Ngoài việc thông báo chỉ còn năm phút là kết thúc cuộc gặp gỡ có thể có thêm những cách hiểu sau: -Tiếc quá không đủ thời gian để trò chuyện tâm tình - Giá như hai người có thêm thời gia
Trang 1Phòng giáo dục huyện thanh chương
Trường thcs thanh khai
Tiết 123 Nghĩa tường minh và hàm ý
Trang 2Đọc đoạn trớch sau và trả lời cõu hỏi
-Trời ơi chỉ cũn cú năm phỳt!
Chớnh là anh thanh niờn giật mỡnh núi to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phớa sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cỏi làn Nhà hoạ sĩ tặc lưỡi đứng dậy
Cụ gỏi cũng đứng lờn, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến
chỗ bỏc già
(Lặng lẽ Sa Pa – Nguyễn Thành Long)
Qua cõu : “ Trời ơi chỉ cũn cú năm phỳt” em hiểu anh
thanh niờn muốn núi điều gỡ?
I) Phân biệt nghĩa tường minh và hàm ý
Tiết 123 Nghĩa tường minh và hàm ý
Trang 3Ngoài việc thông báo chỉ còn năm phút là kết thúc cuộc gặp gỡ có thể có thêm những cách hiểu sau:
-Tiếc quá không đủ thời gian để trò chuyện tâm tình
- Giá như hai người có thêm thời gian ở lại nữa
-…
? Vì sao anh không nói thẳng điều đó với hoạ sỹ
và cô gái ?
Vì có thể anh ngại ngùng hoặc anh muốn che dấu tình cảm của mình.
Trang 4Đọc câu sau và trả lời câu hỏi
¤ ! Cô còn quên chiếc mùi soa đây này!
C©u nµy cã thÓ hiÓu nh thÕ nµo ? Nã cã
Èn ý g× kh«ng ?
C©u nµy chØ cã néi dung th«ng b¸o víi c« g¸i vÒ viÖc c« bá quªn chiÕc kh¨n mïi soa chø kh«ng
cã Èn ý g×
Trang 5Bài học
- Nghĩa t êng ư minh: Là phần thông báo được diễn đạt trực tiếp bằng ngôn ngữ
trong câu.
- Hàm ý: Là phần thông báo tuy không được diễn đạt trùc tiếp bằng tõ ngữ trong câu nhưng có thể suy ra tõ nh÷ng tõ ng÷ Êy
Trang 6Bài tập 1
a/ Nhà hoạ sĩ tặc lưỡi đứng dậy “Tặc lưỡi’’ là cử chỉ
để diễn đạt ý của ngôn ngữ nghệ thuật
b/ Từ ngữ miêu tả thái độ của cô gái:
- Mặt đỏ ửng ( ngượng)
-Nhận lại chiếc khăn
- Quay vội đi
Thái độ của cô gái đang bối rối đến vụng về vì
ngượng, cô ngượng vì định để lại chiếc khăn làm kỉ niệm cho anh thanh niên, nhưng anh thanh niên quá thật thà tưởng cô đÓ quên nên trả lại
II) LuyÖn tËp
Trang 7Bài tập 2
Hàm ý của câu in đậm trong đoạn văn là:
C âu chứa hàm ý : “ Cơm chín rồi”
Bé Thu muốn bảo ông Sáu vào ăn cơm nhưng không muốn nhắc lại câu trước “ vô
ăn cơm” và cũng không muốn gọi ông Sáu
là ba.
Trang 8Bài tập 4
a/ Hà, nắng gớm ,về nào…
Câu không có hàm ý, chỉ là câu đánh trèng lảng nói giữa trời, không hướng đến ai.
b/ Tôi thÊy người ta đồn…
Câu không có hàm ý, chỉ là câu nói bỏ lửng, nói dở dang.
Trang 9Câu hỏi Trắc nghiệm
Thầy giáo kiểm tra bài cũ học sinh và hỏi em học bài chưa, học sinh trả lời các câu sau, trong các câu đó em hãy cho biết câu nào
không sử dụng hàm ý?
a/ Thưa thầy em chưa học bài.
b/ Thưa thầy hôm qua nhà em bÞ cúp điện.
c/ Thưa thầy hôm trước em nghỉ học.
d/ Thưa thầy hôm qua em mệt.
a
Trang 10Nghĩa tường minh:
bằng ngôn ngữ tr ùc tiếp b»ng tõ ng÷ trong
câu.
Hàm ý:
diễn đạt trùc tiếp bằng tõ ngữ trong câu
nhưng có thể suy ra tõ nh÷ng tõ ng÷ Êy.