skkn một số GIẢI PHÁP HƯỚNG dẫn học SINH tự học môn bơi lội

Vũ Văn Phó Sinh ngày: 16-6-1977 Chuyên viên phòng Giáo dục Trung học Sở GDĐT Ninh Bình Đề nghị xét yêu cầu công nhận sáng kiến: 1.Tên sáng kiến: Một số giải pháp h “M ớng dẫn học sinh

Sinh ngày: 16-11-1984

Giáo viên Trờng THPT Ninh Bình – BạC LIÊUBạc Liêu

2 Vũ Văn Phó

Sinh ngày: 16-6-1977 Chuyên viên phòng Giáo dục Trung học Sở GDĐT Ninh Bình

Đề nghị xét yêu cầu công nhận sáng kiến:

1.Tên sáng kiến: Một số giải pháp h “M ớng dẫn học sinh cấp THPT

Hiện nay, Bơi lội trong chương trinh phổ thụng thuộc phần tự chọn trong

đú một tiết được tớnh 45 phỳt, nhưng thực hiện phụ thuộc vào điều kiện cơ sởvật chất, bể bơi của từng trường và tỡnh hỡnh thực tế của học sinh mà soạn kếhoạch bơi và xắp xếp tiết dạy sao cho phự hợp

Mỗi một giỏo ỏn bơi lội là một tiết dạy 45 phỳt thỡ phần khởi động trờncạn trong giỏo ỏn là 15 phỳt chiếm 33,33%, phần trọng tõm của tiết học phõn bốkhoảng 20- 23 phỳt chiếm tỷ lệ 44,44- 51,11% tiết học Với số lượng thời giannhư thế thỡ khụng thể đảm bảo chất lượng cho tiết học Vỡ thế mà việc đưa mụnhọc bơi lội vào trường học hiện cũn là vấn đề hết sức nan giải

* Ưu điểm của giải pháp: Dễ xếp tiết, dễ quản lý,dễ cho giáo viên và học

sinh

* Nhợc điểm : Hiệu quả giảng dạy không cao, hạn chế khả năng truyền

đạt của giáo viên do thời gian một tiết học 45 phút thì quá ngắn, điều kiện cơ sởvật chất của đại đa số các trờng THPT cha thể đáp ứng với môn bơi lội này, đõycũng là nguyờn nhõn chớnh dẫn đến việc phổ cập bơi cho cỏc em học sinh gặp rấtnhiều khú khăn, mà thực tế đặt ra một bài toỏn hết sức khú khăn cho cụng tỏcgiỏo dục thể chất đú là: Làm thế nào để phổ cập bơi cho cỏc em học sinh?

2.2 Giải phỏp mới đề ra.

Từ ưu, nhược điểm của giải phỏp cũ chỳng tụi thiết nghĩ muốn giải quyếtđược vấn đề được nờu ra ở trờn chỳng ta phải tập chung giải quyết hai vấn đềsau:

* Địa điểm tập bơi

* Tài liệu hướng dẫn tự học bơi

- Địa điểm tập bơi:

Ở khu vực thành phố thỡ điều kiện cơ sở vật chất, điều kiện tập luyện chocỏc em học sinh tốt hơn ở khu vực nụng thụn Xong số lượng bể bơi cũng hạnchế khiến cho việc học bơi của cỏc em gặp nhiều khú khăn Chỳng tụi đưa ragiải phỏp sử dụng bể bơi lắp ghộp tự chế đưa vào cỏc trường học từ thành phố ,cỏc huyện, cỏc xó, khu vực nụng thụn và miền nỳi…… Ngoài ra nếu khú khănquỏ cũn cỏch khắc phục để biến cỏc ao hồ ở làng xó , ở trường học thành bể bơicho cỏc em với mục đớch cú chỗ để cho cỏc em tập bơi với nguyờn tắc đảm bảo

an toàn tuyệt đối khi cỏc em học bơi

Cỏch khắc phục như sau:

Đối với ao hồ chỳng ta cú thể đổ đỏ sỏi xuống đỏy để tạo bề mặt đỏy bểcho cỏc em đứng được và khụng bị chấn thương, ngoài ra đỏ sỏi cũn cú tỏc dụnglàm trong nước mỗi em học sinh khi tập phải mang theo miếng xốp để phục vụcho việc tập bơi và đảm bảo an toàn khi tập bơi

Thực hiện mục tiờu cơ bản của bộ mụn, đặc biệt là mụn bơi lội là học đểbiết, học để vận dụng trong cuộc sống, đỏp ứng với mụi trường sống hiện nay

và nõng cao kỹ năng sống cho mỗi bản thõn học sinh mà mục đích lớn nhất làngời học biết bơi

Trong phần chớnh của SKKN này, với kinh nghiệm của mỡnh,chúng tụi đótham khảo thêm ở giỏo trỡnh, sỏch, bỏo, trờn mạng internet để gúp nhặt và tổnghợp những tư liệu, tài liệu kiến thức cú liờn quan đến việc tự học bơi và đưa ra

cho học sinh nhóm thực nghiệm tài liệu hướng dẫn cách tự học, tù nghiªn cøunhằm giúp học sinh tự học bơi hiệu quả và nhanh để biết bơi.

