Bài 17. Sự chuyển hoá và bảo toàn cơ năng

B Sự chuyển hóa và bảo toàn cơ năng I- Sự chuyển hóa các dạng cơ năng Thí nghiệm 1: Quả bóng rơi C1 Độ cao và vận tốc của quả bóng thay đổi thế nào trong thời gian quả bóng rơi?. B Sự ch

TRƯỜNG THCS BÌNH CHUẨN

Gi¸o viªn d¹y: Tr n Th L Th y ần Thị Lệ Thủy ị Lệ Thủy ệ Thủy ủy

NHIỆT LIỆTCHÀO MỪNG CÁC THẦY CÔ

VÀ CÁC EM HỌC SINH

Kiểm tra bài cũ

Câu 1: Có mấy dạng cơ năng? Thế nào là thế năng hấp dẫn?

Thế năng hấp dẫn phụ thuộc vào những yếu tố nào?

Trả lời: Có hai dạng cơ năng là thế năng và động năng Cơ năng của vật phụ thuộc vào vị trí của vật so với mặt đất hoặc

so với một vị trí khác đ ợc chọn làm mốc để tính độ cao gọi là thế năng Thế năng hấp dẫn phụ thuộc vào khối l ợng và độ cao Vật có khối l ợng càng lớn và ở càng cao thì thế năng hấp dẫn càng lớn.

Câu2: Động năng là gì? động năng phụ thuộc vào yếu tố nào?

Trả lời: Cơ năng của vật do chuyển động mà có gọi là động năng Động năng phụ thuộc vào khối l ợng và vận tốc Vật có khối l ợng càng lớn và vận tốc càng lớn thì động năng càng lớn.

B

Sự chuyển hóa và bảo toàn cơ năng

I- Sự chuyển hóa các dạng cơ năng

Thí nghiệm 1: Quả bóng rơi C1

Độ cao và vận tốc của quả

bóng thay đổi thế nào trong thời gian quả bóng rơi?

C2

Thế năng và động năng của quả bóng thay đổi thế nào?

C1: Trong thời gian quả bóng rơi,

độ cao của quả bóng (1)…………

dần, vận tốc của quả bóng (2)……

dần

C2: Thế năng của quả bóng (1)…… dần, còn động năng của nó (2)……

dần

giảm tăng

tăng giảm

B

Sự chuyển hóa và bảo toàn cơ năng

I- Sự chuyển hóa các dạng cơ năng

Thí nghiệm 1: Quả bóng rơi

C1: Trong thời gian quả bóng rơi,

độ cao của quả bóng (1)…… dần,

vận tốc của quả bóng (2)…… dần

C2: Thế năng của quả bóng(1) …… dần, còn động năng của nó (2)

.dần

……

giảm tăng

giảm tăng

C3

Khi quả bóng chạm mặt đất, nó nảy lên Trong thời gian nảy lên, độ cao

và vận tốc của quả bóng thay đổi thế nào? Thế năng và động năng của nó thay đổi thế nào?

C3: Trong thời gian nảy lên, độ cao của quả bóng (1)…… dần, vận tốc

của nó (2)……… dần Nh vậy thế năng của quả bóng (3)…… dần, động

năng của nó (4) ……… dần

tăng

giảm

C4

ở những vị trí nào (A hay B) quả

bóng có thế năng, động năng lớn nhất; có thế năng , động năng nhỏ nhất?

C4: Quả bóng có thế năng lớn nhất khi ở vị trí (1)… và có thế năng nhỏ

nhất khi ở vị trí (2)…

Quả bóng có động năng lớn nhất khi ở vị trí (3) … và có động năng nhỏ

nhất khi ở vị trí (4)…

A B

B A

?

Qua thí nghiệm 1:

Khi quả bóng rơi: Năng l ợng đã đ

ợc chuyển hóa từ dạng nào sang dạng nào?

+ Khi quả bóng rơi: Thế năng chuyển hóa thành động năng.

Khi quả bóng nảy lên: Năng l ợng đã đ ợc chuyển hóa từ dạng nào sang dạng nào?

+ Khi quả bóng nảy lên: Động năng chuyển hóa thành thế năng.

B ÀI 17:

A C

Sự chuyển hóa và bảo toàn cơ năng

+ Khi quả bóng rơi: Thế năng chuyển hóa thành động năng.

+ Khi quả bóng nảy lên: Động năng chuyển hóa thành thế năng.

I- Sự chuyển hóa các dạng cơ năng

Thí nghiệm 1: Quả bóng rơi

Thí nghiệm 2: Con lắc dao động

Kéo con lắc lệch khỏi vị trí cân bằng tới vị trí

A rồi thả tay ra Quan sát chuyển động của

con lắc Con lắc có độ cao lớn nhất ở A và C,

thấp nhất ở vị trí cân bằng B Ta lấy vị trí cân

bằng B làm mốc để tính độ cao

C5

Vận tốc của con lắc tăng hay giảm khi:

a/ Con lắc đi từ A về B b/ Con lắc đi từ B lên CC6

Có sự chuyển hóa từ dạng cơ năng nào sang dạng cơ năng nào khi: a/ Con lắc đi từ A về B b/ Con lắc đi từ B lên C C5: a/ Khi con lắc đi từ A về B: Vận tốc của con lắc tăng

b/ Khi con lắc đi

từ B lên C: Vận tốc của con lắc giảm

C6: a/ Khi con lắc đi từ A về B: Thế năng chuyển

hóa thành động năng

b/ Khi con lắc đi từ B lên C:

Động năng chuyển hóa thành thế năng

C7

ở những vị trí nào con lăc có thế năng lớn nhất, có động năng lớn nhất?

C7: ở vị trí A và C thế năng của con lắc là lớn

nhất ở vị trí B động năng của con lắc là lớn nhất

C8

ở những vị trí nào con lắc có động năng nhỏ nhất, có thế năng nhỏ nhất, các giá trị nhỏ nhất bằng bao nhiêu

C8: ở vị trí A và C động năng của con lắc là nhỏ

nhất (bằng 0) ở vị trí B thế năng của con lắc là

nhỏ nhất (bằng 0)

Sự chuyển hóa và bảo toàn cơ năng

- Khi quả bóng rơi: Thế năng chuyển hóa thành động năng.

- Khi quả bóng nảy lên: Động năng chuyển hóa thành thế năng.

I- Sự chuyển hóa các dạng cơ năng

Thí nghiệm 1: Quả bóng rơi

Thí nghiệm 2: Con lắc dao động

Qua thí nghiệm 2, các em rút ra nhận xét gì về

sự chuyển hoá năng l ợng của con lắc khi con lắc dao động xung quanh vị trí cân bằng B?

- Khi con lắc dao động năng l ợng đã đ ợc chuyển hoá liên tục: Thế năng chuyển hoá thành động năng và động năng chuyển hoá thành thế năng

- Khi con lắc ở vị trí thấp nhất (vị trí cân bằng), thế năng đã chuyển hoá hoàn toàn thành động năng; khi con lắc ở vị trí cao nhất, động năng đã chuyển hoá hoàn toàn thành thế năng.

B ÀI 17:



Sự chuyển hóa và bảo toàn cơ năng

I- Sự chuyển hóa các dạng cơ năng

Thí nghiệm 1: Quả bóng rơi

Thí nghiệm 2: Con lắc dao động

Kết luận: Động năng có thể chuyển hoá thành thế năng, ng ợc lại thế

năng có thể chuyển hoá thành động năng.

II- bảo toàn cơ năng

- Trong quá trình cơ học, động năng và thế năng có thể chuyển hoá lẫn nhau, nh

ng cơ năng thì không đổi, ng ời ta nói cơ năng đ ợc bảo toàn.



Sự chuyển hóa và bảo toàn cơ năng

Iii- vận dụng

C 9 : Hãy chỉ ra sự chuyển hoá từ dạng cơ năng này sang dạng cơ năng khác trong các tr ờng hợp sau:

B ÀI 17:

b.N ớc từ trên đập cao chảy xuống.

c.Ném một vật lên cao theo ph ơng thẳng đứng a.Mũi tên đ ợc bắn ra từ chiếc cung.

Thế năng của cánh cung đ ợc chuyển hoá thành

động năng

Thế năng đ ợc chuyển hoá thành động năng c.-Vật đi lên động năng đ ợc chuyển hoá thành thế năng.

-Vật đi xuống thế năng đ ợc chuyển hoá thành động năng

Sự chuyển hóa và bảo toàn cơ năng

I- Sự chuyển hóa các dạng cơ năng

Thí nghiệm 1: Quả bóng rơi

Thí nghiệm 2: Con lắc dao động

Động năng có thể chuyển hoá thành thế năng, ng ợc lại thế năng có thể

chuyển hoá thành động năng.

II- bảo toàn cơ năng

- Trong quá trình cơ học, động năng và thế năng có thể chuyển hoá lẫn nhau, nh

ng cơ năng đ ợc bảo toàn.

Iii- vận dụng

Thả một viờn bi lăn trờn một mỏng cú hỡnh vũng cung (hỡnh vẽ)

BI

B

C A

BÀI TẬP17.1

1.ở vị trí nào viên bi có động

năng lớn nhất?

A Vị trí C

B Vị trí A

C Vị trí B

D Ngoài 3 vị trớ

trờn

2.ở vị trí nào viên bi có thế

năng nhỏ nhất?

A Vị trí B

B Vị trí C

C Vị trí A

D Ngoài 3 vị trớ trờn

năng này có thể chuyển hóa thành động năng làm

quay các máy phát điện Hiện nay, người ta mới sử

dụng được 10% nguồn năng lượng dự trữ khổng lồ

này Gió có động năng rất lớn, là nguồn năng lượng

sạch và rẻ tiền Nếu con người tận dụng được hết

động năng của gió thì gió có thể cung cấp cho con

người năng lượng còn lớn hơn năng lượng do nước

cung cấp từ xưa, người ta đã biết sử dụng động

năng của gió để chạy các cối xay, gọi là cối xay gió

Tuy nhiên, nguồn năng lượng từ thiên nhiên cũng

gây cho chúng ta nhiều khó khăn, hằng năm nước ta

chịu nhiều cơn bão và lũ quét thiệt hại rất lớn về

người và của

*Biện pháp: Ngay từ bây giờ mọi người cùng chung tay, góp sức bảo vệ môi trường và rừng Trồng nhiều cây xanh nơi ở và đồi trọc,rừng đã bị chặc phá

Dặn dò

- Học thuộc bài.

- Làm bài tập trong sách bài tập.

- Đọc và chuẩn bị bài 18: “C©u hái vµ bµi tËp tỉng kÕt ch ¬ng1: C¬ häc”

Ch ơng II: Nhiệt học

Các chất dãn nở vì nhiệt nh thế nào?

Sự nóng chảy, sự đông đặc, sự bay hơi, sự ng ng tụ là gì?

Làm thế nào để tìm hiểu tác động của một yéu tố lên một hiện t ợng

khi có nhiều yếu tố cùng tác động một lúc?

Làm thế nào để kiểm tra một dự đoán?

Chúc các em học sinh lớp

chăm ngoan, học giỏi