Với trách nhiệm của giáo viên đứng lớp, tôi cố gắng góp phần thay đổi mộtthực trạng trên với sáng kiến “Sử dụng trò chơi ô chữ trong dạy học lịch sử lớp 10- Ban Cơ bản”.. 2.Mục đích nghi
Trang 1PHẦN 1 MỞ ĐẦU.
1 Lý do chọn đề tài:
Chúng ta đang sống trong thế kỷ XXI với tốc độ phát triển hết sức mau lẹcủa thế giới Sự phát triển như vũ bão của cách mạng công nghệ và xu thế toàncầu hóa vừa là cơ hội vừa là thách thức lớn đối với tất cả các quốc gia
Trong xu thế chung của thời đại, vấn đề đổi mới giáo dục để nâng cao chấtlượng nguồn lực là trọng trách nặng nề của ngành giáo dục nước ta
Những năm gần đây, giáo dục nước ta đang nỗ lực đổi mới một cách tích cực
toàn diện nhằm thực hiện mục tiêu mà Đảng xác định từ khi bắt đầu đường lối công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Đó là, hình thành ở học sinh những cơ sở
vững chắc của nhân cách xã hội chủ nghĩa, có lý tưởng cộng sản chủ nghĩa, có lòng yêu nước và tinh thần quốc tê vô sản, có thế giới quan duy vật biện chứng, có đạo đức cách mạng, có học vấn phổ thông và kỹ thuật tổng hợp, có kỹ năng lao động và được đào tạo một nghề phổ thông, có thể lực phát triển phù hợp, sức khỏe, thị hiếu lành mạnh, có hứng thú và năng lực tự học và rèn luyện nhằm chuẩn
bị cho thế hệ trẻ bước vào cuộc sống tự lập của người lao động, góp phần đáp ứng yêu cầu đào tạo ở bậc cao hơn[1]
Văn kiện Đại hội XII cũng xác định nhiệm vụ của ngành giáo dục là đổimới mạnh mẽ, đồng bộ giáo dục và đào tạo bao gồm: Mục tiêu giáo dục, Chươngtrình giáo dục, đào tạo; Phương pháp dạy học và Kiểm tra đánh giá Trong đó, vớivấn đề đổi mới dạy học ở bậc THPT, Đảng xác định dạy học phổ thông cần đổi
mới theo hướng chuyển từ lối truyền thụ một chiều, ghi nhớ máy móc sang cách dạy cách học, cách nghĩ, phát huy tích cực, chủ động, sáng tạo, vận dụng theo phương châm giảng ít, học nhiều.[2]
Để thực hiện mục tiêu chung của cả ngành giáo dục của cả bậc THPT, mônLịch sử có trọng trách nặng nề Bởi lẽ môn Lịch sử có ưu thế trong việc đào tạongười lao động phù hợp với công cuộc đổi mới, hội nhập của đất nước Rõ ràngtrong tiến trình hội hội nhập và toàn cầu hóa hiện nay, vấn đề giữ gìn bản sắc dântộc, ý thức trách nhiệm của mỗi công dân với Tổ Quốc là không thể xem nhẹ Lịch
sử là môn học có lợi thế trong hoạt động giáo dục
Học lịch sử hiệu quả sẽ giúp học sinh rèn luyện được phương pháp tìm hiểu,khám phá những vấn đề lịch sử và xã hội, tự lực trong học tập và cuộc sống Từ đócác em trở thành những người lao động năng động, sáng tạo, đáp ứng được yêucầu của công cuộc hội nhập hiện nay
Trang 2Thế nhưng, thực trạng dạy và học Lịch sử hiện nay đang là vấn đề báo độngthu hút sự quan tâm của xã hội Là người giáo viên trực tiếp giảng dạy tôi thấynhói lòng khi nhìn con số thống kê bài thi bị điểm 0 môn Lịch sử hay tình trạng cảtrường chỉ có một học sinh chọn thi môn Sử trong kỳ thi THPT quốc gia.
