1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Những mâu thuẫn biện chứng trong quá trình xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

21 753 0
Tài liệu đã được kiểm tra trùng lặp

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Những mâu thuẫn biện chứng trong quá trình xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam
Tác giả Nguyễn Thị Thanh Huyền
Người hướng dẫn TS. Nguyễn Thị Bích Thuỷ
Trường học Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh
Chuyên ngành Triết học
Thể loại Tiểu luận
Năm xuất bản 2007
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 21
Dung lượng 254 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Những mâu thuẫn biện chứng trong quá trình xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

Trang 1

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Đảng cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ

6 Giáo trình Triết học, Nhà xuất bản Lý luận chính trị, 2007

7 Giáo trình Kinh tế chính trị Mác-Lenin, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, 2006

8 Nguyễn Sinh Cúc, Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, Nhàxuất bản Chính trị Quốc gia, 2001

Trang 2

A ĐẶT VẤN ĐỀ

Đại hội VI của Đảng (1986) đề ra đường lối đổi mới toàn diện, đánhdấu một bước ngoặt quan trọng trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ởnước ta Đổi mới trong lĩnh vực kinh tế, đó là chuyển từ nền kinh tế tập trungquan liêu bao cấp sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa,đổi mới các chính sách kinh tế và cơ chế quản lý, nhằm khai thác tối đa mọitiềm lực của đất nước, giải phóng năng lực sản xuất, thực hiện mục tiêu ổnđịnh tình hình kinh tế - xã hội, ổn định và cải thiện đời sống nhân dân

Qua hơn 20 năm đổi mới, nhờ đường lối đúng đắn của Đảng và tínhtích cực, chủ động, sáng tạo của nhân dân trong việc hiện thực hoá đường lối

đó, chúng ta đã đạt dược những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử Nền kinh

tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đang từng bước được xây dựng.Nền dân chủ XHCN với Nhà nước pháp quyền của dân, do dân, vì dân đãđược thiết định trên những đường nét cơ bản Nền văn hoá tiên tiến, đậm đàbản sắc dân tộc, sự thống nhất trong đa dạng đã hình thành Khối đại đoàn kếttoàn dân tộc mà nền tảng là liên minh giữa giai cấp công nhân với giai cấpnông dân và đội ngũ trí thức ngày càng được củng cố, thực sự trở thành mộtđộng lực quan trọng của đổi mới đất nước

Song để đưa công cuộc đổi mới tiếp tục tiến lên, chúng ta cũng phải đốimặt với không ít những khó khăn, thách thức: đó là việc giải quyết nhữngmâu thuẫn phát sinh từ bản thân nội tạng của nền kinh tế thị trường và nhữngmâu thuẫn phát sinh do sự tác động của nền kinh tế thị trường đến xã hội

Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X của Đảng Cộng sản Việt Nam(4/2006), chúng ta lại một lần nữa khẳng định rẳng: để đi lên chủ nghĩa xã hộichúng ta phải phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Vì vậy, giải quyết những mâu thuẫn trong quá trình xây dựng nền kinh

tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa không chỉ là một nhu cầu cấp thiết

mà còn là một quá trình lâu dài, đòi hỏi chúng ta phải không ngừng đổi mới

Trang 3

trên mọi mặt kinh tế, chính trị, văn hoá, tư tưởng và xã hội Việc giải quyết cóhiệu quả những mâu thuẫn còn là điều kiện căn bản để nâng cao năng lực lãnhđạo và sức chiến đấu của Đảng, phát huy sức mạnh dân tộc, đẩy mạnh toàndiện công cuộc đổi mới, sớm đưa nước ta ra khỏi tình trạng kém phát triển,thực hiện “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”.

