ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT HỌC PHẦN : KINH TẾ VÀ TÀI CHÍNH CÔNG

Môn học tập trung đi vào xem xét chính phủ sử dụng hai công cụ chính là thuế – chi tiêu cũng như đánh giá tác động của các công cụ này theo hai tiêu chí hiệu quả kinh tế và công bằng xã hội. Cụ thể, môn học sẽ tập trung phân tích tác động của các loại chi tiêu như chi thường xuyên và chi đầu tư, cũng như giới thiệu nội dung quản lý chi tiêu công hiện đại hiện đang được áp dụng thí điểm ở Việt Nam. Sau đó, môn học chuyển sang xem xét tác động của thuế nói chung trong các thị trường hàng hoá (thị trường cạnh tranh và độc quyền) và thị trường yếu tố sản xuất. Lý thuyết đánh thuế tối ưu được giới thiệu như một cơ sở để đề xuất phương hướng cải cách thuế ở các nước đang phát triển nói chung và Việt Nam nói riêng. Ngoài ra, vấn đề quan hệ tài chính giữa các cấp chính quyền cũng được đề cập đến, thông qua việc giới thiệu lý thuyết về phân cấp và phân cấp ngân sách cũng như phương hướng cải cách phân cấp ngân sách ở Việt Nam

Trang 1

TRƯỜNG ĐH KINH TẾ & QTKD

KHOA KINH TẾ

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT HỌC PHẦN

Tên học phần: KINH TẾ VÀ TÀI CHÍNH CÔNG

Mã học phần: EPF321

1) Thông tin chung về các giảng viên dạy môn học

1.1 Họ và tên: Nguyễn Thu Hà

- Chức danh, học hàm, học vị: Thạc sĩ

- Địa chỉ liên hệ: Bộ môn Kinh tế phát triển, Khoa Kinh tế, Đại học Kinh tế và QTKD

- Địa chỉ (CĐ,DĐ), email:

- Các hướng nghiên cứu chính: Các vấn đề phát triển kinh tế - xã hội, phát triển ngành công

nghiệp và các vấn đề liên quan đến đầu tư phát triển

Thông tin về trợ giảng:

- Họ và tên: Nguyễn Thị Tâm

+ Địa chỉ liên hệ: Bộ môn Kinh tế phát triển, Khoa Kinh tế, Đại học Kinh tế và QTKD

2) Thông tin chung về học phần:

- Số tín chỉ: 02 Loại học phần : Bắt buộc đối với chuyên ngành Kinh tế phát triển

- Các học phần tiên quyết: Không có

- Học phần học trước: Kinh tế vi mô 1, Kinh tế vĩ mô 1

- Các học phần song hành: Không có

- Các yêu cầu đối với học phần: Không có

- Bộ môn (Khoa) phụ trách học phần: Bộ môn Kinh tế phát triển, Khoa Kinh tế

- Giờ tín chỉ đối với các hoạt động:

+ Nghe giảng lý thuyết : 24 tiết + Thảo luận: 12 tiết

+ Làm bài tập : 0 tiết + Thực hành, thực tập 0 tiết

+ Hoạt động theo nhóm: 0 tiết + Tự học: 72 giờ

3) Mục tiêu môn học:

- Mục tiêu về kiến thức :

+ Người học nắm được những kiến thức tổng quan về tài chính công và chi tiêu công

+ Người học nắm được các công cụ để đánh giá chi tiêu công cộng, các nguồn thu ngân sách của Nhà nước và hệ thống thuế hiện nay ở Việt Nam

+ Người học phân tích được tác động của các loại thuế trong các thị trường khác nhau đến phân phối thu nhập, ctác động của thuế hiệu quả kinh tế

+ Người học nhận thức được các lý thuyết đánh thuế tối ưu và phương hướng cải cách thuế ở các nước đang phát triển

Trang 2

+ Thông qua lý luận về tài chính công và chi tiêu công người học liên hệ với thực tiễn nền kinh tế của Việt Nam

+ Người học có thể sử dụng các công cụ để phân tích và đánh giá công tác hoạch định chinh sách

và xây dựng thể chế ở Việt Nam

+ Người học phân tích được tác động của chi tiêu công đến phân phối thu nhập và hiệu quả kinh tế

ở Việt Nam

+ Người học vận dụng được các lý thuyết kinh tế và tài chính công trong việc ra quyết định quản

lý kinh tế và thực hiện các kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội

- Mục tiêu về kỹ năng:

+ Thông qua làm việc nhóm, người học có kỹ năng tự nghiên cứu độc lập và tổ chức, phối hợp làm việc nhóm trong tìm kiếm tri thức, thông tin liên quan đến môn học và tư duy phân tích giải quyết các vấn đề liên quan đến sự phát triển kinh tế của Việt Nam