Một thực tế là chương trình lịch sử nặng nề, khô khan, bản thân nhiều giáoviên chưa tích cực đổi mới nên chưa tạo hứng thú đối với học sinh
Với trách nhiệm của giáo viên đứng lớp, tôi cố gắng góp phần thay đổi mộtthực trạng trên với sáng kiến “Sử dụng trò chơi ô chữ trong dạy học lịch sử lớp 10-
Ban Cơ bản”.
2.Mục đích nghiên cứu:
Trong phạm vi sáng kiến tôi hướng tới mục tiêu sau:
- Xây dựng được một số ô chữ để sử dụng trong dạy học khóa trình lịch sử
“Lịch sử Việt Nam từ nguồn gốc đến giữa thế kỷ XIX”( Lịch sử lớp 10 - Ban cơbản)
- Trên cơ sở đó, sử dụng những ô chữ nhằm nâng cao hiệu quả dạy học vàkiểm chứng hiệu quả của sáng kiến đối với từng đối tượng học sinh
- Khi sử dụng trò chơi ô chữ trong dạy học lịch sử hợp lý sẽ có tác dụng: + Thực chất của trò chơi ô chữ là kiểm tra lại kiến thức của học sinh về mộtchủ đề nhất định Qua đó khắc sâu kiến thức đã được học về lịch sử dân tộc Đồngthời giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc
+ Rèn luyện kỹ năng của học sinh, đó là kỹ năng phản ứng nhanh nhạy, kỹnăng làm việc nhóm, làm việc cá nhân và tập thể
+ Tạo không khí sôi nổi trong giờ học vì kích thích hứng thú của học sinh + Đối với việc đổi mới thi với hình thức trắc nghiệm thì trò chơi ô chữ rất
có tác dụng trong ôn luyện cho học sinh
Với mục tiêu trên, chúng tôi là thiết kế những ô chữ có thể áp dụng tronggiảng dạy để rèn luyện kỹ năng cho học sinh, đáp ứng được yêu cầu giáo dục củamôn học Đặc biệt là khắc phục được tính khô khan, giáo điều của môn học, tạonên sự húng thú cho học sinh- vấn đề mà dư luận lâu nay lên tiếng về môn họcLịch sử
Trang 33 Đối tượng nghiên cứu:
Trong phạm vi sáng kiến, tôi tập trung vào Phần Lịch sử Việt Nam trongchương trình Lịch sử lớp 10 - Ban Cơ bản và đối tượng học sinh lớp 10 nơi tôiđang công tác là trường THPT Thạch Thành 4 Còn đối với những nội dung kháccủa Lịch sử thế giới trong chương trình, tôi sẽ tiếp tục phát triển trong những nămhọc tiếp theo
Khóa trình” Lịch sử Việt Nam từ nguồn gốc đến giữa thế thỷ XIX” là khóatrình Lịch sử có nhiều nội dung cơ bản về tiến trình lịch sử dân tộc ta từ nguồn gốcđến giữa thế kỷ XIX Đó là:
+ Buổi đầu dựng nước và nền văn minh đầu tiên – văn minh Văn Lang- Âu Lạc + Quá trình đấu tranh giành độc lập và giữ gìn văn hóa truyền thống trong suốtnghìn năm Bắc thuộc
+ Thời kỳ độc lập tự chủ với thành tựu trong xây dựng chính quyền, phát triểnvăn hóa và đấu tranh bảo vệ độc lập Quá trình phát triển và xây dựng đất nướccũng diễn ra nhiều thăng trầm
Qua tổ chức dạy học khóa trình này sẽ khắc sâu cho học sinh về những vấn
đề của lịch sử dân tộc Qua đó giáo dục lòng yêu nước, tự hào dân tộc cho họcsinh Trên cơ sở đó xây dựng nền tảng đạo đức cho thế hệ trẻ
