Tìm hiểu các yêu cầu về tính vệ sinh, sinh thái của giày thể thao

TIỂU LUẬN MÔN: VỆ SINH TRANG PHỤC Tên đề tài: Tìm hiểu các yêu cầu về tính vệ sinh, sinh thái của giày thể thao MỤC LỤC A MỞ ĐẦU 3 1. Vì sao lại là câu chuyện về những đôi giày? 3 2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 4 3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài 4 B NỘI DUNG 4 CHƯƠNG I: TỔNG QUAN: CÁC VẤN ĐỀ CẦN NGHIÊN CỨU 4 1.1. Thị trường giày dép Việt Nam 4 1.2. Cấu trúc của giày thể thao 10 CHƯƠNG II: TÍNH VỆ SINH CỦA GIÀY THỂ THAO 12 2.1 Tính vệ sinh và các phương pháp đánh giá tính vệ sinh của giày thể thao 12 2.2. Yêu cầu vệ sinh đối với giày sử dụng trong điều kiện khí hậu Việt Nam. 28 CHƯƠNG III: NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM CÁC TÍNH CHẤT VẬT LÝSO SÁNH,ĐÁNH GIÁ TÍNH VỆ SINH CỦA CÁC LOẠI VẬT LIỆU,HỆ VẬT LIỆU. 30 3.1. Nghiên cứu thực nghiệm tính chất vật lý của các loại vật liệu,hệ vật liệu 30 3.2.So sánh kết quả thực nghiệm với cách tính theo lý thuyết 32 3.3.Đánh giá tính vệ sinh của các hệ vật liệu 32 CHƯƠNG IV: THỊ TRƯỜNG GIÀY THỂ THAO HIỆN NAY Ở VIỆT NAM VÀ TRÊN THẾ GIỚI 35 4.1. Trên thế giới 35 4.2. Tại Việt Nam 36 C KẾT LUẬN 37

TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI

VIỆN DỆT MAY – DA GIÀY VÀ THỜI TRANG

TIỂU LUẬN MÔN: VỆ SINH TRANG PHỤC

Tên đề tài: Tìm hiểu các yêu cầu về tính vệ sinh, sinh thái của giày thể thao

Họ và tên: Nguyễn Thị Minh Hiền

Mssv: 20151392

GVHD: TS Phạm Đức Dương

Hà Nội, ngày 24/10/2017.

MỤC LỤC

A- MỞ ĐẦU

1.Vì sao lại là câu chuyện về những đôi giày?

Giày dép có từ khi nào?

Từ xa xưa, khi những người nguyên thuỷ phải vượt qua những con đường đầy gainhọn và đá cứng thì họ hiểu rằng cần phải kiếm một thứ gì đó để bọc lấy đôi chân củamình Có lẽ những đôi giày đầu tiên mà người nguyên thuỷ làm ra trông giống những đôidép quai hậu Chất liệu mà họ dùng để tạo ra những đôi giày như thế vô cùng đa dạng, từ

cỏ, da, hoặc thậm chí cả những miếng gỗ Họ buộc chúng vào các ngón chân bằng nhữngsợi dây và vòng qua gót chân Ở các vùng giá lạnh, các đôi dép quai hậu mỏng mảnh kiakhông thể chịu được rét mướt nên con người đã thêm vào đó những chất liệu khác dầy dặn

và ấm áp hơn để tạo thành những đôi giày Người Ai cập cổ đại là những người đầu tiên sửdụng rộng rãi những đôi giày được làm từ những miếng da hoặc gỗ có dây chằng quanhchân Để bảo vệ ngón chân cái những chiếc giày được uốn cong ở phía trước Những người

La mã còn tiến xa hơn họ đã làm ra những đôi giày có đục lỗ ở hai bên để luồn dây qua vàbuộc lại ở giữa Những người ở các giai tầng khác nhau trong xã hội đi những đôi giàykhác nhau Ở những nước có khí hậu lạnh hơn, người ta đã dùng cỏ nhồi vào những chiếcbao nhỏ có dây thắt lại để làm giày đông Dần dần những người eskimo và những thổ dân

da đỏ từ những đôi giày thô sơ này đã tạo ra những đôi giày môca Những đôi giày có hìnhthù hiện đại như ngày nay được tạo bởi bàn tay của những người lính thập tự Để bảo vệđôi chân của mình trong các cuộc trinh phạt kéo dài đằng đẵng họ đã phải làm ra những đôigiày vừa bền vừa ấm Những đôi giày môđen lần đầu tiên xuất hiện ở Pháp, rồi ở Anh, ở ý.Theo thời gian giày cũng luôn thay đổi mốt Ví dụ như ở Anh vào thời kỳ trị vì của vuaJames I những người thuộc tầng lớp quý tộc đi những đôi giày gót nhọn, làm từ một loại damỏng Đi những đôi giày này thật là bất tiện nhưng người ta vẫn tiếp tục sử dụng nó trongmột thời gian dài Trước khi có mốt đi giày cao người Anh đã đi những đôi giày hẹp và cómũi dài rất dài khoảng 12-15cm, và hơi cong lên trên Còn ở Mỹ nghệ thuật đóng giày bắtđầu xuất hiện từ năm 1629

Ngày nay, giày dép ngày càng đa dạng và là một trang bị không thể thiếu củacon người, kèm theo đó là những yêu cầu về tính vệ sinh và sinh thái cũng được đòihỏi cao hơn Plutarch, nhà triết học Hy Lạp cổ đã phát biểu: “Một cái giường êm vàmột đôi giày thoải mái, là những nhu cầu cần thiết nhất cho cuộc sống.” Như vậy,thế nào là một đôi giày thoải mái? Với một thực tế là đại đa số mọi người đều nghĩrằng nếu một chiếc giày được đóng vừa khít với kích cỡ bàn chân sẽ là một đôi giàythoải mái (tiện nghi) Điều đó thật sự không đúng, ngay cả khi đó là một đôi giàyhiệu với thiết kế bắt mắt, chuẩn xác với bàn chân từng milimet, cùng với phần mũgiày mềm dẻo, phần lót bên trong êm ái thì vẫn chưa đảm bảo đó là một đôi giàytiện nghi Vậy đã thiếu sót điều gì để có thể tạo nên một đôi giày thật sự tiện nghi?

