Để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của xã hội, các bệnh viện công không ngừng ứng dụng các kỹ thuật y tế hiện đại, các loại dược phẩm mới và sự gia tăng chi phí tiêu thụ, điều này tạo áp l
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
- -VŨ THỊ THANH THỦY
KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG CÁC BỆNH VIỆN CÔNG TRỰC THUỘC BỘ Y TẾ
TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI
Chuyên ngành: KẾ TOÁN, KIỂM TOÁN VÀ PHÂN TÍCH
Mã số: 62340301
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS NGUYỄN NGỌC QUANG
HÀ NỘI - 2017 SYSTOOLS DEMO
Trang 3MỤC LỤC
LỜI CAM KẾT MỤC LỤC DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG
DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ
PHẦN MỞ ĐẦU 1
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG BỆNH VIỆN 9
1.1 Tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài 9
1.1.1 Các công trình nghiên cứu ngoài nước 9
1.1.2 Các công trình nghiên cứu trong nước 14
1.2 Cơ sở lý luận về kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện 17
1.2.1 Đặc điểm hoạt động kinh doanh dịch vụ và cơ chế tài chính ảnh hưởng đến kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện 17
1.2.2 Bản chất và vai trò của kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện 28
1.2.3 Nội dung kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện 31
1.2.4 Kế toán quản trị chi phí theo ABC 49
TÓM TẮT CHƯƠNG 1 55
CHƯƠNG 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 56
2.1 Khung phân tích, quy trình nghiên cứu của luận án 56
2.2 Chọn mẫu nghiên cứu 58
2.3 Công cụ nghiên cứu 59
2.4 Phương pháp thu thập thông tin 60
2.5 Phương pháp xử lý và phân tích dữ liệu 62
TÓM TẮT CHƯƠNG 2 68
CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG CÁC BỆNH VIỆN CÔNG TRỰC THUỘC BỘ Y TẾ TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI 69
3.1 Tổng quan về các Bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội 69
3.1.1 Đặc điểm hoạt động chung 70
SYSTOOLS DEMO
Trang 54.2.3 Giải pháp về sự vận dụng của hệ thống kế toán quản trị chi phí theo ABC
trong các bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội 126
4.2.4 Giải pháp về đánh giá hiệu quả của các trung tâm chi phí trong các bẹnh viện công trực thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội 133
4.2.5 Giải pháp về phân tích thông tin chi phí để đưa ra quyết định trong các bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội 134
4.3 Điều kiện thực hiện các giải pháp 137
TÓM TẮT CHƯƠNG 4 140
KẾT LUẬN 141 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC
SYSTOOLS DEMO
Trang 7DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 1.1: Danh sách các trung tâm chi phí cuối cùng 42
Bảng 1.2: Tóm lược các nhân tố ảnh hưởng đến sự vận dụng của hệ thống kế toán quản trị chi phí từ các nghiên cứu trước đây 48
Bảng 2.1: Tổng hợp các giả thuyết theo kỳ vọng của tác giả về các biến trong mô hình nghiên cứu đề xuất 66
Bảng 3.1: Bảng đối tượng khảo sát 69
Bảng 3.2: Quy mô giường bệnh 74
Bảng 3.3: Mức độ hoạt động của bệnh viện 74
Bảng 3.4: Mô hình tổ chức bộ máy quản lý 76
Bảng 3.5: Mô hình tổ chức bộ máy kế toán 78
Bảng 3.6: Công việc kế toán tại bệnh viện 78
Bảng 3.7: Tổ chức mô hình kế toán quản trị 78
Bảng 3.8: Bố trí nhân viên kế toán quản trị 79
Bảng 3.9: Phân loại chi phí 86
Bảng 3.10: Xây dựng định mức chi phí 88
Bảng 3.11: Căn cứ xây dựng định mức chi phí 88
Bảng 3.12: Xây dựng dự toán chi phí 94
Bảng 3.13: Căn cứ xây dựng dự toán chi phí 94
Bảng 3.14: Kỳ xây dựng dự toán chi phí 94
Bảng 3.15: Phương pháp xác định chi phí và tính giá thành 99
Bảng 3.16: Hệ thống kế toán quản trị chi phí hiện nay tại bệnh viện 100
Bảng 3.17: Quý vị có mong muốn áp dụng phương pháp ABC 100
Bảng 3.18: Sử dụng Thẻ điểm cân bằng (BSC) để đánh giá 102
Bảng 3.19: Chỉ tiêu sử dụng để đánh giá bộ phận 102
Bảng 3.20: Phương pháp đánh giá bộ phận 102
Bảng 4.1: Bảng phân loại chi phí theo hoạt động 120
Bảng 4.2: Kế toán chi phí dựa trên hoạt động tại bệnh viện 131
Bảng 4.3: Chỉ tiêu đánh giá trung tâm chi phí 134
SYSTOOLS DEMO
Trang 9PHẦN MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Con người là nguồn tài nguyên quý báu,quyết định sự phát triển của mỗi quốc gia, trong đó sức khỏe là vốn quý nhất của mỗi con người và của toàn xã hội Vì vậy, đầu tư cho sức khỏe chính là đầu tư cho sự phát triển kinh tế xã hội của đất nước
Ngày nay, chất lượng cuộc sống được cải thiện rõ rệt, nhu cầu khám, chữa bệnh chất lượng cao ngày càng gia tăng và cấp thiết của con người Bệnh viện ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp các dịch vụ y tế, thực hiện hoạt động đào tạo, nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực y học
