Rèn luyện kĩ năng tích hợp nội dung phần đọc hiểu và viết đoạn văn nghị luận xã hội 200 chữ trên cùng một văn bản trong đề thi THPT q

Có thể nói đây là sự đổi mới tích cực trong cách ra đề môn Ngữ văn, tập trung kiểm tra đánh giá năng lực học sinh thông qua việc tích hợp kiến thức đọc hiểu và viết đoạn văn nghị luận xã

A ĐẶT VẤN ĐỀ

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

Giáo dục là “Quốc sách hàng đầu”, xác định được nhiệm vụ quan trọng đónên trong những năm qua, Bộ giáo dục và đào tạo liên tục có những bước đổimới theo hướng “căn bản toàn diện” nhằm đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóahiện đaị hóa đất nước, đáp ứng nhu cầu hội nhập quốc tế hiện nay Với mục tiêunâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, Bộ giáo dục và đào tạo không ngừngđưa ra những giải pháp mới nhằm khắc phục những tồn tại, đồng thờì phát huynăng lực và vai trò chủ động sáng tạo của người học

Để áp ứng kịp thời yêu cầu đổi mới và nâng cao chất lượng giáo dục toàndiện, trong những năm gần đây Bộ giáo dục và đào tạo thường xuyên thực hiệnviệc đổi mới trong kiểm tra, đánh giá chất lượng học tập môn Ngữ Văn thôngqua kì thi THPT Quốc gia, thực hiện theo hướng đánh giá năng lực của học sinh

ở những mức độ phù hợp Cụ thể đề thi hiện nay tập trung vào các kĩ năng quantrọng: Kỹ năng đọc hiểu văn bản, kỹ năng viết văn bản, đồng thời tích hợp kiếnthức phần đọc hiểu và nghị luận xã hội trong cùng một văn bản

Năm học 2016 - 2017 Bộ giáo dục và đào tạo đã gửi văn bản đến các Sởgiáo dục, các trường THPT trong cả nước về việc hướng dẫn ôn thi THTP Quốcgia theo cấu trúc đề mới nhất Có thể nói đây là sự đổi mới tích cực trong cách

ra đề môn Ngữ văn, tập trung kiểm tra đánh giá năng lực học sinh thông qua

việc tích hợp kiến thức đọc hiểu và viết đoạn văn nghị luận xã hội 200 chữ trên cùng một văn bản, giúp các em nâng cao kĩ năng vận dụng tổng hợp kiến

thức và phát triển năng lực, tự cảm nhận về một văn bản bất kì Sự tích hợp nàygiúp học sinh tập trung vào một nội dung trên cùng một văn bản, vừa đảm bảothời gian một cách phù hợp để có thể khai thác sâu luận đề chính theo hướngvận dụng cao

Như vậy có thể thấy, bên cạnh việc ôn tập rèn kĩ năng viết bài tự luận, việc

ôn tập rèn kĩ năng làm bài tích hợp đọc hiểu và nghị luận xã hội là điều cần thiếtđối với học sinh, đáp ứng yêu cầu theo cấu trúc đề thi THPT Quốc gia mới nhấthiện nay, giúp các em đạt kết quả cao trong quá trình làm bài

2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU.

Lựa chọn đề tài này tôi mong muốn góp phần nâng cao chất lượng bộ môn

và quá trình rèn kĩ năng làm bài tích hợp hai nội dung: Đọc hiểu và nghị luận xãhội trên cùng một văn bản cho giáo viên và học sinh THPT nói chung, đặc biệt

là học sinh lớp 12 đang chuẩn bị bước vào kỳ thi THPH Quốc gia Vì thế,nghiên cứu và thực hiện đề tài này tôi đã hướng tới các mục đích sau:

- Nắm vững kiến thức lý thuyết liên quan đến nội dung đọc hiểu và viếtđoạn văn nghị luận xã hội 200 chữ

- Nhận diện, phân loại các câu hỏi theo mức độ, phạm vi kiến thức mà đềbài yêu cầu

- Hiểu được phương pháp, cách thức làm dạng bài đọc hiểu tích hợp viếtđoạn văn nghị luận xã hội để đạt kết qủa cao.