Chúng tôi chia đối tượng học sinh ra làm 2 nhóm:

- Nhóm A: Bao gồm 183 em học sinh khối 11(nhóm thực nghiệm)

- Nhóm B: Bao gồm 191 em học sinh khối 10 (nhóm đối chứng)

- Nhóm đối chứng không phổ biến tài liệu này

Sau đó tiến hành phát phiếu điều tra học sinh cho học sinh rồi tổng hợp số liệu học sinh biết bơi và chưa biết bơi Triển khai sáng kiến đến nhóm A: Để thực

hiện nhiệm vụ này tôi đã photo cho nhóm A mỗi học sinh một bản “Tài liệu

hướng dẫn học sinh tự học bơi”.

Tổng hợp điều tra số liệu học sinh biết bơi và không biết bơi sau khi

triển khai sáng kiến

So sánh kết quả thu được ở 2 bảng thống kê trên rút ra kết luận: Hiệu quảcủa việc triển khai sáng kiến này rất khả quan, đạt được kết quả khá cao

Do vậy trong năm học tiếp theo chóng tôi tiếp tục đầu tư viết và truyềnđạt những kinh nghiệm tự học bơi đến với học sinh, đây là những kinh nghiệmđược rút ra từ nhiều năm trực tiếp giảng dạy môn học này Kinh nghiệm này đãđược triển khai đến học sinh toàn trường qua các kênh thông tin như đã trìnhbày ở trên

Qua thăm dò và kiểm tra số học sinh đã nhiều lần đi tắm tại hồ bơi màchưa biết bơi, tôi nhận thấy: Số em tham gia tắm và tự học bơi tại hồ bơi TrungTâm Nhà Thiếu Nhi theo hướng dẫn của giáo viên nhiều hơn, số học sinh có khảnăng biết bơi trong mùa hè này nhiều hơn Theo hướng dẫn như tài liệu này họcsinh đi tắm và học bơi tự tin hơn, biết phương pháp tự tập và biết bơi nhanh hơn

Tự học để biết bơi là yếu tố đóng vai trò quan trọng trong quá trình tậpluyện động tác thể thao, trong cuộc sống bơi lội từ trước đến nay con người, aicũng nhìn người khác bơi rồi tự mình tập để biết bơi là chính, điều này các emđược phát huy cao qua hướng dẫn

Chính vì vậy có thêm một tài liệu, một số phương pháp, một số hình ảnh,

để các em có cơ sở tư duy động tác, cách tập mà nhanh biết bơi, đó là điều rấtcần và em nào cũng muốn

Được học bơi, tự học bơi là niềm vui, niềm phấn khởi của hầu hết họcsinh, các em rất ham thích và say sưa tập luyện, muốn nhanh chóng được biếtbơi, đó làm tâm lý của hầu hết học sinh

Tự học bơi sẽ tạo ra một phong trào học sinh tham gia bơi lội tại bể bơitrong dịp hè rất lớn, nhằm mục đích giải trí, rèn luyện sức khỏe, rèn luyện kỹnăng sống, đó là việc làm đầy ý nghĩa, đáng biểu dương, khuyến khích

Tạo cho các em học sinh có một môn thể thao rèn luyện rất hiệu quả vàthiết thực cho cuộc sống Tạo cho các em một sân chơi rất bổ ích, vui tươi lànhmạnh sau các giờ học căng thẳng

Tạo cho các em không tham gia vào các trò chơi vô bổ trong dịp hè này,tránh xa các tệ nạn xã hội đang len lỏi vào các em

Đã tạo cho các em có thêm một kỹ năng sống rất thiết thực, nhằm đối phótốt với môi trường hiện nay, tạo cho các em có niềm tin hơn trong cuộc sống Qua đây cũng xem như tài liệu cho tất cả học sinh, đồng nghiệp và nhữngngười chưa biết bơi vận dụng để tự tập bơi cho bản thân mình

Sau khi tiếp thu từ giáo viên hướng dẫn và từ tài liệu này, năm nay số họcsinh tham gia bơi và tự học bơi tại bể bơi nhiều hơn

Có phong trào bơi lội, thì sẽ có nhân tài bơi lội cho trường, cho tỉnh NinhBình trong những năm học tiếp theo

3.1 Hiệu quả kinh tế

Sáng kiến này sẽ thúc đẩy sự phát triển về thể chất nói chung và thể lựcbơi lội nói riêng, nâng cao thành tích thi đấu ở các giải thi đấu phong trào,giúpcho người tập hoàn thiện nhân cách, đáp ứng nhu cầu nguồn nhân lực trong thời

Giảm thiểu rủi ro, tránh những tai nạn không đáng có xảy ra đối với trẻ

em Là phương án tiết kiệm nhất để học bơi

3.2 Hiệu quả xã hội

Một năm có 4 mùa xuân, hạ, thu, đông thì đại đa số các em dành thời giannghỉ hè để vui chơi giải trí sau một năm học kéo dài Việc tập luyện bơi lội mộtcách hứng thú không những đạt kết quả về mặt sức khỏe mà còn giúp các emtránh xa được các tai tệ nạn xã hội

Sáng kiến đã tạo được hiệu quả xã hội tích cực về phong trao chăm lo chođối tượng học sinh trên địa bàn, góp phần nhắc nhở các gia đình phải quan tâmchăm lo cho con em mình trong việc phát triển thể lực và phòng chống tai nạnđuối nước Mỗi một vụ tai nạn đuối nước giảm xuống sẽ mang lại hạnh phúc chobiết bao gia đình

Sáng kiến đã hình thành cho đa số các em học sinh một sân chơi mới, mộtthói quen vui chơi, sinh hoạt giải trí lành mạnh và bổ ích Từ đó làm nền tảngphát triển phong trào bơi lội trong học sinh, trên địa bàn và qua đó phát hiện ranhững hạt nhân năng khiếu bơi lội của nhà trường, địa phương trong tương lai Sáng kiến đã nhận được sự ủng hộ nhiệt tinh của phụ huynh hoc sinh bởi

ý nghĩa thiết thực của nó, không những hoc sinh học bơi mà gia đình các emcũng theo hướng dẫn của sáng kiến này cùng nhau tập luyện

4 §iÒu kiÖn vµ kh¶ n¨ng ¸p dông

Áp dụng sáng kiến này để tự học bơi cũng có một số điều kiện thuận lợi như dễ bố tri thời gian, không phụ thuộc vào người dạy, chi phí thấp, dễ dàng tìm kiếm các tài liệu, video hướng dẫn chi tiết để học bơi trên internet…, từ đó người học có thể tập luyện ở bất cứ đâu, ngay cả khi ở trên cạn để khi xuống nước có thể kiểm soát hành vi của cơ thể tốt hơn, tránh tình trạng hoảng loạn phân tâm từ nhiều yếu tố

Với điều kiện cơ sở vật chất hiện có ở thành phố Ninh Bình hiện nay cộngvới nhu cầu học bơi ngày càng tăng ở nhiều đối tượng khác nhau, số lượng các

bể bơi ngày càng tăng lên, tạo điều kiện cho phong trào bơi lội ngày càng pháttriển mạnh mẽ

Việc hướng dẫn cho hoc sinh biết cỏch tự học bơi là nhu cầu cấp thiết vàmang tinh thời sự rất cao, bản thõn cỏc em cũng rất muốn học để biết bơi Thụngqua kết quả việc ỏp dụng sỏng kiến này ở học sinh tụi thiết nghĩ, sỏng kiến này

cú tớnh khả thi rất cao Ngoài ra sỏng kiến này cũn cú khả năng ỏp dụng rộng róivới mọi đối tượng

Tôi xin cam đoan mọi thông tin nêu trong đơn là trung thực, đúng sự thực vàhoàn toàn chịu trách nhiệm trớc pháp luật

Ngay từ ngày đầu khai sinh ra nước Việt Nam dõn chủ cộng hũa, Bỏc Hồ

đó ra lời kờu gọi “tập thể dục để bồi bổ sức khỏe là bổn phận của mỗi người dõn

yêu nước” tập luyện TDTT là một cách nâng cao sức khỏe và kéo dài tuổi thọ cóchủ đích.

Bơi lội là môn thể thao mang tính thực dụng rất lớn, thuộc một trong nămmôn cơ bản của Thể thao Việt Nam Bơi lội có tính quần chúng cao, dễ tậpluyện, đặc biệt rất phù hợp với những nơi địa hình có nhiều sông ngòi Tuynhiên số người tập luyện chưa cao Hàng năm, số lượng người chết đuối còn rấtcao, đặc biệt là ở lứa tuổi học sinh

Ai cũng biết Bơi lội là môn thể thao không chỉ có tác dụng rèn luyện sứckhỏe,nâng cao thể chất, ý chí cho người tham gia tập luyện mà còn góp phần rènluyện những kỹ năng quan trọng giúp cho con người chủ động phòng chống tainạn đuối nước có hiệu quả

Vì vậy công tác phổ cập kiến thức và kỹ năng bơi lội thực dụng cho trẻ làviệc làm cấp bách trước mắt và lâu dài của sự nghiệp chăm sóc và bảo vệ trẻ

em ở nước ta Đó là trách nhiệm của Nhà nước, của các tổ chức xã hội, giađình, nhà trường Đối với giáo viên Giáo dục thể chất (GDTC) trong trườnghọc, đó vừa là trách nhiệm nghề nghiệp vừa là tình cảm yêu thương bảo vệ trẻ

em, vừa có tính nhân văn cao cả

Trên cơ sở mục tiêu của việc học hiên nay “Học để biết, học để vận dụng

trong cuộc sống, học để làm người, học để làm việc” Đối với việc tự học bơi

hiện nay, chúng ta cần quan tâm hơn cho mục tiêu là học để biết và học để vậndụng cuộc sống, học bơi để nâng cao kỹ năng sống của mỗi chúng ta Mặt khác

hướng dẫn cho học sinh tự học bơi là đáp ứng chuyên đề dạy học hiện nay “Rèn

luyện kỹ năng sống cho học sinh”, ứng phó tốt với môi trường hiện nay là

“phòng chống tai nạn thương tích cho trẻ em trong đó có đuối nước”

Bơi lội là môn thể thao dưới nước, do tác động của sự vận động toàn thân,đặc biệt là quạt tay, đạp chân trong nước mà trên cạn chúng ta chưa bao giờthực hiện Con người bơi được trong nước, trước tiên nhờ các tính chất cơ bảncủa nước như lực đẩy từ dưới lên, lực cản của nước, cũng như khả năng điềukhiển hoạt động của cơ thể trong môi trường nước Vì vậy hoạt động bơi lộikhác hoạt động trên cạn

Theo quan niệm hiện nay, người biết bơi là người biết vận động để thở

và không thể chìm trong thời gian 5 phút Biết bơi, tức là biết khắc phục hiện

tượng sợ nước, ức chế dần những phản xạ bảo vệ tự nhiên khi tiếp xúc với nướcnhư: Nhắm mắt, sặc nước, sợ chìm, co cứng cơ bắp, vận động thiếu ý thức;Người biết bơi là người biết thở, biết làm động tác nổi và di chuyển trên mặtnước bằng bất cứ kiểu bơi nào

* Tác dụng của tập luyện bơi lội:

Hoạt động bơi lội đem lại nhièu lợi ích cho con người và đời sống xã hội.Tập luyện bơi lội trước hết có lợi cho viềc rèn luyện ý chí của con người Vì khitập bơi con người phải cố gắng rất lớn để khắc phục những khó khăn ban đầunhư: Sợ nước, sợ lạnh, sợ chết đuối và tiêu tốn sức rất lớn

Tập luyện bơi lội có lợi ích cho việc củng cố, nâng cao sức khoẻ, cải thiệnvóc dáng, thể trạng cũng như hình thành nhân cách con người

Khi hoạt động bơi lội, hầu hết các nhóm cơ trên cơ thể đều tham gia hoạtđộng Do đó hoạt động bơi lội làm cho cơ thể phát triển cân đối, toàn diện

Tập luyện bơi lội là phương tiện để tôi luyện cơ thể, tạo khả năng thíchnghi với môi trường và khí hậu thay đổi, nhờ đó ngăn ngừa được những bệnhcảm lạnh

Bơi lội là phương tiện chữa một số bệnh về thể hình cho trẻ em như: congvẹo cột sống, co cứng khớp, béo phì và người bị suy thoái cột sống

Luyện tập bơi lội có tác dụng tốt đối với hệ thống thần kinh trung ương,hưng phấn và ức chế thăng bằng

Hoạt động bơi lội có ảnh hưởng cải thiện chức năng tuần hoàn Người tậpluyện bơi lội thường xuyên tim co bóp mạnh hơn người bình thường, số lần đậpcủa tim lúc bình thường giảm từ 60 lần/phút xuống 45 lần/phút

Tập luyện bơi lội có tác dụng làm tăng hoạt động của hệ huyết quản, do

áp lực của nước vào da, mà máu tỉnh mạch về tim thuận lợi hơn

Tập luyện bơi lội có tác dụng làm phát triển hệ hô hấp, dung tích sống củavận động viên bơi lội đạt tới 6-7 lít, trong khi người bình thường chỉ đạt 3-4 lítđối với nam

Tập luyện thường xuyên bơi lội sẽ phát triển tốt các tố chất vận động như:Sức nhanh, sức mạnh, sức bền, độ dẻo dai, từ đó làm cho năng lực vận động củacon người được nâng cao.

Bơi lội là môn thể thao thi đấu, vì thông qua thi đấu, vận động viên có thểđem về nhiều bộ huy chương cho đất nước Vì các lí do trên, mà bơi lội đượcxem như là một môn thể thao cơ sở và cơ bản của phong trào TDTT nước ta vàphong trào thể thao Olympic thế giới

Bơi lội là môn thể thao có ý nghĩa thực dụng rất lớn trong đời sống conngười Hàng năm có rất nhiều người chết đuối vì không biết bơi hoặc biết bơinhưng do chủ quan Rất nhiều lợi ích mà bơi lội đem lại cho các bạn như đã nói

ở trên; biết bơi là kỹ năng sống rất quan trọng nhằm đối phó với môi trường hiệnnay; biết bơi tạo cho con người tự tin, lạc quan hơn trong cuộc sống

1.2 Cơ sở thực tiễn

Nước ta là nước nằm ở vùng nhiệt đới gió mùa, có bờ biển dài, có nhiềusông hồ, lũ lụt, lũ quét lại xảy ra thường xuyên hằng năm, do vậy không mộtngười dân nào mà đời người lại không một lần tiếp xúc với các nhân tố trên.Nhưng thực tế hiện nay số người dân biết bơi đang giảm dần, đặc biệt là ở lứatuổi học sinh, sinh viên Bởi một lý do các sông hồ ở nước ta hiện nay bị ônhiễm, nên việc tắm và học bơi trên sông hầu như không còn nữa

Như ở phần cơ sở lý luận đã nhấn mạnh, công tác phổ cập kiến thức và kỹnăng bơi lội thực dụng cho trẻ em là việc làm cấp bách trước mắt và lâu dài của

sự nghiệp chăm sóc và bảo vệ trẻ em ở nước ta

Hiện nay, bơi lội là nhu cầu cần thiết, thiết thực của mọi người, đặc biệtcủa lứa tuổi thanh thiếu niên và nhi đồng Nhưng việc hướng dẫn giảng dạy, tàiliệu, băng hình, nơi học tập rèn luyện vui chơi của người có nhu cầu rất hạn chế;nhiều giáo viên thể dục chưa mạnh dạn đứng ra hướng dẫn tập luyện cho cácem

Học bơi lội là nhu cầu rất lớn của phụ huynh, học sinh trên địa bàn TPNinh Bình

Học bơi lội và biết bơi sẽ tạo cho các em tự tin hơn trong cuộc sống,ngoài việc rèn luyện sức khoẻ, bơi lội sẽ giúp cho các em giải toả được nhữngstrees trong cuộc sống hiện đại ngày nay, là nơi vui chơi giải trí lành mạnh chohọc sinh sau các giờ học căng thẳng

Trong nội dung chương trình dạy học thể dục ở các cấp Tiểu học, THCS,THPT môn bơi lội lại là môn thể thao tự chọn, do điều kiện cơ sở vật chất nênnhiều trường chưa đưa vào giảng dạy thành môn chính khoá

Theo công văn liên tịch năm 2005 giữa các ngành GD&ĐT, UBTDTT,

UB chăm sóc và bảo vệ trẻ em về việc phổ cập bơi lội cho trẻ em chu kỳ 2005

-2015, đã được triển khai trên phạm vi toàn quốc Hướng dẫn giảng dạy bơi lội

và tự học bơi cho học sinh, cũng là thực hiện tốt chủ trương của Bộ GD&ĐT

“Xây trường học thân thiện, học sinh tích cực”, và “rèn luyện kỹ năng sống chohọc sinh” một cách thiết thực nhất

Đối với học sinh trên địa bàn TP Ninh Bình có một ưu thế là gần bể bơiTrung tâm thanh thiếu nhi, bể bơi Hoàng Sơn, bể bơi Tháng 8, bể bơi QuangDũng, bể bơi Lavender, bể bơi The Vissai, nhưng việc tổ chức dạy bơi cho họcsinh hầu như chưa có trường nào triển khai dạy; trường THCS Đinh Tiên Hoàngchỉ mới đưa vào dạy đại trà bắt buột ở 2 khối 6 và 7, khối 8 và 9 vẫn chưa đượchọc, các em tự tập là chính

Mặt khác phần lớn học sinh hiện nay biết bơi chính là do các em tự tập làchính, nên việc hoàn thiện động tác của các em rất lâu và sai rất nhiều về kỹthuật động tác, làm cho các em không bơi nhanh, bơi xa được, làm mất sức rấtnhiều, trong quá trình bơi có nhiều động tác thừa tạo ra lực cản rất lớn

Theo số liệu của Tổng cục thống kê năm 2010 cả nước có 2500 trẻ em biđuối nước, năm 2011 cả nước có trên 3000 trẻ em bị đuối nước, năm 2013-2014

tỷ lệ chết đuối ở trẻ em Việt Nam cao gấp 10 lần các nước phát triển.Trên 50%các trường hợp xảy ra ngoài trời khi trẻ em đi tăm sông hồ, ao, biển đáng nóinhất là tỷ lệ tai nạn chết đuối nước ở trẻ em Việt Nam là 22,6% (trong đó trẻ emdưới 15 tuổi chiếm 70%) chỉ đứng sau tỷ lệ tử vong do tai nạn giao thông là26,7% Số lượng thống kê thật là nhức nhối!

Đối với bản thân là giáo viên thể dục chuyên sâu bơi lội, có nhiều kinhnghiệm trong việc dạy bơi thì việc tìm ra phương án tối ưu để giải quyết nhiệm

vụ cấp thiết đặt ra cho ngành sư phạm thể chất trong điều kiện cơ sở vật chấtchưa đáp ứng được nhu cầu giảng dạy

Với tất cả những cơ sở trên chúng tôi mạnh dạn đưa ra sáng kiến:

“Một số kinh nghiệm hướng dẫn tự học môn bơi lội cho học sinh THPT”.

1.3 Mục đích nghiên cứu

Nhằm cung cấp cho học sinh tài liệu hướng dẫn tự học bơi một cách hiệuquả nhất, thông qua đó để phát triển phong trào bơi lội cho học sinh THPT

1.4 Đối tượng nghiên cứu:

Gồm 374 em học sinh của khối 10 và khối 11 năm học 2014-2015

1.5 Phương pháp nghiên cứu:

- Phương pháp phân tích tổng hợp tài liệu

- Phương pháp phỏng vấn bằng phiếu

- Phương pháp quan sát sư phạm

- Phương pháp thực nghiệm sư phạm

- Phương pháp toán học thống kê

Hiện nay, Bơi lội trong chương trình phổ thông thuộc phần tự chọn trong

đó một tiết được tính 45 phút, nhưng thực hiện phụ thuộc vào điều kiện cơ sởvật chất, bể bơi của từng trường và tình hình thực tế của học sinh mà soạn kếhoạch bơi sao cho phù hợp

Mỗi một giỏo ỏn bơi lội là một tiết dạy 45 phỳt thỡ phần khởi động trờncạn trong giỏo ỏn là 15 phỳt chiếm 33,33%, phần trọng tõm của tiết học phõn bốkhoảng 20- 23 phỳt chiếm tỷ lệ 44,44 -> 51,11% tiết học Với số lượng thời giannhư thế thỡ khụng thể đảm bảo chất lượng cho tiết học Vỡ thế mà việc đưa mụnhọc bơi lội vào trường học hiện cũn là vấn đề hết sức nan giải Vỡ thế mà việcđưa mụn học bơi lội vào trường học hiện cũn là vấn đề hết sức nan giải.

* Ưu điểm của giải pháp: Dễ xếp tiết, dễ quản lý,dễ cho giáo viên và học

sinh

* Nhợc điểm : Hiệu quả giảng dạy không cao, hạn chế khả năng truyền

đạt của giáo viên do thời gian một tiết học 45 phút thì quá ngắn, điều kiện cơ sởvật chất của đại đa số các trờng THPT cha thể đáp ứng với môn bơi lội này, đõycũng là nguyờn nhõn chớnh dẫn đến việc phổ cập bơi cho cỏc em học sinh gặp rấtnhiều khú khăn, mà thực tế đặt ra một bài toỏn hết sức khú khăn cho cụng tỏcgiỏo dục thể chất đú là: Làm thế nào để phổ cập bơi cho cỏc em học sinh?

2.2 Giải phỏp mới đề ra.

Từ ưu, nhược điểm của giải phỏp cũ chỳng tụi thiết nghĩ muốn giải quyếtđược vấn đề được nờu ra ở trờn chỳng ta phải tập chung giải quyết hai vấn đềsau:

* Địa điểm tập bơi

* Tài liệu hướng dẫn tự học bơi

- Địa điểm tập bơi:

Ở khu vực thành phố thỡ điều kiện cơ sở vật chất, điều kiện tập luyện chocỏc em học sinh tốt hơn ở khu vực nụng thụn Xong số lượng bể bơi cũng hạnchế khiến cho việc học bơi của cỏc em gặp nhiều khú khăn Chỳng tụi đưa ragiải phỏp sử dụng bể bơi lắp ghộp tự chế đưa vào cỏc trường học từ thành phố ,cỏc huyện, cỏc xó, khu vực nụng thụn và miền nỳi…… Ngoài ra nếu khú khănquỏ cũn cỏch khắc phục để biến cỏc ao hồ ở làng xó , ở trường học thành bể bơicho cỏc em với mục đớch cú chỗ để cho cỏc em tập bơi với nguyờn tắc đảm bảo

an toàn tuyệt đối khi cỏc em học bơi

Cỏch khắc phục như sau:

Đối với ao hồ chúng ta có thể đổ đá sỏi xuống đáy để tạo bề mặt đáy bểcho các em đứng được và không bị chấn thương, ngoài ra đá sỏi còn có tác dụnglàm trong nước mỗi em học sinh khi tập phải mang theo miếng xốp để phục vụcho việc tập bơi và đảm bảo an toàn khi tập bơi.

Các em có thể tập ngụp nước cho thành thạo ở trong chậu, trong bể bơibằng phao của các em nhỏ, trong bồn tắm của gia đình… Các em có thể tập ởmọi lúc mọi nơi

Thực hiện mục tiêu cơ bản của bộ môn, đặc biệt là môn bơi lội là học đểbiết, học để vận dụng trong cuộc sống, đáp ứng với môi trường sống hiện nay vànâng cao kỹ năng sống cho mỗi bản thân học sinh

Trong phần chính của SKKN này, với kinh nghiệm của mình, chúng tôi

đã tham khảo ở giáo trình, sách, báo, trên mạng internet để góp nhặt và tổng hợpnhững tư liệu, tài liệu kiến thức có liên quan đến việc tự học bơi và đưa ra chohọc sinh nhóm thực nghiệm tài liệu hướng dẫn cách tự học bơi nhằm giúp họcsinh tự học bơi để biết bơi (nhóm đối chứng không phổ biến tài liệu này)

2.2.1 Các biện pháp chính cần thực hiện trong nội dung này

2.2.1.1 Thực nghiệm

Tôi chia đối tượng học sinh ra làm 2 nhóm:

- Nhóm A: Bao gồm 183 em học sinh khối 11(nhóm thực nghiệm)

- Nhóm B: Bao gồm 191 em học sinh khối 10 (nhóm đối chứng)

Sau đó tiến hành phát phiếu điều tra học sinh (Phụ lục 1) cho học sinh rồitổng hợp số liệu học sinh biết bơi và chưa biết bơi Kết quả thu được thể hiện ởbảng sau

Bảng 1: KẾT QUẢ TỔNG HỢP PHIẾU ĐIỀU TRA TRƯỚC KHI HỌC BƠI

Triển khai sáng kiến đến nhóm A: Để thực hiện nhiệm vụ này chúng tôi

đã photo cho nhóm A mỗi học sinh một bản “Tài liệu hướng dẫn học sinh tự

học bơi”.

Nội dung “tài liệu hướng dẫn học sinh tự học bơi” như sau:

- Quần, áo bơi

- Kính bơi

- Phao để hỗ trợ cho tập kỹ thuật động tác tay, chân ( phao trái tim)

Cho dù là dạy bơi hay tự học bơi, tất cả đều phải tuân thủ theo nguyên tắc

đi từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, trước mỗi buổi tập phải khởi độngthật kĩ và tập lần lượt theo thứ tự các bài tập (BT) sau

- BT 1: Tập làm quen với nước

- BT 2: Tập hít vào và thở ra trong nước

- BT 3: Tập nổi trong nước

- BT 4: Tập lướt nước

- BT 5: Tập quạt chân

- BT 6: Tập quạt tay

- BT 7: Tập phối hợp quạt tay chân

- BT 8: Tập phối hợp quạt tay chân với thở

- BT 9: Tập xuất phát

- BT10: Tập quay vòng

- BT11: Tập đứng nước

 Những điều cần chú ý khi tự học bơi

Tránh những thói quen không tốt trong bơi lội, đó là:

- Bơi khi đói, bơi ngay sau khi ăn no, vận động quá sức sau đó bơi ngay,bơi sau khi uống rượu, bia trước khi bơi, không khởi động trước khi bơi

- Tập bơi với trang phục không phù hợp

- Tâp bơi trong lúc người bị cảm lạnh

- Tập bơi ở nước quá sâu

- Tập bơi ở vùng nước chảy xiết

- Tập bơi ở sông, hồ, biển chỉ có một mình

- Trong quá trình tập bơi không nên mặc áo phao để hỗ trợ nổi, vì khi bỏphao ra thì người không nổi được, mà tự mình phải làm nổi trước khi học cácđộng tác kỹ thuật khác

- Học sinh phải tuyệt đối tuân thủ theo sự hướng dẫn của giáo viên, khôngtùy tiện ra khỏi khu vực quản lý của giáo viên

- Phải đảm bảo tốt những qui định của hồ bơi

- Phải khởi động và tập trên cạn thật kỹ mới xuống nước

- Khi đi tắm sông, hồ, không đi một mình, không đến những nơi nước sâunguy hiểm

+ Bài tập khởi động chung

- Xoay các khớp theo thứ tự: Cổ tay kết hợp cổ chân, xoay khuỷutay, vai, hông, đầu gối

- Ép dọc, ép ngang

+ Bài tập khởi động chuyên môn

Đập chân trườn sấp: Ngồi trên mặt bể hai chân duỗi thẳng, nâng châncách mặt đất khoảng 40cm , người ngả ra phía sau, hai tay chống đất sau đó đưachân lên xuống

(Ảnh minh họa)Đạp chân ếch: Ngồi trên mặt bể hai chân duỗi thẳng, co chân đưa gót chân

về sát mông, bàn chân gập hình bàn cuốc rồi xoay sang hai bên (khoảng cáchgiữa 2 gót chân lớn hơn khoảng cách giữa 2 đầu gối) rồi giữ chân bàn quốc đaprộng sang 2 bên ra trước, gần hết quãng đường thi duỗi thăng cổ chân khép sát 2chân

(Ảnh minh họa)

- Các bài tập ép dẻo, làm căng cơ để tránh bị chuột rút trong lúc bơi

(Ảnh minh họa)

Đây là bước rất quan trọng, giúp cho người tập bơi không sợ nước, khôngsặc nước và ổn định cơ thể trong nước Gồm các động tác và bài tập sau:

+ Tập lên, xuống bể, tập đứng lên, ngồi xuống trong nước

+ Tập nín thở úp mặt trong nước, tay chân thả lỏng (tập lặp lại nhiều lần).+ Tập hít hơi vào trên không, thở ra bằng miệng trong nước, sau đó cảbằng miệng và bằng mũi trong nước

Tập thở ra trong nước bằng miệng

Đây là giai đoạn có tính quyết định trong quá trình học bơi Nếu ngườinào tập nổi tốt trong nước là coi như đã biết bơi 50%, nếu người nào nổi trong

nước kém thì tập bơi rất khó khăn Cho nên trước khi tập bơi phải tập nổi trongnước cho tốt, với các động tác và bài tập sau:

+ Bám 2 tay vào thành bể và tập nổi người trong nước:

Hít thật sâu tạo cho lượng không khí vào phổi nhiều, sau đó từ từ úp mặtxuống nước, cơ thể tạo thành một mặt phẳng nổi trên nước, đặc biệt cơ thể thảlỏng, lúc này 2 tay không bám thành bể nữa, cơ thể nổi bồng bềnh trên mặtnước

Để thành công ta nên thực hiện lặp lại nhiều lần, tập ở hồ nước cạn trướcsau đó tập ở hồ nước sâu hơn

+ Tập nổi hình phao câu cá

Tập ở bể lớn Đây là động tác bổ trợ rất tốt cho tập nổi, đặc biệt đối vớinhững người ít nổi

Cách thực hiện như sau: Người ở tư thế đứng thẳng hít thật sâu, sau đó từ

từ ngồi xuống, 2 tay ôm bó gối và đạp chân xuống đáy bể để cơ thể từ từ nổi lên,người giữ thăng bằng Tư thế người nổi lên như một phao câu cá, xem hình bên

Động tác nổi hình phao câu cá (ảnh minh họa)+ Tập nổi hình phao câu cá, sau đó nằm nổi dang tay chân:

Động tác này làm giống như hình bên, nhưng sau đó dang 2 tay, 2 chândang ngang, để cơ thể tiếp tục nổi trên mặt nước

+ Tập nổi hình sao trên mặt nước ba bốn người trở lên:

Đây là động tác bổ trợ tốt cho tập nổi và kết hợp với làm động tác quạtchân trườn sấp, đây cũng là động tác thả lỏng ở cuối mỗi tiết học bơi đấy

(Ảnh sưu tầm)

Tập thêm tư thế nổi ngửa (Ảnh sưu tầm)