Trong những năm gần đây, cùng với sự phát triển năng động của các doanh nghiệp trong cả nước, các bệnh viện công – là những đơn vị sự nghiệp y tế công lập, cũng ngày càng phát triển cả về quy mô lẫn chất lượng, với 1.071 bệnh viện, trong đó bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế là 46, chiếm 4,3%trong tổng số các bệnh viện công trong cả nước (Tổng cục thống kê, 2015) Ngoài việc sử dụng các nguồn vốn do Ngân sách Nhà nước cấp, các bệnh viện công còn có khác khoản thu trong các dịch vụ phục
vụ người bệnh, thêm vào đó các loại hình dịch vụ khám chữa bệnh cũng rất đa dạng, chi phí cho mỗi loại dịch vụ này lại hoàn toàn khác nhau Đây cũng là một vấn đề cần được kế toán đầy đủ, chính xác và chi tiết, giúp quản trị các bệnh viện công tăng cường giải pháp quản lý thu chi tài chính
Trong điều kiện hội nhập quốc tế và kinh tế - xã hội phát triển như hiện nay, các bệnh viện công bắt đầu phải đối mặt với rất nhiều khó khăn và thách thức trong việc cân đối giữa các nguồn lực hạn chế với chất lượng dịch vụ mà bệnh viện cung cấp Để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của xã hội, các bệnh viện công không ngừng ứng dụng các kỹ thuật y tế hiện đại, các loại dược phẩm mới và sự gia tăng chi phí tiêu thụ, điều này tạo áp lực buộc các bệnh viện công phải áp dụng kỹ thuật của kế toán quản trị chi phí hiệu quả, các kỹ thuật này trước kia thường chỉ được sử dụng trong doanh nghiệp hoạt động vì mục tiêu lợi nhuận.Theo Robert Kaplan & Anthony A Atkinson (2014, tr1) “Thông tin kế toán quản trị có vai trò quan trọng đối với các đơn vị Nó giúp tăng cường việc ra quyết định, góp phần định hướng cho sự phát triển chiến lược và đánh giá các chiến lược hiện tại, đồng thời giúp tập trung các nỗ lực để cải thiện hiệu năng của đơn vị cũng như để đánh giá sự đóng góp và hiệu quả hoạt động của các bộ phận, các thành viên trực thuộc Một trong những loại thông tin quan trọng nhất của Kế toán quản trị là thông tin chi phí Các đơn vị sử dụng thông tin chi phí để ra các quyết định quan trọng về đặc tính và cơ cấu của các loại sản phẩm”
SYSTOOLS DEMO
Trang 11sự phát triển của hệ thống kế toán quản trị chi phí cũng như các nhân tố ảnh hưởng đến
sự phát triển của hệ thống kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện
Chính vì các lý do đã được trình bày ở trên, “Kế toán quản trị chi phí trong các
bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội” được tác giả chọn làm đề tài
luận án tiến sĩ của mình
2 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
Trên cơ sở tính cấp thiết của đề tài, mục tiêu nghiên cứu tổng quát được xác định là: Giải pháp hoàn thiện kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện công trực
thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội
Để đạt được mục tiêu tổng quát trên tác giả xác định các mục tiêu nghiên cứu cụ thể như sau:
- Hệ thống hóa các vấn đề lý luận liên quan đến kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện (một loại hình tiêu biểu đơn vị sự nghiệp có Thu)
- Phân tích và đánh giá thực trạng kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội
- Lượng hóa mức độ tác động của các nhân tố đến sự vận dụng của hệ thống kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện
- Đưa giải pháp hoàn thiện về phân loại chi phí; về xây dựng định mức và dự toán chi phí; về sự vận dụng của hệ thống kế toán quản trị chi phí theo ABC, về đánh giá hiệu quả của các trung tâm chi phí và về phân tích thông tin chi phí để đưa ra quyết định trong các bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội
3 Câu hỏi nghiên cứu
Để đạt được mục tiêu nghiên cứu cụ thể như trên, luận án phải trả lời được các câu hỏi nghiên cứu sau:
Kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện bao gồm những nội dung nào?
Có những nhân tố nào tác động đến sự vận dụng của hệ thống kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện và mức độ tác động như thế nào đến sự vận dụng đó?
Hiện nay, nội dung kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện công trực thuộc
Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội được thực hiện như thế nào?
Sự vận dụng kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện công trực thuộc Bộ Y
tế trên địa bàn Hà Nội đã đạt được những ưu điểm và còn những hạn chế gì? Nguyên nhân vì sao?
SYSTOOLS DEMO
Trang 13Sơ đồ 1: Phạm vi nghiên cứu của đề tài
Nguồn: Tác giả tự xây dựng
+ Đơn vị nghiên cứu: Lãnh đạo, các cán bộ quản lý phòng/khoa chức năng, những người trực tiếp làm công việc kế toán tại các bệnh viện công trực thuôc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội
5 Đóng góp mới của đề tài
+ Bản chất và vai trò của kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện
+ Nội dung của kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện (phân loại chi phí, xây dựng định mức và dự toán chi phí, phương pháp xác định chi phí và tính giá thành dịch
vụ, đánh giá hiệu quả của các trung tâm chi phí, phân tích thông tin chi phí để đưa ra quyết định)
Phạm vi nghiên cứu
Kế toán QTCP
Hoạt động khám bệnh, chữa bệnh
BV công trực thuộc BYT Trên địa bàn HN
SYSTOOLS DEMO
