Nhận thức được ý nghĩa và tầm quan đó Trung ương Đảng đã triển khai, tổ chức và thực hiện cuộc vận động “ Học tập và làm theo tấm gương đạođức Hồ Chí Minh” trong toàn Đảng, toàn dân và t
Trang 1SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Tên đề tài :
LỒNG GHÉP TƯ TƯỞNG, ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH
VÀ BIỂN ĐẢO VÀO MÔN LỊCH SỬ 9
Phần thứ nhất ĐẶT VẤN ĐỀ
I BỐI CẢNH CỦA ĐỀ TÀI:
Chủ tịch Hồ Chí Minh người con ưu tú của dân tộc, là danh nhân vănhóa của thế giới Người để lại cho dân tộc ta một tư tưởng cách mạng, mộtnhân cách đạo đức cao cả Người đã làm “rạng rỡ non sông ta, đất nước ta”.Suốt cuộc đời hi sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp.Hiện nay, chúng ta đang sống trong hòa bình và toàn Đảng, toàn dân đẩymạnh sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đổi mới đất nước thì bàihọc từ Bác ý thức luôn bảo vệ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ có ý nghĩa rấtlớn Nhận thức được ý nghĩa và tầm quan đó Trung ương Đảng đã triển khai,
tổ chức và thực hiện cuộc vận động “ Học tập và làm theo tấm gương đạođức Hồ Chí Minh” trong toàn Đảng, toàn dân và toàn quân, trong mọi ngành,mọi giới, tạo ra một sự chuyển biến mạnh mẽ, sâu rộng về ý thức tu dưỡngrèn luyện và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh trong toàn xã hội, đặcbiệt trong cán bộ, Đảng viên, công chức, viên chức, đoàn viên, thanh niên vàhọc sinh
Thực hiện chủ trương của Đảng và của ngành, Trường trung học cơ sở
Lê Trì cũng triển khai việc thực hiện cuộc vận động “Học tập và làm theotấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” đến toàn thể cán bộ giáo viên và học sinhtrong nhà trường, đã tạo ra ảnh hưởng nhất định đến nhận thức của Cán bộ,giáo viên, nhân viên và học sinh Bên cạnh đó nhà trường còn tổ chức chuyên
đề về chủ quyền biển đảo thông qua các buổi sinh hoạt dưới cờ, các buổi họpchi bộ, họp hội đồng trường Tuy nhiên, để việc giáo dục đạo đức học sinhđược duy trì thường xuyên cũng như để cuộc vận động “ Học tập và làm theotấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” và ý thức bảo vệ chủ quyền biển đảo ngàycàng có chiều sâu, trong nhà trường cần phải coi trọng việc giáo dục đạo đức,lối sống cho học sinh Ngoài việc phối kết hợp nhiều biện pháp để nâng caochất lượng giáo dục đạo đức học sinh thì trong công tác giảng dạy nói chung,
bộ môn Lịch sử nói riêng cũng đóng một vai trò rất quan trọng
Hiện nay, tình hình tranh chấp về chủ quyền của một số nước trên biểnĐông ngày càng gia tăng và diễn biến ngày càng phức tạp, trong đó có ViệtNam Vấn đề về chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa vàTrường Sa là vận mệnh và tương lai của đất nước Lợi dụng về vấn đề đó, cácthế lực thù địch trong và ngoài nước đã tiến hành xuyên tạc, kích động nhằm
Trường THCS Lê Trì Cao Minh Thường1
Trang 2chống đối cách mạng nước ta, làm mất ổn định an ninh chính trị, trật tự antoàn xã hội.
Nhận thức được tầm quan trọng của tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh
và vấn đề bảo vệ chủ quyền biển đảo của quốc gia nên bản thân là một giáoviên giảng dạy môn Lịch sử, tôi đã mạnh dạn lồng ghép tư tưởng, đạo đức HồChí Minh và biển đảo trong giảng dạy lịch sử Việt Nam lớp 9 Trong bài viếtnày tôi xin giới thiệu một số kinh nghiệm của bản thân trong trong quá trìnhgiảng dạy của mình là làm thế nào thực hiện tốt việc lồng ghép những tấmgương đạo đức Hồ Chí Minh và tình hình biển Đông vào trong các dạy cụ thểcủa lịch sử Việt Nam lớp 9 một cách linh hoạt nhằm nâng cao chất lượng dạy
và học góp phần đưa nhà trường phát triển một cách bền vững
II LÝ DO VÀ PH Ạ M VI NGHIÊN C Ứ U :
Hiện nay, vấn đề giáo dục đạo đức cho học sinh trong nhà trường đangđứng trước một thách thức không nhỏ Ảnh hưởng tác động của phim, ảnh,lối sống hưởng thụ, các trò chơi điện tử mang nặng lối sống bạo lực,…
Thời gian qua, tình hình tranh chấp ngày càng gia tăng và diễn biếnngày càng phức tạp giữa Trung Quốc với một số nước trên biển Đông, trong
đó có Việt Nam Vấn đề về chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảoHoàng Sa và Trường Sa đều nhận được sự quan tâm của mọi người trong đó
có học sinh, những chủ nhân tương lai của đất nước Đây là lực lượng đôngđảo và có vai trò to lớn trong đời sống xã hội; là bộ phận năng động, nhạybén, có khả năng thích nghi cái mới nhanh, nhiệt tình, xông xáo; nhưng vốnsống và kinh nghiệm ít, kiến thức và bản lĩnh chính trị có hạn, mức độ kiềmchế và năng lực đề kháng trước những cám dỗ còn thấp, dễ bị lôi kéo bởinhững nguồn thông tin sai lệch
Chính vì vậy, bài dạy lịch sử Việt Nam cần phải “lồng ghép giáo dục
tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh” và “lồng ghép biển đảo” để học sinh thấm
nhuần tư tưởng đạo đức của Bác và ý thức bảo vệ chủ quyền lãnh thổ Họctập và làm theo tấm gương đạo đức của Bác để sau này trở thành những côngdân có đủ phẩm chất cách mạng, có tinh thần yêu nước, yêu chế độ Xã hộichủ nghĩa Đồng thời có những hiểu biết về biển đông, về hai quần đảoHoàng Sa và trường Sa, luật biển quốc tế 1982,… Hội tụ được những yếu tố
đó, chính học sinh là chủ nhân sau này có đủ bản lĩnh để xây dựng và bảo vệ
Tổ quốc Đó là lý do tôi chọn đề tài “Lồng ghép giáo dục tư tưởng đạo đức
Hồ Chí Minh và lồng ghép biển đảo trong dạy học lịch sử Việt Nam 9”.
