Một số biện pháp nâng cao chất lượng PTNN thông qua hoạt động nhận biết tập nói cho trẻ 24 36 tháng trong trường mầm non hưng lộc

Ngôn ngữ giúp trẻ tìm hiểu, khám phá và nhận thức về môi trường xung quanh, thông qua cử chỉ và lời nói của người lớn trẻ làm quen vớicác sự vật, hiện tượng có trong môi trường xung quan

MỤC LỤC

1 MỞĐẦU……….1

1.1 Lý do chọn đề tài……… 1

1.2 Mục đích nghiên cứu……… ….3

1.3 Đối tượng nghiên cứu……… ….3

1.4 Phương pháp nghiên cứu 3

2 NỘI DUNG …3

2.1 Cơ sở lý luận……… …3

2.2 Thực trạng vấn đề………4

2.3 Các giải pháp và biện pháp……… …6

2.3.1 Các giải pháp………6

2.3.2 Các biện pháp tổ chức thực hiện thực hiện……… 6

2.4 Hiệu quả của sang kiến kinh nghiệm……… 17

3 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ……… 19

3.1 Kết luận……… 19

3.2 Kiến nghị……… 20

1 MỞ ĐẦU 1.1 Lí do chọn đề tài:

“Trẻ em hôm nay, thế giơi ngày mai”

Vâng! Có thể nói trẻ em chính là nguồn hạnh phúc của mỗi gia đình, làmầm xanh tương lai của đất nước, là những người sẽ tiếp bước sự nghiệp ôngcha Chính vì vậy việc bảo vệ chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục trẻ là trách nhiệmcủa mỗi gia đình và của toàn xã hội đối với việc phát triển nhân cách trẻ từ lứatuổi mầm non

Giáo dục mầm non là giai đoạn đầu tiên, là nền tảng trong hệ thống giáodục quốc dân, là bộ phận quan trọng trong sự nghiệp đào tạo thế hệ trẻ thành

những con người có ích cho xã hội Ngày nay chúng ta không chỉ đào tạo những

con người có trí thức, có khoa học có tình yêu thiên nhiên, yêu tổ quốc, yêu laođộng mà còn tạo nên những con người biết yêu nghệ thuật, yêu cái đẹp, giầu mơước và sáng tạo Những phẩm chất ấy con người phải được hình thành từ lứatuổi mầm non, lứa tuổi hứa hẹn bao điều tốt đẹp trong tương lai Giáo dục trẻ từlứa tuổi mầm non chính là đào tạo cho xã hội những công dân tí hon đầy triểnvọng Ở giai đoạn mầm non là lứa tuổi đang trên đà hình thành và phát triểnmạnh mẽ về tâm sinh lí, trẻ thích tìm tòi khám phá cái mới lạ trong cuộc sốnghàng ngày, trẻ rất muốn biết sự vật hiện tượng xung quanh trẻ, muốn làm đượcnhững việc như những người lớn làm Để đạt được điều đó thì ngôn ngữ chính làphương tiện đưa ước muốn của trẻ đạt được kết quả tối ưu Vì vậy chúng tachính là những người giúp trẻ hiểu biết những gì mà trẻ cần biết

Trong những năm gần đây bậc học mầm non đang tiến hành đổi mới,chương trình giáo dục trẻ mầm non trong đó đặc biệt coi trọng việc tổ chức cáchoạt động phù hợp đối với sự phát triển của từng cá nhân trẻ, khuyến khích trẻhoạt động một cách chủ động tích cực, hồn nhiên vui tươi, đồng thời tạo điềukiện cho giáo viên phát huy khả năng sáng tạo trong việc lựa chọn và tổ chứccác hoạt động chăm sóc, giáo dục trẻ một cách linh hoạt, thực hiện phương

châm: “Học mà chơi - Chơi mà học” Nhằm đáp ứng mục tiêu phát triển của trẻ một cách toàn diện về mọi mặt: “Đức - Trí - Thể - Mỹ”

Trong quá trình phát triển toàn diện nhân cách con người nói chung và trẻmầm non nói riêng thì ngôn ngữ có một vai trò rất quan trọng đặc biệt khôngthể thiếu được Đó là phương tiện giao tiếp của con người, mỗi một dân tộc cómột ngôn ngữ riêng Tiếng dân tộc là một bộ phận trong hệ thống ngôn ngữnhân loại, đồng thời còn là tài sản vô giá, một vốn quý báu của mỗi quốc gia,mỗi dân tộc Ngôn ngữ là một hệ thống tín hiệu đặc biệt, là phương tiện nhậnthức và giao tiếp hữu hiệu nhất của con người Nhờ có ngôn ngữ, con ngườimới có phương tiện để nhận thức và thể hiện nhận thức của mình, để giao tiếpvới nhau

Thông qua ngôn ngữ, lời nói của người lớn, trẻ làm quen với sự vật, hiệntượng và hiểu những đặc điểm, tính chất, cấu tạo, công dụng của các sự vật,hiện tượng tự nhiên và xã hội và học được từ tương ứng Ngôn ngữ giúp trẻ mở

rộng hiểu biết về thế giới xung quanh Từ ngữ giúp cho việc củng cố nhữngbiểu tượng đã được hình thành

Sự phát triển của ngôn ngữ cho hoạt động trí tuệ, các thao tác tư duy ngàycàng được hoàn thiện, kích thích trẻ tích cực, sáng tạo hoạt động trí tuệ Thôngqua ngôn ngữ trẻ nhận thức thế gới xung quanh chính xác, rõ ràng, sâu và rộng.Ngôn ngữ giúp trẻ tích cực, sáng tạo trong hoạt động trí tuệ

Nói như thế để biết được ngôn ngữ có vai trò rất lớn trong việc hình thành

và điều chỉnh những hành vi của trẻ Thông qua ngôn ngữ trẻ biết những gì nênlàm, những gì không nên làm, qua đó rèn luyện những phẩm chất đạo đức tốt ở

trẻ, dần dần hình thành ở trẻ những khái niệm ban đầu về đạo đức như: “Ngoan – hư – tốt – xấu” Ngôn ngữ giúp trẻ tìm hiểu, khám phá và nhận thức về môi

trường xung quanh, thông qua cử chỉ và lời nói của người lớn trẻ làm quen vớicác sự vật, hiện tượng có trong môi trường xung quanh, trẻ hiểu những đặcđiểm, tính chất, công dụng của các sự vật cùng với từ tương ứng với nó Nhờ cóngôn ngữ trẻ nhận biết ngày càng nhiều các sự vật, hiện tượng mà trẻ được tiếpxúc trong cuộc sống hàng ngày

