Sử dụng bộ điều tốc Woodwards UG8 thay thế cho bộ điều tốc OPH - 50 trên các động cơ Diesel lai máy điện loại 6-8 4h25/34150
Trang 1Rut ‹.j tuất 2006
SỬ DỤNG BỘ BIỂU TỐC WOODWARDS UGS THAY THE CHO BO BIEU TOC OPH-50 TREN CAC BONG CO DIESEL LAI MAY PHAT BIEN LOAI 6 - 84H25/34
Động cơ diesel loại 6 - 84H25/34 duoc sir dung rat phd bién
tai cac tram phat điện trên tàu thuỷ và dàn khoan Các động cơ
này trang bị Bộ điều tốc (BĐT) OPH-50 Qua thực tế sử dụng
tuôi thọ không cao, sau khoảng: 2 - 3 nắm sử dụng BĐT sẽ làm
việc kém ổn định và phát sinh dao động hành trình khớp nối
đầu ra Hiện nay phụ tùng của BĐT này do Nga và Ucraina san
xuất, rất khó tìm kiếm ở thị trường Việt nam để sửa chữa BĐT
Do vậy, cần phải nghiên cứu khả năng thay thế BĐT
'Woodwards UG-8D cho OPH-50 trên các động cơ 6 - 84H25/34
Diesel engine 6 - 84H25/34 are very popular on generator
diesel engine plan of the ship and off shore station Almost
this engine using OPH-50 governor, when using this governor
on engine we found some in advantage below: Shortly live time
and lowly stability after using about 2 - 3 years this governor
must be overhauling To day the spare parts of this governor
are made in Ukraine and Russia however very difficult find at
Vietnam From this practice, with our experience repair and
maintenance governor we offer to method using Woodward
UG8 replace to OPH-50 working on diesel engine 84H25/34,
4 Đặt vấn đề
Các loại động co’ diesel 6 va 84H25/34 hién đang được sử
dụng phổ biến tại các trạm phát điện trên tàu thủy, trong các
khu công nghiệp và đặc biệt tại các tổ máy phát trên dàn khoan
của Xí nghiệp Liên doanh khai thác dầu khí Việt Xô Petro của
Việt nam Các động cơ này sử dụng bộ điều tốc ( (BĐT) OPH-50
để tự động điều chỉnh vỏng quay động cơ và phối hợp hoà
đồng bộ với các máy phát làm việc song song BĐT OPH-§0
được sản xuất tại Liên xô trước đây và hiện nay tại Nga và
Ukraina, qua thực tế khai thác BĐT này đã bộc lộ một số
nhược điểm sau:
- Cầu tạo phức tạp, vít chỉnh độ không đồng đều nằm bên
trong BĐT nên khi hiệu chỉnh cần người khai thác phải có tay
nghề, kinh nghiệm thì mới có thể thực hiện được
- Tuổi thọ các chí tiết thấp, đặc biệt là các chỉ tiết chuyển
động tương đối với nhau như: cụm piston - xi lanh con trượt,
van phân phối, bộ khuyếch đại nên hiện tượng rò lọt dầu
tăng lên làm vòng quay của động cơ hay dao động
- Nguồn vật tư phụ tùng của BĐT OPH-5§0 hiện rất khó tìm
mua tại Việt Nam
Các lý do trên làm giảm tuổi thọ của BĐT, làm việc kém ổn
định nên tính hiệu quả kinh tế kỹ thuật thắp, không phát huy
được công suất của động cơ
Trong khi đó, loại BĐT hiện đang được sử dụng phổ biến
với nhiều ưu điểm vượt trội, đó là bộ điều tóc Woodwards UG-
8D của hãng chuyên sản xuất các thiết bị tự động nỗi tiếng của