+ Người học sẽ hoàn thiện các kỹ năng tìm kiếm và thu thập thông tin liên quan đến các vấn đề chi tiêu công, thuế, trợ cấp

- Mục tiêu về thái độ:

+ Môn học sẽ khơi dậy niềm đam mê của người học với nghiên cứu các vấn đề về tài chính công

và chi tiêu công cộng

+ Tạo lập dần cho người học tác phong công nghiệp và kỷ luật lao động giúp người học chủ động với công việc

- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm:

+ Có năng lực dẫn dắt về chuyên môn, nghiệp vụ thuộc lĩnh vực kinh tế và tài chính công nói riêng

cũng như lĩnh vực kinh tế phát triển nói chung triển; có sáng kiến trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao

+ Có khả năng tự định hướng, tự học tập, tích lũy kiến thức, kinh nghiệm để nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, thích nghi với các môi trường làm việc khác nhau

+ Có khả năng đưa ra được kết luận về các vấn đề chuyên môn, nghiệp vụ thông thường thuộc lĩnh vực kinh tế và tài chính công

+ Có năng lực lập kế hoạch, điều phối, phát huy trí tuệ tập thể; đánh giá và cải tiến các hoạt động chuyên môn ở mức trung bình

4) Tóm tắt nội dung học phần:

Môn học tập trung đi vào xem xét chính phủ sử dụng hai công cụ chính là thuế – chi tiêu cũng như đánh giá tác động của các công cụ này theo hai tiêu chí hiệu quả kinh tế và công bằng xã hội Cụ thể, môn học sẽ tập trung phân tích tác động của các loại chi tiêu như chi thường xuyên và chi đầu tư, cũng như giới thiệu nội dung quản lý chi tiêu công hiện đại hiện đang được áp dụng thí điểm ở Việt Nam Sau

đó, môn học chuyển sang xem xét tác động của thuế nói chung trong các thị trường hàng hoá (thị trường cạnh tranh và độc quyền) và thị trường yếu tố sản xuất Lý thuyết đánh thuế tối ưu được giới thiệu như một cơ sở để đề xuất phương hướng cải cách thuế ở các nước đang phát triển nói chung và Việt Nam nói riêng Ngoài ra, vấn đề quan hệ tài chính giữa các cấp chính quyền cũng được đề cập đến, thông qua việc giới thiệu lý thuyết về phân cấp và phân cấp ngân sách cũng như phương hướng cải cách phân cấp ngân sách ở Việt Nam

Trang 3

5) Học liệu:

- Giáo trình : Vũ Cương (2012), Kinh tế và tài chính công, NXB Thống Kê.

- Tài liệu tham khảo:

(1) PGS.TS.Ngô Thắng Lợi (2012), Giáo trình Kinh tế phát triển, NXB Đại học kinh tế quốc dân (2) Phạm Văn Vận, Vũ Cương (2013), Giáo trình Kinh tế công cộng, NXB Đại học Kinh tế quốc

dân

(3) Báo cáo đánh giá chi tiêu công của Việt Nam qua các năm

(4) The World Bank (1990), Lessons of Tax Reform, The World Bank (2000)

(5) The World Bank (2000), Public Expenditure Management Handbook

6) Nội dung chi tiết học phần:

6.1 Nội dung về lý thuyết và thảo luận:

Chương 1: Tổng quan về tài chính công và chi tiêu công (CTC)

(Tổng số tiết: 9; số tiết lý thuyết: 6; Số tiết bài tập, thảo luận: 3) 1.1 Tổng quan về chi tiêu công (CTC)

1.1.1 Khái niệm, đặc điểm của tài chính công

1.1.2 Khái niệm, đặc điểm, phân loại và vai trò của CTC

1.1.3 Xu hướng tăng trưởng và nguyên nhân tăng trưởng chi tiêu công

1.2 Quản lý chi tiêu công

1.2.1 Các tiêu chuẩn và nguyên tắc quản lý chi tiêu công

1.2.2.Quản lý chi tiêu công qua chu kỳ ngân sách

1.2.3.Phương hướng cải cách quản lý chi tiêu công ở Việt Nam

Chương 2: Đánh giá chi tiêu công

(Tổng số tiết: 9; số tiết lý thuyết: 6; Số tiết bài tập, thảo luận : 3) 2.1 Nguyên tắc và tác dụng của đánh giá chi tiêu công

2.1.1 Nguyên tắc đánh giá chi tiêu công

2.1.2 Tác dụng của đánh giá chi tiêu công

2.1.3.Những kỹ thuật cơ bản để tiến hành đánh giá chi tiêu công

2.2 Đánh giá hiệu quả kinh tế của đầu tư công

2.2.1 Các tiêu chí đánh giá hiệu quả kinh tế của đầu tư

2.2.2 Các khía cạnh xã hội trong đánh giá đầu tư công cộng

2.2.3 Thực trạng và phương hướng đầu tư công cộng ở Việt Nam

2.3 Đánh giá các khoản chi trợ cấp

2.3.1.Khái niệm, phân loại chi trợ cấp

2.3.2 Cơ sở khách quan của chi trợ cấp của chính phủ

2.3.3.Tác động của chi trợ cấp

Chương 3: Tổng quan về các nguồn thu ngân sách và hệ thống thuế ở Việt Nam

(Tổng số tiết: 6; số tiết lý thuyết: 4 ; Số tiết bài tập, thảo luận:: 2) 3.1 Tổng quan về các nguồn thu ngân sách

3.1.1 Thuế

Trang 4

3.1.2 Vay nợ

3.1.3 Mở rộng cung tiền

3.1.4 Đóng góp tự nguyện

3.1.5 Đóng góp của doanh nghiệp nhà nước

3.2 Giới thiệu chung về thuế

3.2.1 Thuế và vai trò của thuế

3.2.2 Các nguyên tắc cơ bản khi đánh thuế

3.2.3 Phân loại thuế

3.3 Hệ thống thuế hiện nay của Việt Nam

Chương 4: Tác động của thuế đến phân phối thu nhập

(Tổng số tiết: 4; số tiết lý thuyết: 3 ; Số tiết bài tập, thảo luận : 1)

4.1 Một số khái niệm chung

4.2 Phân tích phạm vi ảnh hưởng của thuế bằng mô hình cân bằng cục bộ

4.2.1 Tác động của thuế trong thị trường cạnh tranh hoàn hảo

4.2.2 Tác động của thuế trong thị trường cạnh tranh không hoàn hảo

4.2.3 Tác động của thuế trong thị trường yếu tố sản xuất

4.3 Phân tích phạm vi ảnh hưởng của thuế bằng mô hình cân bằng tổng thể

Chương 5: Tác động của thuế đến hiệu quả kinh tế

(Tổng số tiết: 4; số tiết lý thuyết: 3 ; Số tiết bài tập, thảo luận : 1) 5.1 Tính phi hiệu quả của việc đánh thuế

5.1.1 Tổn thất vô ích của thuế dưới góc độ lợi ich người tiêu dùng

5.1.2 Tổn thất vô ích của thuế dưới góc độ thị trường cục bộ

5.1.3 Tổn thất vô ích của thuế dưới góc độ thị trường tổng thể

5.2 Tác động của thuế đến thay đổi hành vi cá nhân

5.2.1 Tác động của thuế đến động cơ làm việc

5.2.2 Tác động của thuế đến động cơ tiết kiệm

Chương 6: Lý thuyết đánh thuế tối ưu và phương hướng cải cách thuế ở các nước đang phát triển

(Tổng số tiết: 4; số tiết lý thuyết: 2 ; Số tiết bài tập, thảo luận : 2) 6.1 Lý thuyết đánh thuế tối ưu

6.1.1 Đánh thuế hàng hoá tối ưu

6.1.2 Đánh thuế thu nhập tối ưu

6.1.3 Các tiêu chuẩn về một hệ thống thuế “tối ưu” trong thực tiễn

6.2 Phương hướng cải cách thuế ở các nước đang phát triển

6.2.1 Nhược điểm của hệ thống thuế trong thực tiễn

6.2.2 Bài học kinh nghiệm về cải cách thuế ở các nước đang phát triển

6.2.3 Phương hướng cải cách thuế ở Việt Nam

6.2 Nội dung thực hành: Không có

6.3 Nội dung bài tập lớn, tiểu luận: Không có

Trang 5

7) Nội dung chi tiết và kế hoạch triển khai:

Tiết

thứ Nội dung giảng dạy

Hình thức tổ chức giảng dạy

Tài liệu đọc, tham khảo

Yêu cầu sinh viên chuẩn bị Ghi chú

1 Chương 1: Tổng quan về tài

chính công và chi tiêu công

(CTC)

1.1 Tổng quan về chi tiêu

công (CTC)

1.1.1.Khái niệm, đặc điểm

của tài chính công

Lý thuyết - Giáo trình từ

trang 217-223 - Đọc trước tài liệu

2 Chương 1: (Tiếp)

1.1 (Tiếp)

1.1.2 Khái niệm, đặc điểm,

phân loại và vai trò của CTC

1.1.3 Xu hướng tăng trưởng

và nguyên nhân tăng trưởng

chi tiêu công

Lý thuyết - Giáo trình từtrang 223-230 - Đọc trước tài liệu

1.2 Quản lý chi tiêu công

1.2.1 Các tiêu chuẩn và

nguyên tắc quản lý chi tiêu

công

4 Chương 1: (tiếp)

1.2 (Tiếp)

1.2.2 Quản lý chi tiêu công

qua chu kỳ ngân sách

1.2 (Tiếp)

1.2.3 Phương hướng cải

cách quản lý chi tiêu công ở

Việt Nam

6 Chương 2: Đánh giá chi

tiêu công

2.1 Nguyên tắc và tác dụng

của đánh giá chi tiêu công

2.1.1 Nguyên tắc đánh giá

chi tiêu công

2.1.2 Tác dụng của đánh giá

chi tiêu công

2.1.3 Những kỹ thuật cơ

bản để tiến hành đánh giá

chi tiêu công

2.2 Đánh giá hiệu quả kinh

tế của đầu tư công

2.2.1 Các tiêu chí đánh giá

hiệu quả kinh tế của đầu tư

2.2 (Tiếp)

2.2.2 Các khía cạnh xã hội

trong đánh giá đầu tư công

cộng

2.2 (Tiếp)

2.2.3 Thực trạng và phương

hướng đầu tư công cộng ở

Việt Nam

Trang 6

2.3 Đánh giá các khoản chi

trợ cấp

2.3.1.Khái niệm, phân loại

chi trợ cấp

2.3.2 Cơ sở khách quan của

chi trợ cấp của chính phủ

2.3 (Tiếp)

2.3.3 Tác động của chi trợ

cấp

12 Chương 3: Tổng quan về các

nguồn thu ngân sách và hệ

thống thuế ở Việt Nam

3.1.Tổng quan về các nguồn

thu ngân sách

3.1.1 Thuế

3.1.2 Vay nợ

3.1.3 Mở rộng cung tiền

3.1.4 Đóng góp tự nguyện

3.1.5 Đóng góp của doanh

nghiệp nhà nước

13 Chương 1: Khuôn khổ chi

tiêu trung hạn là gì? Ưu

điểm của phương pháp lập

ngân sách theo khuôn khổ

chi tiêu trung hạn với các

phương pháp truyền thống?

Thảo luận

- Tìm hiểu ưu nhược điểm của phương pháp lập ngân sách theo khuôn khổ chi tiêu trung hạn

- Tìm hiểu trước phương pháp lập ngân sách theo khuôn khổ chi tiêu trung hạn

- Chuẩn bị trước nội dung thảo luận

14 Chương 1: Khuôn khổ chi

tiêu trung hạn là gì? Ưu

điểm của phương pháp lập

ngân sách theo khuôn khổ

chi tiêu trung hạn với các

phương pháp truyền thống?

Thảo luận

- Tìm hiểu ưu nhược điểm của phương pháp lập ngân sách theo khuôn khổ chi tiêu trung hạn

- Tìm hiểu trước phương pháp lập ngân sách theo khuôn khổ chi tiêu trung hạn

15 Chương 1: Quy trình thực

hiện lập ngân sách theo

khuôn khổ chi tiêu trung

hạn? Các điều kiện tiền đề

để thực hiện thành công quy

trình này tại Việt Nam?

Thảo luận

- Tìm hiểu trước quy trình thực hiện lập ngân sách theo khuôn khổ chi tiêu trung hạn

16 Chương 2: Đánh giá hiệu

quả kinh tế của đầu tư công

- Tìm hiểu trước các phương pháp tính hiệu quả đầu tư

17 Chương 2: Thực trạng và

phương hướng đầu tư công

cộng ở Việt Nam

Thảo luận

-Tìm hiểu thực trang và phương hướng đầu tư công ở Việt Nam qua các giai đoạn cụ thể nghiên cứu

-Tìm hiểu thực trang và phương hướng đầu tư công

ở Việt Nam qua các giai đoạn cụ thể nghiên cứu

18 Chương 2: Thực trạng và

phương hướng đầu tư công

Thảo luận -Tìm hiểu thực

trang và phương

-Tìm hiểu thực trang và phương

Trang 7

cộng ở Việt Nam

hướng đầu tư công ở Việt Nam qua các giai đoạn cụ thể nghiên cứu

hướng đầu tư công

ở Việt Nam qua các giai đoạn cụ thể nghiên cứu

3.2 Giới thiệu chung về

thuế

3.2.1 Thuế và vai trò của

thuế

3.2.2 Các nguyên tắc cơ bản

khi đánh thuế

3.2.3 Phân loại thuế

3.3 Hệ thống thuế hiện

nay của Việt Nam

- Giáo trình từ trang 349-353 - Đọc trước tài liệu

23 Chương 4: Tác động của thuế

đến phân phối thu nhập

4.1 Một số khái niệm chung

Lý thuyết - Giáo trìnhtrang 353 - Đọc trước tài liệu

4.2 Phân tích phạm vi ảnh

hưởng của thuế bằng mô

hình cân bằng cục bộ

4.2.1 Tác động của thuế

trong thị trường cạnh tranh

hoàn hảo

trong thị trường cạnh tranh

không hoàn hảo

trong thị trường yếu tố sản

xuất

4.3 Phân tích phạm vi ảnh

hưởng của thuế bằng mô

hình cân bằng tổng thể

26 Chương 5: Tác động của

thuế đến hiệu quả kinh tế

5.1 Tính phi hiệu quả của

việc đánh thuế

5.1.1 Tổn thất vô ích của

thuế dưới góc độ lợi ich

người tiêu dung

27

Chương 3: Trình bày hệ

thống thuế hiện nay ở Việt

Nam?

Thảo luận

- Tìm hiểu hệ thống thuế hiện nay ở Việt Nam

- Chuẩn bị trước nội dung thảo luận 28

Chương 4: Tác động của

thuế đến phân phối thu nhập

- Tìm hiểu tác động của thuế đến phân phối thu nhập ở Việt Nam

- Tìm hiểu trước các tác động của thuế đến phân phối thu nhập ở Việt Nam

Trang 8

29 Chương 4: Thông qua một

dự án sinh viên trình bày các

phương pháp đề xuất hoạt

- Tìm hiểu tác động của thuế đến phân phối thu nhập ở Việt Nam

- Tìm hiểu trước các tác động của thuế đến phân phối thu nhập ở Việt Nam

5.1 (Tiếp)

thuế dưới góc độ thị trường

cục bộ

thuế dưới góc độ thị trường

tổng thể

5.2 Tác động của thuế đến

thay đổi hành vi cá nhân

5.2.1 Tác động của thuế đến

động cơ làm việc

5.2.2 Tác động của thuế đến

động cơ tiết kiệm

trang 389-405 Đọc trước tài liệu

32 Chương 6: Lý thuyết đánh

thuế tối ưu và phương hướng

cải cách thuế ở các nước

đang phát triển

6.1 Lý thuyết đánh thuế tối

ưu

6.1.1 Đánh thuế hàng hoá

tối ưu

6.1.2 Đánh thuế thu nhập tối

ưu

6.1.3 Các tiêu chuẩn về một

hệ thống thuế “tối ưu” trong

thực tiễn

33 Chương 6: tiếp)

6.2 Phương hướng cải cách

thuế ở các nước đang phát

triển

6.2.1 Nhược điểm của hệ

thống thuế trong thực tiễn

6.2.2 Bài học kinh nghiệm

về cải cách thuế ở các nước

đang phát triển

6.2.3 Phương hướng cải

cách thuế ở Việt Nam

34 Chương 5: Các nguyên tắc

cơ bản khi đánh thuế? Thảo luận

-Tìm hiểu các nguyên tắc cơ bản khi đánh thuế

35 Chương 6: Các tiêu chuẩn

của hệ thống thuế tối ưu

trong thực tiễn?

Thảo luận

-Tìm hiểu các tiêu chuẩn của

hệ thống thuế tối ưu

-Tìm hiểu các tiêu chuẩn của hệ thống thuế tối ưu

- 36

Chương 6: Các tiêu chuẩn

của hệ thống thuế tối ưu

trong thực tiễn?

Thảo luận

-Tìm hiểu các tiêu chuẩn của

hệ thống thuế tối ưu

-Tìm hiểu các tiêu chuẩn của hệ thống thuế tối ưu

Trang 9

8) Kiểm tra, đánh giá:

8.1 Kiểm tra, đánh giá thường xuyên trọng số: 0,3

8.2 Kiểm tra, đánh giá định (giữa) kỳ trọng số 0,2

8.3 Thi, đánh giá cuối kỳ trọng số 0,5; Hình thức thi: Tự luận

Hiệu trưởng Trưởng Khoa Bộ môn

Th.S Nguyễn T.Thu Hà

Giảng viên phụ trách

Th.S Nguyễn Thu Hà

Định dạng
Số trang	9
Dung lượng	141 KB
File đính kèm	De cuong Kinh te va tai chinh cong.rar (21 KB)