Để tìm hiểu và đi sâu hơn về vấn đề này, em xin chọn đề tài: “Tìm hiểu các yêu cầu

về tính vệ sinh và sinh thái của sản phẩm giày thể thao”

2.Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Với mục đích nghiên cứu về các yêu cầu vệ sinh, sinh thái của giày thể thao, vậytrong bài tiểu luận này em xin hướng đối tượng nghiên cứu đến các hệ vật liệu tiêubiểu dùng làm mũ giày và lót đế của một loại giày rất phổ biến ở Việt Nam-giày thểthao Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến tính vệ sinh của giày, trong phạm vi bài tiểuluận này mới xét đến các yếu tố quan trọng nhất đó là các tính chất vật lý của vậtliệu, hệ vật liệu giày và phương pháp liên kết các lớp vật liệu trong hệ

3.Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài

Với chất lượng cuộc sống ngày càng được nâng cao thì nhu cầu của con ngườingày nay không chỉ dừng lại ở “ăn ngon mặt đẹp” mà còn phải đảm bảo tính tiệnnghi và an toàn cho sức khỏe khi sử dụng sản phẩm Vì thế đề tài với mục đíchnghiên cứu tính vệ sinh của giày nhằm đánh giá và so sánh tình trạng vệ sinh củanhững loại giày thể thao phổ biến đang được sử dụng như là một nhu cầu cấp thiếtnhằm cung cấp cho người tiêu dùng, các nhà sản xuất, những thông tin về tính chấtquan trọng này của giày, từ đó giúp các nhà sản xuất đưa ra những giải pháp tốt hơn

để nâng cao tính vệ sinh của giày, giúp khách hàng có thể lựa chọn những loại giày

có tính vệ sinh phù hợp với mục đích và môi trường sử dụng

B- NỘI DUNG

CHƯƠNG I: TỔNG QUAN: CÁC VẤN ĐỀ CẦN NGHIÊN CỨU

1.1 Thị trường giày dép Việt Nam

1.1.1 Đôi nét về ngành Da Giày Việt Nam

Ngành Da Giày Việt Nam đã có một cú chuyển mình ngoạn mục để vươn lên

vị trí thứ 4 trên thế giới trong top 10 nước xuất khẩu da giày hàng đầu vào thịtrường 25 nước EU, Mỹ (hai thị trường tiêu thụ giày dép lớn nhất thế giới) Ở khuvực châu Á, nước ta đứng thứ ba trong số các nước xuất khẩu giày dép lớn nhất vàoNhật Bản (sau Trung Quốc và Italia); đồng thời cũng chiếm lĩnh được vị trí thứ 3(chỉ sau ngành Dầu khí và Dệt may) trong số các ngành hàng xuất khẩu lớn nhấtViệt Nam với giá trị kim ngạch lên tới hơn 2 tỷ USD/năm Với dân số trên 80 triệungười, Việt Nam có một thị trường nội địa đầy tiềm năng Mặt khác, với đời sốngngười dân ngày càng được nâng cao, khả năng mua sắm của xã hội ngày càng đượccải thiện, đất nước ngày càng hội nhập sâu rộng vào thế giới làm cho ngành du lịchphát triển sẽ mở ra những cơ hội để ngành da giày phát triển theo hướng xuất khẩutrực tiếp ngay trên sân nhà Theo thống kê, cả nước hiện có hơn 400 doanh nghiệp

sản xuất giày dép, 80% tập trung ở các khu vực phía Nam Ngành da giày là ngành

sử dụng nhiều lao động xã hội, tính đến hết năm 2007, toàn ngành đã thu hút600.000 lao động (chưa kể số lao động sản xuất trong lĩnh vực nguyên phụ liệu vàlao động tại các cơ sở nhỏ, các hộ gia đình và các làng nghề có thể lên tới hơn 1triệu lao động) chiếm 9% lực lượng lao động công nghiệp Đây có thể được coi làlợi thế so sánh trong thương mại quốc tế với mức chi phí nhân công thấp Tuynhiên, ngành công nghiệp sản xuất giày dép của chúng ta hiện nay vẫn đang gặp rấtnhiều khó khăn do sức cạnh tranh kém, nguyên phụ liệu ngành da giày luôn thiếu,thị trường nội địa bị bỏ ngỏ… “…Thay vì phải vạch ra hướng phát triển mới chothị trường trong nước với những sản phẩm phù hợp thị hiếu người tiêu dùng, một số

DN đã lựa chọn những sản phẩm xuất khẩu thừa hoặc lỗi mốt để đem tiêu thụ nộiđịa Chính cách xử lý theo kiểu “lỗi người mốt ta” đã không khuyến khích được sựquan tâm khách hàng mà còn khiến cho hình ảnh của giày dép nội địa trở nên kémhấp dẫn hơn”, một chuyên gia nhận xét Thậm chí, có doanh nghiệp thừa nhận rằng,khái niệm “thị trường trong nước” không hề được nhắc tới trong chiến lược pháttriển cả ngắn hạn lẫn dài hạn của công ty

Vì thế mà một thời gian khá dài, các công ty da giày Việt Nam gần như bỏquên thị trường nội địa để cho giày dép các loại của Trung Quốc, Hồng Kông, TháiLan, Malaysia, Singapore, Indonesia xâm nhập Với kiểu dáng đa dạng, hợp thờitrang, màu sắc phong phú, giá không quá chênh lệch với giày nội địa, các loại giàydép ngoại dễ dàng chinh phục được người tiêu dùng dễ tính Doanh nghiệp đã vậy,bản thân các cơ quan quản lý cũng chưa mấy quan tâm tới vấn đề phát triển thịtrường nội địa Hiệp hội Da giày Việt Nam cho biết, từ trước tới nay chưa có mộtchương trình nghiên cứu, khảo sát về thị trường nội địa, phần lớn kinh phí xúc tiếnthương mại chỉ dành cho xúc tiến xuất khẩu Tuy nhiên các khảo sát về thị trườnggần đây cho thấy, người tiêu dùng Việt Nam vẫn rất ưa chuộng các sản phẩm giàydép được sản xuất trong nước, tuy họ chọn giày ngoại cho những buổi dạo phố, dạtiệc, nhưng để sử dụng hằng ngày, người tiêu dùng vẫn trung thành với các thươnghiệu “Hàng Việt Nam chất lượng cao” như: Vina giày, Bitis, Bitas, Á Châu, SàiGòn Shoes,… Ngoài ra còn có các nhãn hàng của các doanh nghiệp tư nhân vừa vànhỏ trở nên quen thuộc với người tiêu dùng như Pasteur, T&T, Hồng Thạnh, HồngAnh, Hạnh Dung, Đông Hải, Long Thành, Kim Thành,… các nhãn hàng này cónhiều chế độ hậu mãi dành cho khách hàng để có thể cạnh tranh với giày dép giá rẻTrung Quốc Một thực tế khác cũng đáng buồn là gần như toàn bộ các doanhnghiệp đều tập trung vào gia công cho khách hàng nước ngoài nên phụ thuộc hoàntoàn vào mẫu mã, nguyên liệu, kể cả tiến độ giao nguyên liệu của khách hàng, do

đó, các doanh nghiệp này gặp không ít khó khăn, thường bị ép giá gia công Thunhập của công nhân ngành giày vì thế ngày càng giảm Nhiều lao động đã chuyểnsang ngành khác, điều này ảnh hưởng đến năng suất, chất lượng sản phẩm, ảnhhưởng đến thời gian giao hàng đúng thời hạn Tuy có kim ngạch xuất khẩu caonhưng vấn đề nguồn nguyên liệu hiện là một bài toán khó đối với các nhà sản xuất

da giày Việt Nam (80% nguyên vật liệu phải nhập khẩu) Nhiều loại nguyên liệu và

máy móc phải nhập từ nước ngoài do không thể sản xuất trong nước và nếu có sảnxuất được thì cũng không đáp ứng được yêu cầu về chất lượng để xuất khẩu Đểgiải quyết vấn đề này, một số đơn vị đã bắt đầu tính tới việc thành lập nguồnnguyên liệu ở trong nước Điển hình như việc Công ty giày Liên Phát đang đầu tưhơn 30 triệu USD để xây dựng Trung tâm nguyên phụ liệu Liên Anh, đầu tiên vàlớn nhất trong cả nước trên diện tích 160.000m2 ở khu công nghiệp Bình Dương(nơi tập trung nhiều doanh nghiệp da giày) Đây sẽ là đầu mối cung cấp nguyên phụliệu lớn nhất cho ngành dệt may và da giày trong cả nước, đồng thời do nằm ở khuvực trung tâm nên cũng sẽ là nơi thu hút các nhà cung cấp nguyên phụ liệu nướcngoài tham gia đầu tư mua bán vào tạo nên nguồn cung mạnh và đa dạng cho cácnhà sản xuất da giày Việt Nam Trong thời gian tới, để phát huy thế mạnh ở cả xuấtkhẩu và nội địa, các doanh nghiệp (DN) cần tìm hiểu và xây dựng cho mình mộtchiến lược phát triển cụ thể DN có thế mạnh ở sản phẩm nào thì đầu tư phát triểnmạnh sản phẩm ấy, kết hợp với việc khai thác, sáng tạo mẫu mốt và phát triển hệthống đại lý bán hàng Nhà nước cần có chính sách đãi ngộ thật uyển chuyển, linhđộng cho các DN có khả năng xây dựng những nhà máy sản xuất nguyên phụ liệu

để hạn chế bớt việc nhập khẩu từ các nước khác, chủ động được đầu vào của sảnxuất thì mới đứng vững trong thế cạnh tranh như hiện nay và vững bước trên đườnghội nhập

1.1.2 Các loại giày dép được sử dụng phổ biến ở nước ta

Khí hậu Việt Nam có thể được chia làm hai đới khí hậu lớn: Miền Bắc là khíhậu nhiệt đới gió mùa, với 4 mùa rõ rệt (Xuân-Hạ-Thu-Đông), nên có mùa đônglạnh Miền Nam (từ đèo Hải Vân trở vào) do ít chịu ảnh hưởng của gió mùa lạnhnên khí hậu nhiệt đới khá điều hòa, nóng quanh năm và chia thành hai mùa rõ rệt làmùa khô và mùa mưa Ở miền Bắc, mọi người thường sử dụng các loại giày hè(giày thấp cổ, giày cổ lửng, giày thuyền, giày thể thao, dép sandal ) mà chânkhông bị lạnh (vì nhiệt độ vào mùa Đông thường cũng không dưới 10-15°C) Tuynhiên hiện nay, giày bốt cao cổ cũng rất được ưa chuộng, nhưng chủ yếu tập trung

ở giới trẻ Ở miền Nam, vào mùa khô, mọi người thường sử dụng các loại giày hèphổ biến tương tự như ở Miền Bắc nhưng vào mùa mưa, hầu hết mọi đối tượngtheo giới tính và lứa tuổi đều sử dụng Sandal khi đi ra đường

Các loại giày truyền thống thông thường (giày Derby, Oxford, giày Mocasin,giày thuyền) thường có mũ được may từ da thuộc và giả da, có sử dụng vải để làmmột phần lớp lót; có đế được làm từ da thuộc (số lượng rất ít), từ cao su và vật liệu

Giày thể thao tổng hợp; được sản xuất theo phương pháp dán đế hoặc kếthợp dán và khâu đế Đây là loại giày được sử dụng nhiều nhất, đa dạng về kiểudáng, mẫu mã, chiều cao gót (đặc biệt là nhóm giày nữ) Loại giày này thđược sửdụng trong công sở, trường học, dạo phố hoặc lễ hội

Hình ảnh của một số loại giày:

Giày derby

Giày Oxford

Giày Mocasin

Giày vải có phần mũ giày được may từ vải, có đế từ cao su, được sản xuấttheo phương pháp lưu hóa nồi hơi, dùng trong trường học, dạo phố, đi dã ngoạihoặc chơi thể thao

Sandal thường có phần mũ làm từ da thuộc, giả da, vải Đế giày được làm

từ cao su, nhựa sản xuất theo phương pháp dán đế hoặc dán và đóng đinh đối vớigót giày nữ Sandal rất được ưa chuộng không những vì kiểu dáng phong phú, đadạng mà còn vì khi mang tạo cảm giác thông thoáng, thoải mái cho bàn chân Vàomùa mưa sandal nhanh khô sau khi bị ướt, nước không bị đọng bên trong như ở cácloại giày kín Nhìn chung ở miền Nam, sandal có thể sử dụng quanh năm, ở MiềnBắc cơ bản sử dụng vào mùa hè, thu…

Giày thể thao có phần mũ thường được làm từ đa dạng các loại vật liệu: dathuộc, giả da, vải (dệt kim, vải thoi), còn đế giày chủ yếu là cao su hoặc vật liệutổng hợp; được sản xuất theo phương pháp dán đế, hoặc kết hợp dán + khâu đế.Giày thể thao thường được dùng khi đi dã ngoại hoặc chơi thể thao

Trong bài tiểu luận này chỉ tìm hiểu về giày thể thao-loại giày rất phổ biến vàngày càng được nhiều người ưa chuộng giày thể bởi sự thoải mái cũng như đa năngcủa nó

• Phân loại giày thể thao:

a b

Giày thể thao được phân làm nhiều loại, tùy theo mục đích sử dụng mà chia ra các loại

cơ bản sau đây:

- Giày chạy bộ, đi bô,giày tập

- Giày cho các môn thể thao trên mặt sân cứng (court sports)

- Giày sử dụng trên mặt sân cỏ (field sports)

- Giày cho các môn thể thao mùa đông

1.2 Cấu trúc của giày thể thao

* Cấu trúc giày:

Cấu trúc một chiếc giày thông thường gồm hai phần: Phần mũ giày (thường gọi

là mũ giày) (hình a) bao gồm nhóm chi tiết che phủ toàn bộ phía trên (mu) bànchân và phần đế giày (hình b) gồm nhóm chi tiết nằm bên dưới lòng bàn chân

Mũ giày và đế giày

Phần mũ giày bao gồm các lớp chi tiết: lớp chi tiết ngoài được phân bổ ở phíangoài giày; lớp chi tiết trong (các chi tiết lót) tiếp xúc trực tiếp với da bàn chân;cũn các chi tiết trung gian (các chi tiết tăng cường) được phân bổ ở giữa các chi tiếtngoài và trong nhằm gia cố thêm độ cứng (pho mũi, pho hậu) hoặc gia cố chốngbai dón cỏc chi tiết (nhất là các chi tiết làm từ da thuộc rất dễ bị bai dãn theo thờigian sử dụng)

Tương tự như mũ giày, phần đế giày cũng gồm nhiều lớp chi tiết: lớp chi tiếtngoài gồm đế giày, gót và phủ gót giày; lớp trung gian gồm có độn đế, đế trong (tẩygò); lớp lót gồm có tẩy (tẩy nhét) và lót mặt (lót tẩy) Trong đề tài này, thuật ngữ

lót đế giày bao gồm các chi tiết “tẩy gò – tẩy nhét – lót tẩy”, các chi tiết phần đế

giày tham gia vào quá trình trao đổi ẩm của giày

Tẩy Gò Tẩy nhét Lót Tẩy

Độn đế

Đế ngoài

Hình 2.2 Các chi tiết phần đế giày

Như đã trình bày, các yêu cầu chính đối với vật liệu đế ngoài là bền với nước,không thấm nước… nhằm giúp giày bảo vệ chân không bị thấm ướt, bám bẩn… khigiày tiếp xúc với đất Vì thế đế ngoài thường là các vật liệu tổng hợp (nhựa, cao su,chất dẻo) với các tính chất vệ sinh – vật lý không cao nên thực chất đế ngoài đãkhông tham gia mà còn cản trở phần lót đế thoát hơi ẩm và nhả ẩm ra môi trườngbên ngoài

Lòng bàn chân là nơi tập trung nhiều tuyến mồ hôi và thải ra lượng mồ hôi nhiềunhất trên cơ thể, vì thế việc sử dụng lớp lót đế, ngoài mục đích tạo độ êm cho chânkhi đi giày thỡ lút đế cần phải có khả năng hút ẩm, hút nước tốt, nhả ẩm và thảinước nhanh chóng nhằm khắc phục những nhược điểm kể trên của đế ngoài, gópphần cải thiện tính vệ sinh của giày

Khác với hệ vật liệu phần đế giày, hệ vật liệu mũ giày có khả năng hút ẩm vàthải ẩm từ bàn chân ra môi trường bên ngoài Nhưng do đặc điểm của quá trình đigiày nên hệ vật liệu mũ giày và lót đế chỉ thực hiện quá trình thấm hút hơi ẩm, mồhôi từ một mặt – mặt tiếp xúc với “bớt tất ẩm” hay bàn chân Đối với quá trình thải

ẩm, do sự cản trở của đế ngoài, nên hệ vật liệu lót đế chỉ có thể tiến hành thải ẩm từmột phía như quá trình hỳt, cũn hệ vật liệu mũ giày có thể thải ẩm ra cả hai phía từhai mặt của hệ Do đó mà quá trình thông hơi ẩm ra môi trường bên ngoài giày khi

đi giày chỉ có thể thực hiện thông qua hệ vật liệu mũ giày

Như vậy, hệ vật liệu mũ giày và hệ vật liệu lót đế đóng vai trò vô cùng quan trọngtrong quá trình trao đổi nhiệt ẩm giữa bàn chân và môi trường bên ngoài thông quagiày

* Hệ vật liệu tiêu biểu và hệ chuẩn

Theo một số các kết quả khảo sát tại công ty giày Á Châu về giày thể thao, lựachọn ra những vật liệu, hệ vật liệu tiêu biểu (chiếm tỷ trọng cao) cùng với cácphương pháp liên kết các lớp vật liệu trong hệ

Chọn ra 1 hệ chuẩn cho hệ vật liệu mũ giày và 1 hệ chuẩn cho hệ vật liệu lót đế

để làm cơ sở đánh giá và so sánh tính vệ sinh của các hệ vật liệu còn lại Hệ chuẩn

là hệ vật liệu được sử dụng phổ biến nhất và có tính vệ sinh tốt nhất so với các hệvật liệu khác

CHƯƠNG II: TÍNH VỆ SINH CỦA GIÀY THỂ THAO

2.1 Tính vệ sinh và các phương pháp đánh giá tính vệ sinh của giày thể thao

2.1.1 Tính tiện nghi và tính vệ sinh của giày thể thao

Một trong những tiêu chí chất lượng quan trọng của giày đó là tính thoải máihay tính tiện nghi khi sử dụng Tính tiện nghi được hiểu là khả năng của giày đảmbảo các điều kiện để bàn chân và cả cơ thể người sử dụng hoạt động chức năngbình thường với các điều kiện bên ngoài khác nhau trong toàn bộ quá trình sử dụng.Tính tiện nghi của giày được phân chia thành 3 cấp độ:

- Cấp thứ nhất: giày phải đảm bảo thỏa mãn các yêu cầu về nhân trắc học vàtâm sinh lý học Cụ thể là đảm bảo sự tương thích giữa cấu trúc giày vớihình dạng và kích thức bàn chân (thường được gọi là phom giày) ở điều kiệntĩnh, các cảm nhận, cảm giác thoải mái khi đi giày và tháo giày Đây là điềukiện cần để lựa chọn khi mua giày

- Cấp thứ hai: bao gồm các yêu cầu về lực tác động của giày lên bàn chân, cáctính chất xác định vùng vi khí hậu bên trong giày, sự bảo vệ bàn chân khỏitác động của môi trường bên ngoài

- Cấp thứ ba: giày phải đảm bảo tránh tác động cơ học cục bộ lờn cỏc vựngriêng biệt của bàn chân, cũng như tạo điều kiện phòng ngừa và giữ sức khỏecho chân

 Tính tiện nghi của giày thể hiện cụ thể ở các tiêu chí sau:

− Cỡ giày phải phù hợp với cỡ bàn chân

− Hình dạng giày tương thích hình dạng bàn chân

− Giày phải có độ mềm uốn (mềm dẻo) cần thiết

− Thiết kế kiểu mẫu giày, trong đó có độ cao gót

− Khối lượng giày

− Vùng vi khí hậu bên trong giày phải đảm bảo sự trao đổi nhiệt ẩm bình thườngcủa bàn chân.

− Vật liệu làm mũ giày và phần đế giày

− Phân bố áp lực dưới lòng bàn chân

Như vậy, tính tiện nghi của giày phụ thuộc vào các yếu tố sau:

- Hình dạng và kích thước phom giày

- Các tính chất của vật liệu sử dụng để làm giày (mũ giày và đế giày), chủ yếu

là các tính chất cơ lý

- Đặc điểm công nghệ sản xuất và các lỗi sản xuất

Ngoài ra, một đôi giày vừa khít với bàn chân, phần mũ giày mềm dẻo, phầnlót bên trong êm ái thì vẫn chưa đảm bảo đó là một đôi giày tiện nghi Vì nhữngyếu tố đó chỉ có thể tạo nên “Sự tiện nghi về mặt tiếp xúc” giữa giày và bàn chân

mà thôi Điều thiếu sót để có thể tạo nên một đôi giày thật sự tiện nghi đó là nhữngyếu tố đem lại “Sự tiện nghi sinh lý nhiệt” Như vậy, sự tiện nghi trong quá trình sửdụng được phân chia thành hai nhóm:

- Nhóm tính chất tiện nghi xúc giác, liên quan đến sự nhạy cảm của da trongquá trình tiếp xúc về mặt cơ học giữa giày và da chân (tính mềm mại, dễ uốncủa giày trong quá trình chuyển động, hình dạng và kích thước phom giày,các tính chất cơ học của vật liệu, công nghệ ráp đế )

- Nhóm tính chất tiện nghi sinh lý nhiệt – bao gồm các tính chất trao đổi ẩm

và nhiệt của giày và cách mà giày đảm bảo sự cân bằng nhiệt cho cơ thểtrong các hoạt động cũng như môi trường khác nhau Các tính chất vệ sinh –vật lý của các hệ vật liệu và điều kiện sử dụng sẽ quyết định đến nhóm tínhchất này

Như vậy “Tính vệ sinh của giày” chính là “Khả năng trao đổi nhiệt – ẩm củagiày giữa bàn chõn với môi trường bên ngoài”, là yếu tố quyết định sự tiện nghi củamột đôi giày Khi đánh giá tính vệ sinh của giày, không nên xem xét giày một cáchriêng biệt mà cần xem chúng như một thành phần của hệ “bàn chân – giày – môitrường”

2.1.2 Sự trao đổi nhiệt ẩm trong hệ “bàn chân-giày-môi trường”

Trong quá trình sống của con người diễn ra việc thải liên tục hơi ẩm qua da

Ở điều kiện thời tiết bình thường, da người tiết ẩm ở dạng hơi nước Khi ở môitrường có nhiệt độ cao và độ ẩm không khí tương đối cao, cũng như khi hoạt động

cơ bắp nặng nhọc, diễn ra sự thoát mồ hôi từ các tuyến mồ hôi của da Quá trìnhthoát mồ hôi là phương tiện điều hoà thân nhiệt của cơ thể dưới sự điều khiển của

hệ thần kinh trung ương nhằm duy trì cân bằng nhiệt cho cơ thể

Trên da có rất nhiều tuyến mồ hôi Tuy nhiên, các tuyến mồ hôi phân bốkhông đồng đều: ở bàn chân, bàn tay có số lượng các tuyến mồ hôi lớn nhất Trung

bình trên 1cm2 bề mặt da toàn bộ cơ thể có 125 tuyến mồ hôi, thì trên 1cm2 bề mặt

da bàn chân có khoảng 250 tuyến mồ hôi, bề mặt lòng bàn chân các tuyến mồ hôilại phân bố dày đặc hơn mu bàn chân

2.1.2.1 C á c t í nh chất trao đ ổi ẩm v à chống ẩm của gi à y

Khi chân mang giày có mồ hôi và hơi ẩm, một phần hơi ẩm thoát ra từ chânđược đưa ra ngoài qua lỗ thông hơi và khe hở của giày Phần còn lại đầu tiên bị bíttất hấp phụ, sau đó khi có sự tiếp xúc giữa lớp lót giày với bít tất ẩm hoặc qua cáclớp không khí phân cách, ẩm được truyền đến lớp lót giày Tiếp theo ẩm sẽ đượctruyền vào các lớp vật liệu bên trong của các chi tiết giày và sau đó có thể được đưa

ra không khí bên ngoài

Như vậy:

- Tính chất trao đổi ẩm (tính truyền ẩm) của giày là khả năng mà hệ vật liệugiày hút hơi ẩm thoát ra từ bàn chân và sau đó thải nó ra bên ngoài giày.Tính chất trao đổi ẩm của giày được đặc trưng bởi độ hút ẩm, độ nhả ẩm và

độ thông hơi v.v Do có sự chênh lệch nhiệt độ, hơi ẩm giữa bàn chân vàmôi trường bên ngoài, cùng với khi bàn chân vận động các tính chất hút ẩm,thông hơi, thoáng khí, của vật liệu, hệ vật liệu mũ giày, đế giày tăng lênđáng kể

- Tính chống ẩm của giày là khả năng mà chúng giúp cho bàn chân khi manggiày tránh được sự ẩm ướt do mồ hôi từ bàn chân thoát ra Tính chống ẩmcủa giày được đặc trưng bởi các thông số: độ hút nước, hút ẩm, độ thấm ướt,