Mỹ, có các nhà máy sản xuất tại Mỹ, Nhật, Hà Lan BĐT UG-8D
được lắp đặt trên hằu hết các động cơ diesel của các hãng
như: YANMAR, DAIHATSU, MAK, CATERPILAR v.v Qua tìm
hiểu về tính năng hoạt động và cấu tạo, nhận thấy: đây là một
BĐT có cấu tạo đơn giản, đồng thời khắc phục được các
khuyết điểm của BĐT OPH-50 Tuy nhiên để thay thế BĐT UG-
8D cho BĐT OPH-50 trên các động cơ 6 và 81H25/34 cần phải
xem xét các tiêu chí sau đây:
- Khoảng vòng quay làm việc
- Công suất dẫn động BĐT
- Độ dịch chuyển của khớp nối đầu ra
- Mô men quay của khớp nối đầu ra
- Hệ số không nhạy, hệ số không đồng đều
- Kích thước cơ bản của BĐT, khớp nối đầu vào, đầu ra và
vị trí bắt bu lông
PGS TS LÊ VIẾT LƯỢNG *
TS PHAN VAN QUAN **
Và các vấn đề liên quan khác
Để xem xét các vấn đề nêu trên, cần tìm hiểu về cấu tao,
tính năng hoạt động và khả năng thay thế của BĐT Woodwards
UG-8D cho OPH-50 `
2 Các thông số và đặc điểm kĩ thuật của BĐT UG - 8D
và OPH - 50 Sau khi nghiên cứu hai loại BĐT thấy rõ, nguyên lý hoạt động và cầu tạo của 2 loại BĐT này tương tự nhau, tuy nhiên
BĐT Woodward UG — 8D có kết cấu hợp lý, công suất dẫn
động trục chính của BĐT như nhau, nhưng Mô men quay của khớp nối đầu ra lớn hơn và được trang bị các bộ phận hiệu
chỉnh kim bù và các núm điều chỉnh đều nằm phía ngoài nên dễ
hiệu chỉnh Ngoài ra, qua thống kê thực tế khai thác thì tuổi thọ của Wood ward UG - 8D dài hơn gắp 4 - 5 lần so với BĐT OPH
- 50 và làm việc tin cậy hơn Sau đây xem xét các thông số kĩ
thuật và đặc điểm chủ yếu về hai loại BĐT này
2.1 Bộ điều tốc OPH - 50
a) Các thông số kỹ thuật:
- Mô men quay khớp nối đầu ra: § Nm
- Khoảng vòng quay hoạt động của trục dẫn động BĐT 450
+ 1500 Vòng phút
- Hệ số sai số tĩnh: 0 - 3%
- Chiều quay: hai chiều
~ Dầu sử dụng: MC 20, MC 30, SEA 40, SAE 50 - Áp suất
dầu (450-1500v/p): 6-8 kG/cnẺ
- Lượng dầu sử dụng 0.75 kg
b) Đặc điểm kỹ thuật
BĐT OPH-50 là BĐT cơ khí thủy lực, tác động gián tiếp
điều khiển thanh răng bơm cao áp thông qua bộ khuyếch đại
BĐT OPH-50 có liên hệ ngược phụ tổng hợp bao gồm liên hệ
ngược phụ cứng và liên hệ ngược phụ mềm BĐT OPH-50 sử dụng động cơ điện một chiều DC hoặc xoay chiều AC để điều khiển việc đặt tốc độ cho động cơ bằng cách thay đổi lực căng
của lò xo tốc độ Vùng giới hạn vòng quay dẫn động điều tốc
làm việc ỗn định từ 450 v/p — 1500 víp được sử dụng phổ biến
cho các động cơ diesel lai máy phát điện làm việc độc lập và
song song
- Khớp nối với trục dẫn động của BĐT OPH-50 là loại then
hoa theo hệ Sĩ, chiều dài cụm trục - bánh răng nối với bánh
răng truyền động của động cơ khoảng 50mm
2.2 Bộ điều tốc Woodwards UG8 - 8D
a) Cac thông số kỹ thuật:
- Mô men quay khớp nối đầu ra: 13.2 N.m
- Khoảng vòng quay hoạt động của trục dẫn động BĐT 360
+ 1600 vòng phút
- Áp suất dầu = 8 kG/cm?