Để nắm rõ và hiểu sâu sắc hơn về quá trình xây dựng nền kinh tế thịtrường định hướng xã hội chủ nghĩa trong công cuộc đổi mới do Đảng ta khởi

xướng và lãnh đạo, tôi đã chọn đề tài: “ Những mâu thuẫn biện chứng

trong quá trình xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam”

Do thời gian và kiến thức có hạn, nên bài tiểu luận của tôi sẽ khó tránhkhỏi những hạn chế Vì vậy, tôi rất mong nhận được sự đánh giá và đóng góp

ý kiến từ phía người đọc

Tôi xin chân thành cảm ơn TS Nguyễn Thị Bích Thuỷ đã tạo điều kiệnhướng dẫn tôi hoàn thành bài tiểu luận này

Hà Nội, ngày 15 tháng 12 năm 2007: Học viên:

Nguyễn Thị Thanh Huyền

Trang 4

B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

1 Lý luận chung

Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập (hay gọi là quy

luật mâu thuẫn) là hạt nhân của phép biện chứng V.I Lênin viết: “ Có thể

định nghĩa vắn tắt phép biện chứng là học thuyết về sự thống nhất của các mặt đối lập Như thế là nắm được hạt nhân của phép biện chứng, nhưng điều

đó đòi hỏi phải có những giải thích và một sự phát triển thêm” (V.I.Lênin:

Toàn tập, NXB Tiến bộ, Matxcơva, 1981,t.29.tr.240) Nắm vững nội dungcủa quy luật này là cơ sở để hình thành tư duy khoa học đúng đắn trong quátrình nhận thức và hoạt động thực tiễn của con người Nó giúp cho con người

đi sâu nghiên cứu, phát hiện ra mâu thuẫn của sự vật, hiện tượng cũng nhưtìm ra cách giải quyết những mâu thuẫn đó nhằm thúc đẩy sự vật, hiện tượngphát triển

Các khái niệm cơ bản

Tất cả các sự vật, hiện tượng xung quanh ta đều chứa đựng những mặttrái ngược nhau Trong nền kinh tế thị trường có cung và cầu, trong cơ thểsinh vật có đồng hoá và dị hoá… Những mặt trái ngược đó trong phép biệnchứng duy vật gọi là mặt đối lập

Mặt đối lập là những mặt có những đặc điểm, những thuộc tính, nhữngtính quy định có khuynh hướng biến đổi trái ngược nhau tồn tại một cáchkhách quan trong tự nhiên, xã hội và tư duy Sự tồn tại các mặt đối lập làkhách quan, là phổ biến trong tất cả các sự vật

Các mặt đối lập nằm trong sự liên hệ, tác động qua lại lẫn nhau tạothành mâu thuẫn biện chứng Mâu thuẫn biện chứng tồn tại một cách kháchquan và phổ biến trong tự nhiên, xã hội và tư duy Hai mặt đối lập tạo thànhmâu thuẫn biện chứng tồn tại trong sự thống nhất với nhau Sự thống nhất củacác mặt đối lập là sự nương tựa lẫn nhau, tồn tại không tách rời nhau giữa cácmặt đối lập, sự tồn tại của mặt này phải lấy sự tồn tại của mặt kia làm tiền để

Ví dụ như trong mọi xã hội tư bản đều tồn tại hai giai cấp: giai cấp tư sản vàgiai cấp vô sản Hai giai cấp này đối lập nhau về tư tưởng chính trị, động cơkinh tế nhưng lại luôn luôn tồn tại song song với nhau trong xã hội tư bản.Giai cấp vô sản là những người không có tư liệu sản xuất phải bán sức lao

Trang 5

động cho nhà tư bản để kiếm sống; còn giai cấp tư sản là một số ít người nắmtrong tay một số lượng tư bản lớn, những người này xây dựng nhà xưởng,mua máy móc,…và thuê nhân công với mục đích thu được lợi nhuận tối đa,

họ trở thành những nhà tư bản Nếu nhà tư bản không bóc lột công nhân làmthuê thì họ không thể trở thành giai cấp tư sản, còn người vô sản không bánsức lao động để kiếm sống thì cũng không thể trở thành giai cấp vô sản Vậy,hai mặt đối lập này cùng song song tồn tại trong xã hội tư bản và mặt đối lậpnày làm tiền đề cho sự tồn tại của mặt đối lập kia và ngược lại