- Luyện một số đề tích hợp hai nội dung đọc hiểu và nghị luận xã hội để rèn

3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:

- Học sinh THPT nói chung, và học sinh lớp 12 chuẩn bị thi THPT Quốcgia môn Ngữ văn

- Dạng đề đọc hiểu tích hợp nghị luận xã hội theo cấu trúc đề mới nhất

- Trong năm học 2016 – 2017, bám sát vào cấu trúc đề thi THPT Quốc giamới nhất môn Ngữ văn Tôi đã thực nghiệm đề tài này ở các lớp 12A1, 12A2,10C2, 10C9 Trường THPT Lam Kinh

4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:

Sáng kiến kinh nghiệm được vận dụng các phương pháp sau:

4.1 Nghiên cứu lí thuyết.

Bước đầu dạy cho học sinh những đơn vị kiến thức lí thuyết cơ bản: Líthuyết đọc hiểu, lí thuyết về đoạn văn Qua đó giúp học sinh tìm hiểu cách thứcviết đoạn văn từ nội dung, chủ đề phần đọc hiểu, từ đó hình thành kĩ năng viếtđược một đoạn văn hoàn chỉnh, đúng chủ đề, nội dung, đảm bảo về hình thứctheo yêu cầu

4.2 Phương pháp thực nghiệm.

Đây là bước học sinh được trải nghiệm thực hành, rèn kĩ năng làm bài phầnđọc hiểu tích hợp viết đoạn văn nghị luận xã hội 200 chữ, với phương pháp nàygiúp các em vận dụng kiến thức lí thuyết được học để làm bài, phát huy năng lực

tư duy trong hoạt động thực tiễn

4.3 Các phương pháp khác:

- Phương pháp thống kê

- Phương pháp so sánh, đối chiếu

5 NHỮNG ĐIỂM MỚI CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

Điểm mới trong đề tài sáng kiến kinh nghiệm: “Rèn luyện kĩ năng tích hợp nội dung phần đọc hiểu và viết đoạn văn nghị luận xã hội 200 chữ trên cùng một văn bản trong đề thi THPT Quốc gia” là: Bám sát vào những điểm

mới trong cấu trúc đề thi môn Ngữ văn năm 2017 của Bộ giáo dục và đào tạo,

gian làm bài, số lượng câu hỏi, tổng điểm cho từng phần Từ đó giáo viên cầnđịnh hướng, lựa chọn phương pháp, rèn kĩ năng cho học sinh nhận biết đượcphạm vi mức độ kiến thức, phân chia thời gian để làm bài thi hợp lí để đạt kếtquả tốt nhất

Trước đây phần nghị luận xã hội trong đề thi môn Ngữ văn yêu cầu họcsinh viết thành một bài hoàn chỉnh khoảng 600 chữ dựa trên một đơn vị kiếnthức độc lập Năm 2017 phần nghị luận xã hội trong cấu trúc đề thi đã thay đổi,yêu cầu viết một đoạn văn 200 chữ dựa trên ngữ liệu phần đọc hiểu Như vậy,nội dung phần đọc hiểu và viết đoạn văn nghị luận xã hội có mối quan hệ hữu

cơ, liên quan mật thiết với nhau.Vì vậy, đề tài tập trung vào việc rèn kĩ năng chohọc sinh làm bài phần đọc hiểu tích hợp viết đoạn văn nghị luận xã hội ngắn 200chữ trên cùng một văn bản

nhau trong cùng một kế hoạch dạy học” [2]

Từ những quan niệm trên ta thấy, dạy học tích hợp, là phương pháp, đồngthời là nguyên tắc cuả bộ môn Ngữ văn ở chương trình phổ thông Đây là hìnhthức dạy học có tính ưu việt, khơi gợi niềm say mê trong quá trình tiếp nhận trithức của học sinh qua bài học Học sinh không chỉ được chiếm lĩnh tri thức, có

kĩ năng đọc hiểu các dạng văn bản thuộc các thể loại khác nhau, mà còn có kĩnăng tích hợp kiến thức từ nhiều nội dung khác nhau trên cùng một văn bản.Tích hợp là vận dụng tổng hợp kiến thức liên quan để chiếm lĩnh tri thứcmới, tùy vào từng kiểu bài để giáo viên có thể lựa chọn phương pháp phù hợp,mục đích cuối cùng là giúp học sinh biết vận dụng kiến kiến thức đã học đểchiếm lĩnh cái mới một cách dễ dàng, hiệu quả và hứng thú Do đó, rèn kĩ năngtích hợp kiến thức đọc hiểu và nghị luận xã hội trên cùng một văn bản trong quátrình làm bài thi THPT Quốc gia là yêu cầu cần thiết