- Chiều quay: hai chiều
- Đầu sử dụng: SEA 40, SEA 50
- Động cơ điện điều khiển từ xa gồm các loại động cơ điện một chiều dùng nguồn 24v DC, động cơ xoay chiều dùng nguồn
110v, 220v AC
b) Đặc điểm kỹ thuật
BĐT UG-8D về mặt nguyên lý cũng là BĐT cơ khí thủy lực
có liên hệ ngược phụ tổng hợp bao gồm liện hệ ngược phụ
cứng và liên hệ ngược phụ mềm Điểm đặc biệt của BĐT này là
có thể hiệu chỉnh được liện hệ ngược cứng, liên hệ ngược
mềm từ các núm điều chỉnh trên mặt trước BĐT BĐT này cũng
trang bị một động cơ điện 1 chiều DC hoặc xoay chiều AC: 24
* Trường Đại học Hàng Hải
**Trưởng Đại học GTVT TP Hè Chí Minh
Tạp chí GTVT $6 142/2006 - 117
Trang 2
v, 110 v và 220 vôn để điều chỉnh đặt tốc độ động cơ Với các
đặc điểm này BĐT UG-8D khi làm việc trên động cơ có thể điều
chỉnh trực tiếp được đặc tính tĩnh cũng như đặc tính động của
hệ thống, có nghĩa là có thể điều chỉnh được các thông số tĩnh
vòng quay n, sai số tĩnh ó, độ quá điều chỉnh Ay„a„ và thời gian
điều chỉnh Tạc Đây là một ưu điểm lớn của BĐT UG-8D
BĐT UG-8D có kích thước được thiết kế theo hệ INCH,
điểm lưu ý là chiều dài cụm trục - bánh răng nối với bánh răng
truyền động của động cơ 62 mm, khớp nối lắp vào trục dẫn bộ
điều tốc có then hoa theo hệ inch -
3 Phương án thay thế OPH-50 bằng UG-8D
3.1 So sánh các thông số cơ bản
Bảng 1 So sánh OPH-50 và UG-8D
n 450 - 1500 vip 360 - 1600 vip
Tae Điều chỉnh được Điều chỉnh được
Khớp nỗi Hệ met Hệ Inch
LxWxH 198x190x 280 190.6x146.1x 318.3
Để có thể thay thế hai loại BĐT cho nhau thì chúng phải có
tinh năng và kết cầu tương đương Vì thế cần phải so sánh các
thông số công tác cơ bản và kết cấu của hai BĐT UG-8D và
OPH-50
Từ bảng 1 nhận thấy, các thông số công tác cơ bản và tính
năng của BĐT UG-8D tương đương với BĐT OPH-50, trong đó
mô men quay khớp nối đầu ra của BĐT UG-8D lớn hơn nên
việc điều khiển thanh răng bơm cao áp nhẹ nhàng hơn
3.2 So sánh về tính năng và kết cấu
BĐT OPH - 50 và UG-8D đều hoạt động dựa trên nguyên
tắc tỷ lệ tích phân (PI) thích hợp với các động cơ diesel lai máy
phát làm việc song song, có yêu cầu về tính 6n định cao đối với
điện áp U và tần số f của dòng điện phát ra Khí vòng quay
động cơ thay đổi sẽ làm cho tần số và điện áp vượt khỏi giới
hạn cho phép, dẫn đến trạm phát điện tự động ngắt tải, điều
này gây nguy hiểm cho các thiết bị sử dụng nguồn điện Cả 2
BĐT đều sử dụng phần tử cảm ứng là các quả văng ly tâm, kết
hợp với ổ đỡ chặn để làm thay đổi lực căng ban đầu của lò xo
(thay đổi giá trị của phần tử đặt trước khi tải thay đổi) hoặc nói
cách khác là tác động làm dịch chuyển van trượt điều khiến dẫn
đến thay đổi vị trí piston lực để đáp ứng với thay đổi của tải đều
giống nhau Piston lực đều là dạng bậc, với cùng giá trị của áp
lực dầu 8 kG/cm?, nhưng bộ phận khuyếch đại của UG-8D tạo
ra lực lớn hơn do có đường kính piston lực lớn hơn
Cả hai BĐT đều có cơ cấu liên hệ ngược tổng hợp và có
thể hiệu chỉnh được các giá trị như thời gian điều chinh (Tac),
hệ số sai số tĩnh (ó) Ngoài các chỉ tiết cơ bản, BĐT còn được
trang bị các thiết bị phụ để phục vụ mục đích điều chỉnh như:
thiết bị để điều chỉnh hệ số sai sé tinh (6), hanh trình của piston
bù chủ động, giới hạn tải Trong kết cấu của BĐT UG-8D còn
bố trí thêm chỉ tiết để hiệu chỉnh kim bù, thiết bị này giúp cho
người khai thác điều chỉnh được thời gian điều chỉnh Tạ khi đã
có sự điều chỉnh của van kim bù mà không có hiệu quả hoặc
đối với BĐT đã làm việc lâu, do vậy làm tăng tuổi thọ của BĐT,
đối với OPH - 50 không có thiết bị này Xét về thiết bị cung cắp
năng lượng cho BĐT làm việc thì đều giống nhau Cùng là bơm
dầu kiểu bánh răng ăn khớp ngoài và có thể quay được cả hai
chiều nhờ sử dụng hệ thống mạch cầu với bốn van một chiều
3.3 So sánh kích thước hình học
Kích thước hình học của 2 BĐT cũng là một yếu tố quan
trọng để thay thế cho nhau Sau khí kiểm tra về kích thước
nhận thấy:
- Kích thước cơ bản của OPH-50 là 198 x 190 x 280 và UG-
8D là 190.6 x 146.1x 318.3, chúng khác nhau không nhiều
Khoảng không gian, diện tích bố trí và,mặt bích lắp ráp bộ điều
tốc trên động cơ 6 - 84H25/34 có thể lắp được UG-8D vào vị trí
OPH-50
Điểm khác nhau cơ bản của 2 loại BĐT này về kích thước
hình học là các chốt liên kết giữa động cơ wới điều tốc, đối với
118 - Tạp chíGTVT Số 1+ 2/2006
OPH - 50 then hoa dẫn động và khớp nói thanh răng là then hoa hệ mét, còn đối với UG - 8D là hệ inch
3.4 Giải pháp thay thế UG-8D cho OPH-50
Như đã phân tích ở trên về cấu tạo, nguyên lý, tính năng
hiệu chỉnh của 2 loại BĐT này tương tự nhau và có thé thay thé
cho nhau Điểm khác biệt cần phải được khắc phục khi thay thế
UG-8D cho OPH-50 là thay đôi các cơ cấu ghép nói giữa điều
tốc và động cơ
Đối với khớp nối truyền động giữa động cơ và điều tốc, có
thể giải quyết như sau: giữ nguyên trục dẫn của UG-8D và
dùng một mặt bích nâng BĐT lên cao hơn so với khớp nỗi và
thêm vào một đầu nói liên kết với bệ dẫn của động cơ và điều
tốc (andaptor)
Tương tự đối với trục ra của điều tốc ta cũng thay thanh liên kết giữa thanh răng và BĐT bằng thanh liên kết khác với 1 đầu
sử dụng ren hệ Inch nối với điều tốc và đầu còn lại liên kết với
thanh răng Lưu ý cân chỉnh hành trình Max và Min của thanh
răng phải tương ứng với hành trình max và min của trục ra BĐT 3.5 Thử nghiệm
Sau khi nghiên cứu về lí thuyết thấy rằng, tính năng của hai
bộ điều tốc tương đương với nhau, đồng thời về mặt kết cấu
cũng tương tự nhau, chúng tôi tiến hành thay thế BĐT OPH-50
bằng UG-8D cho động cơ 8HH25/34 của tổ hợp 3 động cơ lai
máy phát điện (hình 1)
Sau khi thay thế cho từng động cơ, tiền hành thử nghiệm,
kiểm tra các thông số công tác của BĐT, cũng như tần số và
điện áp đều đảm bảo yêu cầu kĩ thuật Sau đó đã thay thế tiếp
2 BĐT OPH- 50 bằng UG-8D Khí chạy thử cả 3 động cơ 8MH25/34, hệ thống máy phát đã làm việc tốt, việc cân bằng tải
của các máy phát thông qua hệ thống tự động tác động lên các động cơ servo đã thực hiện an toàn và hiệu quả, các tiêu chí đánh giá đều thỏa mãn qui định cho phép Theo dõi quá trình
khai thác động cơ 814H25/34 thấy rõ, khi lắp BĐT UG-8D đã
phát huy được nhiều ưu điểm vượt trội so với khi làm việc với
OPH-50 Điều đó khẳng định phương án thay thế OPH-50 bằng
UG-8D có tính khả thi và mang lại lợi ích kinh tế trong quá trình khai thác động cơ 84H25/34
Hinh 1 BĐT UG-8D lắp trên động cơ 84H28/34
Kết luận
- Để đảm bảo độ tin cậy và kinh tế cho loại động cơ 6 - 84H25/34 trong quá trình khai thác có thể thay thế BĐT OPH-
50 bằng BĐT UG-8D của hãng Woodward
- Tính năng hoạt động và kết cấu hai loại bộ điều tốc này
tương đương nhau
- Để thay thế BĐT OPH-50 bằng BĐT UG-8D cần phải
hoán cải khớp nối đầu vào và khớp nỗi đầu ra của BĐT, đồng
Thời phải hiệu chỉnh hành trình dịch chuyển của khớp nói đầu ra
của BĐT cho phù hợp với hành trình thanh răng bơm cao áp theo lí lịch động cơ
Tài liệu tham khảo
4 Lê Viết Lượng (2004), Phan Văn Quân “Kết quả mô phỏng
hoạt động của BĐT trong quá trình khai thác động cơ diesel",
TCGTVT, (4), Tr.36 - 38
2 Lê Viết Lượng (2004), Phan Văn Quân “Thiết kế mô hình băng thử BĐT động cơ diesef, TCGTVT, (5), Tr 48 - 50
3 Đăng Văn Uy (1997), Hệ thông tự động Hệ động lực tu thủy,
ĐH Hàng Hải, Hải Phòng
4 Vigil Cox (1988), Automation and control for Marine engineers
5 Benjamin C.Kuo (1991), Automation control systems, Prentice - Hall USA
6 UG Dial Governor 03040D - Woodwards (1982) - USA
7 Lí lịch Bộ điều tốc OPH-50
8 Governing Foundamentais - Woodwards USA