Trang 15(với hệ số hồi quy = 3.005), X5 - Sự hỗ trợ của bệnh viện (với hệ số hồi quy = 2.581) và X4 - Mức độ phức tạp trong bệnh viện (với hệ số hồi quy = 1.829)
+ Nhân tố X6 và X7 có tác động ngược chiều, trong khi đó, nhân tố X1, X4 và X5 lại có tác động cùng chiều
Việc xác định và đo lường mức độ ảnh hưởng của các nhân tố đến sự vận dụng của hệ thống kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện công, trực thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội, có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp thông tin để giúp các bệnh viện lựa chọn hệ thống tính toán chi phí mới, trong điều kiện hiện nay nhiều bệnh viện chịu áp lực phải tính toán chi phí hiệu quả hơn trong cơ chế tự chủ tài chính và sự cạnh tranh về chất lượng dịch vụ khám chữa bệnh giữa các bệnh viện
Kết quả mong muốn của nghiên cứu “Kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà nội” sẽ là công cụ hỗ trợ hữu hiệu hoặc ít nhất là nguồn tài liệu tham khảo cho các bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế tại Hà Nội, Việt Nam
6 Kết cấu của luận án
Đề tài luận án ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục thì được tổ chức thành 4 chương với nội dung chính như sau:
Chương 1: Tổng quan nghiên cứu và cơ sở lý luận về kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện
Chương 1 thực hiện tổng quan các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước liên quan đến đề tài, nhằm xác định những nội dung nghiên cứu có tính kế thừa và phát triển cũng như những cơ sở lý luận làm nền tảng nghiên cứu của luận án Từ tổng quan nghiên cứu, tác giả xác định được khoảng trống của đề tài, nêu rõ câu hỏi nghiên cứu của luận án
Nội dung tiếp theo trình bày đặc điểm hoạt động cũng như cơ chế tài chính của bệnh viện có ảnh hưởng đến kế toán quản trị chi phí, bản chất và vai trò cũng như nội dung của kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện Nghiên cứu các giai đoạn phát triển của hệ thống kế toán quản trị chi phí, cũng như các nhân tố ảnh hưởng đến sự vận dụng của hệ thống kế toán quản trị chi phí trong các bệnh viện
Chương 2: Phương pháp nghiên cứu
Trong chương này, tác giả trình bày phương pháp nghiên cứu của đề tài, bao gồm các nội dung như khung phân tích, quy trình nghiên cứu của luận án; chọn mẫu
SYSTOOLS DEMO
Trang 17CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN
QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG BỆNH VIỆN 1.1 Tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài
1.1.1 Các công trình nghiên cứu ngoài nước
Có rất nhiều công trình nước ngoài liên quan đến kế toán quản trị trong các bệnh viện cả về phương diện lý luận và thực tiễn Mỗi công trình nghiên cứu ở một góc độ khác nhau nhằm đạt được mục tiêu của quá trình nghiên cứu Dưới đây là tổng quan một số công trình tiêu biểu liên quan đến đề tài nghiên cứu
Nhóm thứ nhất: Các công trình nghiên cứu về phân loại chi phí trong các bệnh viện
Trong lĩnh vực dịch vụ bệnh viện, các nghiên cứu về phân loại chi phí đều dựa trên các cách phân loại như sau:
+ Trong nghiên cứu của các tác giả Eddy và cộng sự (2003), Mustafa và cộng
sự (2013), Magdalena (2013) thì chi phí trong bệnh viện được phân loại dựa theo mối quan hệ của chi phí với mức độ hoạt động nhằm mục tiêu hỗ trợ cho kiểm soát chi phí.Chi phí được chia thành biến phí, định phí và chi phí hỗn hợp
+ Phân loại chi phí theo tính chất hoạt động của bệnh viện, tác giả Mike (2002)
đã nghiên cứu về đặc điểm chi phí của bệnh viện, theo quan điểm của tác giả,bệnh viện hiện đại là tổ chức có nhiều sản phẩm chăm sóc sức khỏe, do vậy cần sử dụng phương pháp phù hợp để phân tích cấu trúc chi phí và cấu trúc hoạt động của một bệnh viện Theo đó có chi phí biến đổituy nhiên lại được nghiên cứu gắn với hàm chi phí để phân tích trong điều kiện cụ thể của bệnh viện như địa phương nơi bệnh viện hoạt động, số lượng bác sĩ, trang thiết bị y tế,…
+ Magdalena (2013), phân loại chi phí theo khả năng quy nạp chi phí vào đối tượng chịu chi phí, chi phí được chia thành chi phí trực tiếp và chi phí gián tiếp nhằm phục vụ cho việc tính giá thành, lập báo cáo lợi nhuận,… khi nghiên cứu chi phí trực tiếp và chi phí gián tiếp, tác giả khẳng định chi phí gián tiếp giúp ước tính được tất cả các khoản chi phí liên quan để sản xuất ra một đơn vị sản phẩm vì vậy giá thành sản phẩm được xác định theo chi phí toàn bộ sẽ là cơ sở để nhà quản trị bệnh viện xác định giá thành dịch vụ, ra quyết định chiến lược Tuy nhiên, để tính toán được chi phí chung cho từng loại dịch vụ thì phải phân bổ chi phí chung theo
tỷ lệ chung định trước
SYSTOOLS DEMO
Trang 19đơn vị dịch vụ cung cấp bởi bệnh viện, bằng cách kết hợp hệ thống kế toán chi phí theo hoạt động và chi phí chuẩn, các nhà điều hành ngành y có thể lên kế hoạch và kiểm soát chi phí dịch vụ cung cấp tốt hơn và đảm bảo quản trị tài chính tốt
Nhóm thứ tư: Các công trình nghiên cứu về các trung tâm chi phí trong bệnh viên.
Các tác giả Basuvà cộng sự (2010)đã đề cập về Quản trị Trung tâm Chi phí trong một Bệnh viện công ở Nam Phi Thông tin về chi phí đơn vị bệnh viện hữu ích đối với các nhà hoạch định chính sách, nhà quản trị và nhà nghiên cứu Tầm quan trọng này được ghi nhận trên toàn thế giới bởi Tổ chức Y tế Thế giới và trong nước bởi Bộ Y tế Nam Phi Mục tiêu của nghiên cứu này là xác định các trung tâm chi phí của một Bệnh viện công lớn (Johannesburg Hospital) và xác định các nhân tố ảnh hưởng tới việc áp dụng và đưa ra định hướng để thực hiện bền vững và thành công qua các kỹ năng Nghiên cứu xác định ba loại trung tâm chi phí: Chi phí quản lý chung, chi phí trung gian và chi phí cuối cùng
Phân tích bối cảnh cho thấy có sự khác biệt lớn so với Bệnh viện công Italia
Nhiều nhân tố quan trọng được xác định trong nghiên cứu có thể được phân chia thành
ba nhóm lớn: Nhân tố bên ngoài, nhân tố bên trong và quy trình Cách tiếp cận từng bước dựa trên kế hoạch phù hợp và phân tích bối cảnh cần được sử dụng để thực hiện thành công dạng hoạt động ở bệnh viện công
Trong nghiên cứu của tác giả Mustafa và cộng sự (2013) thì bệnh viện chia dịch
vụ thành hai trung tâm chi phí chính là trung tâm dịch vụ bệnh viện hàng ngày và trung tâm dịch vụ phụ trợ và hỗ trợ, trong đó lại được chia thành các tiểu thể loại trung tâm chi phí khác nhau để đáp ứng yêu cầu kiểm soát chi phí trong bệnh viện
Theo nghiên cứu của tác giả Magdalena (2013), các trung tâm chi phí trong bệnh viện bao gồm:
• Trung tâm chi phí trực tiếp: Trung tâm cung cấp dịch vụ trực tiếp đến bệnh nhân, đặc biệt là về chẩn đoán, điều trị và chăm sóc
• Trung tâm chi phí gián tiếp: Là các trung tâm hỗ trợ cho các trung tâm chi phí trực tiếp và không liên quan đến bệnh nhân
• Trung tâm chi phí hỗn hợp: Đây là trung tâm có thể được tìm thấy cả trong trung tâm chi phí trực tiếp và trung tâm chi phí gián tiếp
• Trung tâm chi phí không liên quan đến DRG (Nhóm chuẩn đoán liên quan - Diagnosis Related Groups): Trung tâm nàykhông cung cấp bất kỳ dịch vụ liên quan DRG Chi phí DRG được loại trừ khỏi chi phí hỗn hợp
SYSTOOLS DEMO
Trang 21Giai đoạn 1: Các bệnh viện chỉ áp dụng hệ thống chi phí theo quy định Giai đoạn 2: Các bệnh viện có áp dụng hệ thống chi phí theo quy định nhưng có cải tiến
Giai đoạn 3: Các bệnh viện áp dụng phương pháp ABC Trong nghiên cứu của mình, các tác giả cũng đã trình bày rõ về các nhân tố tác động đến tình trạng phát triển hệ thống kế toán gồm có các nhân tố chung và các nhân
tố đặc biệt Đây là một công trình nghiên cứu, theo tác giả đánh giá là rất phù hợp để làm tài liệu tham khảo trong luận án của mình
Nhóm thứ 7: Các công trình nghiên cứu về việc áp dụng thẻ điểm cân bằng – BSC (Balanced Scorecard ) trong bệnh viện
Tác giả Ted Jackson (2015), nghiên cứu trong các tổ chức chăm sóc sức khỏe thì mô hình chiến lược bao gồm ba yếu tố chính: Chất lượng chăm sóc bệnh nhân, nghiên cứu và giáo dục, trách nhiệm giải trình và tính bền vững
Còn Bob McDonaid (2012), cho thấy rằng BSC đã được giới thiệu trên tất cả các lĩnh vực liên quan đến chăm sóc sức khỏe, kể cả các tổ chức sức khỏe vì mục tiêu lợi nhuận và không vì mục tiêu lợi nhuận, bao gồm:
sự đổi mới và học hỏi
Deryl Northcott and Sue Llewellyn (Vol 5, Issue 2) thì nghiên cứu về sự phát triển và tác động của thẻ điểm cân bằng ở Bệnh viện Vương quốc Anh và Bệnh viện New Zealand và ghi nhận rằng để đạt được lợi ích/mục tiêu chiến lược từ việc áp dụng BSC trong bệnh viện thì đòi hỏi cả nhà quản lý và các bác sĩ phải tham gia vào các cuộc đối thoại và đồng thuận xây dựng chỉ tiêu BSC
SYSTOOLS DEMO
Trang 23Nhóm thứ hai: Các công trình nghiên cứu về xây dựng định mức và dự toán chi phí trong Bệnh viện
Nguyễn Trường Giang (2004), Luận án tiến sỹ được tác giả nghiên cứu tương đối toàn diện về quản lý kinh phí Ngân sách Nhà nước trong lĩnh vực y tế ở Việt Nam trong giai đoạn chuyển sang nền kinh tế thị trường có sự quản lý của Nhà nước
Trong nghiên cứu, tác giả đã có đề cập đến định mức chi phí tuy nhiên định mức chi phí được tính bình quân theo giường bệnh, điều này chưa phù hợp do đối với mỗi loại bệnh viện có tính chất hoạt động khác nhau, quy trình điều trị khác nhau nên chi phí bình quân cần thiết tính trên một giường bệnh cũng khác nhau Tác giả cũng có
đề cập đến xây dựng dự toán chi phí, tuy nhiên lại căn cứ trên việc xây dựng định mức phân bổ Ngân sách từ năm 1996, do sự thay đổi của các chế độ chi tiêu nội bộ
và sự biến động của giá cả nên không còn phù hợp, không phản ánh đúng chi phí cần thiết cho khám chữa bệnh
Trần Thế Cương (2016), đã nghiên cứu rất rõ nét về tự chủ tài chính đối với các bệnh viện công hiện nay Tác giả đã có đề cập đến việc xây dựng định mức chi phí thông qua quy chế chi tiêu nội bộ để kiểm soát chi phí, tuy nhiên chưa đưa ra được giải pháp đối với việc xây đựng định mức chi phí này Tác giả Huỳnh Thị Hồng Hạnh (2014) đã có đề cập đến lập dự toán chi trên cơ sở kinh phí được giao, tuy nhiên việc nghiên cứu này nhằm mục đích hiểu rõ về chu trình giao kinh phí trong các bệnh viện công, từ đó thiết kế bộ mã trong hệ thống thông tin kế toán Tác giả Lê Kim Ngọc (2009), đã có đề cập đến lập dự toán thu – chi ngân sách, tuy nhiên chỉ là một phạm vi nhỏ trong nội dung của luận án, chưa gắn với đặc điểm hoạt động của Bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế Tác giả Lê Thị Thanh Hương (2012), đề cập đến việc xây dựng định mức chi phí trên cơ sở xác định định mức về lượng và định mức về đơn giá được quy định cụ thể trong quy chế chi tiêu nội bộ của bệnh viện, dựa theo văn bản hướng dẫn của Nhà nước ban hành Việc lập dự toán được tác giả nghiên cứu gồm dự toán thu – dự toán chi cho hoạt động thường xuyên thuộc kinh phí Ngân sách Nhà nước cấp Tuy nhiên, các nội dung chỉ được đề cập trong phạm vi nhỏ do luận án tập trung nghiên cứu tổ chức công tác kế toán
Nhóm thứ ba: Các công trình nghiên cứu về phương pháp xác định chi phí và tính giá thành dịch vụ trong bệnh viện
Tác giả Nguyễn Trường Giang (2004), đã có đề cập đến vấn đề giá viện phí cần tính đúng, tính đủ các loại chi phí, nhưng tác giả vẫn tiếp tục nghiên cứu viện phí theo quan điểm của chính sách phí, lệ phí – là nguồn thu của Ngân sách Nhà nước, chưa làm rõ được bản chất giá dịch vụ của các hoạt động y tế Tác giả Trần Thế Cương
SYSTOOLS DEMO
Trang 25Bên cạnh đó, còn các công trình nghiên cứu khác có liên quan đến kế toán quản trị chi phí như đã được trình bày trên phần tổng quan các công trình nghiên cứu trong nước Các tác giả cũng đề cập đến một số nội dung có liên quan đến kế toán quản trị chi phí, nhưng dưới góc độ giới thiệu và còn rất sơ sài, chưa đưa ra giải pháp cụ thể hoặc có đưa giải pháp nhưng không còn phù hợp với cơ chế tự chủ tài chính trong các bệnh viện công hiện nay
Thực tế, tính đến thời điểm hiện nay, chưa có công trình khoa học nào tiếp cận vấn đề kế toán quản trị chi phí đối với các bệnh viện công trực thuộc Bộ Y tế trên địa bàn Hà Nội một cách có hệ thống, có tính tổng hợp cả về cơ sở lý luận và thực tiễn
Thêm vào đó, chưa có bất kỳ một công trình nghiên cứu nào đánh giá được tình trạng phát triển của hệ thống kế toán quản trị chi phí cũng như các nhân tố ảnh hưởng đến sự vận dụng của hệ thống kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện, từ đó đưa ra đề xuất áp dụng hệ thống kế toán quản trị chi phí mới theo phương pháp ABC Đó chính là khoảng trống nghiên cứu của luận án Điều này khẳng định tính độc lập và không trùng lặp của đề tài
1.2 Cơ sở lý luận về kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện
1.2.1 Đặc điểm hoạt động kinh doanh dịch vụ và cơ chế tài chính ảnh hưởng đến kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện
1.2.1.1 Đặc điểm hoạt động kinh doanh dịch vụ ảnh hưởng đến kế toán quản trị chi phí trongbệnh viện
Vào thời cổ đại, y học và tôn giáo được gắn liền, bệnh viện được coi là nhà tế bần cứu giúp những người nghèo khổ Bệnh viện được thành lập giống như những trung tâm
từ thiện nuôi dưỡng người ốm yếu và người nghèo Ngày nay, bệnh viện được coi là nơi chẩn đoán và điều trị bệnh tật, nơi đào tạo và tiến hành các nghiên cứu y học, nơi xúc tiến các hoạt động chăm sóc sức khỏe và ở một mức độ nào đó là nơi trợ giúp cho các nghiên cứu y sinh học Tổ chức y tế thế giới - WHO (1954) đã định nghĩa “Bệnh viện là một bộ phận khôngthể tách rời của một tổ chức xã hội và y tế, chức năng của nó là chăm sóc sức khỏetoàn diện cho nhân dân, cả phòng chống bệnh và chữa bệnh, dịch vụ ngoại trú củabệnh viện phải vươn tới cả gia đình và môi trường cư trú Bệnh viện còn là trung
tâmđào tạo cán Bộ Y tế và nghiên cứu sinh”.Theo các tài liệu của WHO thì bệnh viện
còn là một tổ chức rất phức tạp,bởi lẽ những tiến bộ trên nhiều mặt trong xã hội đã khiến người dân ý thức được rõ hơn về quyền lợi của mình, họ ngày càng đòi hỏi cao hơn với
hệ thống bệnh viện và họ muốn được cung cấp các dịch vụ y tế không chỉ trong khuôn khổ bệnh viện mà còn ở ngay tại gia đình Thực tế cho thấy, ngày càng có nhiều loại
SYSTOOLS DEMO
Trang 27bệnh viện thường bao gồm ba hoạt động: Chăm sóc bệnh nhân (khám chữa bệnh), đào tạo
và nghiên cứu Trong đó quan trọng nhất vẫn là hoạt động khám chữa bệnh
Đặc điểm về hoạt động dịch vụ khám chữa bệnh
Các bệnh viện nói chung và bệnh viện công lập nói riêng có nhiệm vụ chủ yếu
là nhiệm vụ khám, chữa bệnh cho các đối tượng bệnh nhân Cụ thể: Thực hiện khám, chữa bệnh, giải quyết cấp cứu, tiếp nhận điều trị nội trú và ngoại trú bệnh nhân, tham gia khám sức khoẻ định kỳ và giám định pháp y khi được cơ quan có thẩm quyền trưng cầu, phục hồi chức năng và thẩm mỹ cho bệnh nhân thuộc phạm vi chuyên môn, Các hoạt động khám bệnh, chữa bệnh chủ yếu trong các bệnh viện bao gồm:
- Khám, chữa bệnh Bảo hiểm y tế
Là hình thức khám, chữa bệnh mà người bệnh (đã tham gia đóng góp bảo hiểm y tế) sẽ được bảo hiểm y tế thanh toán các chi phí khám chữa bệnh Việc thanh toán này được bảo hiểm y tế thanh toán cho các bệnh viện mỗi quý một lần vào thời điểm cuối quý
Đây là một trong giải pháp tài chính quan trọng của xã hội hoá công tác chăm sóc sức khoẻ Bảo hiểm y tế là cơ chế chi trả tiến bộ, văn minh đã được thế giới khẳng định
- Khám, chữa bệnh cho các đối tượng chính sách, bệnh nhân nghèo Đây là hình thức khám, chữa bệnh dành cho các đối tượng bệnh nhân là gia đình chính sách (gia đình thương binh liệt sỹ, có công với cách mạng), người nghèo, người cận nghèo, người tàn tật, người cao tuổi, trẻ em, người dân ở vùng miền núi, các dân tộc thiểu số ở vùng sâu, vùng xa Người bệnh thuộc diện khám, chữa bệnh này sẽ được hỗ trợ một phần hoặc toàn bộ kinh phí khám chữa bệnh Đây là một hình thức khám, chữa bệnh mang tính nhân văn cao
Là hình thức khám, chữa bệnh mà người bệnh phải chi trả toàn bộ các chi phí cho việc khám, chữa bệnh theo đơn giá thu của bệnh viện Hiện nay, đơn giá thu này được các bệnh viện tự tính toán và xác định, thường cao hơn so với hình thức khám, chữa bệnh thông thường Chính vì vậy, người bệnh sẽ được hưởng chất lượng dịch vụ cao hơn Trường hợp bệnh nhân có thẻ bảo hiểm y tế có nguyện vọng được khám, chữa bệnh theo hình thức dịch vụ thì người bệnh sẽ chỉ phải trả cho bệnh viện phần chênh lệch giữa giá thu khám, chữa bệnh theo yêu cầu với giá khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế, phần còn lại bảo hiểm y tế sẽ tiến hành quyết toán và chi trả cho các bệnh viện vào cuối mỗi quý
Partners for Health Reformplus (2004) viết rằng, bên cạnh hoạt động khám
bệnh, là hoạt động chăm sóc bệnh nhân bao gồm tất cả các hoạt động liên quan đến
SYSTOOLS DEMO
Trang 29kèm cặp ít tốn thời gian, tiết kiệm được chi phí đào tạo Thông qua đó có thể học tập được những kinh nghiệm của người hướng dẫn
+ Đào tạo theo kiểu luân chuyển và thuyên chuyển công việc: Người được đào tạo sẽ chuyển lần lượt làm các công việc khác nhau trong cùng một lĩnh vực hay các lĩnh vực khác nhau, có thể tích lũy những kiến thức và kinh nghiệm khác nhau trong các lĩnh vực và thường dùng để đào tạo cán bộ quản lý Loại hình đào tạo này thường
áp dụng trong các trường đào tạo y khoa Các giảng viên tại các cơ sở đào tạo này cũng chính là các bác sĩ tại các bệnh viện chuyên môn, trực tiếp tham gia khám chữa bệnh và quản lý khoa
+ Người học có thể theo lớp học để nâng cao trình độ chuyên môn
+ Người học có thể tự nghiên cứu để học
+ Hoặc có thể tham gia xây dựng các bài giảng, chương trình và tài liệu tập huấn liên quan chuyên môn
+ Người học có thể học theo đào tạo từ xa: Đây là hình thức đào tạo dưới sự trợ giúp của các phương tiện trung gian như các tài liệu học tập, các loại băng hình và đặc biệt là sự trợ giúp của internet
Bên cạnh đó còn có các loại hình đào tạo khác như: Đào tạo kiểu phòng thí nghiệm, mô hình hóa hành vi, đào tạo kỹ năng xử lý trong công việc,…
Tóm lại, bệnh viện chính là cơ sở thực hành để đào tạo cán Bộ Y tế Các thành viên trong bệnh viện phải mẫu mực trong thực hiện quy chế bệnh viện và quy định kỹ thuật bệnh viện Đào tạo cán bộ trong ngành y tế là một việc rất quan trọng
vì nó sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả khám chữa bệnh, chăm sóc bệnh nhân trong các cơ sở y tế, hơn thế nữa thực hành trong lĩnh vực y tế là thực hành trên bệnh nhân nên công tác đào tạo này yêu cầu rất nghiêm ngặt trong xử lý các tình huống bệnh tật trên từng người bệnh Từng nhân viên y tế trong cơ sở phải tuyệt đối thực hiện đúng quy trình kỹ thuật bệnh viện, điều này sẽ có tác dụng trong việc khám chữa bệnh và giảng dạy tốt
Đặc điểm này ảnh hưởng đến kế toán quản trị chi phí như việc lập dự toán và định mức cho một khóa đào tạo/học viên, xác định giá thành cho một khóa đào tạo,
Đặc điểm về hoạt động nghiên cứu khoa học
Partners for Health Reformplus (2004, tr 9) viết rằng “Nghiên cứu khoa học bao gồm các hoạt động với mục đích chính để nâng cao kiến thức thông qua quan sát, thí
SYSTOOLS DEMO
Trang 31Sơ đồ 1.1: Phân loại hoạt động dịch vụ trong bệnh viện
Nguồn: Partners for Health Reformplus October 2004
trong bệnh viện
Trên thế giới đã có nhiều quốc gia áp dụng cơ chế tài chính tự chủ và đạt được hiệu quả cao mà điển hình là Mỹ Hệ thống bệnh viện tại Mỹ hoàn toàn dựa vào khoản thanh toán từ các quỹ BHYT, BHXH và thu viện phí trực tiếp hoặc thu phí đồng chi trả BHYT Nhà nước chỉ cung cấp tài chính cho các bệnh viện qua chương trình bảo
Biện pháp làm giảm đau trong điều trị những chứng bệnh nan y giai đoạn cuối
Giám sát và tham gia nghiên cứu dựa trên chương trình
Thực hiện phẫu thuật
Giảm triệu chứng Giảm đau đớn Ngăn ngừa lên cơn bệnh/biến chứng
Thời gian nằm viện dài (>= 30 ngày
Thực hiện chẩn đoán hoặc điều trị Px
Chuẩn bị bệnh tâm thần và xã hội
Chăm sóc y tế tại nhà tạm thời
Bệnh nhân tâm thần nặng nhưng suy yếu dần dần
Sự phục hồi
Bệnh nhân ngoại trú
Đào tạo
Chữa bệnh tại cộng đồng
Chữa bệnh ngoại trú tại chỗ
Khám bệnh
Chẩn đoán nội soi hoặc điều trị Px
Phòng khám chữa bệnh ngoại trú
khác
Nghiên cứu
và dịch vụ khác
Nghiên cứu Chương
triển cộng đồng
Dịch vụ khác
Theo lớp học Tại nơi làm việc
Tự học
Xây dựng chương trình và tài liệu tập huấn
Dịch vụ theo sứ mệnh/
mục đích liên quan tới Bệnh viện
Điều trị triệu chứng theo mục đích chữa bệnh
Lĩnh vực công nghệ và chuyên khoa
Sản phẩm chuyên khoa và công nghệ
SYSTOOLS DEMO
Trang 33Thứ hai: Cơ chế tài chính đảm bảo quyền tự chủ của bệnh viện đối với vấn đề biên chế, bộ máy và tiền lương Bệnh viện toàn quyền chủ động trong việc xây dựng
bộ máy hoạt động, tuyển chọn lao động trên nguyên tắc hiệu quả và tiết kiệm Tiền lương tăng thêm trên cơ sở thực hiện cơ chế tài chính tự chủ, tự chịu trách nhiệm theo Nghị định số 43 và NĐ số 85 của Chính phủ Theo đó, đối với các đơn vị tự bảo đảm một phần tài chính được tăng thêm không quá 2 lần tiền lương theo chế độ; đối với các đơn vị tự bảo đảm toàn bộ chi thường xuyên thì không khống chế mức tiền lương tăng thêm Ngoài các khoản tiền lương nêu trên, viên chức trong các bệnh viện còn được vận dụng các quy định của Nhà nước để bổ sung thu nhập như: Tiền bồi dưỡng họp, tiền bồi dưỡng cho người chủ trì hoặc tham gia đóng góp xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, đề án, đề tài, thù lao báo cáo viên hoặc giảng viên kiêm nhiệm, tiền hỗ trợ
ăn trưa, Đối với những người giỏi, có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cao thì khoản thu nhập ngoài lương này lớn hơn nhiều so với tiền lương theo bậc trong chức danh nghề nghiệp
Thực tế, khi bệnh viện được giao quyền tự chủ tài chính, sẽ có nhiều thuận lợi nhất định Thứ nhất là bệnh viện sẽ huy động được nguồn vốn dồi dào của xã hội để đầu tư cho hệ thống bệnh viện Hiện nay, do thiếu vốn, cơ sở vật chất của khối bệnh viện thường được trang bị kém Thứ hai là giúp đổi mới phương thức quản lý bệnh viện, vì thực tế hiện nay hầu hết lãnh đạo các bệnh viện trên cả nước đều rất thiếu chuyên môn về quản lý Vì vậy, giao quyền tự chủ sẽ làm cho cơ chế quản lý minh bạch hơn, khoa học hơn và được giám sát chặt chẽ hơn nhờ các cổ đông Đặc biệt, khi chuyển sang hoạt động theo cơ chế “lời ăn lỗ chịu”, đồng nghĩa với việc bệnh viện sẽ không còn phải “ngửa tay” xin bao cấp nữa Nói cách khác, Nhà nước sẽ giảm bớt được đáng kể gánh nặng về đầu tư cho các bệnh viện và có thể sử dụng khoản kinh phí tiết kiệm này điều tiết cho những lĩnh vực y tế khác đang cần để phục vụ an sinh xã hội tốt hơn như: Y tế dự phòng, y tế cơ sở, đào tạo nhân lực ngành Và điều quan trọng hơn cả là đẩy mạnh chủ trương liên kết công – tư trong khám chữa bệnh
Cơ chế tài chính được thể hiện trên các nội dung sau:
Thứ nhất: Lập dự toán thu chi Lập dự toán thu chi các nguồn kinh phí của bệnh viện là thông qua các nghiệp
vụ tài chính để cụ thể hoá định hướng phát triển, kế hoạch hoạt động ngắn hạn của bệnh viện, trên cơ sở tăng nguồn thu hợp pháp và vững chắc, đảm bảo được hoạt động thường xuyên của bệnh viện, đồng thời từng bước củng cố và nâng cấp cơ sở vật chất
SYSTOOLS DEMO
Trang 35- Đảm bảo phân phối, cấp phát, sử dụng nguồn kinh phí một cách hợp lý, tiết kiệm và hiệu quả
- Đảm bảo giải quyết linh hoạt về kinh phí Do sự hạn hẹp của nguồn kinh phí
và những hạn chế về khả năng dự toán nên giữa thực tế diễn ra trong quá trình chấp hành và dự toán có thể có những khoảng cách nhất định đòi hỏi phải có sự linh hoạt trong quản lý Nguyên tắc chung là chi theo dự toán nhưng nếu không có dự toán mà cần chi thì có quyết định kịp thời, đồng thời có thứ tự ưu tiên việc gì trước, việc gì sau
Khi thực hiện dự toán bệnh viện cần phải chú ý:
+ Khâu vệ sinh phòng dịch + Thuốc men đảm bảo khám và chữa bệnh + Trang thiết bị
+ Tiền lương và phụ cấp cho cán bộ công nhân viên + Sửa chữa, nâng cấp bệnh viện
- Sau khi được cấp có thẩm quyền phê duyệt dự toán và nhận được thông báo cấp vốn hạn mức, đơn vị chủ động sử dụng để hoàn thành nhiệm vụ được giao
- Tổ chức thực hiện thu nhận các nguồn tài chính theo kế hoạch và theo quyền hạn
- Tổ chức thực hiện các khoản chi theo chế độ, tiêu chuẩn và định mức do Nhà
nước quy định trên cơ sở đánh giá hiệu quả, chất lượng công việc
Thứ ba: Quyết toán Công tác quyết toán là khâu cuối cùng của quá trình sử dụng kinh phí Đây là quá trình phản ánh đầy đủ các khoản chi và báo cáo quyết toán ngân sách theo đúng chế độ báo cáo về biểu mẫu, thời gian, nội dung và các khoản chi tiêu Trên cơ sở các
số liệu báo cáo quyết toán có thể đánh giá hiệu quả phục vụ của chính bệnh viện, đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch đồng thời rút ra ưu, khuyết điểm của từng bộ phận trong quá trình quản lý để làm cơ sở cho việc quản lý ở chu kỳ tiếp theo đặc biệt là làm
cơ sở cho việc lập kế hoạch của năm sau
Muốn công tác quyết toán được tốt cần phải:
- Tổ chức bộ máy kế toán theo quy định nhưng đảm bảo tinh giản, gọn nhẹ, linh hoạt và hiệu quả
- Mở sổ sách theo dõi đầy đủ và đúng quy định
- Ghi chép cập nhật, phản ánh kịp thời và chính xác
- Thường xuyên tổ chức đối chiếu, kiểm tra
SYSTOOLS DEMO
Trang 37Các nhà quản trị trong bệnh viện cần các thông tin cung cấp chính xác để phục
vụ cho việc ra quyết định hiệu quả, do vậy kế toán quản trị phải thiết kế các thông tin kế toán sao cho nhà quản trị có thể dùng vào việc thực hiện các chức năng quản trị Kế toán quản trị có mục đích bổ sung cho kế toán tài chính, đây là hai hệ thống con của một hệ thống kế toán, cả hai nhằm mục đích mô hình hóa thông tin kinh tế của đơn vị Tuy nhiên, chính nhu cầu bí mật các thông tin nội bộ đối với người cạnh tranh và công khai các thông tin bên ngoài cho người tài trợ là động cơ chủ yếu hình thành hai hệ thống con này Nói một cách khác chính cạnh tranh làm xuất hiện kế toán quản trị trong đơn vị
Thông qua quá trình hình thành và phát triển của kế toán quản trị thì kế toán quản trị chi phí trước hết phải là kế toán chi phí Nếu như những thông tin mà kế toán chi phí cung cấp, là những thông tin đã xảy ra trước đó, thông qua việc lập các báo cáo chi phí và giá thành dịch vụ khám chữa bệnh, nhằm kiểm soát chi phí thì thông tin mà
kế toán quản trị chi phí cung cấp, bao gồm cả thông tin quá khứ và những thông tin có tính dự báo, thông qua việc lập kế hoạch và dự toán chi phí trên cơ sở các định mức chi phí, làm căn cứ để ra các quyết định thích hợp về giá dịch vụ khám chữa bệnh, ký kết hợp đồng, tự làm hay mua ngoài
Kế toán quản trị chi phí nhấn mạnh đến tính dự báo của thông tin và trách nhiệm của nhà quản trị các cấp, nhằm gắn trách nhiệm của họ với chi phí phát sinh, thông qua hệ thống thông tin chi phí được cung cấp theo các trung tâm quản lý chi phí được hình thành trong bệnh viện
Kế toán quản trị chi phí sẽ cung cấp các thông tin về lượng chi phí bỏ ra như thế nào khi có sự thay đổi về số lượng bệnh nhân khám chữa và điều trị bệnh, khi có
sự thay đổi hay biến động chi phí thì sẽ ảnh hưởng như thế nào đến chênh lệch thu chi
và ai sẽ là người đứng ra chịu trách nhiệm về sự thay đổi này, từ đó đưa ra giải pháp
để điều chỉnh kịp thời Điều này cho thấy, kế toán quản trị chi phí mang nặng bản chất của kế toán quản trị hơn là kế toán chi phí thuần túy
Sơ đồ 1.2: Bản chất của kế toán quản trị chi phí
Nguồn: Trương Bá Thanh (2008)
Kế toán tài chính
Kế toán chi phí
Kế toán quản trị
SYSTOOLS DEMO
Trang 39trong việc lên kế hoạch và đánh giá các xét nghiệm để chuẩn đoán bệnh Nhân viên bệnh viện phát triển các thủ tục đã được cải tiến bằng cách loại bỏ một số hoạt động và
bổ sung các hoạt động khác với chi phí ít hơn rất nhiều
Một hoạt động trong bệnh viện với chi phí cao có thể thúc đẩy các nỗ lực để thiết kế lại hoặc loại bỏ hoàn toàn các hoạt động đó – quá trình tái cấu trúc chi phí, hoặc có thể thúc đẩy các nỗ lực tạo ra các hoạt động hiệu quả cao hơn với ít chi phí hơn – quá trình cải tiến liên tục chi phí
Các tổ chức cũng sử dụng thông tin chi phí để đánh giá hiệu quả hoạt động
Việc sử dụng chi phí để đánh giá hiệu quả có 2 mục đích Thứ nhất, việc nhận biết được các hoạt động có chi phí cao sẽ thường xuyên thúc đẩy các loại hoạt động mang tính cải tiến như đã được trình bày ở trên Thứ hai, bằng cách khuyến khích kết quả của các hoạt động cải tiến thông qua việc khen thưởng, các nhà hoạch định sử dụng thông tin chi phí để thúc đẩy mọi người thực hiện việc cải tiến tổ chức
1.2.3 Nội dung kế toán quản trị chi phí trong bệnh viện
Để đạt được mục tiêu điều hành, thực hiện quản trị các hoạt động trong bệnh viện đòi hỏi rất nhiều thông tin giúp cho việc xây dựng kế hoạch, kiểm tra hoạt động hàng ngày, xây dựng chiến lược tổng quát, đề ra các quyết định Kế toán quản trị chi phícần cung cấp thông tin nhằm thỏa mãn nhu cầu của các nhà quản trị các cấp trong bệnh viện
1.2.3.1 Phân loại chi phí
Chi phí là biểu hiện bằng tiền của sự tiêu hao các nguồn lực bệnh viện sử dụng
để cung cấp các dịch vụ, sản phẩm hay đạt được mục đích nào đó
Theo Partners for Health Reformplus (2004), nguồn lực của bệnh viện là trung tâm của kế toán chi phí Nguồn lực được sử dụng để tạo nên các dịch vụ của bệnh viện – hay bất cứ sản phẩm nào – bao gồm lao động (nguồn nhân lực), vật tư y tế tiêu hao, thuốc, máu, dịch truyền, trang thiết bị và những tài sản khác bao gồm tòa nhà, đất đai
Nắm được số lượng nguồn lực thường là bước đầu tiên quan trọng nhất của dự toán chi phí Số lượng nguồn lực cũng có thể được sử dụng như biến số để phân bổ chi phí Kế toán quản trị chi phí bệnh viện xác định giá trị đo bằng tiền của những nguồn lực được
sử dụng trong hoạt động của bệnh viện Việc “tiền tệ hóa” nguồn lực là một cách để chuyển một túi hỗn hợp các yếu tố đầu vào thành một đơn vị đo lường chung giúp cho việc lên kế hoạch và quản lý tốt hơn
Với mục đích hoạt động khác nhau, chi phí được xem xét trên các khía cạnh khác nhau Trên góc độ thụ hưởng, chi phí là sự tiêu hao các nguồn lực được bù đắp từ nguồn kinh phí thụ hưởng (Ngân sách Nhà nước) nhằm thực hiện chức năng, nhiệm vụ
SYSTOOLS DEMO