khiển từ xa và truyền tín hiệu điều khiển này tới relay tổ hợp

3 Relay tổ hợp

Relay tổ hợp xác định trạng thái điều khiển bằng cách tuân theo tín hiệu đầu vào

từ mỗi công tắc và phát ra tín hiệu khoá (mở khóa) tới cụm khoá cửa bằng cách tuân theo tín hiệu từ bộ nhận tín hiệu điều khiển cửa xe

4 Công tắc cảnh báo mở khoá bằng chìa

Công tắc cảnh báo mở khoá bằng chìa xác định xem chìa khoá có được tra vào ổ khoá điện hay không

5 Khoá điện

6 Công tắc cửa

7 Cụm khoá cửa

c Nguyên lý hoạt động

* Thao tác khoá (mở khóa) tất cả các cửa

- Thao tác truyền và đánh giá

Khi ấn vào công tắc khoá (mở khóa) của bộ điều khiển từ xa mà không có chìa

khoá trong ổ khoá điện và tất cả các cửa đã đóng thì mã nhận biết của xe và mã chức năng được truyền đi Khi bộ nhận tín hiệu điều khiển cửa xe nhận được các mã này,

CPU trong bộ nhận tín hiệu điều khiển cửa xe bắt đầu kiểm tra và đánh giá Nếu bộ nhận tín hiệu điều khiển cửa xe nhận thấy rằng mã nhận biết của chính xe đó, nó sẽ phát ra tín hiệu khoá (mở khóa) cửa xe tới relay tổ hợp

+ Mã nhận biết

Mã nhận biết có 60 số gồm có mã xoay được thay đổi nhờ sự hoạt động công tắc

và mã ID

+ Mã chức năng

Mã chức năng có 4 số để chỉ thao tác hoạt động

Hình 4.25 Sơ đồ nguyên lý hoạt động của bộ điều khiển từ xa

- Hoạt động ở phía Relay tổ hợp

Khi relay tổ hợp nhận tín hiệu khoá (mở khóa) cửa xe, nó sẽ bật Transistor Tr1 (Tr2), và làm cho relay khoá (mở khóa) được bật lên Kết quả là các motor điều khiển khoá cửa được bật về vị trí khoá (mở) khoá

+ Hoạt động khóa

Hình 4.26 Hoạt động khóa của bộ điều khiển từ xa

+ Hoạt động mở khóa

Hình 4.27 Hoạt động mở khóa của bộ điều khiển từ xa

* Hoạt động mở khoá hai bước

Để thực hiện thao tác mở khoá hai bước, một relay mở khoá (D-phía người lái) được thiết kế chuyên dụng cho cửa người lái và Transistor Tr3 điều khiển relay mở khoá (D) được bố trí trong relay tổ hợp

- Khi ấn vào công tắc mở khoá của bộ phận điều khiển từ xa chỉ một lần, thì relay tổ hợp sẽ bật Transistor Tr3 và relay mở khoá cửa xe của người lái (D) và cuối cùng chỉ quay motor điều khiển khoá cửa của cửa xe phía người lái về phía mở khoá