Đối tượng học sinh lớp 10 ở trường THPT Thạch Thành 4 có trình độ tư duynhiều hạn chế, cần phải có biện pháp phù hợp để kích thích học sinh học tập, đápứng được mục tiêu giáo dục cơ bản
4 Phương pháp nghiên cứu:
- Khảo sát trình độ nhận thức của học sinh qua kiểm tra kiến thức
- Xác định nội dung, yêu cầu cơ bản của khóa trình
- Xây dựng các chủ đề đề xây dựng ô chữ phù hợp
- Đề xuất cách sử dụng các ô chữ trong giảng dạy
- Kiểm chứng hiệu quả sáng kiến qua kiểm tra đánh giá học sinh và thống kê
số liệu
Trang 4PHẦN 2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN 2.1 Cơ sở lý luận:
- Tác dụng của trò chơi trí tuệ này là kiểm tra kiến thức, rèn luyện được kỹnăng phản ứng nhanh nhạy của người chơi
-Trò chơi ô chữ cũng đã đưa vào giảng dạy nhiều môn học ở các bậc học từtiểu học đến trung học phổ thông Trong các sân chơi trí tuệ các ô chữ được sửdụng phổ biến
- Trong dạy học học Lich sử trò chơi ô chữ, khi thiết kế và sử dụng hợp lý
sẽ đáp ứng được các yêu cầu cơ bản của môn học:
+ Về kiến thức: Là một hình thức kiểm tra kiến thức khá đặc thù Trên cơ sởkiểm tra kiến thức, giúp học sinh khắc sâu kiến thức Giáo viên cũng nắm được khảnăng nhận thức của học sinh để điều chỉnh phương pháp tổ chức dạy học
+ Về tư tưởng: Giáo dục lòng yêu nước, tự hào dân tộc cho học sinh
+ Về kỹ năng: Rèn luyện kỹ năng tư duy phán đoán nhanh nhạy
- Phạm vi sử dụng của trò chơi ô chữ có thể sử dụng: Đặc thù của ô chữ làkiểm tra củng cố kiến thức nên không khả thi trong truyền thụ tri thức mới mà chủtrong củng cố bài học, trong ôn tập cụ thể có thể áp dụng trong:
+ Sử dụng trong kiểm tra bài cũ.- giới thiệu bài mới yêu cầu ô chữ ngắn gọnchiếm 5 phút Sử dụng ô chữ trong phạm vi này khá hạn chế vì liên quan đến thờilượng tiết học
+ Sử dụng trong sơ kết bài học- tức củng cố nội dung cuối bài học
+ Sử dụng trong tiết bài tập,ôn tập, tổng kết chương
Trang 5+ Sử dụng trong hoạt động ngoại khóa: sẽ không khó khăn trong việc khốngchế thời gian.
2.1.2 Quy trình biên soạn ô chữ:
Bước 1 Xác định nội dung có thể xây dựng ô chữ, phạm vi, cách thức sử
dụng trên cơ sở đó xác định chủ đề có thể xây dựng ô chữ
Bước 2 Xây dựng từ khóa Cần xác định từ khóa nhằm nhấn mạnh, khắc sâu
một nội dung lịch sử nhất định, đó có thể là một khái niệm, địa danh, nhân vật, haymột sự kiện lịch sử
Bước 3 Biên soạn câu hỏi cho ô chữ hàng ngang Cách soạn câu hỏi cũng
cần bám vào chuẩn kiến thức, dễ hiểu Trong câu hỏi cần xác định số ký tự của ôchữ có thể kết hợp tranh ảnh, clip minh họa để gợi ý
Bước 4 Biên soạn câu hỏi cho từ khóa của chủ đề Có thể kết hợp tranh
ảnh, video, clip phù hợp
Bước 5 Sử dụng trong thực tế giảng dạy cần linh hoạt sáng tạo phù hợp với
từng đối tượng học sinh Xác định thời gian cho trò chơi với thời gian cho ô chữhàng ngang và từ khóa hàng dọc Sau mỗi câu trả lời đúng thì khích lệ học sinhbằng điểm số hoặc phần thưởng phù hợp