Như ta đã biết, đối với phân môn làm văn, mục tiêu dạy học không chỉdừng lại ở việc cung cấp tri thức mà còn hướng đến hình thành kĩ năng cho họcsinh, có nhiều kĩ năng cần thiết và một trong những kĩ năng quan trọng nhất đó

là kĩ năng thực hành thông qua các dạng đề bài Học sinh phải biết xác địnhđúng trọng tâm yêu cầu, thực hiện đầy đủ các thao tác cần thiết, và phải có trithức sâu rộng để áp dụng làm bài Đặc biệt với nội dung tích hợp mới nhất trongcấu trúc đề thi THPT Quốc gia hiện nay, đòi hỏi học sinh phải sớm thay đổicách học một cách phù hợp

Tích hợp phần đọc hiểu và nghị luận xã hội trong đề thi THPT Quốc gia làđiểm mới, phát huy khả năng tổng hợp kiến thức và sự sáng tạo của học sinh, từ

đó đánh giá đúng năng lực của người học, văn bản đọc hiểu và vấn đề nghị luận

xã hội cần bàn luận không nằm trong sách giáo khoa, nên học sinh không cầnhọc thuộc mà vẫn có thể vận dụng kiến thức và kĩ năng đã học để áp dụng làmbài Vì thế khi làm dạng bài tích hợp này học sinh cần có thái độ tích cực, chủđộng Đây là năng lực cần thiết để thâm nhập vào văn bản, từ đó khám phá,chinh phục nội dung đạt hiệu quả ở mức độ cao nhất

2 THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ.

Thực hiện đổi mới kiểm tra đánh giá chất lượng môn ngữ văn, cấu trúc đềthi THPT Quốc gia năm 2017 đã có những bổ sung, điều chỉnh về hình thứccũng như nội dung và thời gian làm bài, tổng điểm qua từng phần Đặc biệt,

điểm mới nhất là tích hợp nội dung phần đọc hiểu và viết đoạn văn nghị luận

xã hội 200 chữ trên cùng một văn bản.

Nếu như năm học 2015 – 2016 cấu trúc đề thi THPT Quốc gia môn Ngữvăn được chia thành ba phần tương đương với ba đơn vị kiến thức độc lập (đọchiểu, nghị luận xã hội, nghị luận văn học), phần đọc hiểu trong đề thi chiếm 3/10

số điểm, với hai văn bản tương đương với 8 câu hỏi nhỏ Phần nghị luận xã hộitách riêng, độc lập về kiến thức Đến năm học 2016 - 2017 đề thi THPT Quốcgia môn Ngữ văn giảm 1/3 thời gian (từ 180 phút xuống còn 120 phút), tổng sốcâu hỏi trong đề cũng giảm từ 10 câu xuống còn 6 câu Phần đọc hiểu vẫn giữnguyên mức 3.0 điểm, nhưng số văn bản đã giảm xuống (từ hai văn bản xuốngcòn một văn bản), lượng câu hỏi cũng giảm từ 8 câu xuống còn 4 câu, trong đó3/4 câu hỏi phần đọc hiểu theo hướng mở Phần nghị luận xã hội điểm số giảm

từ 3.0 điểm xuống còn 2.0 điểm, phần này trước đây yêu cầu viết 600 chữ nhưng

ở đề thi năm 2017 điều chỉnh viết đọan văn ngắn 200 chữ [3].

Với sự thay đổi rõ nét trong cấu trúc đề thi THPT Quốc gia môn Ngữ vănnăm 2017, đòi hỏi giáo viên cần phải định hướng kịp thời, giúp các em nắmvững kiến thức cơ bản và trọng tâm để làm tốt những câu hỏi theo hướng mở,đặc biệt kĩ năng tích hợp hai nội dung đọc hiểu và viết đoạn văn nghị luận xã hội

200 chữ trên cùng một văn bản

Phần tích hợp hai nội dung đọc hiểu và viết đoạn văn nghị luận xã hội trêncùng một văn bản là phần bắt buộc trong đề thi THPT Quốc gia môn Ngữ vănnăm 2017, chiếm tỉ lệ 50% số điểm của bài thi, vì vậy nó có vị trí rất quan trọng,quyết định điểm cao hay thấp của toàn bài, việc rèn luyện kĩ năng làm dạng bàinày càng trở nên cấp thiết, nhằm nâng cao chất lượng giáo dục cũng như hiệuquả thiết thực trong việc xét tuyển vào các trường Cao đảng, Đại học của cácem

Dạng đề tích hợp hai đơn vị kiến thức trong một văn bản là vấn đề khá mới

mẻ được đưa vào cấu trúc đề thi THPT Quốc gia môn Ngữ văn năm 2017, nên

này cũng chưa có nhiều tài liệu viết chuyên sâu để tham khảo, chính vì thế màđại đa số học sinh tỏ ra lúng túng khi làm bài, điều đó ảnh hưởng đến chất lượngkết quả bài thi cuả các em.

Thực tế hiện nay, dạng đề tích hợp kiến thức đọc hiểu và viết đoạn vănnghị luận xã hội 200 chữ của môn Ngữ văn được các em học sinh THPT nóichung và học sinh lớp 12 nói riêng đặc biệt quan tâm, mong muốn được thầy côcủng cố, hướng dẫn để chuẩn bị cho bài thi THPT Quốc gia Mặt khác, kĩ nănglàm dạng bài này cũng góp phần tích lũy kinh nghiệm cho giáo viên ôn thiTHPT Quốc gia môn Ngữ văn

Xuất phát từ thực tiễn giảng dạy cũng như vai trò, trách nhiệm của giáoviên tâm huyết với nghề, nhiều năm phụ trách ôn thi cho học sinh lớp 12 Tôi

mong rằng đề tài “Rèn luyện kĩ năng tích hợp nội dung phần đọc hiểu và viết đoạn văn nghị luận xã hội 200 chữ trên cùng một văn bản trong đề thi

THPT Quốc gia” sẽ góp phần tháo gỡ những khó khăn, lúng túng của học sinh

khi làm bài, mặt khác đáp ứng kịp thời nhu cầu đổi mới trong kiểm tra, đánh giánăng lực học sinh hiện nay, đồng thời nâng cao chất lượng bộ môn

3 ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP:

Cấu trúc đề thi THPT Quốc gia môn Ngữ văn năm 2017 có dạng câu hỏiđọc hiểu tích hợp nghị luận xã hội ngắn (Viết đoạn văn 200 chữ) xuất hiệnphong phú, đa dạng nhưng trong chương trình sách giáo khoa Ngữ văn lớp 12lại không có một kiểu bài dạy riêng để hướng dẫn cho giáo viên cũng như họcsinh nắm được phương pháp làm dạng đề này một cách hiệu quả nhất Chính vìvậy mà nhiều học sinh tỏ ra lúng túng, băn khoăn khi làm bài

Đứng trước thực trang đó, bằng kinh nghiệm cuả bản thân đang trực tiếpgiảng dạy, ôn thi, cũng như trao đổi kinh nghiệm với đồng nghiệp, tôi đề xuấtmột số phương pháp hướng dẫn học sinh làm bài dạng đọc hiểu tích hợp viếtđoạn văn nghị luận xã hội 200 chữ trong cấu trúc đề thi THPT Quốc gia, vớimong muốn góp phần rèn luyện cho học sinh kĩ năng làm bài dạng tích hợp này

để đạt được kết quả cao nhất

3.1 Bước 1: Trước hết cần hệ thống hóa kiến thức lí thuyết.

Để giúp học sinh hình thành kĩ năng làm dạng bài đọc hiểu tích hợp viếtđoạn văn ngị luận xã hội 200 chữ, giáo viên cần giúp các em ôn tập, củng cố lại

hệ thống những kiến thức cơ bản đóng vai trò làm nền tảng bao gồm: Lí thuyếtđọc hiểu và lí thuyết đoạn văn

3.1.1 Về lí thuyết đọc hiểu: Giáo viên hướng dẫn học sinh ôn luyện lí

thuyết đọc hiểu thông qua việc cung cấp tài liệu và hướng dẫn cho cac em nắmđược những dạng kiến thức cơ bản như sau:

3.1.1.1 Nhận diện các phong cách ngôn ngữ.

Sau khi cung cấp kiến thức về các loại phong cách ngôn ngữ, giáo viên cần nhấn mạnh lại đặc điểm nhận diện của các loại phong cách để học sinh

dễ phân biệt khi xác định phong cách đó trong một văn bản [4]

3.1.1.2 Các phương thức biểu đạt.

Ở phần lý thuyết về phương thức biểu đạt giáo viên cung cấp cho học sinhkiến thức lý thuyết về 6 phương thức thường xuất hiện trong văn bản Chú ý đếncác đặc điểm để nhận diện các phương thức

Lưu ý cho học sinh: trong một văn bản thường xuất hiện nhiều phương thức như tự sự

và miêu tả, thuyết minh và biểu cảm… song sẽ có một phương phương thức nổi bật Giáo viên kẻ bảng lý thuyết để học sinh dễ so sánh, nhận diện tiếp thu kiến thức.

Phương

thức

Tự sự Trình bày các sự việc (sự kiện) có quan

hệ nhân quả dẫn đến kết quả (diễn biến

sự việc)

- Bản tin báo chí

- Bản tường thuật, tường trình

- Tác phẩm văn học nghệ thuật (truyện, tiểu thuyết)

Miêu tả

Tái hiện các tính chất, thuộc tính sựvật, hiện tượng, giúp con người cảmnhận và hiểu được chúng

- Văn tả cảnh, tả người, vật

- Đoạn văn miêu tả trong tác phẩm tự sự

Biểu cảm

Bày tỏ trực tiếp hoặc gián tiếp tìnhcảm, cảm xúc của con người trướcnhững vấn đề tự nhiên, xã hội, sự vật

- Điện mừng, thăm hỏi, chia buồn

- Tác phẩm văn học: thơ trữtình, tùy bút

Thuyết

minh

Trình bày thuộc tính, cấu tạo, nguyênnhân, kết quả có ích hoặc có hại của sựvật hiện tượng, để người đọc có tri thức

và có thái độ đúng đắn với chúng

- Thuyết minh sản phẩm

- Giới thiệu di tích, thắng cảnh, nhân vật

- Trình bày tri thức và phương pháp trong khoa học

Nghị luận

Trình bày ý kiến đánhgiá, bàn luận,trình bày tư tưởng, chủ trương quanđiểm của con người đối với tự nhiên, xãhội, qua các luận điểm, luận cứ và lậpluận thuyết phục

- Cáo, hịch, chiếu, biểu

- Xã luận, bình luận, lời kêugọi

- Sách lí luận

- Tranh luận về một vấn đề trính trị, xã hội, văn hóa

- Đơn từ

- Báo cáo

- Đề nghị

3.1.1.3 Các thao tác lập luận.

Trong một văn bản thường kết hợp nhiều thao tác lập luận, song thường

có một thao tác chính Vì thế phần này chúng ta cần cung cấp kiến thức lý thuyếtcho học sinh để các em phân biệt được các thao tác trong một văn bản Để học sinh dễ nắm bắt kiến thức, giáo viên có thể kẻ thành bảng kiến thức và sau bảng

kiến thức là bài tập minh họa [5]

lập luận

1 Giải thích Giải thích là vận dụng tri thức để hiểu vấn đề nghị luận một

cách rõ ràng và giúp người khác hiểu đúng ý của mình

2 Phân tích

Phân tích là chia tách đối tượng, sự vật hiện tượng thành nhiều

bộ phận, yếu tố nhỏ để đi sâu xem xét kĩ lưỡng nội dung và mốiliên hệ bên trong của đối tượng

3 Chứng

minh

Chứng minh là đưa ra những cứ liệu – dẫn chứng xác đáng để làm sáng tỏ một lí lẽ một ý kiến để thuyết phục người đọc ngườinghe tin tưởng vào vấn đề ( Đưa lí lẽ trước - Chọn dẫn chứng

và đưa dẫn chứng Cần thiết phải phân tích dẫn chứng để lập luận CM thuyết phục hơn Đôi khi thuyết minh trước rồi trích dẫn chứng sau.)

4 Bác bỏ

Bác bỏ là chỉ ra ý kiến sai trái của vấn đề trên cơ sở đó đưa ra nhận định đúng đắn và bảo vệ ý kiến lập trường đúng đắn của mình

5 Bình luận

Bình luận là bàn bạc đánh giá vấn đề, sự việc, hiện tượng… đúng hay sai, hay / dở; tốt / xấu, lợi / hại…; để nhận thức đối tượng, cách ứng xử phù hợp và có phương châm hành động đúng

6 So sánh

So sánh là một thao tác lập luận nhằm đối chiếu hai hay nhiều

sự vật, đối tượng hoặc là các mặt của một sự vật để chỉ ra những nét giống nhau hay khác nhau, từ đó thấy được giá trị của từng sự vật hoặc một sự vật mà mình quan tâm