độ thải nước và độ thẩm thấu nước Ngoài ra, tính chống ẩm còn thể hiện ởtính chống thấm nước của giày ở điều kiện tiếp xúc với nước từ bên ngoàigiày Đặc tính này phụ thuộc chủ yếu vào tính chất của vật liệu làm đế giày

và vật liệu làm các chi tiết bên ngoài của mũ giày và một phần phụ thuộcvào cấu trúc giày

- Các tính chất trao đổi ẩm, chống ẩm của giày có ý nghĩa quyết định đến tính

vệ sinh của giày và phụ thuộc trực tiếp vào tính chất trao đổi ẩm, chống ẩmcủa các vật liệu làm giày nói chung và của hệ vật liệu mũ giày, hệ vật liệulót đế giày nói riêng

Sự trao đổi ẩm của các vùng khác nhau trên giày diễn ra không đồng đều và có

sự khác biệt lớn, cụ thể:

∗ Vùng qua đế trong và lót giày: Bít tất ẩm tiếp xúc trực tiếp với lót giày một cách

chặt chẽ do trọng lượng cơ thể tác động Ẩm từ bít tất sẽ được lót giày, tiếp đến là

đế trong và độn đế thấm hút Nếu vật liệu làm lót giày và đế trong là vật liệu khôngthấm nước thì ẩm sẽ bị tích tụ lại và nằm ở các chi tiết phía dưới (độn đế, đế trunggian,…) Do vậy lót giày và đế trong phải đảm bảo hút ẩm tốt và nhả ẩm trong thời

gian ngắn nhất, có nghĩa là sau một đêm giày kịp khô đến độ ẩm ban đầu.

∗ Vùng qua lắc mũ giày: Ở phần này, bít tất ẩm tiếp xúc với lắc kém chặt chẽ hơn

vùng thứ nhất Ẩm có khả năng khuếch tán xuyên suốt qua lót và chi tiết bên ngoàicủa mũ giày ra bên ngoài Do vậy hệ vật liệu ở vùng này cần phải có độ thông hơitốt

∗ Vùng qua pho mũi và pho hậu: Ở vùng này mồ hôi từ bít tất ẩm thấm vào lót giày

rồi mới đến pho mũi và pho hậu Do tính kháng thẩm thấu của hệ vật liệu mũ giày:lót – pho mũi hoặc pho hậu – chi tiết ngoài, nên ở phần này không có độ thẩm thấu

ẩm từ bàn chân ra môi trường bên ngoài

∗ Vùng qua phần má giày: Nhờ có sự tiếp xúc không chặt chẽ của má giày với bàn

chân nên quá trình nhả ẩm (từ lót ra phần má giày rồi được thải ra ngoài) có thểdiễn ra rất mạnh bằng phương thức đối lưu trong thời gian đi lại, chỉ một phần ẩmđược đưa ra ngoài quan đường thông hơi Do vậy sự tích tụ ẩm ở phần này có thểkhông lớn

Như vậy ngoại trừ phần lắc giày (có diện tích khoảng 30% diện tích mũ giày),phần má giày, còn trong tất cả các phần còn lại của giày không diễn ra quá trìnhthoát mồ hôi khỏi giày nhờ độ thông hơi của hệ vật liệu Quá trình thoát mồ hôi cóthể diễn ra bằng phương thức đối lưu qua các khe hở trong thời gian đi lại, hoặcqua khả năng của giày thấm hút mồ hôi trong thời gian sử dụng và khả năng nhả ẩmbằng cách sấy tự nhiên khi tháo giày khỏi chân

Đế giày là chi tiết bên ngoài thường tiếp xúc với nước trong quá trình sử dụnggiày, do vậy tính chống thấm nước từ môi trường bên ngoài vào giày được xác địnhbởi tính chống thấm của chi tiết này Đối với giày thông thường sử dụng hàng ngày

đế giày chủ yếu được làm từ các loại vật liệu tổng hợp kỵ nước

So với phần đế, phần mũ của đa số các loại giày tiếp xúc với nước ở mức độthấp hơn trong quá trình sử dụng Do đặc điểm hình dạng của mũ giày, mà nó cókhả năng làm lăn nước khỏi bề mặt, và nhờ có lớp màng ngăn cách trên bề mặt vậtliệu mũ giày nên chỉ có một lượng nước nhỏ ngấm được vào giày

Nước ngấm được vào giày có thể theo 2 cách: Ngấm qua vật liệu làm các chitiết giày hoặc qua các khe hở giữa các chi tiết và các lỗ thủng do đường may ở cácmối ráp nối chi tiết tạo nên Vận tốc ngấm nước qua vật liệu mũ giày phụ thuộc vàotính chất của vật liệu, trong đó đối với da – phụ thuộc vào độ thấm ướt và độ dày,vào kích thước và số lượng mao mạch, độ trương nở của các xơ da

Sự ngấm nước vào giày còn phụ thuộc vào phương pháp ráp phần mũ với phần

đế Ở giày ráp đế bằng phương pháp dùng chốt và phương pháp khâu có nhiều khảnăng bị nước ngấm vào hơn là giày có đế dán (trong đó có phương pháp lưu hoánóng và phương pháp đúc)

2.1.2.2 C á c t í nh chất trao đ ổi nhiệt của gi à y

Việc sử dụng giày liên quan tới tác động không ngừng của môi trường nhiệtbên ngoài lên vật liệu Sự trao đổi nhiệt giữa chân với môi trường nhiệt bên ngoàiđược thông qua lớp bảo vệ chõn, cụ thể là đôi giày

T í nh chất giữ nhiệt của gi à yTính chất giữ nhiệt của giày được hiểu là khả năng ngăn cản sự toả nhiệt quámức từ bàn chân ra môi trường bên ngoài vào mùa lạnh và khả năng truyền nhiệt rabên ngoài vào mùa nóng Các tính chất giữ nhiệt của vật liệu và của giày nói chungđược xác định bởi nhiệt trở Nhưng giày có cấu tạo từ nhiều lớp vật liệu (hệ thốngvật liệu) nên nhiệt trở tổng đầy đủ của nó R, (m2 ˚C/W), có thể tính bằng tổng nhiệttrở của tất cả các lớp thành phần và các lớp đệm không khí ở trong hệ vật liệu, và

sự toả nhiệt từ phía bề mặt ngoài của giày vào môi trường bên ngoài

Tính chất nhiệt của các chi tiết lót mũ giày, tẩy và lót tẩy có ảnh hưởng rấtlớn đến tính giữ nhiệt của giày Do đó, việc lựa chọn vật liệu cho mũ giày và đếgiày có thể tạo cho giày có những tính chất giữ nhiệt khác nhau Việc lựa chọn vậtliệu, thậm chí là vật liệu tổng hợp và thiết kế giày một cách hợp lý tương ứng vớiđiều kiện lao động, sinh hoạt và đặc điểm khí hậu của từng vùng, có thể khắc phụchoàn toàn sự rối loạn trạng thái nhiệt của cơ thể

