Bài 13. Dòng điện trong kim loại tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh...
Trang 2B ản chất dòng điện trong các môi trường: kim loại, chất điện phân, chất khí, chân không, bán dẫn.
Ứ ng dụng của dòng điện trong các môi trường.
CHƯƠng 3:
DÒNG ĐIỆN TRONG CÁC
MÔI TRƯỜNG
Trang 4I-BẢN CHẤT DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI.
*Thuyết electron về tính dẫn điện của loại
Dòng điện trong kim loại
Bài 13
Trang 5Ion dương
Electron tự do Electron trong nguyên tử
Nguyên tử
Proton
Trang 8Mô hình mạng tinh thể đồng
Trang 10Trong kim loại, các nguyên tử bị mất electron hóa trị trở thành các iôn dương
NỘI DUNG BÀI HỌC
Các ion dương dao động nhiệt quanh các vị trí
cân bằng xác định, và liên kết với nhau một
cách trật tự tạo nên mạng tinh thể kim loại.
=> Hạt tải điện trong kim loại là electron
tự do Mật độ của chúng rất cao nên kim loại dẫn điện rất tốt
Trang 11
-
-
-
+ +
H ãy quan sát chuyển động của êlectron tự
do trong một đoạn dây dẫn kim loại khi
chưa có điện trường ngoài.?
Trang 12K hi có điện trường ngoài các êlectron tự do trong
kim loại chuyển động như thế nào?
E
Trang 13NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại
1 Thuyết electron về
tính dẫn điện của kim
trường ngoài trường ngoài Có điện
Chuyển động của các electron tự do Nhận xét
Chuyển động hỗn loạn
không ngừng
Có hướng
Có dòng điện
Không có dòng điện
Bản chất dòng điện trong kim loại là gì?
Trang 14NỘI DUNG BÀI HỌC
trong kim loại
Dòng điện trong kim loại là dòng chuyển dời có hướng của các electron tự do dưới tác dụng của điện trường
E
Trang 15*Điện trở của kim loại
+ +
-E
Trang 16Nguyên nhân gây ra điện trở : là sự “va chạm” của các
electron tự do (trong quá trình chuyển động có hướng) với các ion dương nằm mất trật tự trong mạng tinh thể kim loại.
Các loại mất trật tự mạng tinh thể thường gặp
+ Chuyển động nhiệt (dao động nhiệt) của các ion + Sự méo mạng tinh thể do biến dạng cơ học
+Các nguyên tử lạ lẫn trong kim loại
Trang 17NỘI DUNG BÀI HỌC
Trang 18+
E
+ +
+ +
+
+ +
+ +
+ +
+ +
+
+ +
+ +
+ +
E
+ +
+ +
+
+ +
+ +
+ +
+ +
+
+ +
+ +
Trang 19Khi nhiệt độ tăng, điện trở suất của kim loại tăng.
ρ=ρ0[1+α(t-t0)]
α : hệ số nhiệt điện trở (K-1) phụ thuộc vào nhiệt độ, độ sạch và chế độ gia công của vật liệu đó
ρ0 : điện trở suất của kim loại ở t00C
ρ : điện trở suất của kim loại ở t 0C Trong đó:
Sự biến thiên điện trở suất của đồng theo nhiệt độ
NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại
II Sự phụ thuộc của
điện trở suất của
kim loại theo nhiệt độ
( ) Ω m
( ) Ω m
( ) Ω m
Trang 20NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại
II Sự phụ thuộc của
điện trở suất của
kim loại theo nhiệt độ
Kim loại
Bạc
Bạch kim
Đồng Nhôm Sắt Silic Vonfram
Bảng điện trở suất và hệ số nhiệt điện trở
của một số kim loại ở 200 C
Trang 21NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại
II Sự phụ thuộc của
điện trở suất của
kim loại theo nhiệt độ
Khi nhiệt độ giảm thì điện trở suất của kim loại thay đổi như thế
nào?
Trang 22NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại
II Sự phụ thuộc của
điện trở suất của
kim loại theo nhiệt độ
III Điện trở của kim
loại ở nhiệt độ thấp và
hiện tượng siêu dẫn
Hãy quan sát đồ thị thu được về sự phụ thuộc của điện trở của cột thuỷ ngân vào nhiệt độ, sau đó nêu nhận xét sự thay đổi điện trở của cột thuỷ ngân ở lân cận nhiệt độ
4 K ?
- Khi nhiệt độ càng giảm, điện trở suất của kim loại cũng giảm liên tục.
Trang 23R( )Ω
T( K )
4 2
8K
6 K
Tem p
Điện trở của một cột thủy ngân phụ thuộc vào nhiệt độ
Trang 24NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại
II Sự phụ thuộc của
điện trở suất của
kim loại theo nhiệt độ
III Điện trở của kim
loại ở nhiệt độ thấp và
hiện tượng siêu dẫn
- Khi nhiệt độ giảm xuống thấp (gần 0 K) (gần 0 K)
điện trở của kim loại đột ngột giảm mạnh.
Nhiều tính chất khác như từ tính và nhiệt dung cũng thay đổi đột ngột ở nhiệt độ này.
Ta nói rằng các vật liệu ấy đã chuyển sang trạng thái siêu dẫn.
- Khi nhiệt độ thấp hơn một nhiệt độ tới hạn Tcthì điện trở của một số kim loại và một số chất giảm xuống bằng 0.
Thế nào là hiện tượng siêu dẫn?
Trang 25NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại
II Sự phụ thuộc của
điện trở suất của
kim loại theo nhiệt độ
III Điện trở của kim
loại ở nhiệt độ thấp và
hiện tượng siêu dẫn
Hiện tượng siêu dẫn là hiện tượng điện trở suất của một số vật liệu giảm đột ngột xuống bằng 0 khi nhiệt độ của vật liệu giảm xuống thấp hơn một giá trị Tc nhất định, gọi là nhiệt độ tới hạn
Tên vật liệu Tc(K)Nhôm
Thủy ngânChì
ThiếcKẽmHgBa2Ca2Cu3O8
1,194,157,193,720,85134
Nhiệt độ tới hạn của một số chất siêu dẫn
Giá trị Tcphụ thuộc vào bản chất vật liệu.
Trang 26Dây siêu dẫn nhiệt độ cao thế hệ 2 (2G) có chiều rộng 4cm (công ty American
Superconductor sản xuất)
Ứng dụng thành công lớn nhất hiện nay của chất siêu dẫn là trong lĩnh vực giao thông, cụ thể là các con tàu
có thể “lướt” trên đệm từ trường Vào tháng 12 năm
2003, tàu Yamanashi MLX01 đã được thử nghiệm với vận tốc 581km/giờ
Trang 27Nam châm siêu dẫn lớn nhất thế giới
Trang 28NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại
II Sự phụ thuộc của
điện trở suất của
kim loại theo nhiệt độ
III Điện trở của kim
loại ở nhiệt độ thấp và
hiện tượng siêu dẫn
Các bạn đã biết, muốn có dòng điện phải có một hiệu điện thế đặt vào hai đầu vật dẫn Mà muốn có hiệu điện thế cần phải có một nguồn điện để tạo ra hiệu điện thế
đó
Vậy, có cách nào tạo ra hai đầu mạch kín một hiệu điện thế mà không cần đến một nguồn điện
hay không?
Trang 29Khi t1= t2 Kim không lệch.
Khi t1 ≠ t2 → kim bị lệch.
xét thí nghiệm sau:
Trang 30NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại
II Sự phụ thuộc của
điện trở suất của
kim loại theo nhiệt độ
III Điện trở của kim
loại ở nhiệt độ thấp và
hiện tượng siêu dẫn
IV Hiện tượng
Trang 31α T2: hệ số nhiệt điện động (V/K) : nhiệt độ ở đầu có nhiệt độ thấp hơn (K)
NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại.
II Sự phụ thuộc của
điện trở suất của
kim loại theo nhiệt độ
III Điện trở của kim
loại ở nhiệt độ thấp và
hiện tượng siêu dẫn
IV Hiện tượng
nhiệt điện Cặp kim loại αT ( V/K)
Bảng một số cặp nhiệt điện thường dùng
µ
Trang 32* Ứng dụng:.
- Nhiệt kế nhiệt điện
- Pin nhiệt điện
NỘI DUNG BÀI HỌC
I Bản chất của dòng
điện trong kim loại
II Sự phụ thuộc của
điện trở suất của
kim loại theo nhiệt độ
III Điện trở của kim
loại ở nhiệt độ thấp và
hiện tượng siêu dẫn
IV Hiện tượng
nhiệt điện
Trang 33Cặp nhiệt điện ứng dụng trong nhiệt kế
điện tử
Trang 34KIẾN THỨC CẦN NHỚ
Hạt tải điện trong kim loại là các electron tự do
Dòng điện trong kim loại là dòng chuyển dời có hướng của các electron tự do dưới tác dụng của điện trường.
Chuyển động nhiệt của mạng tinh thể làm cản trở chuyển động của các electron tự do làm xuất hiện điện trở kim loại và tác dụng nhiệt Điện trở suất của kim loại ρ=ρ0[1+α(t-t0)]
Vật liệu siêu dẫn có điện trở suất đột ngột giảm đến 0 khi ở
nhiệt độ nhỏ hơn (hoặc bằng) nhiệt độ tới hạn TC .
Cặp nhiệt điện là hai dây dẫn kim loại khác bản chất, hai đầu hàn vào nhau Khi nhiệt độ hai mối hàn khác nhau, trong mạch có suất điện động nhiệt điện ξ = αT (T1 –T2) , αT là hệ số nhiệt điện động.
Trang 35Câu 1: Hạt tải điện cơ bản trong kim loại là
Trang 36Câu 2: Khi nhiệt độ của dây kim loại tăng, điện trở của nó sẽ
Trang 37Câu 3: Hiện tượng siêu dẫn là hiện tượng
A Điện trở của vật dẫn giảm xuống giá trị rất nhỏ khi nhiệt độ giảm xuống thấp.
C Điện trở của vật dẫn giảm xuống rất nhỏ khi nhiệt độ của nó đạt giá trị đủ cao.
B Điện trở của vật dẫn giảm xuống bằng không khi nhiệt độ của nó nhỏ hơn giá trị nhiệt độ tới hạn.
D Điện trở của vật dẫn bằng không khi nhiệt độ bằng 0(K).
CỦNG CỐ
Trang 38Câu 4: Suất nhiệt điện động của một cặp nhiệt điện phụ
thuộc vào
A nhiệt độ thấp hơn ở một trong hai đầu cặp.
B nhiệt độ cao hơn ở một trong hai đầu cặp.
C hiệu nhiệt độ hai đầu cặp.
D bản chất của chỉ một trong hai kim loại cấu tạo nên cặp.
CỦNG CỐ
Trang 39m
Ω
câu 5 ở 200C điện trở suất của bạc là 1,62.10
-8 Biết hệ số nhiệt điện trở của bạc là 4,1.10-3 K-1
ở 330K thì điện trở suất của bạc là