Ngoài ra ngôn ngữ còn là phương tiện phát triển tình cảm, đạo đức, thẩm

mĩ Ngôn ngữ là phương tiện để giao tiếp, nhất là đối với trẻ nhỏ thì đó làphương tiện giúp trẻ giao lưu cảm xúc với những người xung quanh hình thànhnhững cảm xúc tích cực Ngôn ngữ là công cụ giúp trẻ hoà nhập với cộng đồng

và trở thành một thành viên của cộng đồng Nhờ có những lời chỉ dẫn của ngườilớn mà trẻ dần dần hiểu được những quy định chung của cộng đồng mà mọithành viên trong cộng đồng phải thực hiện, mặt khác trẻ cũng có thể dùng ngônngữ để bày tỏ những nhu cầu mong muốn của mình với các thành viên trongcộng đồng điều đó giúp trẻ hoà nhập với mọi người

Đặc biệt nhờ có ngôn ngữ, thông qua các câu chuyện trẻ dể dàng tiếpnhận những chuẩn mực đạo đức của xã hội và hoà nhập vào xã hội tốt hơn.Ngôn ngữ đã góp phần không nhỏ vào việc trang bị cho trẻ những hiểu biết vềnhững nguyên tắc, chuẩn mực đạo đức, rèn luyện cho trẻ những tình cảm vàhành vi đạo đức phù hợp với xã hội mà trẻ đang sống

Chính vì vậy, việc dạy cho trẻ tập nói tiếng Việt là một việc khó khăn đốivới cô giáo Mầm non nói chung và trẻ nhà trẻ nói riêng Ở lứa tuổi 24 – 36tháng, sự phát triển tâm sinh lý của trẻ rất mạnh, ảnh hưởng đến cả quá trìnhphát triển sau này của trẻ

Đây chính là giai đoạn tập nói của trẻ, ở giai đoạn này cơ quan phát âmchưa hoàn thiện, trẻ còn nói ngọng, nói lắp nhiều, trẻ chưa nói được thành câutrọn vẹn Mặt khác trẻ lại có nhu cầu giao tiếp rất lớn mà ngôn ngữ, vốn từ củatrẻ còn hạn chế Nhưng các bậc cha mẹ chưa quan tâm chú ý đến sự phát triểnngôn ngữ của trẻ, mà chỉ chú trọng đến cuộc sống chăm sóc ăn uống Trong giaiđoạn này trẻ luôn mong muốn được cha mẹ nuông chiều, và mong muốn đóhoàn toàn được đáp ứng, cha mẹ hay nựng trẻ, nuông chiều trẻ thái quá như: Mẹcho con ăn chơm nhé! Đây chính là nguyên nhân làm ảnh hưởng đến quá trìnhphát triển ngôn ngữ của trẻ mà cha mẹ không hề quan tâm đến

Chính vì vậy cần phải sự uốn nắn kịp thời của người lớn, nhất là những côgiáo mầm non đang hằng ngày tận tụy chăm sóc nuôi dạy các cháu

Bởi vậy, là một cô giáo mầm non tôi luôn ý thức được rằng mình phải cónhững sáng kiến trong quá trình dạy trẻ, có như vậy mới đáp ứng được yêu cầucủa ngành học trong thời kỳ đổi mới, nhất là trong giai đoạn hiện nay

Để phát triển ngôn ngữ cho trẻ quả thực là một vấn đề vô cùng quantrọng Là giáo viên đang trực tiếp chăm sóc giáo dục trẻ 24-36 tháng, tôi luônsuy nghĩ về cách tổ chức các hình thức để phát triển ngôn ngữ cho trẻ một cáchtốt nhất

Năm học 2015 – 2016, tôi được ban giám hiệu phân công phụ trách nhómtrẻ 24 - 36 tháng, với số lượng 16 cháu, vốn từ của các cháu còn hạn chế thêmvào nữa là các cháu còn nhút nhát, khả năng phát triển ngôn ngữ, phát triểnnhận thức còn chậm Do vậy việc truyền đạt kiến thức cho trẻ còn gặp nhiều khó

khăn Chính vì lý do trên nên tôi đã mạnh dạn chọn đề tài nghiên cứu: “một số biện pháp nâng cao chất lượng phát triển ngôn ngữ thông qua hoạt động nhận biết tập nói cho trẻ 24 – 36 tháng, trường mầm non Hưng Lộc”

1.2 Mục đích nghiên cứu:

Đề ra một số biện pháp nâng cao chất lượng phát triển ngôn ngữ thông

qua hoạt động nhận biết tập nói cho trẻ 24 – 36 tháng, trường mầm non Hưng

Lộc

1.3 Đối tượng nghiên cứu:

16 trẻ 24- 36 tháng tại trường mầm non Hưng Lộc – Huyện Hậu Lộc

1.4 Phương pháp nghiên cứu

+ Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết

+ Phương pháp điều tra khảo sát, quan sát, trực quan, đàm thoại

+ Phương pháp thống kê, xử lý số liệu

2 NỘI DUNG

2.1 Cơ sở lý luận.

Ngày xưa ông cha ta đã có câu: “Trẻ lên 3 cả nhà tập nói” và quả đúng như thế

Đối với trẻ em sự phát triển ngôn ngữ đóng vai trò hết sức quan trọng

trong việc phát triển hình thành tư duy và phát triển nhân cách trẻ, là công cụ để

học tập, giao tiếp, vui chơi Đối với trẻ 24- 36 tháng, ở giai đoạn này do bộ máy

phát âm của trẻ chưa hoàn thiện, trẻ còn hay nói ngọng, nói lắp, nói kéo dài,phát âm chưa chuẩn…Nhưng nhu cầu giao tiếp của trẻ thì rất lớn, trẻ thích đượcgiao tiếp Đặc biệt ở độ tuôi này vốn từ của trẻ phát triển rất nhanh khoảng 486

từ, đến cuối 36 tháng trẻ đạt thêm 254 từ Trẻ thích được trò chuyện, có thể lahét khi vui sướng mà không cần biết người xung quanh có thích hay không