2.1.3. Các yếu tố chính ảnh hưởng đến tính vệ sinh của giày

2.1.3.1. Thiết kế v à c ông nghệ sản xuất

Các đặc điểm thiết kế – công nghệ có ảnh hưởng rõ rệt đến tính vệ sinh củagiày Tuy nhiên cần phân biệt ảnh hưởng của các yếu tố thiết kế và các thông sốcông nghệ đến các chỉ số vệ sinh, để đánh giá mức độ tiện nghi khi thiết kế giày vàlựa chọn các chế độ công nghệ sản xuất

Giày có hai chức năng cơ bản:

- Chức năng bảo vệ: Vốn là bản chất tự nhiên của giày dép nhằm bảo vệ đôibàn chõn tránh khỏi những tiếp xúc trực tiếp không có lợi từ môi trường Do

đó khi thiết kế về kiểu dáng của giày phải luôn gắn liền với những hoạt độngcủa con người trong những điều kiện khí hậu và môi trường khác nhau nhằmbảo vệ và đem lại cho đôi bàn chân sự thoải mái cần thiết phù hợp với môitrường và mục đớch sử dụng

- Chức năng thẩm mỹ: Là một trong những chức năng quan trọng bậc nhấtcủa nghệ thuật thực nghiệm Nú đóng vai trò làm đẹp nhằm tôn lên nét đẹpvốn có hoặc che đi những khuyết điểm của đôi bàn chõn

*) Những sản phẩm thiết kế được thừa nhận là đẹp phải là những sản phẩm tuân thủcác nguyên lý thiết kế, những sản phẩm đó phải vừa mang tính công năng vừamang tính thẩm mỹ

Ý tưởng để thiết kế kiểu dáng giày trước hết phải dựa vào mục đớch sử dụng

và đối tượng sử dụng Với những ý tưởng sáng tạo của mình, các nhà thiết kế có thểtạo ra rất nhiều mẫu mã và kiểu dáng giày khác nhau Tuy nhiên những ý tưởng nàyphải luôn đi kèm với mục đích sử dụng (chơi thể thao, dạo phố…) và đối tượng sửdụng (lứa tuổi, giới tính ) để nhằm đảm bảo sự thoải mái khi đi giày

Phom giày là một khối đặc mô phỏng hình dạng, kiểu dáng bàn chõn người.Hình dạng và kích thước phom giày, cỏc tớnh cơ học của hệ vật liệu mũ giày, côngnghệ ráp đế sẽ quyết định đến việc giày có phù hợp với hình dạng và kích thướcbàn chân, làm giảm đến mức thấp nhất sự tác động của giày lên bàn chân trong quátrình bàn chân vận động

Việc lấy áo phom giày (hình trải trung bình bề mặt phom) phục vụ cho côngtác thiết kế, làm mẫu rập, đòi hỏi phải chính xác nhằm đảm bảo cho giày vừa chân,nếu không giày sẽ tác động làm biến dạng bàn chân gây khó chịu, hoặc gây khuyếttật cho bàn chân

Đặc điểm công nghệ sản xuất đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việchình thành nên tính vệ sinh của giày Bao gồm:

− Các phương pháp lắp ráp, liên kết (may, dán, hàn…) các chi tiết vàcác lớp vật liệu (lớp ngoài, lớp lút…) với nhau ở từng phần (phần

mũ, phần đế)

− Phương pháp ráp đế hay phương pháp ráp phần đế giày với phần

mũ giày (dỏn, khõu, dỏn và khõu, đúng đinh…)

Các thành phần cấu trúc mũ giày, đế giày (số lượng các lớp và các chi tiết) vàphương pháp liên kết các chi tiết, lắp ráp các chi tiết có ảnh hưởng lớn đến nhiệt độbàn chân và độ ẩm không khí bên trong giày Bởi vỡ nó liên quan đến khả năngthông thoáng (thông hơi và thông khí) và hút ẩm của hệ vật liệu (mũ giày và đếgiày) Và có thể dễ dàng nhận thấy là phương pháp liên kết may luôn đảm bảo tính

vệ sinh hơn phương pháp dán

Các nghiên cứu của A.I Xautin và B.Ia Kracnov cho thấy loại keo, phương phápquét keo và vị trí phân bố màng keo có ảnh hưởng đáng kể đến tính vệ sinh củagiày (làm hạn chế khả năng hút ẩm, thông hơi của giày), bởi vỡ các màng keo kín

sẽ không thẩm thấu hơi ẩm và chất lỏng ở dạng giọt Ngoài ra, màng keo còn lànguyên nhân gây tác động độc hại đến bàn chân vì hầu hết các loại keo đều là cácchất hóa học dễ phân hủy dưới tác động của môi trường nhiệt nóng ẩm

Phương pháp ráp đế và cấu trúc của đế về cơ bản xác định các tính chất như độmềm dẻo (độ cứng) và khối lượng giày Nếu đế giày không mềm dẻo và có khối

CÁC TÍNH CHẤT CỦA VẬT LIỆU ẢNH HƯỞNG ĐẾN TÍNH TIỆN NGHI CỦA GIÀY

CÁC TÍNH CHẤT SINH THÁI CÁC TÍNH CHẤT VỆ SINH – VẬT LÝ

Tính hấp thụ, hấp phụ Tính thẩm thấu Tính trao đổi nhiệt

Thoáng khí

Nhiệt trở Nhiệt dung

Dẫn nhiệt Truyền nhiệt

lượng lớn thì trong quá trình sử dụng, bàn chân sẽ thải ra nhiều mồ hôi hơn và cóthể gây ra các tổn thương cho da bàn chân khi chuyển động Ngoài ra, cấu trúcphần đế giày không đạt yêu cầu còn tạo khả năng cho không khí nóng (lạnh) và ẩm

đi vào khoảng không bên trong giày làm thay đổi sự trao đổi nhiệt – ẩm của bànchân, ảnh hưởng đến tính vệ sinh của giày

2.1.3.2. Các tính chất vật lý của vật liệu giày

Như đã trình bày, tính cơ lý của vật liệu sẽ ảnh hưởng đến sự mềm dẻo và độ cứngcủa giày Cũng tính sinh thái sẽ quyết định khả năng tích vi khuẩn và hàm lượngcác chất độc hại do vật liệu thải ra gây ảnh hưởng đến sức khỏe con người Sự tổhợp từ các tính chất vật lý của các lớp vật liệu riêng biệt và phương pháp liên kếtchúng (may, dỏn…) trong hệ (hệ vật liệu mũ giày, hệ vật liệu đế giày) sẽ hình thànhnên các tính chất vệ sinh – vật lý tổng hợp của hệ vật liệu làm giày, điều này sẽquyết định đến khả năng trao đổi nhiệt, ẩm giữa bàn chân và môi trường bên ngoài,ảnh hưởng trực tiếp đến tính vệ sinh của giày Như vậy, để nghiên cứu tính vệ sinhcủa giày, nhất thiết phải nghiên cứu kỹ những tính chất vật lý của các vật liệu tạonên các hệ vật liệu giày

Độ thẩm thấuKhả năng của vật liệu cho hơi nước, không khí, các chất khí, các chất lỏng đi quađược gọi là độ thẩm thấu Ngược lại với tính thẩm thấu là tính chống thấm

∗ Độ thẩm thấu không khí:

Độ thẩm thấu không khí của vật liệu đặc gần bằng không, còn của các vật liệu xốp

thì nằm trong những khoảng giới hạn rộng

Độ thẩm thấu không khí phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trước hết là phụ thuộc vào cấutrúc (độ xốp, mật độ đan xen các sợi ngang dọc, số lượng các lỗ thông suốt) Khităng số lượng các lỗ thông suốt và kích thước của chúng thì độ thẩm thấu không khítăng lên Độ thẩm thấu không khí còn phụ thuộc vào độ ẩm của vật liệu, khi độ ẩmtăng thì độ thẩm thấu không khí giảm

∗ Độ thẩm thấu hơi nước (hay còn gọi là độ thông hơi):

Hơi nước sẽ đi từ môi trường có độ ẩm cao sang môi trường có độ ẩm thấp hơn và

bị sự ngăn cản bởi các bề mặt vật liệu Do đó hơi nước sẽ đi xuyên qua vật liệu theohai cách: một là đi xuyên qua các lỗ trống của vật liệu như theo kiểu thông khí vàhai là được vật liệu hút từ mặt bên này có độ ẩm cao và được thải ra ở mặt bên kiacủa vật liệu có độ ẩm thấp hơn Như vậy độ thông hơi vừa phụ thuộc độ thông khícủa vật liệu, vừa phụ thuộc khả năng hút thải ẩm của bản thân vật liệu và kể cả sựchênh lệch nhiệt độ và độ ẩm không khí ở hai mặt của vật liệu

Độ thẩm thấu hơi nước của vật liệu còn phụ thuộc vào độ ẩm tương đối của môitrường xung quanh Điểm đặc biệt của da là sự tăng tuyến tính của độ thẩm thấuhơi nước theo sự chênh lệch độ ẩm tương đối của không khí giữa hai bề mặt mẫu

Sự thay đổi của độ thẩm thấu hơi nước của da nhân tạo được bắt đầu từ độ ẩmtương đối lớn hơn 90% Sự khác biệt này ảnh hưởng rõ rệt đến các điều kiện thoảimái khi sử dụng giày, bởi vì khi sử dụng da để làm giày sự thoát nhanh của hơinước do bàn chân người thải ra đã được bảo đảm ngay từ đầu quá trình đi giày.Giày được làm từ các hệ vật liệu có độ thông hơi tốt, đảm bảo thải ẩm tốt từ môitrường bên trong giày ra môi trường bên ngoài, giữ cho bàn chân luôn khô ráo Dovậy đây là tính chất rất quan trọng đối với vật liệu làm giày

- Độ ẩm thực tế W t (%): là độ ẩm xác định ngay tại thời điểm lấy mẫu thử, là

lượng nước trong vật liệu ở độ ẩm thực tế so với khối lượng khô của vật liệu

Wt =

100

k

k t

m

m

,với: mt: Khối lượng vật liệu chứa ẩm (g),

mk: Khối lượng khô của vật liệu (g)

- Độ ẩm chuẩn W c (%): là độ ẩm cân bằng của vật liệu được giữ trong thời

gian dài (thường quy định tối thiểu là 24 giờ) trong điều kiện khí hậu chuẩn,nhiệt độ 20±

20C và độ ẩm không khí 65±

2%

Độ ẩm tối đa (W max ): là độ ẩm cân bằng của vật liệu được giữ thời gian dài

- Độ ẩm tối đa (W max ): là độ ẩm cân bằng của vật liệu được giữ thời gian dài

(trong 16 giờ) trong môi trường không khí có nhiệt độ 20oC và độ ẩm khôngkhí 100%

Để đảm bảo môi trường tiện nghi trong giày thì độ ẩm của vật liệu có vai trò rấtlớn Người ta đã thử mang giày có phần mũ làm từ da và làm từ các vật liệu tổnghợp khác đến thời điểm cảm nhận được sự không tiện nghi (theo đánh giá củanhững người mang thử, dựa vào cảm giác lạnh hay là nhiệt lượng thừa ở bên tronggiày), người ta bắt đầu cởi giày ra và đo nhiệt độ và độ ẩm trong giày và nhận thấyrằng độ ẩm tương đối của không khí bên trong giày đạt 90% sau 1,5 - 2 giờ sử dụngđối với giày có mũ giày là vật liệu tổng hợp và sau 5 giờ đối với giày có mũ giày là

da thuộc, trong khi da và vật liệu tổng hợp đó có độ thông hơi nước gần như nhau,như vậy dung lượng hút ẩm (độ ẩm) của da có vai trò quan trọng đối với tính vệsinh của giày

Sự hút nước và thải nướcQuá trình hút các phân tử khí, hơi nước, chất lỏng của vật liệu có thể diễn ra theohai chế độ:

1 Hút bám – hấp phụ: quá trình hấp thu chất chỉ trên bề mặt vật liệu

2 Hấp thụ: Các phân tử của chất được hấp thụ thấm sâu vào cấu trúc bên trongvật liệu

∗ Khả năng hấp thụ nước của vật liệu được đặc trưng bởi Độ thấm nước toànphần hoặc độ thấm nước từ 1 mặt, tính bằng % theo công thức:

H =

100 m

m

mu −

(%),trong đó: H: Độ thấm nước (hút nước) (%),