2.1.3 Yêu cầu chung khi xây dựng và sử dụng ô chữ trong dạy học lịch sử
- Thứ nhất: Ô chữ thiết kế phải dựa trên cơ sở chuẩn kiến thức và phù hợpvới trình độ nhận thức của học sinh – tức đảm bảo vừa sức không ôm đồm quá tải
- Thứ hai: Phải tạo được sự hứng thú đối với học sinh Giáo viên có thểkhích lệ học sinh bằng cách cho điểm hoặc thưởng quà
- Thứ ba: Có thể sử dụng phần mềm powerpoint để tạo hiệu ứng sinh độngtrong thiết kế trò chơi Còn cách thông thường là vẽ ô chữ trên bảng hoặc giấy A0
-Thứ tư: Khi sử dụng ô chữ có thể kết hợp với tranh ảnh minh họa vànhững phương tiện dạy học khác
- Thứ năm: Từ khóa của ô chữ phải phản ánh một chủ đề nhất định Các câu
hỏi để mở các ô chữ hàng ngang và từ khóa đều phải liên quan đến chủ đề
- Thứ sáu: Giáo viên phải chú ý đến thời lượng của trò chơi, tránh sa đà, lạmdụng ảnh hưởng đến tiến trình giờ dạy và chương trình
2.2 Thực trạng trước khi áp dụng sáng kiến.
Trang 6Đối với việc dạy và học môn học Lịch sử những năm gần đây, dư luận xã hội
đã đề cập nhiều Một thực trạng không thể phủ nhận là môn Lịch sử ngày thiếu đitính hấp dẫn bởi nhiều lý do: chương trình nặng kiến thức, thiếu kênh hình, thiếuphương tiện hỗ trợ như phim tư liệu, tranh ảnh Một trong những nguyên nhân làgiáo viên thiếu đầu tư thích đáng vào giờ dạy để thu hút học sinh
Phần lịch sử “Việt Nam từ nguồn gốc đến giữa thế kỷ XIX”, có nhiều nộidung cơ bản, quan trọng, hấp dẫn tuy nhiên học sinh không mấy mặn mà Trongthực trạng đó trường THPT Thạch Thành 4 cũng không phải là ngoại lệ
Trước khi thực hiện đề tài, tôi đã làm một khảo sát nhỏ với 10 câu hỏi nhanhvới học sinh ở hai lớp 10A3, 10A4
1 Nhà nước đầu tiên trong lịch sử nước ta? (Văn Lang)
2 Cuộc khởi nghĩa đầu tiên của nhân dân ta trong thời kỳ Bắc thuộc? (Khởi nghĩaHai Bà Trưng)
3 Ai là người dời đô từ Hoa Lư (Ninh Bình) ra Thăng Long?(Lý Công Uẩn)
4 Quốc hiệu Đại Việt có từ thời kỳ nào? (thời Lý)
5 Trong lịch sử phong kiến nước ta, ai là người anh hùng áo vải? (Nguyễn Huệ)
6 Quốc hiệu Việt Nam xuất hiện vào thời kỳ nào? (thời Nguyễn- Gia Long)
7 Ai là tác giả của bài “Hịch tướng sĩ”? (Trần Quốc Tuấn)
8 Văn Miếu được xây dựng vào thời kỳ nào? (thời Lý)
9 Cuộc chiến tranh phong kiến nào trong lịch sử nước ta dẫn đến tình trạng chiacắt đất nước?(chiến tranh Trịnh Nguyễn)
10.Chữ Nôm xuất hiện vào thời gian nào?(Thế kỷ XI-XII)
Mỗi câu trả lời đúng tương ứng với một điểm Kết quả tổng hợp được nhưsau:
Trang 7Qua kết quả cho thấy phần đa học sinh không nắm được những kiến thức rất
cơ bản trong lịch sử dân tộc Từ kết quả khảo sát tôi thấy cần thay đổi thực tế trênbằng cách sử dụng nội dung chương trình để xây dựng trò chơi ô chữ
Tuy nhiên, có nhiều bất cập trong sử dụng trò chơi trong dạy học lịch sử