Chính vì vậy, là một giáo viên chủ nhiệm lớp, ngay từ đầu năm học tôiluôn quan tâm đến đặc điểm tâm sinh lý cũng như ngôn ngữ giao tiếp của từngtrẻ nhằm khám phá, tìm hiểu khả năng giao tiếp bằng ngôn ngữ để kịp thời cónhững biện pháp giáo dục và nâng cao dần ngôn ngữ cho trẻ Khi tiếp xúc vớitrẻ tôi nhận thấy rằng ngôn ngữ của trẻ còn nhiều hạn chế về câu, từ, về cách

phát âm, cách diễn đạt câu Khi trẻ nói hầu hết toàn bớt âm trong các từ, giaotiếp không đủ câu, nói dớ, nói lắp cho nên nhiều khi giáo viên không hiểu trẻđang nói về cái gì? Cũng có một số trẻ còn hạn chế khi nói, trẻ chỉ biết chỉ tayvào những thứ mình cần khi cô hỏi Mức độ hiểu nghĩa của từ còn rất hạn chế và

có nét đặc trưng riêng

Chính vì thế mà ở giai đoạn này, chúng ta cần giúp trẻ phát triển, mở rộngcác từ loại trong vốn từ, biết sử dụng nhiều loại câu, dạy trẻ phát âm chính xáccác âm vị, âm tiết, từ, câu theo chuẩn mực âm thanh tiếng mẹ đẻ, làm giàu vốn

từ, nâng cao khả năng hiểu nghĩa của từ, củng cố và tích cực hóa vốn từ chotrẻ, giúp trẻ biết vận dụng phù hợp vốn từ đó trong hoạt động giao tiếp, cho trẻthường xuyên được nghe, được nói theo các mô hình câu chuẩn, củng cố cách

sử dụng đúng một số kiểu câu, sửa một số kiểu câu sai cho trẻ, cho trẻ làmquen với một số kiểu câu mới khó hơn Bằng cách thường xuyên trò chuyệnvới trẻ về những sự vật, sự việc trẻ nhìn thấy trong sinh hoạt hàng ngày Nóicho trẻ biết các từ biểu hiện về các đặc điểm, tính chất, công dụng của chúng.Cho trẻ xem tranh, kể cho trẻ nghe các câu chuyện đơn giản qua tranh Đặt một

số loại câu hỏi giúp trẻ biết sử dụng ngôn ngữ phù hợp thông qua các hoạt

Bên cạnh đó nhà trường có đội ngũ cán bộ giáo viên có năng lực chuyênmôn vững vàng, yêu nghề mến trẻ, luôn đoàn kết giúp đỡ lẫn nhau nhằm pháthuy truyền thống tốt đẹp của nhà trường Những năm học gần đây trường khôngnhững thu hút con em trong xã mà còn thu hút được trẻ ở các xã lân cận

B Ban giám hiệu nhà trường luôn quan tâm bồi dưỡng về phẩm chất đạo đứccũng như năng lực chuyên môn cho giáo viên, thường xuyên xây dựng, tổ chứctiết mẫu, tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo chủ đề, để giáo viên được dự giờ,trao đổi những kinh nghiệm về chuyên môn với các đồng chí, đồng nghiệp

Nhà trường luôn được các cấp lãnh đạo quan tâm, đầu tư cơ sở vật chất,

trang thiết bị đảm bảo cho các hoạt động của trẻ.

Năm học 2015 – 2016, tôi được nhà trường phân công tôi chủ nhiệmnhóm trẻ 24 – 36 tháng tuổi với tổng số cháu là 16 cháu Được sự quan tâm giúp

đỡ của Ban giám hiệu nhà trường, bản thân tôi là một giáo viên có chuyên mônvững vàng, luôn yêu nghề mến trẻ, chăm sóc, giáo dục trẻ bằng tình thương yêu

và sự công bằng của một nhà giáo, tôi không ngừng học hỏi nâng cao nghiệp vụchuyên môn để nắm được định hướng trong tổ chức các hoạt động

Đa số phụ huynh quan tâm đưa trẻ đến trường đúng độ tuổi, chăm sócgiáo dục trẻ theo khoa học, thực hiện tốt công tác phối hợp giữa gia đình và nhàtrường và đa số rẻ có nề nếp thói quen trong sinh hoạt cũng như học tập, tíchcực tham gia vào các hoạt động

*Khó khăn

- Phòng học còn thiếu, số trẻ đến nhóm lớp đông

- Một giáo viên trên một nhóm lớp 16 trẻ là hết sức khó khăn trong việcchăm sóc và giáo dục trẻ

- - Một số phụ huynh nuông chiều trẻ, hay nậng trẻ theo tiếng địa phương

- Cháu còn quá nhỏ, lần đầu tiên làm quen với cô giáo và xa gia đình nêntrẻ còn khóc nhiều, dẫn đến ảnh hưởng đến giờ chơi tập của trẻ

- Nhóm trẻ 24 – 36 tháng tuổi đa số lần đầu tiên ra lớp nên trẻ còn nhút

nhát, trẻ nói lắp, nói tiếng địa phương, trẻ chưa biết sử dụng vốn từ, phát âm

chưa rõ ràng, hạn chế trong việc diễn đạt, chưa mạnh dạn tự tin trong giao tiếp

- Trẻ chưa thích nghi với việc ăn ngủ tại trường, chưa có ý thức trong giờhọc, chưa biết tự phục vụ vệ sinh cá nhân

* Kết quả khảo sát của thực trạng:

Để có được các biện pháp giáo dục trẻ phát triển ngôn ngữ phù hợp, hiệuquả tôi tiến hành khảo sát đánh giá thực trạng ngôn ngữ của trẻ 24– 36 tháng màtôi đang phụ trách kết quả như sau :

các nhân vật, sự vật,

hành động gần gũi

trong tranh

Qua kết quả khảo sát về thực trang trên cho thấy:

+ Khả năng nghe hiểu ngôn ngữ và phát âm rõ tiếng là 25% yếu Pháttriển vốn từ 31% yếu Sử dụng các từ chỉ đồ vật, con vật, đặc điểm, hành độngquen thuộctrong giao tiếp 31% yếu Xem tranh và gọi tên các nhân vật, sự vật,hành động gần gũi trong tranh 31% yếu

* Nguyên nhân:

- Do trẻ phát âm còn chưa chuẩn, nói ngọng, nói lắp nhiều

- Trẻ chưa nói được thành câu thành thạo

- Trẻ chưa mạnh dạn trong giao tiếp, do trẻ được nuông chiều thái quá…

- Sử dụng linh hoạt các biện pháp nâng cao chất lượng phát triển ngônngữ thông qua hoạt động nhận biết tập nói cho trẻ 24-36 tháng

2.3.2 Các biện pháp tổ chức thực hiện:

* Biện pháp 1: Gíao dục nề nếp thói quen cho trẻ. Đ

Đ Để trẻ lĩnh hội được về kiến thức và phát triển ngôn ngữ một cách tốt nhất,ngay từ những ngày đầu tiên đến lớp tôi luôn luôn giáo dục trẻ có một thói quen

nề nếp nhất định, khi đến lớp các cháu phải biết lễ phép chào cô giáo…và giáodục trẻ ở mọi luc mọi nơi

Ví dụ:

- Giờ đón trẻ: Cô dạy trẻ cách chào hỏi với mọi người xung quanh

+ Con chào cô! Con chào ông bà, bố mẹ…

Hơn nữa trong giờ hoạt động tôi luôn luôn nhắc nhở trẻ luôn chú ý, biếtlắng nghe cô giáo khi đang giảng bài Từ đó trẻ mới tập trung vào hoạt động vàđạt được kết quả cao

Việc đưa trẻ vào các hoạt động và thông qua hoạt động để giáo dục trẻ ởmọi lúc, mọi nơi là một biện pháp tốt: Các hoạt động đón trả trẻ hàng ngày, hoạtđộng chơi tập, lao động vệ sinh… Đều là những dịp để trẻ bộc lộ cá tính, cáchứng xử lời ăn tiếng nói của mình Yêu cầu giáo viên phải gần gũi để kịp thờiphát hiện và uốn nắn những sai sót của trẻ trong hành vi, lời nói theo những tiêuchí của chuyên đề lễ giáo quy định Giáo dục lễ giáo cho trẻ thường xuyên, mọilúc mọi nơi là một trong những biện pháp chủ yếu đem lại những kết quả caotrong khả năng giao tiếp của trẻ

Khi tổ chức bất cứ hoạt động nào mà đặc biệt là hoạt động nhận biết tậpnói cho trẻ, thì sự hứng thú tích cực của trẻ là yếu một trong những yếu tố quyết

định đến hiệu quả của hoạt động Chính vì thế, tôi rất coi trọng đến việc tạo nềnếp thói quen cho trẻ và tôi đã thực sự thành công khi tổ chức hoạt động nhậnbiết tập nói cho trẻ.

* Biện pháp 2: Nghiên cứa tài liệu, học hỏi đồng nghiệp

Ngoài việc dạy trên lớp, tôi luôn dành thời gian để tham khảo tài liệu như:Nghiên cứu trên mạng, đọc sách báo, xem tạp chí, tạp san, xem chương trìnhthiếu nhi, đọc sách dành cho trẻ mầm non, học hỏi bạn bè đồng nghiệp để tìm raphương pháp dạy học linh hoạt, sáng tạo Nhằm cuốn hút trẻ vào tiết học say mêhơn, tích cực hơn

Muốn đạt được kết quả cao trong vấn đề này thì trước hết tôi luôn tự học,

tự bồi dưỡng chuyên môn qua nghiên cứu tài liệu để tìm tòi khám phá những cáihay cái đẹp trong từng tác phẩm văn học, tích luỹ kiến thức, hiểu biết về cácphương háp phát triển ngôn ngữ cho trẻ em, đặc biệt là trẻ nhà trẻ qua tất cả cáchoạt động nhằm phát triển vốn từ, khả năng giao tiếp…cho trẻ một cách tốt nhất.Bên cạnh đó, tôi thường xuyên học hỏi đúc rút kinh nghiệm từ đồng nghiệp, quamạng internets …

Qua việc tích cực tự học tôi đã tích lũy được rất nhiều kinh nghiệm chobản thân, để tích lũy thêm kinh nghiệm cho bản thân khi tổ chức các hoạt động

mà đặc biệt là hoạt động nhận biết tập nói

* Biện pháp 3: Linh hoạt sáng tạo trong tổ chức hoạt động nhận biết tập nói.

Thông qua việc nắm chắc phương pháp dạy cỏc hoạt động núi chung và

hoạt động “phát triển ngôn ngữ” nói riêng tôi luôn tham khảo thêm nhiều tài

liệu và nghiên cứu kỹ nội dung bài dạy, chuẩn bị lời nói và soạn giáo án trướckhi lên lớp một cách khoa học có lô gic, kết hợp giữa đồ dùng trực quan tranhảnh, vật thật có màu sắc đẹp, chất liệu bền, với các cử chỉ âu yếm gần gũi, lờinói nhẹ nhàng, phát âm chuẩn, chính xác, ngắn gọn, dễ hiểu, sát thực với nộidung của từng bài, từng đề tài Và đặc biệt tôi đã sử dụng các biện pháp, các thủthuật khác nhau một cách linh hoạt, sáng tạo giúp trẻ hứng thú trong các hoạt

động đạt hiệu quả cao

Ví dụ 1:

Với chủ đề: “Bé và các bạn” Đề tài: Nhận biết “Bạn trai - Bạn gái”.

- Mục đích: Trẻ nhận biết, gọi tên bạn trai, bạn gái Biết được trang phụccủa bạn trai và bạn gái Rèn luyện sự chú ý, ghi nhớ của trẻ

- Chuẩn bị:

Cho cô: Tranh ảnh có các bạn trai – gái

Cho trẻ: Tranh ảnh lô tô bạn trai – gái

- Em bé búp bê được làm gì? (Bồng, bế)

+ Nhận biết, bạn gái.