III ĐIỂM MỚI TRONG KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU:
Đất nước đang đẩy mạnh công cuộc Công nghiệp hóa- Hiện đại hóa,học tập làm theo tấm gương đạo đức của Hồ Chí Minh đã được phát triển và
bổ sung thêm những giá trị mới, tiến bộ, được xã hội thừa nhận như: Có ýthức làm chủ, ý chí chủ động lập thân lập nghiệp, sự năng động sáng tạo, dám
Trang 3nghĩ dám làm, dám chịu trách nhiệm, quyết tâm vượt khó, quyết chí làm giàuchính đáng, đoàn kết giúp nhau cùng phát triển, xây dựng đời sống văn hoá,nâng cao ý thức về nghĩa vụ quân đội,…
Hiện nay vấn bảo vệ chủ quyền biên giới, biển đảo luôn là vấn đề thời
sự nóng thu hút sự quan tâm của mọi người Đặc biệt là tình hình Biển Đôngrất phức tạp, nguyên nhân chính là do từ phía Trung Quốc đang cố áp đặt chủquyền, tham vọng của mình ở khu vực này (Trung Quốc đặt giàn khoan HảiDương 981 trên vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam) Chính vì vậy chúng
ta cần phải có những định hướng đúng đắn về cách tư duy, nhìn nhận, đánhgiá vấn đề một cách hết sức cụ thể, thuyết phục, cần phải tăng cường mở rộnggiáo dục về hải phận chủ quyền biển đảo cho học sinh trong các trường học.Hơn ai hết các thầy cô giáo là những người trực tiếp giáo dục các em, chúng
ta không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn hình thành cho các em tình yêu Tổquốc, yêu chuộng hòa bình, tự do và quan trọng nhất là các em phải có đủ trithức và bản lĩnh để bảo vệ chủ quyền biển đảo
Phần thứ hai NỘI DUNG VÀ BIỆN PHÁP GIẢI QUYẾT
I CƠ SỞ LÍ LUẬN:
Chủ tịch Hồ Chí Minh người con ưu tú của dân tộc, là danh nhân vănhóa của thế giới, người là kết tinh những giá trị truyền thống tốt đẹp của dântộc, của nhân loại và thời đại Việc lồng ghép tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh
và những bài học từ Bác về ý thức cảnh giác, bảo vệ vùng biên giới, hải đảovào trong dạy học lịch sử 9 là việc làm hết sức cần thiết Theo Đai-ri nhà giáodục Liên Xô cũ đã từng nói: “ Dạy sử cũng như bất cứ dạy cái gì đòi hỏingười thầy phải khêu gợi cái thông minh chứ không phải là bắt buộc cái trínhớ làm việc, bắt nó ghi chép rồi tả lại ” Như vậy có thể suy rộng ra là mụcđích của việc lồng ghép tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh và lồng ghép biểnđảo vào môn lịch sử 9 ở trường THCS thì người giáo viên không phải chỉ gợicho học sinh hình ảnh, chân dung hoặc ghi nhớ các sự kiện có liên quan đếnChủ tịch Hồ Chí Minh hay chỉ cung cấp thông tin cho học sinh biết là quầnđảo Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam mà phải giúp học sinh thấm nhuần
về tư tưởng và đạo đức cách mạng của Bác Người đã hiến dâng tất cả tìnhcảm, trí tuệ và cuộc đời cho sự nghiệp cách mạng của Đảng ta và nhân dân ta.Bác đã để lại một tài sản vô giá cho Đảng ta, dân tộc ta đó là tư tưởng và tấmgương đạo đức sáng ngời, mẫu mực, cao đẹp, kết tinh những giá trị truyềnthống tốt đẹp của dân tộc, của nhân loại và thời đại Đặc biệt là giáo viên phảinêu bật được ý thức bảo vệ độc lập chủ quyền và toàn viện lãnh thổ, ý thứcbảo vệ chủ quyền biển đảo của Chủ tịch Hồ Chí Minh Thông qua đó các em
tự rèn luyện bản thân mình vừa có tài vừa có đức, yêu đất nước, yêu hòabình, luôn hành động đúng để bảo vệ chủ quyền biển đảo của quốc gia
II THỰC TRẠNG :
Trường THCS Lê Trì Cao Minh Thường3
Trang 4Ngoài sách giáo khoa môn Lịch sử lớp 9 còn có nhiều bộ môn khácnhư Ngữ văn, Giáo dục công dân, sinh hoạt Đoàn-Đội, qua việc tiếp nhậnnhững thông tin đại chúng, báo đài, đã đề cập rất nhiều về quá trình hoạtđộng cách mạng, những đức tính cao cả của Chủ tịch Hồ Chí Minh, công lao
to lớn của Bác đối với dân tộc và nhân loại; những quan niệm của Bác về ýthức bảo vệ chủ quyền biên giới và hải đảo Tuy nhiên nhận thức của các em
về Bác Hồ còn đơn giản, chưa sâu sắc, nặng về cảm tính, thậm chí một bộphận học sinh không chịu tìm hiểu về cuộc đời và sự nghiệp Hồ Chí Minh, sựtiếp thu, lĩnh hội kiến thức còn mang tính đối phó nên tác động về tư tưởng
Hồ Chí Minh đến suy nghĩ hành động của các em chưa mạnh mẽ, chưa cóhiệu quả cao
Dưới đây là bảng thống kê chất lượng năm học trước khi chưa ápdụng đề tài này vào giảng dạy:
Khối/Lớp Tổng Số Giỏi Khá Trung bình Yếu
9A1 26 4 15.4% 10 38.4% 8 30.8% 4 15.4%9A2 27 6 22.2% 9 33.3% 7 25.9% 5 18.5%
III NGUYÊN NHÂN :
Theo tôi, những nguyên nhân cơ bản dẫn đến thực trạng trên là:
* Nguyên nhân chủ quan:
- Học sinh cấp THCS trình độ nhận thức còn hạn chế, chưa thấyđược tầm quan trọng của bộ môn lịch sử
- Hầu như các em chưa có thói quen tìm hiểu, sưu tầm, ít xem báo đài,thời sự về tình hình biển đông mà chỉ quen nghe, ghi chép những gì mà giáoviên kể lại hoặc miêu tả
- Bên cạnh đó còn do khả năng khai thác và rút ra các bài học kinhnghiệm từ những mẫu chuyện liên quan đến Chủ tịch Hồ Chi Minh của giáoviên còn hạn chế, chỉ dừng lại ở việc kể cho học sinh nhiều mẫu chuyện chứchưa khắc sâu được ý nghĩa của những mẫu chuyện về Bác và các em sẽ họctập được gì và sẽ hành động bằng những việc làm cụ thể