Các mặt đối lập không tách rời nhau nên giữa chúng bao giờ cũng cónhân tố thống nhất với nhau Với ý nghĩa đó, “sự thống nhất của các mặt đốilập” còn bao hàm cả sự “đồng nhất” của các mặt đó Do có sự “đồng nhất”của các mặt đối lập mà trong sự triển khai của mâu thuẫn đến một lúc nào đó,các mặt đối lập có thể chuyển hoá lẫn nhau

Sự thống nhất của các mặt đối lập không tách rời sự đấu tranh của cácmặt đối lập Mỗi sự vật hay hiện tượng là một thể thống nhất của hai mặt đốilập, hai mặt đó liên hệ với nhau, có khuynh hướng phát triển trái ngược nhau,nên chúng không nằm yên ở bên nhau mà bài trừ lẫn nhau, phủ định lẫn nhau

Đó là sự đấu tranh của các mặt đối lập Hình thức đấu tranh của các mặt đốilập hết sức phong phú, đa dạng, tuỳ thuộc vào tính chất, vào mối quan hệ qualại giữa các mặt đối lập và tuỳ điều kiện cụ thể diễn ra cuộc đấu tranh củachúng

Mâu thuẫn là nguồn gốc của sự vận động và sự phát triển

Mỗi sự vật, hiện tượng là một thể thống nhất của các mặt đối lập, cácmặt đối lập này luôn “đấu tranh” với nhau tạo thành mâu thuẫn Như vậy mâuthuẫn biện chứng cũng bao hàm cả “ sự thống nhất” và “sự đấu tranh” của cácmặt đối lập Sự thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập không tách rờinhau, trong quá trình vận động, phát triển của sự vật Sự đấu tranh gắn liềnvới tính tuyệt đối của sự vận động và phát triển Điều đó có nghĩa là: sự thốngnhất của các mặt đối lập là tương đối, tạm thời; sự đấu tranh của các mặt đốilập là tuyệt đối

Như vậy, tính tương đối của sự thống nhất của các mặt đối lập nói lênrằng mọi sự vật chỉ tồn tại trong một thời gian nhất định, có phát sinh, pháttriển rồi tiêu vong Tính tuyệt đối của sự đấu tranh của các mặt đối lập nói lên

sự vận động, phát triển không ngừng của thế giới vật chất, quá trình chuyển

Trang 6

từ dạng này sang dạng khác luôn luôn diễn ra, không ngừng.

Trong sự tác động qua lại của các mặt đối lập thì đấu tranh của các mặtđối lập quy định một cách tất yếu sự thay đổi của các mặt đang tác động vàlàm cho mâu thuẫn phát triển Ban đầu, các mặt đối lập trong mỗi sự vật, hiệntượng mang những đặc điểm khác nhau, nhưng phát triển theo những khuynhhướng trái ngược nhau Sự khác nhau đó ngày càng phát triển và đi đến đốilập nhau, phủ định và bài trừ lẫn nhau Khi điều kiện đã chín muồi các mặtđối lập sẽ chuyển hoá lẫn nhau và mâu thuẫn được giải quyết Khi mâu thuẫnđược giải quyết thì thể thống nhất cũ sẽ được thay thế bằng thể thống nhấtmới; sự vật cũ mất đi nhường chỗ cho sự vật mới ra đời Trong sự vật mới lạitồn tại những mặt đối lập mới, những mặt đối lập này chỉ tồn tại thống nhấtvới nhau và luôn luôn “đấu tranh” với nhau V.I.Lênin viết: “ Sự phát triển làmột cuộc “ đấu tranh” giữa các mặt đối lập” Tuy nhiên, không có thống nhấtcủa các mặt đối lập thì cũng không có đấu tranh giữa chúng Thống nhất vàđấu tranh của các mặt đối lập là không thể tách rời nhau trong mâu thuẫn biệnchứng Sự vận động và phát triển bao giờ cũng là sự thống nhất giữa tính ổnđịnh và tính thay đổi Sự thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập quy địnhtính ổn định và tính thay đổi của sự vật Do đó, mâu thuẫn chính là nguồn gốccủa sự vận động và sự phát triển

Ý nghĩa phương pháp luận

Việc nghiên cứu quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập

có ý nghĩa phương pháp luận quan trọng trong nhận thức và hoạt động thựctiễn

Khi xem xét một sự vật, hiện tượng phải đi sâu nghiên cứu phát hiện ramâu thuẫn của sự vật, hiện tượng để từ đó nhận thức đúng bản chất sự vật vàtìm ra phương pháp đúng đắn cho hoạt động thực tiễn Muốn vậy, phải tìm ranhững mặt đối lập trong thể thống nhất và tìm ra những mối liên hệ, tác độngqua lại lẫn nhau giữa các mặt đối lập đó Khi phân tích mâu thuẫn, phải xemxét quá trình phát sinh, phát triển của từng mặt đối lập, mối quan hệ tác độngqua lại giữa chúng, điều kiện chuyển hoá lẫn nhau giữa chúng

Để thúc đẩy sự vật phát triển phải tìm mọi cách để giải quyết mâuthuẫn, không được điều hoà mâu thuẫn Việc đấu tranh giải quyết mâu thuẫnphải phù hợp với trình độ phát triển của mâu thuẫn Mâu thuẫn chỉ được giảiquyết khi điều kiện đã chín muồi Phải chống thái độ chủ quan, nóng vội,

Trang 7

đông thời phải tích cực thúc đẩy các điều kiện khách quan để làm cho cácđiều kiện giải quyết mâu thuẫn đi đến chín muồi Mâu thuẫn khác nhau phải

có phương pháp giải quyết khác nhau Phải tìm ra các phương pháp giải quyếtmâu thuẫn một cách linh hoạt, triệt để phù hợp với từng mâu thuẫn và phùhợp với từng điều kiện cụ thể

2 Vận dụng quy luật mâu thuẫn để phân tích những mâu thuẫn biện chứng trong quá trình xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng

xã hội chủ nghĩa.

a Một số vấn đề lý luận về nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

Những nét khái quát về kinh tế thị trường

Kinh tế thị trường là trình độ phát triển cao của kinh tế hàng hoá, trong

đó toàn bộ các yế tố “đầu vào” và “đầu ra” của sản xuất đều thông qua trhjtrường Kinh tế hàng hoá và kinh tế thị trường không đồng nhất với nhau,chúng khác nhau về trình độ phát triển

Nền kinh tế nước ta khi bước vào thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hộicòn mang nặng tính tự túc tự cấp, vì vậy sản xuất hàng hoá phát triển sẽ phá

vỡ dần kinh tế tự nhiên và chuyển thành nền kinh tế hoàng hoá thúc đẩy sự xãhội hoá sản xuất Kinh tế hàng hoá tạo ra động lực thúc đẩy lực lượng sảnxuất phát triển

Phát triển kinh tế thị trường là một tất yếu kinh tế đối với nước ta, mộtnhiệm vụ kinh tế cấp bách để chuyển nền kinh tế lạc hậu của nước ta thànhnền kinh tế hiện đại, hội nhập vào sự phân công lao động quốc tế Đó là conđường đúng đắn để phát triển lực lượng sản xuất, khai thác có hiệu quả tiềmnăng của đất nước vào sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá

Thực tiễn những năm đổi mới đã chứng minh rằng, việc chuyển sangnền kinh tế thị trường nhiều thành phần là hoàn toàn đúng đắn Nhờ phát triểnnền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần, chúng ta đã bước đầu khai thác đượctiềm năng trong nước và thu hút được vốn, kỹ thuật, công nghệ của nướcngoài, giải phóng được năng lực sản xuất, góp phần quyết định vào việc ổnđịnh tăng trưởng kinh tế với nhịp độ cao trong thời gian qua

Nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

Nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa mà nước ta đangxây dựng không phải là kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa, cũng chưa hoàn

Trang 8

toàn là kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa Bởi vì, chúng ta còn đang ở trongthời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, còn có sự đan xen và đấu tranh giữa cái

cũ và cái mới, vừa có, vừa chưa có đầy đủ yếu tố xã hội chủ nghĩa

Nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam mộtmặt có những tính chất chung của nền kinh tế thị trường, mặt khác kinh tế thịtrường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam dựa trên cơ sở và được dẫndắt, chi phối bởi nguyên tắc và bản chất của chủ nghĩa xã hội Do đó, kinh tếthị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam có những đặc trưng:

- Mục tiêu hàng đầu của phát triển kinh tế thị trường ở nước ta là giảiphóng sức sản xuất, động viên mọi nguồn lực trong và ngoài nước để thựchiện công nghiệp hoá - hiện đại hoá, xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật của chủnghĩa xã hội nâng cao hiệu quả kinh tế xã hội, từng bước cải thiện đời sốngnhân dân

- Nền kinh tế thị trường ở nước ta gồm nhiều thành phần trong đó kinh tếNhà nước giữ vai trò chủ đạo Các thành phần kinh tế tồn tại một cách kháchquan và là những bộ phận cần thiết của nền kinh tế trong thời kỳ quá độ đi lênchủ nghĩa xã hội Tính định hướng xã hội chủ nghĩa của nền kinh tế thị trường

ở nước ta đã quyết định thành phần kinh tế Nhà nước phải giữ vai trò chủ đạotrong cơ cấu kinh tế nhiều thành phần

- Trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa thực hiệnnhiều hình thức phân phối trong đó lấy phân phối theo lao động là chủ yếu

- Cơ chế vận hành nền kinh tế là cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhànước xã hội chủ nghĩa

- Nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam cũng lànền kinh tế mở hội nhập

b Một số mâu thuẫn biện chứng trong quá trình xây dựng nền kinh

tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay

Chúng ta không thể phủ nhận những vai trò to lớn của nền kinh tế thịtrường định trong việc phát triển kinh tế - xã hội Tuy nhiên, trong quá trìnhxây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta đãxuất hiện những mâu thuẫn Mà việc giải quyết những mâu thuẫn này có ýnghĩa đặc biệt quan trọng trong việc tiếp tục đưa công cuộc đổi mới của nước

ta tiến lên Có thể chia các mâu thuẫn này thành hai nhóm như sau:

Trang 9

Một số mâu thuẫn phát sinh từ bản thân nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.

Một là, mâu thuẫn trong sự tồn tại của nhiều thành phần kinh tế

với mục tiêu của chủ nghĩa xã hội

Khi chúng ta nói tới thời kỳ quá độ là chúng ta nói đến giai đoạn lịch

sử giai cấp công nhân và nhân dân lao động đã nắm được chính quyền, đưađất nước đi lên chủ nghĩa xã hội, nhưng cơ sở kinh tế xã hội chủ nghĩa lạichưa xác lập hoàn chỉnh, chưa giữ được địa vị thống trị trong xã hội Trongthời kỳ đó, có sự đan xen của thành phần kinh tế xã hội chủ nghĩa và thànhphần kinh tế tư bản chủ nghãi Đó chính là thời đấu tranh của những xuhướng tư bản chủ nghĩa và mục tiêu xây dựng chủ nghĩa xã hội Những xuhướng và mục tiêu này tạo thành một cuộc đấu tranh xuyên suốt thời kỳ quá

độ Đó chính là mâu thuẫn cơ bản trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ởViệt Nam

Nghị quyết Đại hội Đảng IX chỉ rõ: chúng ta chấp nhận sự tồn tại củanhiều thành phần kinh tế, của nhiều hình thức sử hữu về tư liệu sản xuất, tức

là chấp nhận thành phần kinh tế tư bản chủ nghĩa, thừa nhận các hình thức sởhữu và kinh doanh có thuê mướn lao động và có sự bóc lột sức lao đông Điềunày mâu thuẫn với mục tiêu của chủ nghĩa xã hội là xoá bỏ bóc lột Mâuthuẫn này mang tính khách quan, vốn có của nền kinh tế thị trường Đi sau nó

là mâu thuẫn gữa chủ- thợ, giữa các thành phần kinh tế dựa trên sở hữu tưnhân với các thành phần kinh tế dựa trên sở hữu công cộng,…Đảng và Nhànước ta đã sử dụng những chủ trương, chính sách, chế độ theo định hướng xãhội chủ nghĩa để một mặt phát huy vai trò của mọi thành phần kinh tế, gắn kếtcác thành phàn kinh tế, một mặt hạn chế những điểm tiêu cực của các thànhphần kinh tế dựa trên chế độ tư hữu, và giữa bản chất bóc lột của thành phầnkinh tế tư bản với mục tiêu của chủ nghĩa xã hội