- Đoán xem, đoán xem?

- Các con nhìn xem cô có bức tranh gì đây?

(Ảnh 1- Phần phụ lục)

- Bức tranh vẽ bạn trai, hay bạn gái (bạn gái)

- Các con có nhận xét gì về bạn gái?

- Bạn gái mặc áo màu gì? (màu đỏ)

- Tóc bạn gái ngắn hay dài? (dài ạ)

- Đúng rồi đấy các con ạ! Đây là bức tranh vẽ bạn gái vì bạn ấy mặc váy,tóc dài, đi giày búp bê đấy

+ Đoán xem, đoán xem? Các con quan sát xem cô có tranh gì nữa đây?

(Ảnh 2- Phần phụ lục)

- Các con có nhận xét gì về bạn trai?

- Bạn trai mặc áo màu gì? (màu xanh)

- Tóc bạn trai ngắn hay dài? (ngắn ạ)

- Qua đó phát triển khả năng phát âm và phát triển vốn từ và trẻ hứng thútham gia hoạt động, trẻ biết phân biệt ban trai, bạn gái

phát triển ngôn ngữ, và phát âm Rèn khả năng chú ý, quan sát cho trẻ

- Chuẩn bị: Mô hình siêu thị bán đồ dùng cho trẻ như: quần , áo, mũ, giày,dép

- Cách tiến hành: Cô cho trẻ đi siêu thị có bán đồ dùng của bé và hỏi trẻcon mua được gì?

Cho quan sát và trẻ nhận biết đôi dép Các con xem cô có gì đây? (đôidép)

Đôi dép dùng để làm gì? Đôi dép có màu gì? Các con mua được gì nữa?(quần,áo) …

Và cứ như thế cô đàm thoại cùng trẻ, giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, sử sửdụng các từ chỉ đồ vật, đặc điểm quen thuộc trong giao tiếp

- Chuẩn bị: Máy chiếu, tranh lô tô về các thành viên trong gia đình, nhac

bài hát: “ Ba ngọn nến lung linh”…

- Cách tiến hành: (cô cho trẻ xem tranh về già đình trên máy chiếu)

Các con ơi! Đoán xem, đoán xem? Các con có biết trên màn hình có hình ảnh vẽ về ai đây không? (tranh gia đình)

(Ảnh 3- Phần phụ luc)

À, đây là tranh về gia đình đấy Hôm nay cô và các con sẽ tìm hiểu xem gia đình các con và các bạn trong lớp có những ai nhé!

* + Quan sát tranh về các thành viên trong gia đình.

- Trò truyện với trẻ về gia đình bé:

(Cô đưa trẻ hướng lên màn hình, lần lượt cho xuất hiện hình ảnh cácthành viên trong gia đình cho trẻ quan sát và đàm thoại)

- Các con ơi! Trên màn hình xuất hiện hình ảnh về ai đây? (ông, bà)

- Mẹ con tên là Oanh, mẹ con đi dạy học,

- Còn con tên gì? Nguyễn Minh Anh

- Cô lần lượt hỏi một số cháu

Các bạn ạ! có một số bạn là có anh hoặc có chị, còn bạn Minh Anh là conđầu nên có cả em bé nữa đấy Vừa rồi đã có nhiều bạn giới thiệu về các thànhviên trong gia đình mình rất giỏi Cô đã chuẩn bị cho mỗi con một rổ đồ chơi,trong rổ có hình ảnh của bố mẹ, anh chị con Cô mời các cháu lấy rổ đồ dùng

về phía trước để cùng chơi nào?

+ Trò chơi: “Nói tên các thành viên theo yêu cầu”

- Cách chơi: Cô đưa tranh lô tô, trẻ nói tên thành viên trong gia đình

- Cô giáo dục trẻ biết yêu quí mọi người trong gia đình

- Cô hát bài : Ba ngọn nến lung linh

Qua cách sử dụng máy chiếu một cách linh hoạt, sáng tạo đã gây sự hứngthú cho trẻ và đạt được hiệu quả cao trong hoạt động nhận biết tập nói

Ví dụ 4:

Chủ đề: “Những con vật đáng yêu” cho trẻ nhận biết tập nói: “con gà, con vịt, con ngan”

- Mục đích: Giúp trẻ nhận biết gọi tên: “con gà, con vịt, con ngan” Biết

một số đặc, điểm đặc trưng, của các con vật, luyện sự phát âm cho trẻ

- - Cô chuẩn: Con gà, con vịt, con ngan, mô hình trang trại

- Cách tiến hành:

Trước hết cô dùng một thủ thuật khác nhau để giới thiệu đến trẻ nhằm gâyhứng thú cho trẻ, cô cho trẻ đi thăm qua mô hình trang trại…

+ Quan sát con gà:

- Trời tối trời tối, trời sáng!

- Các con ơi! Cô có bức tranh vẽ về con gì đây? (con gà trống)

(Ảnh 5- Phần phụ lục)

- Con gà trống gáy như thế nào? (ò ó o o)

- Đây là cái gì của gà trống? (mào gà) Cô chỉ vào từng bộ phân của con

gà và đàm thoại với trẻ Lần lượt cho trẻ quan sát và đàm thoại với trẻ

+ Quan sát con vịt:

- Đoán xem? Đoán xem?

- Cô lại xuất hiện bức tranh gì đây? (con vịt)

(Ảnh 6- Phần phụ lục)

- Vịt con kêu như thế nào? (vít, vít)

- Vịt con có màu gì đây? (màu vàng)

- Cô lần lượt cho trẻ quan sát và đàm thoại

+ Quan sát con ngan: (tương tự như quan sát con gà và vịt)

Qua đó giúp trẻ nhận biết tên gọi, màu sắc, đặc điểm của các con vật vàphát triển ngôn ngữ trong giao tiếp

Ví dụ 5:

Chủ đề :  "Rau củ quả và những bông hoa đẹp”

Đề tài: NBTN “ Hoa hồng, hoa cúc, hoa đồng tiền”

- Mục đích: Giúp trẻ nhận biết và gọi tên: “Hoa hồng, hoa cúc, hoa đồng tiền” Biết một số đặc điểm, đặc trưng của các loại hoa

- Chuẩn bị: Hoa hồng, hoa cúc, hoa đồng tiền và một số loại hoa khác

- Cách tiến hành: Cô gây hứng thú cho trẻ bằng cách :

Cô đọc câu đố : “Hoa màu nhung đỏ

- Hoa hồng có màu gì? (màu đỏ)

- Đây là gì của hoa hồng? (cánh hoa)…

- Hoa hồng dùng để làm gì?

