SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA TRƯỜNG THPT NGUYỄN XUÂN NGUYÊNSÁNG KIẾN KINH NGHIỆM TĂNG HỨNG THÚ HỌC TẬP CHO HỌC SINH TRONG PHẦN TẠO LẬP DOANH NGHIỆP – CÔNG NGHỆ LỚP 10 BẰNG HAI BIỆN P
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA TRƯỜNG THPT NGUYỄN XUÂN NGUYÊN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
TĂNG HỨNG THÚ HỌC TẬP CHO HỌC SINH TRONG PHẦN TẠO LẬP DOANH NGHIỆP – CÔNG NGHỆ LỚP 10 BẰNG HAI BIỆN PHÁP KỂ CHUYỆN VÀ THẢO LUẬN.
Người thực hiện : Nguyễn Thị Vân Anh
Chức vụ : Giáo viên
SKKN Môn: Công Nghệ
THANH HÓA NĂM 2016
Trang 22 Vai trò của hứng thú học tập trong quá trình học tập 2
Biện pháp 1: Sử dụng các câu chuyện kinh doanh để giảng
dạy các khái niệm cơ bản của bài 49 - bài mở đầu phần
tạo lập doanh nghiệp
5
2 Biện pháp 2: tổ chức thảo luận bài ngoại khóa chủ đề tài
Trang 3Qua thực tế giảng dạy tôi thấy, ở mọi lứa tuổi học sinh đều rất thích đượcnghe kể chuyện Các em có thể không nhớ nội dung bài học nhưng một câu
Trang 4sinh THPT nhu cầu được bày tỏ ý kiến, suy nghĩ rất mãnh liệt vì ở độ tuổi nàycác em đang dần bộc lộ cái tôi của bản thân
Chính vì thế, khi giảng dạy phần tạo lập doanh nghiệp của chương trình côngnghệ lớp 10 tôi đã lựa chọn hai cách kể chuyện và thảo luận để tăng hứng thúhọc tập của các em Qua nhiều năm, cách làm này tỏ ra rất hiệu quả nên tôi
mạnh dạn viết thành sáng kiến kinh nghiệm: Tăng hứng thú học tập cho học sinh trong phần tạo lập doanh nghiệp công nghệ lớp 10 qua hai biện pháp kể chuyện và thảo luận.
II Mục đích nghiên cứu
Tìm ra phương pháp tốt nhất tăng sự hứng thú của học sinh trong phần tạo lậpdoanh nghiệp công nghệ lớp 10
III Đối tượng nghiên cứu
Tăng tính hứng thú của học sinh trong quá trình học phần tạo lập doanh nghiệpcủa chương trình công nghệ 10
IV Phương pháp nghiên cứu
1 Phương pháp điều tra, khảo sát để thu thập thông tin
2 Phương pháp thống kê, xử lý số liệu
B NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
I Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm
1 Khái niệm hứng thú học tập
Trong luận văn “Đặc điểm hứng thú đối với môn học của học sinh THPT
“ của tác giả Đinh Thị Sao trường đại học sư phạm Hà Nội , tác giả định nghĩa :Hứng thú học tập là thái độ đặc biệt của chủ thể đối với đối tượng của hoạt độnghọc tập vì sự cuốn hút về mặt tình cảm và ý nghĩa thiết thực của nó trong đờisống cá nhân
Như vậy muốn tạo ra hứng thú học tập cho học sinh đối với một phần kiếnthức nào đó, trước hết phải làm cho các em thích thú với các kiến thức đó, sau
Trang 5đó các em phải thấy được ý nghĩa thiết thực mà kiến thức đó đem lại cho cácem.
2 Vai trò của hứng thú học tập trong quá trình học tập
Sự hứng thú thể hiện trước hết ở sự tập trung chú ý cao độ, sự say mê củachủ thể hoạt động Sự hứng thú gắn liền với tình cảm của con người, nó là động
cơ thúc đẩy con người tham gia tích cực vào hoạt động đó Đối với các hoạtđộng nhận thức, sáng tạo, hoạt động học tập, khi không có hứng thú sẽ làm mất
đi động cơ học, kết quả học tập sẽ không cao, thậm chí xuất hiện cảm xúc tiêucực.Vai trò của hứng thú còn thể hiện khi sau khi được hình thành nó sẽ quay lạithúc đẩy cá nhân hành động Đối với hứng thú học tập, sau khi được hình thành
nó sẽ giúp học sinh chủ động đi sâu tìm hiểu vấn đề tạo nên hứng thú Từ đó cóthể định hướng hoạt động học tập cũng như cuộc sống của các em sau này Đốivới phần tạo lập doanh nghiệp trong chương trình công nghệ 10 điều này đặcbiệt có ý nghĩa vì khi tạo được hứng thú trong tìm hiểu việc kinh doanh cũng làlúc khát vọng làm giàu chính đáng được hình thành và lớn lên cùng với sựtrưởng thành của các em
II Thực trạng vấn đề nghiên cứu
1 Điều kiện thuận lợi
1.1 Tình hình dạy và học của Nhà trường
Ở trường THPT Nguyễn Xuân Nguyên bản thân các đồng chí trong ban Giámhiệu thay phiên nhau trực tiếp giảng dạy môn hướng nghiệp cho học sinh Trongcác giờ sinh hoạt lớp các giáo viên chủ nhiệm lớp cũng lồng ghép thực hiện giáodục hướng nghiệp cho học sinh vì thế một số nội dung giáo dục hướng nghiệptrong nội dung chương trình công nghệ 10 đã được các đồng chí làm rất tốt Đây là điều kiện thuận lợi để bản thân tôi có tận dụng thời gian để triển khainhững nội dung hướng nghiệp khác
1.2 Hoàn cảnh gia đình của học sinh
Trang 6Trường THPT Nguyễn Xuân Nguyên đóng trên địa bàn dân cư ven biển, tìnhhình kinh tế xã hội nghèo nàn, tình hình dân trí xã hội thấp Đa số phụ huynhđều đi làm ăn xa ở Hà Nội hay miền Nam với các công việc chính là bán hàngdạo Theo khảo sát tình hình học sinh khối 10 năm học 2015 – 2016 có :
- Số học sinh thuộc diện hộ nghèo : 14%
Số học sinh thuộc diện cận nghèo, diện bãi ngang : 35%
- Số học sinh có bố mẹ đi làm ăn xa là : 42% trong đó gần nhất là bán dạo ở
thành phố Thanh Hóa rồi đến ở các tỉnh khác như Quảng Ninh, Hải Phòng,HàNội thậm chí các tỉnh phía nam Ở nơi đây cái nghèo, cái khổ đã ảnh hưởng sâusắc đến đời sống suy nghĩ của các em Khi bố mẹ đi làm xa các em không chỉphải tự chăm sóc bản thân mà còn phải chăm sóc cả em út, ông bà của mình Lolắng xắp xếp từ cái ăn đến công việc thường ngày Khi bố mẹ đi làm thuê đồngtiền thu được phụ thuộc nhiều vào ông chủ,vào tình hình buôn bán thậm chí vào
cả tình hình thời tiết Ở trường tôi, học sinh tận dụng thời gian nghỉ hè đi làmthuê lấy tiền đóng học là chuyện rất bình thường
Xuất phát từ thực tế đó mong muốn thoát nghèo, mong muốn làm giàu chínhđáng của các em học sinh là mong muốn đáng trân trọng
2 Những khó khăn 2.1 Về phía giáo viên
Đa số giáo viên giảng dạy môn công nghệ là giáo viên sinh học đảm nhận,
do đó về mặt kiến thức các thầy cô đều phải tự học, tự bồi dưỡng Với nội dungkiến thức phần tạo lập doanh nghiệp thì việc tự học, tự bồi dưỡng gặp rất nhiềukhó khăn Mặt khác, quan niệm phổ biến hiện nay xem môn công nghệ là mônphụ nhất trong số các môn phụ cho nên việc tự học, trăn trở tìm phương phápgiảng dạy phù hợp khơi dậy được tiềm năng của học sinh còn nhiều hạn chế
2.2 Về phía học sinh
Không phải hiện nay mà đã từ lâu sự thay đổi về mặt tâm sinh lý lứa tuổi
và một số học sinh còn xem môn công nghệ là một môn phụ, các em chỉ quantâm đến môn học mà các em đã định hướng cho nghề nghiệp tương lai sau này
Trang 7nên một số học sinh chưa thực sự hứng thú với môn học, tạo nên tâm lý coithường trong môn học.
Mặt khác, phần tạo lập doanh nghiệp cũng là phần có nội dung kiến thứchoặc là quá khô khan (chỉ là những khái niệm cứng nhắc như doanh nghiệp, kinhdoanh) hoặc là quá khó, quá trừu tượng (như là cơ hội kinh doanh…) hoặc làquá xa vời (như đăng kí hồ sơ kinh doanh, các phân tích để lựa chọn lĩnh vựckinh doanh phù hợp)
3 Phân tích nhiệm vụ
Từ thực tế trên tôi nhân thức, tăng cường hứng thú học tập trong phần tạolập doanh nghiệp không chỉ là phương pháp để thực hiện tốt nhiệm vụ giáo dụccủa mình mà còn là cách góp phần vào việc giảm nghèo cho quê hương Bởi các
em chính là lực lượng lao động cơ bản trong tương lai khơi dậy được niềm yêuthích kinh doanh cũng là khơi dậy ý chí thoát nghèo trong bản thân các em Hứng thú học tập phần tạo lập doanh nghiệp môn công nghệ cần phải căn cứ vàocác tiêu chí sau:
+ Học sinh thuộc bài khi kiểm tra bài cũ, hào hứng phát biểu xây dựngbài+ Thông qua 2 phiếu test đánh giá sự thay đổi trong suy nghĩ theo hướng tíchcực của học sinh
III Các biện pháp đã tiến hành để giải quyết vấn đề
1 Biện pháp 1: Sử dụng các câu chuyện kinh doanh để giảng dạy các khái niệm cơ bản của bài 49 - bài mở đầu phần tạo lập doanh nghiệp 1.1 Vai trò của biện pháp: Biện pháp này được sử dụng để giảng dạy 3
khái niệm cơ bản của bài 49 là khái niệm kinh doanh, cơ hội kinhdoanh và doanh nghiệp
1.2 Tác dụng của biện pháp: biện pháp này có tác dụng thu hút sự chú ý
của học sinh vào các khái niệm, thông qua các câu chuyện cụ thể Các
Trang 8câu chuyện có thể giúp các em hiểu rõ hơn về khái niệm hoặc mở rộnghơn khái niệm trong bài học
1.3 Triển khai cụ thể:
Khái niệm kinh doanh
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học
cỡ quốc tế Riêng về lĩnh vực thức ăn
nhanh ( như bánh Hămbơgơ) nó là
thương hiệu mạnh phổ biến đến nỗi
phần thưởng mà đa số trẻ em Trung
Quốc thích nhất là đi ăn ở Mac Đô
Nan.Một chuyên gia về kinh doanh hỏi
các học viên trong lớp dạy làm bánh :
“ Trong số các bạn có bao nhiêu người
có thể làm được một chiếc bánh
Hămbơgơ ngon hơn chiếc bánh của
Mac Đô Nan? ” Hầu như cả lớp đều
giơ tay Chuyên gia đó lại hỏi tiếp: “
Vậy nếu hầu hết các các bạn đều làm
được như vậy thì tại sao Mac Đô Nan
lại thu được nhiều tiền hơn? “
Bạn nào trả lời được câu hỏi này ?
Học sinh ngồi nghe
Vấn đề ở đây là khảnăng kinh doanh củaMac Đô Nan tốt hơn,những người thợ làmbánh tài năng chỉ tậptrung vào làm nênnhững chiếc bánh ngon
mà biết rất ít về côngviệc kinh doanh cho
1 Khái niệm kinh doanh
a Khái niệm:
Kinhdoanh làthực hiệntất cả cáccông việc
mà phápluật chophép đểthu đượclợi nhuậnChú ý :kinhdoanhkhôngđơn thuần
là sản
Trang 9Ở Quảng Xương nước mắm tự làm của
vùng biển rất ngon, rất tốt nhưng tại
sao lại không trở thành 1 thương hiệu
mạnh như nước mắm Thanh Hương
chỉ có toàn muối, không thu được
nhiều lợi nhuận
? Tại sao lại có hiện tượng này ?
? Vậy sản xuất và kinh doanh khác
nhau điểm nào ?
nên lợi nhuận mà họthu về rất ít
Đó chính là nhữngngười dân tự làm nướcmắm đó chưa biết kinhdoanh
Câu chuyện này mangtính chất mở rộng kháiniệm kinh doanh, kinhdoanh không đơn thuần
là sản xuất mà là làmthế nào để thu lợinhuận cao nhất từ sảnphẩm Sản phẩm đó cóthể do doanh nghiệp tựsản xuất ra nhưng cũng
có thể là do người khácsản xuất
xuất rahàng hóa
mà là làmthế nào đểthu lợinhuận caonhất từsản phẩm.Sản phẩm
đó có thể
do doanhnghiệp tựsản xuất
ra
Cơ hội kinh doanh
Hoạt động của giáo viên Hoạt
động của học
Nội dung
Trang 10sinh Câu chuyện sử dụng
Câu chuyện 1 : chúa đảo Tuần Châu Đào Hồng
Tuyển
- Ngày nay đảo Tuần Châu (Quảng Ninh) được
biết đến với các công trình sau
• Câu lạc bộ biểu diễn cá sấu, cá heo, hải cẩu sư
tử biển, trình diễn ca múa nhạc thời trang
• Bãi tắm nhân tạo dài hơn 4 km
• Khu ẩm thực Việt Nam phục vụ cùng lúc hơn
1000 thực khách
• Quần thể các cụm biệt thự, khách sạn đạt tiêu
chuẩn 5 sao 200 phòng
• Khu vui chơi giải trí dưới nước gồm hoạt động
như cano kéo dù, môtô trượt nước tốc độ cao
• Dịch vụ tham quan Vịnh Hạ Long bằng tàu du
lịch, bằng cano, bằng máy bay trực thăng, bằng
Thủy phi cơ
• Công viên trình diễn nhạc nước, laser, chiếu
phim trên màn nước lần đầu tiên có mặt tại Việt
Nam
Tuy nhiên trước kia Tuần Châu chỉ là 1 hòn đảo
hoang chưa có 1 công trình du lịch nào thậm chí
là chưa có đường ra đảo Chính doanh nhân Đào
Hồng Tuyển bằng con mắt tinh tường đã nhận ra
giá trị du lịch lớn lao của hòn đảo này và cũng
nhận thức được đây là cơ hội kinh doanh tuyệt
Học sinhngồinghe
2 Cơ hội kinh doanh
a Khái niệm:
Là những điềukiện, hoàncảnh thuận lợi
để nhà kinhdoanh thựchiện được mục
doanh (thu lợinhuận)
Trang 11vời của mình Ông đã vét đến đồng tiền cuối
cùng của mình cộng với bản lĩnh của 1 nhà kinh
doanh đã xây dựng đường ra đảo Từ đó đã mở
ra một trang sử vàng của hòn đảo du lịch mang
tầm cỡ quốc tế Người ta kể rằng khi con đường
ra đảo gần xong thì cũng là lúc Đào Hồng Tuyển
hết tiền, không còn chỗ nào có thể vay được tiền
nhưng ông cũng nhận thức rõ ràng rằng nếu từ
bỏ cơ hội kinh doanh này ông sẽ mất hết Đi đến
khất nợ lương của từng công nhân, bán non 1 số
hạng mục công trình có thể bán được trên đảo…
là những cách mà doanh nhân này đã làm để giữ
lại cơ hội kinh doanh của mình
? Tại sao có rất nhiều người giàu hơn Đào Hồng
Tuyển nhưng lại không ai xây đường ra đảo
Tuần Châu?
? Tại sao Đào Hồng Tuyển lại tìm mọi cách để
xây dựng xong đường ra đảo?
? Em rút ra bài học gì khi nghe xong chuyện
này?
Câu chuyện 2
Có một xưởng trưởng sản xuất cửa cuốn đọc
trên báo thấy tin một viện thiết kế xây dựng X
Vì họkhôngnhìn rađược cơhội kinhdoanhtuyệt vời
từ đảoTuầnChâu
Đây là
cơ hộilàm giàurất tốtMạo
- Không phải
ai cũng có thểnhìn thấy cơhội kinh doanhcủa mình vì có
1 câu tục ngữ:Những cơ hộilớn thường gõcửa rất khẽ
Trang 12được nhận 1 giải thưởng Ông ta nhận ra đây là
cơ hội kinh doanh lớn của mình và bắt đầu hành
động
Bước đầu ông ta thuê một tờ báo viết bài quảng
cáo về giải thưởng cũng như về viện thiết kế xây
dựng X
Tiếp theo ông thuê đài truyền hình đến quay
phim, chụp ảnh và viết bài phóng sự quảng cáo
cho viện thiết kế xây dựng X
Những hành động này của ông đã làm giám đốc
viện thiết kế xây dựng X chú ý, ông đã cho
người điều tra về xưởng trưởng cũng như về cơ
sở sản xuất cửa cuốn nọ và nhận thấy rằng cá
nhân xưởng trưởng và cơ sở sản xuất của ông ta
đều rất đáng tin cậy Giám đốc viện thiết kế xây
dựng X quyết định kể từ nay tất cả các công
trình của viện cần cửa cuốn đều đặt hàng từ
xưởng sản xuất cửa cuốn này
Lợi dụng viện thiết kế xây dựng X chuyên sử
dụng cửa cuốn của mình xưởng trưởng lại tiếp
tục quảng cáo cho xưởng mình Ngày càng
Cơ hộilàm giàuđôi khi
là dochínhmình tạo
Cơ hội làmgiàu đôi khi là
do chính mìnhtạo ra
Trang 13? Tại sao phải thành lập doanh nghiệp ?
( Một cá nhân vẫn có thể kinh doanh tốt
mà không cần thành lập doanh nghiệp )
Câu chuyện sử dụng
Đối với doanh nghiệp thuế được thu như
sau:
Tổng Doanh thu – Tổng chi phí = A, rồi
mới nộp thuế trên cơ sở x% của A
Đối với cá nhân thì thuế được tính trên
cơ sở của tổng doanh thu
Đó là còn chưa kể thuế thu nhập cá nhân
bị tính cao hơn thuế thu nhập của doanh
nghiệp vì thế lợi nhuận mà cá nhân thu
được ít hơn nhiều so với lợi nhuận của
doanh nghiệp với doanh thu như nhau
Câu trả lời lần 1
để thực hiện cáchoạt động kinhdoanh
Câu trả lời lần 2
sẽ thu đượcnhiều lợi nhuậnhơn
Như vậy nếucùng 1 lượngdoanh thu nhưnhau thì cá nhânkinh doanh phảinộp thuế nhiềuhơn rất nhiều so
nghiệp a.Khái niệm:
Doanh nghiệp làmột tổ chức kinh
tế được thànhlập để thực hiệncác hoạt độngkinh doanh
Trang 141.4 Hiệu quả của biện pháp:
Nếu không có các câu chuyện, các khái niệm trên rất khô khan và khó hiểu.Thông qua các câu chuyện các em sẽ dễ dàng tiếp cận với nội dung của kháiniệm, hiểu hơn về khái niệm vì nó gần gũi với cuộc sống
2 Biện pháp 2: TỔ CHỨC THẢO LUẬN BÀI NGOẠI KHÓA CHỦ ĐỀ : TÀI SẢN VÀ TIÊU SẢN
2.1 Vai trò của biện pháp:
Biện pháp này cung cấp cho các em 2 kiến thức cơ bản, nhập môn của tài chínhhọc Hai kiến thức này cho các em thấy con đường đúng đắn để tích lũy tư bản,bước đầu tiên và căn bản của quá trình kinh doanh
2.2 Tác dụng của biện pháp
Qua buổi ngoại khóa này các em sẽ thích thú hơn với phần tạo lập doanh nghiệp
vì ý nghĩa thiết thực mà nó đem lại cho cuộc sống của các em Đó là chỉ có đầu
tư vào tài sản mới làm cho tiền chảy vào túi của mình
2.3 Triển khai cụ thể:
2.3.1 Thời gian tổ chức bài ngoại khóa: 2 tiết, giáo viên nên bố trí thực hiện
bài này sau bài 49 – bài mở đầu Một là để tăng cường hứng thú học tập cho các
em đối với 2 chương sau Hai là nó liên quan ến phần huy động vốn ở bài 50doanh nghiệp và hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp
2.3.2 Chuẩn bị: Để chuẩn bị cho buổi cimena này giáo viên phải đọc và tìm
hiểu về các vấn đề sau:
Khái niệm về tài sản và tiêu sản
Khái niệm về người nghèo, đây là 2 khái niệm kéo theo của 2 khái niệm trênMột số hiện tượng liên quan như: tại sao người giàu lại ngày càng giàu, ngườitrung lưu, tại sao người trung lưu có thể trở thành người giàu và cũng có thể trởthành người nghèo.Các vấn đề trên giáo viên có thể tìm thấy trong cuốn sách “