* Nguyên nhân khách quan:
- HS còn chịu nhiều tác động xấu từ bên ngoài như: bạn bè lôi kéo, tụtập hàng quán, chơi game, … ảnh hưởng đến giờ giấc, chất lượng học tập của
bộ môn
- Trường THCS Lê Trì học sinh là người dân tộc khmer chiếm tỉ lệ lớn(60%) khả năng đọc - viết tiếng Việt của các em còn rất hạn chế nên khôngtheo kịp bài học Nếu dừng lại hướng dẫn, giúp đỡ từng em thì thời giankhông đủ để truyền tải hết nội dung bài học
- Đời sống kinh tế gia đình học sinh còn khó khăn nên phần lớn các emhọc sinh phải lao động sớm để giúp đỡ gia đình như theo cha mẹ sang cam-pu-chia làm ruộng, đi cắt cỏ bò, bán vé số,…
Tất cả những nguyên nhân trên góp phần làm cho chất lượng, hiệu quảcủa giờ dạy lịch sử chưa cao
IV BIỆN PHÁP GIẢI QUYẾT :
Trang 51 Một số nội dung cơ bản về lồng ghép tư tuởng, đạo đức Hồ Chí Minh vào môn lịch sử 9:
Nhìn chung về tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh có thể khái quát thành 4
nội dung cơ bản như sau:
- Lòng yêu nước, thương dân và tư tưởng độc lập tự do của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
- Tình yêu thương con người bao la và cao cả của Bác Hồ
- Bác luôn hăm lo, bồi dưỡng cho các thế hệ cách mạng đời sau.
- Bác Hồ luôn hội tụ đủ các đức tính giản dị, tính Cần, Kiệm, Liêm, Chính, Chí công vô tư
* Nội dung tích hợp tấm gương Đạo đức Hồ Chí Minh lịch sử khối 9:
Liên hệ -Ảnh hưởng của cách
mạng tháng mười Nga, và phong trào cách mạng thế giới đến cách mạng Việt Nam
- Phong trào yêu nước và phong trào công nhân (1919-1925)
2
Bài 16 Hoạt động của
Nguyễn Ái Quốc ở
nước
ngoài(1919-1925)
Giáo dục tinh thầnvượt qua mọi khó khăn gian khổ quyết tâm tìm đường cứu nước
Liên hệ Những hoạt động của
Nguyễn Ái Quốc tìm thấy con dường cứu nước giải phóng dân tộc
Từng phần, mục Đảng cộngsản Việt Nam ra đời
- Vai trò của Nguyễn Ái Quốc trong việc thống nhất ba tổ chức cộng sản
ở Việt Nam
- Nguyễn Ái Quốc soạn bản Chính cương văn tắt, sách lược vắn tắt và đề ra đường lối cơ bản cho cáchmạng Việt Nam
Liên hệ Trong những năm
1930-1931, ở Việt Nam diễn ra một số phong trào đấu tranh của giai cấp công- nông dưới sự lãnh đạo của Đảng
5 Bài 21 Việt Nam
trong những năm
1939-1945
Liên hệ thấy được tinh thần và quyết tâm đấu tranh của
Liên hệ Chiến tranh thế giới II
bùng nổ, Nhật nhảy vào Đông Dương, các cuộc
Trường THCS Lê Trì Cao Minh Thường5
Trang 6Hồ Chí Minh khởi nghĩa vũ trang nổ ra:
khởi nghĩa Bắc Sơn, Nam
Kì, binh biến Đô Lương báo hiệu một thời kì đấu tranh mới của dân tộc
Liên hệ -Ngày 28-1-1941Nguyễn
Ái Quốc triệu tập Hội Nghị trung ương lần 8
- Vai trò của Hồ Chí Minhđối với sự ra đời của mặt trân Việt Minh
Liên hệ -Đại hội quốc dân Tân
Trào họp (16-8) thông qua
10 chính sách của Việt Minh, lập Ủy ban giải phóng dân tộc, Việt Nam quyết định quốc kì, quốc ca
- Cách mạng tháng 8 thành công, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản tuyên ngôn độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa (2/9/1945)
Hồ Chí Minh trong việc đối phó với thù trong giặc ngoài, kí Hiệp định sơ bộ (6-3-1946) và Tạm ước(14-9-1946)
Dưới sự lãnh đạo của Đảng, đứng đầu là Hồ Chí Minh, nhân dân đã tiến hành đấu tranh chống giặc đói, giặc dốt, khó khăn về tài chính và giặc ngoại xâm
9
Bài 25 Những năm
đầu của cuộc kháng
chiến toàn quốc chống
thực Pháp (1946-1950)
Giáo dục tinh thầnyêu nước quyết tâm chống Pháp của Người
Liên hệ Hồ Chí Minh đã ra Lời kêu
gọi toàn quốc kháng chiến,thể hiện quyết tâm và đường lối kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta
10
Bài 26 Bước phát
triển mới của cuộc
kháng chiến toàn quốc
chống thực dân Pháp
(1950-1953)
Giáo dục tinh thầnyếu nước quyết tâm chống Pháp của Người
Liên hệ Hồ Chí Minh trực tiếp ra
trận ở chiến dịch Biên thu đông 1950, Bác chủ trì Đại Hội toàn quốc lần II (2-1951), giáo dục tinh thần không sợ hy sinh gian khổ của Bác
Trang 7Liên hệ Các cuộc tiến công
Đông-xuân 1953-54 đỉnh cao là chiến dịch Điện Biên Phủ thắng lợi Hình ảnh Hồ ChíMinh cùng bộ chính trị bàn
Liên hệ Trong những năm
1954-65, nhân dân hai miền thựchiện 2 nhiệm vụ chiến lượckhác nhau:
+ Miền Bắc tiến hành xây dựng Chủ Nghĩa Xã Hội.+ Miền Nam đấu tranh chống Mĩ và tay sai giành thắng lợi
Liên hệ Trong những năm
1965-1973, nhân dân ta vừa chống Mĩ ở miền Nam đánh bại chiến lược chiến tranh cục bộ, Việt Nam hóa chiến tranh vừa sản xuất ở miền Bắc
Liên hệ Cả nước tập trung cho cuộc
tổng tiến công và nổi dậy xuân 1975 giải phóng hoàntoàn miền Nam thống nhất đất nước
15
Bài 31.Việt Nam
trong những năm đầu
sau đại thắng mùa
xuân 1975
Giáo dục tinh thầnđoàn kết của Hồ Chí Minh
Liên hệ Thông qua sự kiện thống
nhất đất nước về mặt Nhà nước
Việc lồng ghép giáo dục tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh trong dạy họclịch sử có thể thông qua nhiều hình thức Trong một bài dạy có thể dùng hìnhảnh, tư liệu, phim tư liệu, kể chuyện đạo đức Hồ Chí Minh, trích dẫn nhữngcâu nói của Bác hoặc tư liệu văn học về Bác để giáo dục tư tưởng của Bácđối cho học sinh Sau đây là một số phương pháp có thể thực hiện lồng ghéptrong các bài dạy trong chương trình lịch sử 9:
1.1 Lồng ghép về lòng yêu nước, thương dân và tư tưởng độc lập tự do của Chủ tịch Hồ Chí Minh:
Xã hội phát triển, cuộc sống trong quá trình hội nhập mang lại cho đất
nước nhiều cơ hội phát triển, đời sống nhân dân được cải thiện, song cũngkhông ít những thói hư tật xấu ảnh hưởng đến nhân cách con người, mà lứatuổi học sinh dễ nhạy cảm, các em chưa nhận thức đúng, chính vì lẽ đó mà
Trường THCS Lê Trì Cao Minh Thường7
Trang 8trong chương trình học được lồng ghép vào các vấn đề: Tệ nạn xã hội, giáodục an toàn giao thông, kỹ năng sống, bảo vệ môi trường, giữ gìn sức khỏe,
… Lồng ghép những mẫu chuyện về tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh khôngchỉ cho học sinh thấy được sự gian lao cực khổ ở Bác Hồ mà còn sự kháckhao về việc tìm ra con đường đấu tranh giành lại độc lập cho dân tộc như
khi giảng dạy bài 16 Hoạt động của Nguyễn Ái Quốc ở nước ngoài trong những năm 1919-1925
Mục I: Nguyễn Ái Quốc ở Pháp( 1917-1923)
Giáo viên có thể giới thiệu sau chiến tranh thế giới thứ nhất Nguyễn ÁiQuốc thay mặt những người Việt Nam yêu nước tại Pháp gửi tới hội nghịVéc-xai bản yêu sách đòi tự do, quyền bình đẳng cho dân tộc Việt Nam Tuykhông được chấp nhận nhưng việc làm đó gây tiếng vang rất lớn đối với dântộc Việt Nam, nhân dân Pháp và các dân tộc thuộc địa Tuy nhiên Người vẫnchưa tìm được con đường cứu nước đúng đắn cho dân tộc Việt Nam Tháng7/1920 Người đọc “Sơ thảo lần thứ nhất luận cương về các dân tộc và thuộcđịa” của Lê-nin Khi giảng đến sự kiện này, giáo viên có thể sử dụng các tríchđoạn thơ của Chế Lan Viên “Người đi tìm hình của nước” để minh hoạ mộtcách sinh động tâm trạng, nỗi niềm xúc động của Bác khi người tìm thấy conđường cứu nước đúng đắn cho dân tộc Ngồi một mình trong phòng Ngườisung sướng muốn phát khóc lên, Người nói một mình như đang nói với toàn
thể dân tộc “Hỡi đồng bào bị đọa đày đau khổ đây là cái cần thiết cho chúng
ta, đây là con đường giải phóng cho chúng ta Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác là con đường cách mạng vô sản” ,
“Lệ Bác Hồ Rơi trên chữ Lê Nin phút khóc đầu tiên là phút Bác Hồ cười”.
Như vậy, từ một người yêu nước chân chính, Người đến với chủ nghĩa Mác –Lê-nin, tìm ra con đường cứu nước đúng đắn đã giải phóng cho dân tộc takhỏi ách áp bức, bóc lột của thực dân, phong kiến
- Khi dạy bài 22 Cao trào cánh mạng tới tổng khởi nghĩa tháng Tám
1945 Mục II Cao trào kháng Nhật, cứu nước tiến tới tổng khởi nghĩa
8-Nguyễn Ái Quốc tại Đại hội của Đảng Xã Hội pháp họp ở Tua (12-1920)
Trang 9Giáo viên giảng đến sự kiện thời cơ tổng khởi nghĩa xuất hiện có thểtrình bày: “Sau khi Nhật đảo chính Pháp, quân Pháp bị đánh bại trên toànĐông Dương, quân Đồng Minh chuẩn bị kéo vào Đông Dương Thời cơ tổngkhởi nghĩa đã chín muồi Trong lúc Bác đang bị bệnh rất nặng có nguy cơ
không qua khỏi Bác cầm tay các đồng chí cách mạng căn dặn “ Thời cơ đã đến dù phải đốt cháy dãy Trường Sơn cũng cố giành cho được độc lập” Dù
hoàn cảnh nào Bác vẫn nghĩ tới dân tộc, luôn lo cho vận mệnh của đất nước
-Khi dạy bài 24 Cuộc đấu tranh bảo vệ và xây dựng chính quyền dân chủ nhân dân (1945-1946)
Mục III Diệt giặc đói, giặc dốt và giải quyết khó khăn về tài chính
Khi giảng đến sự kiện Bác được bầu làm Chủ tich nước Việt Nam dân chủcộng hoà, giáo viên có thể kể cho học sinh nghe sự kiện Bác đã trả lời các
nhà báo nước ngoài phỏng vấn “ Tôi chỉ có một ham muốn, ham muốn tột bậc là làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn áo mặc,ai cũng được học hành” Ngoài ra
giáo viên cần chú ý đến sự kiện : Ngay sau khi Hà Nội khởi nghĩa thắng lợi
từ chiến khu Bác về Hà Nội Người rất đau lòng khi thấy nhân ta trải qua trậnđói khủng khiếp hậu quả chính sách cai trị tàn bạo của thực dân, phong kiến
Vì vậy ngay sau khi đọc Tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước Việt Nam dânchủ cộng hòa, Người đã ra sắc lệnh diệt “giặc đói” Bác đã ra lời kêu gọi mọingười góp gạo cứu đói bằng các phong trào cụ thể như “ngày đồng tâm”, “hũgạo cứu đói” và đặc biệt là Bác đã gương mẫu thực hiện một tuần nhịn ănmột bữa để giành gạo cứu đói…
Qua các sự kiện trên giúp học sinh hình dung được nạn đói khủng khiếp vàthấy được những việc làm hết sức thiết thực của Bác Bản thân Người là Chủtịch của một nước vậy mà Bác vẫn phải từng nhịn đói để giành gạo cứu đói
cho đồng bào miền Bắc Bác từng căn dặn các vị lãnh đạo: “ Độc lập dân tộc phải gắn liền với chủ nghĩa xã hội đem lại cơm no, áo ấm cho dân, nếu độc lập, dân còn nghèo đói thì độc lập không có nghĩa lí gì”.
- Khi dạy bài 25 Những năm đầu của cuộc kháng chiến toàn quốc chống thực dân pháp (1946-1950)
Trường THCS Lê Trì Cao Minh Thường9
Góp gạo chống “giặc đói”
Trang 10Mục I Cuộc kháng chiến toàn quốc chống thực dân Pháp xâm lược 12-1946)
(19-Giành chính quyền trong thời gian ngắn, chỉ được hai mươi mốt ngàythì thực dân Pháp quay lại đánh phá Nam bộ Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minhchủ trương nhân nhượng để cho dân tộc ta tránh một cuộc chiến tranh bất lợi,nhưng càng nhân nhượng thực dân Pháp càng lấn tới quyết tâm cướp nước tamột lần nữa Chủ tịch Hồ Chí Minh phải kí hiệp định Sơ bộ ngày 06/3/1946,tưởng là có thời gian hòa bình để xây chính quyền nhưng thực dân Pháp tiếptục gây xung đột ở nhiều nơi, chúng gây áp lực buộc Chính phủ ta phải kí bảnTạm ước ngày 14/9/1946 Thực dân pháp còn tiến hành bắn phá nhiều nơinhư phố Tràng Tiền, cầu Long Biên, phố hàng Bún, Thời gian nhân nhượng
không còn nữa, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến,
Ai có súng thì dùng súng Ai có gươm dùng gươm Không có gươm thì dừng cuốc, xuổng, gậy gộc Ai cũng phải ra sức chống thực dân Pháp cứu nước.
Dù phải gian lao kháng chiến, nhưng với một lòng kiên quyết hi sinh thì thắng lợi nhất định về dân tộc ta!”
Sau đó giáo viên có thể hỏi học sinh: Em hãy nêu ý nghĩa và tác dụng của Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến?
Học sinh sẽ nêu được ý nghĩa của Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiếnlà: trong giờ phút Tổ quốc lâm nguy, tình thế hết sức hiểm nghèo “ngàn cântreo sợi tóc”, từng câu, từng chữ trong lời kêu gọi kháng chiến thiêng liêngcủa Bác nhanh chóng thấm nhuần sâu sắc vào tâm khảm nhân dân ta, khơidậy mạnh mẽ lòng tự hào, tự tôn dân tộc, truyền thống yêu nước, anh hùngbất khuất, kiên cường của nhân dân Việt Nam; là hiệu lệnh làm sục sôi khíthế đấu tranh bằng sức mạnh của chủ nghĩa anh hùng cách mạng và trí tuệ
của người Việt Nam với mọi thứ vũ khí có sẵn, với một ý chí “quyết tử cho
Tổ quốc quyết sinh”, một thái độ dứt khoát và kiên định: “Thà hi sinh tất cả, chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ”
Qua đó, học sinh tự thấy được sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của Chủtịch Hồ Chí Minh và Đảng ta, bám sát tình hình thực tiễn, nắm vững thời cơ,chọn đúng mặt trận chính, tính toán thời điểm nổ súng chính xác, biến bịđộng thành chủ động, tạo nên thế trận mới cho mặt trận Hà Nội có điều kiệngiam chân quân địch hai tháng, để cả nước chuyển vào kháng chiến trường
kì Việc nổ súng phát động toàn quốc kháng chiến ngày 19/12 giữa Thủ đô làmột trường hợp hiếm thấy trong lịch sử, thể hiện một nghệ thuật khởi đầucuộc chiến tranh cách mạng thật đúng đắn, quả cảm và sáng tạo Học sinh
Trang 11cảm phục ý chí và lòng quyết tâm bảo vệ nền độc lập của một quốc gia cònnon trẻ của Bác.
- Sau hiệp định Giơ-ne-vơ đất nước ta tạm thời chia làm hai miền,miền Bắc được giải phóng tiến lên xây dựng CNXH, miền Nam vẫn còn nằmtrong vòng kìm kẹp của Mĩ-ngụy Sau khi thất bại trong chiến lược “Chiếntranh đặt biệt” Mĩ trực tiếp nhảy vào miền Nam, Bác kêu gọi cả nước đứng
lên chống Mĩ Người nói “ Dù Mĩ có đưa mấy chục vạn quân vào miền Nam, nhân dân ta cũng quyết tâm đánh bại chúng, chúng càng thua đau ở miền Nam thì chúng điên cuồng ném bom miền Bắc Đế quốc Mĩ giống như con thú dữ bị thương cố giãy giụa trước hơi thở cuối cùng Không có gì quí hơn độc lập tự do Đến ngày thống nhất ta xây dựng đất nước đàng hoàng hơn tươi đẹp hơn…” Bác nhiều lần nói “Miền Nam trong trái tim tôi” Khi tuổi
đã cao mỗi buổi sáng thức dậy Bác đều gọi các chiến sĩ bảo vệ vào hỏi miềnNam hôm nay thắng lợi ở đâu, đồng bào ta trong đó thế nào Bác có một ước
mơ khi nước nhà thống nhất sẽ vào thăm đồng bào miền Nam Nhiều lúc khicòn chiến tranh Bác đề nghị và thăm miền Nam nhưng các đồng chí Trungương không đồng ý Cứ mỗi độ xuân về, tết đến, Người đều có thư chúc tết
đồng bào cả nước Người căn dặn đồng bào cả nước “Đánh cho Mĩ cút, đánh cho ngụy nhào, Bắc Nam sum họp xuân nào vui hơn"
1.2 Lồng ghép tình yêu thương con người bao la của Bác:
Tư tưởng yêu thương con người được Hồ Chí Minh nêu lên và vậnđộng mọi người cùng thực hiện suốt cả cuộc đời Cho tới trước lúc đi xa,trong lời Di chúc, khi để lại: "Muôn vàn tình thân yêu cho toàn dân, toànĐảng, cho toàn thể bộ đội, cho các cháu thanh niên và nhi đồng", và "gửi lờichào thân ái đến các đồng chí, các bầu bạn và các cháu thanh niên, nhi đồngquốc tế" Người vẫn ân cần nhắc nhở toàn Đảng phải tiếp tục chăm lo chocon người Trước hết là những người đã hy sinh một phần xương máu chocông cuộc kháng chiến, là cha mẹ vợ con thương binh, liệt sỹ, là bà con nôngdân, là thanh niên, phụ nữ lo cho hiện tại, lo đào tạo cho tương lai; Ngay cả
"với những nạn nhân của chế độ cũ như: trộm cắp, gái điếm, cờ bạc, buônlậu thì nhà nước phải vừa giáo dục, vừa dùng pháp luật để cải tạo họ, giúp
họ trở nên những người lao động lương thiện"
- Khi dạy bài 25 Những năm đầu của cuộc kháng chiến toàn quốc chống thực dân pháp (1946-1950)
Mục IV Chiến dịch Việt Bắc thu- đông 1947
Giáo viên có thể kể mẫu chuyện Bác đến thăm chiến khu Việt Bắc:
“Trong một lần người đã đến thăm người tù binh Pháp, giữa mùa đông giálạnh, thấy anh rét run người, Bác đã lấy chiếc áo khoác đang mặc trên ngườikhoác lên người anh ta khiến cho người tù binh Pháp đã rơi lệ” Giáo viêncần nhấn mạnh chi tiết này bởi vì lòng yêu thương con người của Bác vượt rakhỏi phạm vi lòng yêu thương dân tộc mà vươn rộng ra tình yêu thương nhânloại, ngay cả kẻ thù đang giày xéo quê hương ta
Trường THCS Lê Trì Cao Minh Thường11
Bác Hồ ở chiến khu Việt Bắc
Trang 12Tình yêu thương con người bao la của Bác còn được thể hiện qua rất nhiều câu chuyện khác, qua những vần thơ, câu hát làm lay động lòng người Tình yêu đó không chỉ dành cho quê hương, cho tổ quốc mà còn dành cho tất
cả mọi thế hệ:
“Bác thương các cụ già xuân về mua biếu lụa, Bác thương đàn em nhỏ Trung thu gửi cho quà.
Bác thương đoàn dân công đêm nay ngủ ngoài rừng.
Bác thương người chiến sỹ đêm gác ngoài biên cương, Bác viết thư thăm hỏi, gửi muôn vàn yêu thương….”
Yêu thương con người là một trong những phẩm chất đạo đức cao đẹpnhất của Hồ Chí Minh Bác yêu thương con người không phân biệt miền xuôihay miền ngược, già hay trẻ, gái hay trai, hễ là người Việt Nam yêu nước đều
có chỗ trong trái tim và tấm lòng nhân ái của Người Nhưng trước hết Bácdành tình yêu cho những người cùng khổ, những người bị áp bức, bóc lột.Bởi lẽ, hơn ai hết, Người đã chịu đựng và chứng kiến những nỗi đau đẫmmáu và nước mắt của những người đi phu, những nhà yêu nước bị tàn sát,khủng bố
Bác Hồ tặng quà cho ông Trần Văn Nhỏ
Trang 131.3 Giáo dục tư tưởng: Chăm lo, bồi dưỡng cho các thế hệ cách mạng đời sau.
Suốt trong cuộc đời hoạt động của Người lúc nào Người cũng chăm lo bồi dưỡng tinh thần cách mạng cho các thế hệ sau Năm 1925 trong bài “Gửi thanh niên An Nam” Người nhắc nhở “Hỡi Đông Dương đáng thương hại! Người sẽ chết mất, nếu đám thanh niên già cỗi của người không sớm hồi sinh”
- Khi dạy bài 16 Hoạt động của Nguyến Ái Quốc ở nước ngoài trong những năm (1919-1925)
Mục III Hoạt động của Nguyễn Ái Quốc:
Để giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp Người rất chăm lo bồidưỡng tinh thần cách mạng cho thế hệ thanh niên Người tập hợp thanh niênyêu nước trong tổ chức “Hội Việt Nam cách mạng thanh niên” giáo dục, bồidưỡng chủ nghĩa Mác-Lê Nin cho thanh niên Những người này trở thànhnhững cán bộ cốt cán của Đảng sau này như đồng chí Trần Phú, Nguyễn ThịMinh Khai, Lê Hồng Phong… Hội Việt Nam cách mạng Việt Nam là tiềnthân của Đảng Cộng sản Việt Nam sau này
Qua việc lồng ghép, giáo dục tư tưởng chăm lo bồi dưỡng đội ngũ kếcận, chăm lo giáo dục tưởng cách mạng cho thế hệ thanh niên giúp cho họcsinh nhận thức được tổ chức Đoàn là cánh tay đắc lực của Đảng, Hội ViệtNam cách mạng thanh niên là tiền thân của sự ra đời của Đảng cộng sản ViệtNam Nhận thức được vai trò của thế hệ thanh niên trong sự nghiệp xây dựng
và bảo vệ Tổ quốc Ngày nay, trong sự nghiệp công nghiệp hóa-hiện đại hóa,thanh niên là lực lượng nòng cốt của sự nghiệp này
Bác Hồ một vĩ nhân, là người nhìn xa trông rộng luôn thấy được bến
bờ của lịch sử, có thể biết được mọi điều sẽ xảy ra, sau ba mươi năm bôn ba,ngày 28-01-1941 Nguyễn Ái Quốc về nước trực tiếp lãnh đạo cuộc cáchmạng, thành lập Việt Nam độc lập đồng minh (gọi tắt là Việt Minh), ý củaBác là Việt Nam sẽ độc lập và đứng về phe đồng minh, để xây dụng lựclượng quân đội giành chính quyền Hồ Chí Minh đã chỉ thị cho đồng chí VõNguyên Giáp thành lập Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân vào ngày22-12-1944, lực lượng lúc đầu chỉ có 34 đồng chí
Trường THCS Lê Trì Cao Minh Thường13
Đồng chí Võ Nguyên Giáp thành lập Đội Việt Nam
tuyên truyền giải phóng quân vào ngày 22-12-1944.
Trang 14Sau này phát triển thành một đội quân hùng mạnh đánh thắng thực dânPháp và đế quốc Mỹ, buộc chúng phải rút lui trong tủi nhục và người đượcBác Hồ phong quân hàm Đại tướng đầu tiên là Võ Nguyên Giáp, được nhiềungười ngưỡng mộ, ca tụng Năm tháng qua đi, người chỉ thị thành lập một độiquân không còn nữa và vị tướng năm xưa ngày nào qua đời, cả Đông Nam Ácoi ông như một người chung, viết sách dạy cho học sinh nhưng họ khônghiểu rằng vì lẻ nào mà chủ tịch Hồ Chí Minh lại giao trọng trách cho một ôngthầy giáo dạy lịch sử thành lập lực lượng quân đội? Câu hỏi này ngày nay cácnhà nghiên cứu lịch sử và các chính trị gia chưa có câu trả lời thỏa đáng, Bác
Hồ quả thật là người tài giỏi, thấy được mọi điều Khi dạy đến bài 22 Cao
trào cách mạng tiến tới tổng khởi nghĩa tháng Tám năm 1945 Mục I Mặt trận Việt Minh ra đời (19-5-1941) giáo viên sẽ lồng ghép câu chuyện
trên vào sự kiện 22-12-1944 phối hợp với tranh: Đội Việt Nam tuyên truyềngiải phóng quân cho thêm sinh động, rồi hướng dẫn học sinh trong học tậpphải năng động, sáng tạo, luôn tìm tòi, biết định hướng cho tương lai, mới
có một kết quả tốt, về bản thân người dạy cũng học được nhiều, thấy đượckhả năng phát triển của các em mà giảng dạy cho đúng phương pháp, khôngnhìn nhận một phía mà luôn thấy ở học sinh sự tiến bộ, sự thay đổi,…
Bác không chỉ chăm lo bồi dưỡng tư tưởng cách mạng cho thế hệ thanhniên mà Người còn quan tâm đến các cháu thiếu niên nhi đồng
- Khi dạy bài 24 Cuộc đấu tranh bảo vệ và xây dựng chính quyền dân chủ nhân dân (1945-1946)
Mục I Tình hình nước ta sau cách mạng tháng tám
Trong dịp khai trường đầu tiên của học sinh, Hồ chủ tịch căn dặn thế
hệ trẻ: “Trong công cuộc kiến thiết đó, nước nhà trông mong, chờ đợi các em rất nhiều Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp hay không, dân tộc Việt Nam có trở nên tươi đẹp hay không, dân tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai với các cường quốc năm châu được hay không Chính là nhờ phần lớn ở công học tập của các em”.Và Bác căn dặn thanh thiếu niên, nhi đồng “Muốn làm người chủ tương lai cho xứng đáng thì ngay hiện tại phải rèn luyện tinh thần và lực lượng của mình, phải ra sức làm việc để
Trang 15cháu là chủ của nước nhà, của thế giới Các cháu đoàn kết thì thế giới hòa bình,và dân chủ, sẽ không có chiến tranh Các cháu phải thi đua, tùy theo sức của các cháu, làm việc gì có ích cho kháng chiến thì thi đua vậy”.Giáo
viên liên hệ thực tế để giáo dục học sinh Ngày nay đất nước hòa bình, cảnước tiến hành công nghiệp hóa-hiện đại hóa đất nước thì mỗi học sinh phải
ra sức học tập, rèn luyện, tu dưỡng phẩm chất đạo đức, chiếm lĩnh đỉnh caocủa tri thức Để sau này góp phần xây dựng đất nước
1.4 Lồng ghép đức tính giản dị, khiêm tốn; tấm gương cần, kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư của Bác.
Bác Hồ của chúng ta vô cùng giản dị, dù ở cương vị nào lối sống củaNgười cũng giản dị, một đôi dép cao su, bộ đồ ka ki đã ngả màu theo thờigian Người sống giản dị nhưng không tầm thường, trên thế giới không có vịlãnh tụ nào mà suốt cuộc đời với bộ đồ kaki đã ngả màu với đôi dép cao su đãmòn gót, sống trong ngôi nhà sàn Người sống thanh bạch không ham địa vị,
không màng danh lợi Người nhiều lần tâm sự: “ Tôi có một ham muốn, ham muốn tột bậc là làm sao cho nước nhà hoàn toàn độc lập, dân ta hoàn toàn
tự do, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành.….”
- Khi dạy bài 28 xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, đấu tranh chống
Mĩ và chính quyền sài gòn ở miền Nam (1954- 1965)
Mục I Tình hình nước ta sau hiệp định Giơnevơ 1954 về Đông Dương.
Giáo viên lồng ghép câu chuyện “Ngôi nhà nhỏ lộng gió thời đại”
Kháng chiến thành công, Bác Hồ về thủ đô, lúc đầu trung ương Đảng vàchính phủ có ý mời Bác vào ở trong ngôi nhà Toàn quyền cũ, tiện nghi sinhhoạt trong nhà vào loại hiện đại nhất, nếu Bác ở sẽ đảm bảo sức khỏe, vừatiện làm việc nhưng Bác không chịu, nước còn nghèo không được hưởng thụ,
vả lại Bác không phải là vua, Bác sai người sửa sang lại vài phòng để làmviệc và tiếp khách quý, còn Người quyết định ở một ngôi nhà của người thợđiện chế độ cũ, nằm sát bờ ao, sau đó các đồng chí trong chính phủ quyếtđịnh xây mới cho Bác một ngôi nhà nhưng Bác chỉ đồng ý với hai điều kiện
là kiểu nhà và kích thước do Bác quyết định Trước khi đi thăm Ấn Độ, Bác
Trường THCS Lê Trì Cao Minh Thường15
Bác Hồ với thiếu niên, nhi đồng
Trang 16gọi kiến trúc sư Nguyễn Văn Ninh đến trao đổi về việc làm nhà, Bác dặn làmtheo kiểu nhà sàn của đồng bào Việt Bắc, cạnh hồ nước xung quanh có vườnhoa, cây cảnh vừa đẹp lại vừa mát tốt cho sức khỏe lại không tốn tiền củanhân dân, Bác dặn đi dặn lại là phải hết sức tiết kiệm Sau khi đi thăm nướcngoài về, căn nhà đã làm xong, Bác lấy tiền riêng của mình ra làm một tiệcliên hoan ngọt, Bác mời đồng chí Ninh và anh em công nhân làm nhà dự liênhoan Khi chụp ảnh lưu niệm Bác vẫy gọi đồng chí Ninh:
Ông “Kiến”…… đến đứng gần đây với Bác
Tất cả mọi người đều phấn khởi cười vui vẻ, riêng kiến trúc sưNguyễn Văn Ninh mặt cứ đỏ rực lên, ông hiểu rằng Bác không gọi đủ chứcdanh của ông, bớt lại hai từ là có ý phê bình ông đã “leo thang” trong việclàm nhà sàn không thực hiện đúng lời dặn của Bác là phải hết sức tiết kiệm.Qua câu chuyện, giáo dục học sinh về sự giản dị, sống phải biết tiết kiệm, sửdụng điện phải đúng lúc, không bừa bãi mà hao phí cho nhà trường, khi rakhỏi phòng phải tắt quạt, đèn
-Khi dạy bài 29 Cả nước trực tiếp chến đấu chống Mĩ, cứu nước 1973)
(1965-Mục II Chiến đấu chống chiến lược “ Việt Nam hóa chiến tranh và “ Đông Dương hóa chiến tranh” của Mĩ (1969-1973)
Tết Kỉ Dậu 1969 là cái tết cuối cùng trong đời Bác, vào dịp tết cổ truyềnBác thường đọc thư chúc tết đồng bào cả nước vào dịp đúng giao thừa, ướcnguyện cũng như suy nghĩ bao giờ cũng được thể hiện bằng thơ:
“Năm qua thắng lợi vẻ vang, Năm nay tiền tuyến chắc là thắng to
Đánh cho Mĩ cút, đánh cho Ngụy nhào
Ngôi nhà sàn giản dị của Bác Hồ
Trang 17Bắc- Nam sum hợp xuân nào vui hơn”
Bác mong ước được vào thăm miền Nam ruột thịt một lần, nhưng từsau tết Mậu Thân 1968 cuộc kháng chiến chống Mĩ, cứu nước không thể giảiquyết một ngày, một buổi, hơn nữa Bác cảm thấy tuổi cao, sức khỏe có nhiềugiảm sút nên ý chí đó càng thôi thúc Bác Bác viết thư gởi đồng chí Lê Duẩnvào thăm và gặp gỡ đồng bào, chiến sĩ miền Nam nhưng không thực hiệnđược, giáo viên lòng câu chuyện “Những ngày cuối cùng trước khi Bác đi
xa” khi dạy bài 29 Cả nước trực tiếp chiến đấu chống Mĩ, cứu nước
(1965- 1973) ở mục III.2 Chiến đấu chống chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” và “Đông Dương hóa chiến tranh” của Mĩ, khi đến sự kiện
ngày 02-9-1969 chủ tịch Hồ Chí Minh qua đời
Những ngày cuối tháng 8-1969, Bác thường trải qua cơn đau tim, khitỉnh lại Bác hỏi ngay tình hình chiến sự ở miền Nam, nghe tin quân ta thắngtrận Bác phấn khởi và nói: “Hôm nay mình khỏe hơn hôm qua”
Bác còn dặn: Các chú cho bắn pháo hoa để mừng chiến thắng củaquân dân hai miền, để động viên chiến sĩ, đồng bào”
Bác nhắc nhở: “Hôm qua bộ đội tên lửa Hà Nội bắn rơi máy baykhông người lái của Mĩ, Văn phòng đã gởi lẵng hoa chưa?”, được tin báo cáo
đã gởi tặng rồi, Bác rất vui
Ngày 01-9-1969 bệnh tình của Bác xấu nhanh, Bác nằm yên như đangnghỉ ngơi sau một ngày làm việc quên mình cho nước cho dân, chiếc máy ghi
âm đặt ở đầu giường vẫn chờ để được ghi một lời dặn dò của Bác kính yêu
Cả căn phòng không một tiếng động, các thầy thuốc và mọi người xungquanh biết rõ rằng, Bác đang cố chịu đau sau mỗi cơn co thắt tim
9 giờ 47 phút sáng ngày 02-9-1969 Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trút hơithở cuối cùng Bác mất đi là một tổn thất to lớn đối với đồng bào trong cảnước, thế giới mất đi một người bạn anh hùng, mọi người đều ngậm ngùi đauthương, cả nước biến đau thương thành hành động, thực hiện ước nguyện củaNgười “Đánh cho Mĩ cút, đánh cho Ngụy nhào”, giải phóng miền Nam,thống nhất đất nước, giáo viên sẽ cho học sinh thấy được lòng lo cho nước,cho dân, trước khi mất dù mệt mỏi Bác cũng không quên hỏi thăm tình hìnhchiến sự, lễ kỉ niệm ngày Quốc khánh, tặng lẵng hoa cho bộ đội
Trường THCS Lê Trì Cao Minh Thường17
Học sinh trong lễ tang Bác Hồ Các bác sĩ tận tình cứu chữa cho Bác
Hồ