+ Quan sát hoa cúc:

- “Đoán xem, đoán xem”.

- Các con ơi! Cô lại có hoa gì nữa đây? (hoa cúc)

(Ảnh 8- Phần phụ lục)

- Các con có nhận xét gì về hoa cúc?

- Hoa cúc có màu gì? (màu vàng)

- Đây là gì của hoa cúc? (cánh hoa)…

+ Quan sát hoa đồng tiền: (đặt câu hỏi tương tự như hoa hồng Sau đó chotrẻ so sánh về các loại hoa)

- Với hình thức này sẽ giúp trẻ phát triển tư duy và phát triển vốn từ chotrẻ và sẽ dạt hiệu quả cao trong hoạt động nhận biết tập nói

Ví dụ 6:

Chủ đề: “Bé có thể đi khắp nơi bằng phương tiện giao thông gì”

Đề tài: Nhận biết tập nói: “Xe đạp xe, xe máy, xe ô tô”

- Mục đích: Trẻ nhận biết và gọi tên và tác dụng của xe đạp, xe máy, pháttriển ngôn ngữ cho trẻ Trẻ trả lời các câu hỏi rõ ràng, mạch lạc

- Chuẩn bị: Mô hình xe đạp, xe máy, xe ô tô

- Cách tiến hành:

* Cô cho trẻ hát bài hát: “Bác đưa thư vui tính” của nhạc sĩ Hoàng Lân

-+ Các con vừa hát bài hát nói về cái gì?

+ Buổi sáng bố mẹ chở các con đến trường bằng phương tiện gì?

+ Khi ngồi trên xe các con có được quay trước quay sau không?

+ Hôm nay cô cùng các con sẽ quan sát các phương tiện giao thông đường

bộ nhé, muốn biết loại phương tiện gì các con quan sát cùng cô nhé!

* * Quan sát xe đạp : “Đoán xem, đoán xem”

- - Các con ơi cô có gì đây? (Xe đạp) xe đạp chạy ở đâu? Các con có nhận xét

gì về xe đạp? Chuông xe đạp kêu như thế nào? (Kính coong) Đây là gì của xeđạp? (chỉ vào từng bộ phận cho trẻ nhắc lại) *

* Quan sát: ( xe máy và xe ô tô): tương tự như xe đap.

Cứ như vậy tôi đặt câu hỏi tổng thể đến chi tiết để trẻ trả lời, nhằm kíchthích trẻ phát triển tư duy và vốn từ cho trẻ, qua đó lồng ghép lien hệ giáo dục

về an toàn giao thông cho trẻ khi tham gia giao thông

* Giáo dục : Các con ạ khi tham gia giao thông đường bộ các con phải đibên tay phải của mình, và khi đi ra đường phải có người lớn dắt các con nhớchưa ?

* Trò chơi: “Về đúng bến”

Trong tất cả các hoạt động nói chung và “hoạt động nhận biết tập nói”nói riêng, cô phải luôn linh hoạt trong mọi cử chỉ, hành vi lời nói khi vào bàihäc, giữa các phần phải lien kết với nhau thì giờ hoạt động mới sinh động, hấpdẫn và đạt kết quả cao và giúp trẻ hứng thú trong hoạt động và phát triển vốn

từ cho trẻ một cách tốt nhất

Sau khi nghiên cứu và áp dụng biện pháp tổ chức linh hoạt sáng tạo tronghoạt động nhận biết tập nói cho trẻ, tôi đã thu được kết quả đáng phấn khởi đólà: 16/16 trẻ hứng thú tích cực tham gia hoạt động đạt 100%

* Biện pháp 4: Chuẩn bị dùng và sử dụng đồ dùng trực quan.

Đối với trẻ nhà trẻ đồ dùng trực quan là phương tiện không thể thiếu, bởi

đồ dùng trực quan là phương tiện hữu hiệu để phát triển ngôn ngữ cho trẻ Vìvậy mà cô phải chuẩn bị chu đáo đồ dùng trực quan trước khi dạy trẻ, đồ dùngtrực quan đó là: (vật thật, đồ chơi, tranh ảnh, máy chiếu, mô hình ) Chuẩn bịcác đồ vật đa dạng, đặc biệt các đồ vật gần gũi, đồ chơi có màu sắc, hình dạngphong phú, hấp dẫn đảm bảo tính khoa học, thẩm mỹ và an toàn.

Khi sử dụng đồ dùng trực quan cần sử dụng đúng lúc và kết hợp với lờinói minh họa phù hợp

Cho trẻ xem các hình ảnh trên máy chiếu cũng góp phần phát triển ngôn ngữ chotrẻ, lựa chọn các hình ảnh phù hợp với nhận thức, sở thích của trẻ kết hợp với tổ

V Ví dụ:

Đối với chủ đề: “Những con vật đáng yêu”, cho trẻ nhận biết tập nói ”con

Tôi chuẩn bị các con vật bằng nhựa để trẻ được quan sát

Với cách sử dụng linh hoạt, sang tạo giúp trẻ hứng thú tham gia vào hoạt đôngnhằm phát triển vốn từ cho trẻ

để trẻ củng cố và diễn đạt lại nhằm phát triển vốn từ cho trẻ

Tôi đã nhận biết được tầm quan trọng của đồ dùng trực quan trong tổ chứccác hZoạt động cho trẻ, mà đặc biệt là hoạt động nhận biết tập nói Chính vì thếtôi đã chuẩn bị đầy đủ đồ dùng trực quan và sử dụng một cách linh hoạt, nên đãđạt được hiệu quả cao

* Biện pháp 5: Tạo môi trường cho trẻ phát triển ngôn ngữ.