Trong nền kinh tế nước ta hiện nay, các thành phần kinh tế đều bìnhđẳng trước pháp luật, nhưng lại chưa có vai trò, vị trí như nhau trong quátrình hình thành và xây dựng chế độ kinh tế - xã hội mới Bên cạnh quan hệthống nhất có liên quan mật thiết đến nhau của các thành phần kinh tế còn tồntại những mâu thuẫn giữa các thành phần kinh tế như: thiếu bình đẳng trongcấp phát vốn, trong tìm thị trường tiêu thụ; trong quá trình cạnh tranh,…

Trang 10

Những mâu thuẫn này một mặt tạo động lực và tiền đề cho sự phát triển củanền kinh tế, mặt khác chúng tạo ra bước cản trở đối với các thành phần kinh

tế Mâu thuẫn trong các thành phần kinh tế của nước ta hiện nay được biểuhiện giữa một bên là lực lượng và khuynh hướng phát triển theo định hướng

xã hội chủ nghĩa với một bên là khuynh hướng tự phát, không theo địnhhướng xã hội chủ nghĩa Các chủ thể kinh tế vì quyền lợi kinh tế của mình đãlợi dụng các kẽ hở của pháp luật để làm giàu một cách không chính đáng.Một bộ phận các doanh nghiệp vì lợi ích kinh doanh đã bỏ qua “định hướng

xã hội chủ nghĩa” khi tham gia vào thị trường Bằng mọi thủ đoạn, họ sẵnsàng làm mọi việc để thu được lợi nhuận tối đa kể cả việc vi phạm pháp luật.Mặt khác, cạnh tranh gay gắt giữa các thành phần kinh tế còn là nguyên nhântrực tiếp dẫn đến sự độc quyền và phá sản, mà tình trạng độc quyền lạithường xảy ra trong bộ phận doanh nghiệp Nhà nước-thành phần kinh tế vốnchưa có khả năng cạnh tranh cao Điều này đi ngược với mục tiêu xoá bỏ độcquyền, xoá bỏ cạnh tranh trái pháp luật Đây là một trong những bài toán nangiai trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta

Hai là, mâu thuẫn trong quá trình phân phối thu nhập

Xuất phát từ yêu cầu của các quy luật kinh tế khách quan, và từ đặcđiểm kinh tế - xã hội của đất nước, trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội

ở nước ta tồn tại nhiều hình thức phân phối thu nhập Sở dĩ có điều đó là vìnước ta chủ trương phát triển nền kinh tế nhiều thành phần, có nhiều hìnhthức sở hữu khác nhau nên tất yếu phải có các hình thức phân phối thu nhậpphù hợp; nền kinh tế nước ta còn tồn tại nhiều phương thức kinh doanh khácnhau, các chủ thể kinh tế đều có sự khác nhau về sở hữu vốn, tư liệu sản xuất,trình độ chuyên môn,…Theo quan điểm của Đảng ta: “ kinh tế thị trường địnhhướng xã hội chủ nghĩa thực hiện phân phối chủ yếu theo kết quả lao động vàhiệu quả kinh tế, đồng thời theo mức đóng góp vốn và các nguồn lực khácvào sản xuất kinh doanh và thông qua phúc lợi xã hội” Như vậy, việc phânphối ở đây được thực hiện theo hai nguyên tắc cở bản: bình đẳng và hiệu suất

Trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa giữa bìnhđẳng và hiệu suất thường mâu thuẫn với nhau Nó tạo ra mâu thuẫn trongphân phối thu nhập của xã hội Phân phối theo lao động về nguyên tắc vẫn là

sự bình đẳng trong khuôn khổ “ pháp quyền tư sản”, tức là sự bình đẳng trong

xã hội sản xuất hàng hoá, theo nguyên tắc sự trao đổi hoàn toàn ngang giá và

Ngày đăng: 18/07/2013, 11:46

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w