Hai sự vật cùng loại có nhiều điểm giống nhau thì gọi là so sánhtương đồng, có nhiều điểm đối chọi nhau thì gọi là so sánh tương phản

em bảng kiến thức sau:

Biện pháp tu

từ

Hiệu quả nghệ thuật (Tác dụng nghệ thuật)

So sánh Giúp sự vật, sự việc được miêu tả sinh động, cụ thể tác động

đến trí tưởng tượng, gợi hình dung và cảm xúc

Ẩn dụ Cách diễn đạt mang tính hàm súc, cô đọng, giá trị biểu đạt cao,

gợi những liên tưởng ý nhị, sâu sắc

Nhân hóa Làm cho đối tượng hiện ra sinh động, gần gũi, có tâm trạng và

có hồn gần với con người

Hoán dụ Diễn tả sinh động nội dung thông báo và gợi những liên tưởng ý

Thậm xưng Tô đậm, phóng đại về đối tượng

Câu hỏi tu từ Bộc lộ, xoáy sâu cảm xúc (có thể là những băn khoăn, ý khẳng

định…)

Đảo ngữ Nhấn mạnh, gây ấn tượng sâu đậm về phần được đảo lên

Đối Tạo sự cân đối, đăng đối hài hòa

Im lặng Tạo điểm nhấn, gợi sự lắng đọng cảm xúc

Liệt kê Diễn tả cụ thể, toàn diện nhiều mặt

Phép thế Sử dụng ở câu đứng sau các từ ngữ có tác dụng thay thế các

từ ngữ đã có ở câu trước

Phép nối Sử dụng ở câu sau các từ ngữ biểu thị quan hệ (nối kết)với

câu trước

3.1.1.6 Phân biệt các thể thơ.

Để phân biệt được các thể thơ, xác định được đúng thể loại khi làm bàikiểm tra, giáo viên cần giúp học sinh hiểu luật thơ: những quy tắc về số câu, sốtiếng, cách hiệp vần, phép hài thanh, ngắt nhịp … Căn cứ vò luật thơ, người taphân chia các thể thơ Việt Nam ra thành 3 nhóm chính

Các thể thơ dân tộc: lục bát, song thất lục bát, hát nói; các thể thơ Đườngluật: ngũ ngôn, thất ngôn; các thể thơ hiện đại: năm tiếng, bảy tiếng, tám tiếng,

hỗn hợp, tự do, thơ - văn xuôi,… [6]

3.1.1.7 Xác định nội dung, chi tiết chính có liên quan đến văn bản.

Đặt nhan đề, xác định câu chủ đề: Văn bản thường là một chỉnh thể thốngnhất về nội dung, hài hòa về hình thức Khi hiểu rõ được văn bản, học sinh dễdàng tìm được nhan đề cũng như nội dung chính của văn bản

Đặt nhan đề cho văn bản chẳng khác nào người cha khai sinh ra đứa continh thần của mình Đặt nhan đề sao cho đúng, cho hay không phải là dễ Vìnhan đề phải khái quát được cao nhất nội dung tư tưởng của văn bản, phải côđọng được cái thần, cái hồn của văn bản

Học sinh chỉ có thể đặt tên được nhan đề cho văn bản khi hiểu được nghĩacủa nó Vì thế giáo viên cần hướng dẫn cho học sinh đọc văn bản để hiểu ýnghĩa của văn bản sau đó mới xác định nhan đề Nhan đề của văn bản thườngnằm ở những từ ngữ, những câu lặp đi, lặp lại nhiều lần trong văn bản

Muốn xác định được câu chủ đề của đoạn, chúng ta cần xác định xemđoạn văn đó trình bày theo cách nào Nếu là đoạn văn trình bày theo cách diễndịch thì câu chủ đề thường ở đầu đoạn

Nếu là đoạn văn trình bày theo cách quy nạp thì câu chủ đề nằm ở cuốiđoạn Còn đoạn văn trình bày theo cách móc xích hay sng hành thì câu chủ đề làcâu có tính chất khái quát nhất, khái quát toàn đoạn Câu đó có thể nằm bất cứ vịtrí nào trong đoạn văn

3.1.1.8 Xác định nội dung chính của văn bản

Muốn xác định được nội dung của văn bản giáo viên cần hướng dẫn học sinhcăn cứ vào tiêu đề của văn bản.Căn cứ vào những hình ảnh đặc sắc, câu văn, câuthơ được nhắc đến nhiều lần Đây có thể là những từ khóa chứa đựng nội dungchính của văn bản