Đối với trẻ 24 – 36 tháng tuổi thì môi trường hoạt động rất quan trọngtrong việc phát triển ngôn ngữ đó là môi trường trong và ngoài nhóm

Môi trường trong nhóm: Môi trường cho trẻ hoạt động bố trí ngăn nắp,đảm bảo an toàn, có khoảng không gian khu vực yên tĩnh để cho trẻ tìm tòi,khám phá, các góc chơi chuẩn bị đầy đủ các đồ chơi để trẻ được thao tác vaichơi, được giao lưu với bạn bè

Trang trí nhóm theo chủ đề: “Bé có thể đi khắp nơi bằng những phương tiện giao thông”

Ví dụ:

Xung quanh nhóm lớp cô trang trí các phương tiện giao thông như: ô tô,

xe máy, máy bay, xe đạp…Cô cho trẻ lên quan sát và hỏi trẻ?

- - Cô chỉ vào máy bay và hỏi?

(Ảnh 9- Phần phụ lục)

- Đây là cái gì? (máy bay)

- Cô cho trẻ nhắc lại cụm từ “máy bay” và cho cá nhân trẻ nhắc lại.

- Máy bay kêu như thế nào? ( ù ù ù )

- Cô cho trẻ làm tiếng kêu của máy bay

- Cô chỉ vào từng bộ phận của máy bay và hỏi trẻ

Qua đó giúp trẻ có khả năng nghe hiểu và phát ân một cách tốt nhất

Môi trường ngoài nhóm : Sân chơi và sắp xếp thiết bị đồ chơi ngoài trờigần nhóm trẻ, có vườn cây, bồn hoa

Ví dụ:

Khi trẻ chơi với các đồ chơi ngoài trời như: “cầu trượt”… cô hỏi trẻ con đang chơi gì đây? Trẻ sẽ trả lời: “con chơi cầu trượt”

Qua đó giúp trẻ phát triển về giao tiếp và nói đủ câu (3- 4 tiếng)

Việc tạo môi trường phù hợp, thuận lợi cho trẻ hoạt động nhận biết tậpnói đã giúp trẻ củng cố vốn từ cho trẻ và phát âm rõ tiếng, mạnh dạn hơn tronggiao tiếp, nói đúng ngữ pháp Từ đó góp phần phát triển trí tuệ cho trẻ

* Biện pháp 6: Phát triển ngôn ngữ cho trẻ qua sinh hoạt hàng ngày.

Các thời gian trong ngày đều có thể tạo ra các tình huống phát triển ngônngữ cho trẻ như :

Ví dụ:

- Giờ cho trẻ ăn: Cô trò chuyện với trẻ. + Hôm nay các con ăn món gì ?

+ Các cô nuôi dưỡng nấu có ngon không ?

- Cho trẻ ngủ: Cô cùng trẻ đọc bài thơ “Giờ đi ngủ”

- Vệ sinh: Trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh, khi tay bẩn các con phải làmgì?

- Chơi tự do: Cô quan sát trẻ chơi và hỏi trẻ nội dung mà trẻ đang chơi.Các thời điểm trong ngày tôi đều lựa chọn nội dung thích hợp, trò chuyệnvới trẻ về các nội dung công việc trong sinh hoạt hàng ngày có liên quan với trẻ.Ngoài ra, trong các thời điểm đón trẻ, trả trẻ tôi luôn trò chuyện với trẻ, gợi mởgiúp trẻ tích cực giao tiếp bằng ngôn ngữ để phát triển vốn từ cho trẻ

Thường xuyên lồng ghép tích hợp phát triển ngôn ngữ cho trẻ thông quasinh hoạt hàng ngày, giúp trẻ củng cố vốn từ, phát âm rõ tiếng, mạnh dạn tự tinhơn trong giao tiếp

* Biện pháp 6: Phát triển ngôn ngữ thông qua các hoạt động khác.

Ngoài hoạt động nhận biết tập nói cô thường xuyên lồng ghép tích hợpvào các hoạt động khác để phát triển ngôn ngữ cho trẻ như:

+ Thông qua hoạt động giáo dục âm nhạc.

Đối với hoạt động âm nhạc trẻ được tiếp xúc nhiều đồ vật (trống, lắc,phách tre, mõ, xắc xô…… và nhiều chất liệu khác) trẻ được học những giaiđiệu vui tươi kết hợp với các loại vận động theo bài hát một cách nhịp nhàng

Để làm được như vậy đó là nhờ sự hiểu biết, nhận thức vốn từ, kỹ năng nhất là

sự giao tiếp bằng ngôn ngữ của trẻ được tích luỹ và lĩnh hội, phát triển tínhnghệ thuật, giúp trẻ yêu âm nhạc

Qua những giờ ca hát, vận động theo nhạc, trò chơi âm nhạc trẻ đã biết sử

dụng ngôn ngữ có mục đích, biết dùng ngôn ngữ và động tác cơ bản để miêu tảnhững hình ảnh đẹp của bài hát.

Ví dụ:

Chủ đề “Đồ dùng, đồ chơi của bé” Dạy trẻ hát bài “Chiếc khăn tay”

-

- Cô chuẩn bị một chiếc khăn tay để trẻ quan sát

Với cách gây hứng thú linh hoạt sáng tạo của mình như: Cô có một hộpquà tặng cho cả lớp, và cho 1 trẻ lên phám phá (Một chiếc khăn tay) và cô dẫndắt vào bài hát

Trẻ hát cùng cô từ đầu đến hết bài, làm động tác cùng cô theo lời bài hát.Khi cô hát mẫu trẻ lắng nghe cô hát, trẻ sẽ cảm nhận được giai điệu bài hát, cômời trẻ hát cùng cô, cho trẻ hát theo tổ, nhóm, cá nhân Qua đó đã giáo dục ngônngữ mạnh lạc cho trẻ

Qua trò chơi và vận động theo nhạc: Tập tầm vông sẽ rèn luyện cho trẻnói rõ ràng, lưu loát

Qua giờ hoạt động âm nhạc giúp trẻ tự tin, mạnh dạn, hát rõ câu và có khảnăng nghe hiểu ngôn ngữ và phát âm đạt kết quả cao

+ Phát triển ngôn ngữ cho trẻ thông qua hoạt động văn học.