Thứ nhất, đòi hỏi giáo viên phải đầu tư nghiên cứu nội dung để thiết kế ô
Trong phạm vi sáng kiến, tôi tập trung vào khóa trình “Lịch sử Việt Nam từ
nguồn gốc đến giữa thế kỷ XIX” Chúng tôi tập trung xây dựng ô chữ ở một số chủ
đề sau;
- Quá trình đấu tranh chống ngoại xâm bảo vệ độc lập dân tộc của nhân dânViệ Nam
- Công cuộc xây dựng, phát triển nền văn hóa dân tộc
- Thủ đô, quốc hiệu nước ta qua các thời kỳ
Trang 8Câu hỏi cho các ô chữ hàng ngang như sau:
1 Hàng ngang thứ nhất: là ô chữ gồm 11 ký tự Tác phẩm của Trần Quốc Tuấn
nhằm kêu gọi binh sỹ dốc sức vào công cuộc chống ngoại? (HỊCH TƯỚNG SĨ)
4 Hàng ngang thứ 4: là ô chữ gồm 6 ký tự Một địa danh diễn ra trận đánh quyết
liệt trong cuộc chiến chống ngoại xâm của quân dân nhà Trần? (TÂY KẾT)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ K.
5 Hàng ngang thứ 5: là ô chữ gồm 7 ký tự Câu khẩu hiệu binh sỹ thời Trần
thường khắc lên cánh tay khi ra trận? (SÁT THÁT)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ H.
6 Hàng ngang thứ 6: là ô chữ gồm 8 ký tự Từ còn thiếu trong câu:“Hiền tài là
…… quốc gia? (NGUYÊN KHÍ) )
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ I.
Trang 97 Hàng ngang thứ 7: là ô chữ gồm 8 ký tự Địa danh được nhắc đến trong câu thơ: “……….… một trận hỏa công.
Giặc kia tan tác máu hồng đỏ sông” (BẠCH ĐẰNG) ).
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ Đ.
8.Hàng ngang thứ 8: là ô chữ gồm 9 ký tự Thời nhà Trần, quân dân ta ba lần
chống kẻ thù nào? (MÔNG NGUYÊN) )
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ Ô.
9 Hàng ngang thứ 9: là ô chữ gồm 12 ký tự.Thiên tài quân sự nước ta thời nhà
11.Hàng ngang thứ 11: là ô chữ gồm 9 ký tự Tên tướng giặc khi sang xâm chiếm
nước ta bị thua trận đã chui vào ống đồng trốn chạy? (THOÁT HOAN)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ A.
Câu hỏi cho từ khóa hàng dọc: Đây là cụm từ nhằm nói về tinh thần bất
khuất, quyết chiến quyết thắng của quân dân Đại Việt dưới thời nhà Trần gồm 4 từ
11 ký tự? (HÀO KHÍ ĐÔNG A)
Giải thích: Nghĩa của cụm từ này có nghĩa là hào khí nhà Trần Chữ Đông A
là cách nói theo lối chiết tự tiếng Hán.Trong thế kỷ XIII, quân dân nhà Trần đã balần đánh bại quân Mông Nguyên viết nên những trang sử lẫy lừng trong lịch sử dântộc
Cách thức sử dụng: Ô chữ này được sử dụng trong “Bài 27 Quá trình
dựng nước và giữ nước”
Sau khi học xong mục 2.Công cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ Quốc Giáo viên
đưa ra ô chữ với luật chơi:
- Chia lớp thành hai đội chơi trả lời câu hỏi, mỗi đội được lựa chọn ô hàngngang ngẫu nhiên trả lời sau 5 giây, mỗi câu đúng 10 điểm Sau 5 ô hàng ngang cóquyền đoán ô chữ hàng dọc, nếu sai mất quyền chơi Nếu mở được ô chữ hàng dọc
Trang 10thì được 20 điểm Đội nào được nhiều điểm hơn sẽ thằng Những cá nhân sẽ lờiđúng cũng sẽ được cho điểm.
Với nhà trường đã điều chỉnh thêm tiết bài tập sau “Bài 19.Những cuộc
kháng chiến chống ngoại xâm ở các thế kỷ X-XV” thì có thể sử dụng trong tiết bài
Câu hỏi cho các từ hàng ngang như sau:
1 Hàng ngang thứ 1: là ô chữ gồm 12 ký tự Đây là một phương thức xây dựngquân đội rất tiêu biểu trong thời kỳ Lý- Trần có nghĩa là gửi lính ở nhà nông?(NGỤ
Trang 114 Hàng ngang thứ 4: là ô chữ gồm 11 ký tự Tên gọi khác của Trần Quốc Tuấn.?(TRẦN HƯNG ĐẠO).
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ H.
5.Hàng ngang thứ 5: là ô chữ gồm 16 ký tự Trước khi được tôn phò làm vua, LêHoàn được nắm giữ chức vụ gì trong triều Đinh.(THẬP ĐẠO TƯỚNG QUÂN)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ Đ.
6 Hàng ngang thứ 6: là ô chữ gồm 9 ký tự Tên tướng giặc nào khi xâm lược
nước ta bị gọi là đứa trẻ dại?(HOẰNG THÁO)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ Ằ.
7 Hàng ngang thứ 7: là ô chữ gồm 8 ký tự Tên của người anh hùng dân tộc gắnvới chiến thắng đã mở ra thời đại độc lập tự chủ lâu dài của lịch sử dân tộc?(NGÔQUYỀN)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ N.
8.Hàng ngang thứ 8: là ô chữ gồm 9 ký tự Đây là tên một tỉnh gắn với địa danh
đã diễn ra những trận thủy chiến trong lịch sử,( QUẢNG NINH)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ G.
Câu hỏi cho từ khóa hàng dọc: Đây là cửa biển gắn liền với nhũng trận thủy chiến
trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc ta?( BẠCH ĐẰNG).
Giải thích: Năm 938, năm 981, năm 1288 là những mốc lịch sử diễn ra cáctrận thủy chiến lẫy lừng lần lượt đánh bại quân Nam Hán, quân Tống, quânNguyên, gắn với tên tuổi của Ngô Quyền, Lê Hoàn, Trần Quốc Tuấn Các bậc tiềnnhân đã lợi dụng nước thủy triều, đóng cọc gỗ ở cửa sông để đánh đắm thuyềngiặc Đó là những chiến công vang dội trong lịch sử của dân tộc
- Cách thức sử dụng:
Tương tự như ô chữ thứ nhất, ô chữ này có thể sử dụng sau “Bài 27.Quá
trình dựng nước và giữ nước” khi học xong mục “II Cuộc kháng chiến chống ngoại xâm”.
Hoặc có thể sử dụng “Bài 19.Những cuộc kháng chiến chống ngoại xâm ở
các thế kỷ X-XV” nếu đã điều chỉnh có tiết bài tập sau bài này
Trang 122 3.3 Ô chữ thứ ba:
Ô chữ có chủ đề về giáo dục khoa cử nước ta thời phong kiến Gồm 9 ô chữ hàng
ngang với từ khóa hàng dọc là “ NGUYÊN KHÍ”
Câu hỏi cho các từ hàng ngang như sau:
1 Hàng ngang số một: là ô chữ gồm 7 ký tự Năm 1070, vua Lý Thánh Tông cho
xấy dựng công trình nào, đặt nền tảng cho nền giáo dục nước ta? (VĂN MIẾU)
Có thể kết hợp hình ảnh Khuê Văn Các trong quần thể Văn Miếu để hỏi
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ N.
2 Hàng ngang số 2: là ô chữ gồm 10 ký tự Trường đại học đầu tiên trong lịch sử
nước ta được gọi là gì? (QUỐC TỬ GIÁM)
Trang 135 Hàng ngang số 5: là ô chữ gồm 10 ký tự Ai là người đỗ đầu trong kỳ thi đầutiên ở nước ta (năm 1075)? (LÊ VĂN THỊNH).
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ Ê.
6 Hàng ngang số 6: là ô chữ gồm 6 ký tự Học thuyết nào đã chi phối nội dunggiáo dục khoa cử nước ta trong thời kỳ phong kiến?(NHO HỌC)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ N.
7 Hàng ngang số 7: là ô chữ gồm 14 ký tự Kỳ thi đầu tiên trong lịch sử phong
kiến nước ta được gọi là gì ?(MINH KINH BÁC HỌC)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ K.
8 Hàng ngang số 8: là ô chữ gồm 6 ký tự Thời phong kiến học vị tiến sỹ đượccông nhận trong kỳ thi nào?(THI HỘI)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ H.
9 Hàng ngang số 9: là ô chữ gồm 6 ký tự Điền từ còn thiếu vào câu “Giáo dục
Nho học đào tạo đội ngũ người tài và nâng cao trình độ … “ ?( DÂN TRÍ).
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ I
Gợi ý câu hỏi cho từ khóa hàng dọc: Người xưa đã gọi nhân tài là yếu tố gì
của đất nước? ( NGUYÊN KHÍ)
Giải thích: Thân Nhân Trung đã từng nói về vai trò của người tài đối với đất nước.
“Hiền tài là nguyên khí quốc gia.” Nguyên khí có được nhờ giáo dục mà có.Chính vì vậy các bậc tiền nhân đã chăm lo phát triển giáo dục để đào tạo đội ngũngười tài
- Cách thức sử dụng:
Ô chữ này sử dụng sau “Bài 20.Xây dựng và phát triển văn hóa dân tộc từ
thế kỷ X đến thế kỷ XV” Giáo viên có thể linh hoạt tổ chức theo cách thức chia đội
hoặc cá nhân và cho điểm theo từng câu
2.3.4 Ô chữ thứ tư:
Đây là ô chữ với chủ đề văn hóa dân tộc Gồm 13 ô hàng ngang, từ khóahàng dọc của ô chữ là: “AN NAM TỨ ĐẠI KHÍ”
Trang 14Câu hỏi cho từ hàng ngang như sau:
1 Hàng ngang số 1: là ô chữ gồm 6 ký tự Trung Quốc thường gọi nước ta là gì ?(AN NAM)
4 Hàng ngang số 4: là ô chữ gồm 7 ký tự Nhà Trần có nguồn gốc từ tỉnh nào?
(NAM ĐỊNH) ) Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ A.
Trang 155 Hàng ngang số 5: là ô chữ gồm 8 ký tự Nguyễn Trãi muốn đề cập đến kẻ thù
nào của dân tộc trong câu: Nướng dân đen trên ngọn lửa hung tàn Vùi con đỏ
dưới gầm tai họa?(GIẶC MINH)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ M.
6 Hàng ngang số 6: là ô chữ gồm 11 ký tự Tên một phủ, vốn là nơi phát tích củanhà Trần? (THIÊN TRƯỜNG)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ T
7 Hàng ngang số 7: là ô chữ gồm 6 ký tự Đây là ngôi làng phát tích của nhà
Trần, sau được đổi thành phủ Thiên Trường (TỨC MẶC)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ Ứ.
8 Hàng ngang số 8: là ô chữ gồm 13 ký tự Tên gọi một quốc bảo thời Lý Trần có
nghĩa là ruộng rùa?(CHUÔNG QUY ĐIỀN)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ I
11 Hàng ngang số 11: là ô chữ gồm 9 ký tự Tên nhà sư đã cho đúc tượng chùa
Quỳnh Lâm? (MINH KHÔNG)
Trang 16Câu hỏi gợi ý cho từ khóa hàng dọc: Đây là cụm từ để chỉ những quốc bảocủa nước ta trong thời kỳ Lý –Trần.? (AN NAM TỨ ĐẠI KHÍ)
Giải thích: An Nam tứ đại khí là cụm từ để chỉ bốn quốc bảo của nước ta
trong thời Lý- Trần gồm: Tháp Báo Thiên (ở Thăng Long); chuông Quy Điền bằngđồng (thuộc chùa Diên Hựu - Thăng Long); tượng chùa Quỳnh Lâm bằng đồng(thuộc chùa Quỳnh Lâm, Đông Triều, Quảng Ninh) và vạc Phổ Minh bằng đồng (ởchùa Phổ Minh, Thiên Trường, Nam Định)
Những quốc bảo này hiện không còn do bị giặc Minh tàn phá để lấy đồngđúc vũ khí
Cách thức sử dụng: Ô chữ này chỉ giành cho đối tượng học sinh khá giỏi, sử dụng trong tiết bài tập sau “Bài 28 Truyền thống yêu nước của dân tộc Việt Nam”
hoặc trong hoạt động ngoại khóa Giáo viên cần cho học sinh tìm hiểu thêm về vănhóa Việt Nam thời Lý Trần để chuẩn bị
Câu hỏi cho các ô hàng ngang như sau:
1.Hàng ngang số 1: là ô chữ gồm 8 ký tự Vị vua sáng lập ra triều Lý ? (LÝ THÁI
TỔ) Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ T
Trang 172.Hàng ngang số 2: là ô chữ gồm 5 ký tự Đinh Bộ Lĩnh định đô ở đâu? (HOA
LƯ) Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ H
3 Hàng ngang số 3: là ô chữ gồm 10 ký tự Công trình được coi là biểu tượng
nghìn năm văn hiến của thủ đô? (KHUÊ VĂN CÁC) Hoặc có thể sử dụng hìnhảnh Khuê Văn Các để hỏi tên gọi của công trình này?
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ Ă.
4. Hàng ngang số 4: là ô chữ gồm 7 ký tự Tên gọi khác của chùa Một Cột?
(DIÊN HỰU) Có thể sử dụng kết hợp hình ảnh chùa Một Cột để kết hợp với câu hỏi Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ N
5 Hàng ngang số 5: là ô chữ gồm 11 ký tự Trường Đại học đầu tiên của nước ta đặt ở thủ đô? (QUỐC TỬ GIÁM)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ G
6 Hàng ngang số 6: là ô chữ gồm 9 ký tự Tên của Lý Thái Tổ là gì? (LÝ CÔNG UẨN) Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ L
7 Hàng ngang số 7: là ô chữ gồm 8 ký tự? Tên một cây cầu nổi tiếng ở thủ đô?
(LONG BIÊN) Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ O
8 Hàng ngang số 8: là ô chữ gồm 6 ký tự Tên gọi mà nhân dân thường nói về
thủ đô? (KINH KỲ)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ N
9 Hàng ngang số 9: là ô chữ gồm 10 ký tự Lý Thái Tổ dời đô từ Hoa Lư đến Đại
La và đặt tên kinh đô mới có ý nghĩa là gì? (RỒNG BAY LÊN)
Ký tự nằm trong từ khóa hàng dọc là chữ G
Câu hỏi cho từ hàng dọc: Năm 1009, Nhà Lý thành lập, năm 1010 Lý Thái
Tổ dời đô từ Hoa Lư ra Đại La và đổi tên thành? (THĂNG LONG)
Cách sử dụng: Ô chữ này có thể sử dụng trong tiết bài tập Theo điều chỉnh
chương trình môn học Lịch sử trong nhà trường THPT Thạch Thành 4 thì sau “Bài
28 Truyền thống yêu nước Việt Nam thời phong kiến” là tiết bài tập nhằm củng cố,
ôn tập nội dung phần Lịch sử Việt Nam