Giờ làm quen với văn học có tác dụng làm giàu vốn từ (đặc biệt là vốn từ nghệ thuật ), phát triển ngôn ngữ mạch lạc cho trẻ, bồi dưỡng năng lực cảm thụ tác phẩm nghệ thuật và diễn đạt bằng ngôn ngữ văn học

Ví dụ:

Chủ đề: “Tết và mùa xuân” Đề tài truyện “Bạn Mai đi chơi tết”

Cô chuẩn bị máy chiếu, nhạc bài hát: “Sắp đến tết rồi”.

Cô kể chuyện cho trẻ nghe, khi kể chuyện cô giáo sử dụng ngữ điệu giọngnói để bộc lộ được đặc điểm, tính cách nhân vật, đọc, kể phải chậm rãi, vừaphải để trẻ còn lắng nghe và ghi nhớ được các từ ngữ, câu văn trong chuyện, qua

đó để giúp trẻ tích lũy vốn từ và học được cách thể hiện qua giọng đọc, giọng kểcủa cô

Sau khi trẻ được nghe cô kể chuyện, cô đưa ra hệ thống câu hỏi để đàmthoại với trẻ Trong khi đàm thoại yêu cầu trẻ phải suy nghĩ, lựa chọn từ ngữ,cách diễn đạt Qua quá trình đàm thoại, trẻ được nói về những suy nghĩ, hiểubiết của mình, điều đó đã góp phần phát triển ngôn ngữ cho trẻ

Cô tập cho trẻ kể chuyện một cách sáng tạo câu chuyện theo mẫu trẻ đãđược nghe, giúp trẻ ghi nhớ và kể lại những điều trẻ đã được nghe Trẻ biết vậndụng ngôn ngữ của mình để kể lại chuyện

Với cách sử dụng máy chiếu linh hoạt, giọng điệu êm ái, nhẹ nhàng đãgây hứng thú cho trẻ khi tham gia vào hoạt động, giúp trẻ phát triển về vốn từ,nói đúng ngữ pháp và nói mạch lạc

+ Phát triển ngôn ngữ cho trẻ thông qua hoạt động động góc.

Đối với trẻ 24 – 36 tháng, thời gian chủ yếu là trẻ hoạt động ở các góc vàchơi tự do Bởi vậy phát triển ngôn ngữ cho trẻ thông qua hoạt động có chủ đích

là chưa đủ mà phải phát triển ngôn ngữ cho trẻ thông qua hoạt động góc

Trẻ sử dụng các yếu tố chơi, các trò chơi thích hợp để kích thích trẻ hoạtđộng, qua đó luyện phát âm, luyện thở ngôn ngữ, phát triển vốn từ, nói đúng ngữpháp.

Ví dụ :

- Trẻ chơi góc thao tác vai:

“Chơi với búp bê” Trẻ biết chơi, biết mặc quần áo cho em búp bê, trẻ biết

chào hỏi mọi người khi đưa em búp bê đi chơi Qua trò chơi phát triển kỹ nóigiao tiếp ngôn ngữ có văn hóa

- Góc hoạt động với đồ vật :

Trò chơi xếp hình “Xếp hình công viên cây xanh, vườn hoa mùa xuân”

Quá trình trẻ chơi cô đặt câu hỏi: Con đang xếp gì đây? Con dùng cái gì để xếp?Trong vườn hoa có những loại hoa gì đây ?

Như vậy thông qua những câu hỏi của cô, kích thích sự suy nghĩ để trả lờiđúng với yêu cầu câu hỏi cô đưa ra sẽ giúp trẻ phát triển ngôn ngữ mạch lạc, nóiđúng ngữ pháp

- Góc nghệ thuật: Sau khi trẻ thực hiện xong, cô hỏi trẻ về những sản phẩm của

trẻ làm ra, trẻ sẽ trả lời tên được sản phẩm mình làm ra, nhận biết và nói được màu xanh,màu đỏ, hình tròn, hình dài

- Góc văn học: Cho trẻ xem tranh ảnh

Cho trẻ xem tranh chuyện về chủ đề thực vật trẻ biết gọi tên các loại rau, củ quả Qua đó

phát triển vốn từ cho trẻ

- Góc vận động: Cho trẻ chơi trò chơi “dung dăng dung dẻ” giúp trẻ luyện được

khả năng phát âm

Như vậy Trò chơi chiếm giữ một vị trí quan trọng trong các hoạt động giáo dục

ở trường mầm non trong đó có nhóm trẻ 24 – 36 tháng tuổi Thông qua trò chơi trẻ sẽđược thực hành ngôn ngữ, dùng ngôn ngữ để nói ra những ý nghĩ của mình và học hỏi,chia sẻ kinh nghiệm với bạn

Qua hoạt động vui chơi tạo cho trẻ một trạng thái học nói tự nhiên, là con đườngnhanh nhất để trẻ bắt chước, tập nói và ghi nhớ lâu những từ ngữ mới học được

* Biện pháp 7: Phát triển ngôn ngữ qua hoạt động dạo chơi, tham quan.

Hoạt động dạo chơi, tham quan có tác dụng rất lớn đối với việc mở rộng tầm

hiểu biết của trẻ Trẻ rất thích dạo chơi Đồng thời trong quá trình dạo chơi côđặt nhiều câu hỏi về tên gọi, công dụng của sự vật mà trẻ được tiếp xúc

Ví dụ:

Cho trẻ quan sát một số loại cây ăn quả cô hỏi trẻ?

+ Đây là cây gì? (cây hồng xiêm)

+ Thân cây màu gì?(màu nâu)

+ Lá màu gì?(màu xanh)

+ Quả màu gì? Hình gì? (màu nâu, hình tròn)

+ Quả này có ăn được không?(ăn được)

+ Khi ăn thì phải làm gì? (gọt vỏ, bỏ hạt)

Hoặc trẻ sẽ đặt ra câu hỏi để hỏi cô, hỏi bạn: