Bài 35. Các tác dụng của dòng điện xoay chiều - Đo cường độ và hiệu điện thế xoay chiều

Dòng điện xoay chiều làm dây tóc nóng tới nhiệt độ cao và phát sáng ta nói dòng điện xoay chiều có tác dụng nhiệt Dòng điện xoay chiều làm sáng bóng đèn bút thử điện mà không cần nóng tớ

I- CÁC TÁC DỤNG CỦA DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU

Thí nghiệm như hình 35.1

a) Đèn dây tóc nóng phát sáng: Tác dụng nhiệt và tác dụng quang

b) Đèn bút thử sáng:Tác dụng quang

Thí nghiệm như hình 35.1

Dòng điện xoay chiều làm dây tóc nóng tới nhiệt độ cao và phát

sáng ta nói dòng điện xoay chiều có tác dụng nhiệt

Dòng điện xoay chiều làm sáng bóng đèn bút thử điện mà không cần nóng tới nhiệt độ cao ta nói dòng điện xoay chiều có tác dụng phát sáng (tác dụng quang)

Dòng điện xoay chiều chạy qua ống dây có lõi sắt hút được đinh sắt

ta nói dòng điện xoay chiều có tác dụng từ

DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU CÓ CÁC TÁC DỤNG NHIỆT, TÁC DỤNG

QUANG, TÁC DỤNG TỪ

1 Vậy dòng điện xoay chiều có tác dụng gì ?

Dòng điện xoay chiều có tác dụng sinh lí không ?

Dòng điện xoay chiều còn có tác dụng sinh lí Dòng điện xoay chiều thường dùng có hiệu điện thế 220v nên tác

dụng sinh lí rất mạnh, gây nguy hiểm chết người, đặc biệt

là dòng điện trong mạng điện sinh hoạt

*Dụng cụ gồm : Nam châm điện Nguồn điện xoay chiều Nam châm vĩnh cửu Công tắc

Nguồn điện một chiều Dây dẫn

Quan sát H35.2 và H35.3 sgk cho biết dụng cụ thí nghiệm gồm những

1 Thí nghiệm : (H35.2)

K

+ Đóng khoá K NC bị hút

+ Đổi chiều dòng điện,

hiện t ợng gì sẽ xảy ra?

NC sẽ bị đẩy ra

* Trong tr ờng hợp sử dụng dòng điện không đổi, nếu lúc đầu cực N

của nam châm bị hút thì khi đổi chiều dòng điện nó sẽ bị đẩy và ng

ợc lại

C2

C2 + Thay nguån mét chiÒu b»ng nguån ®iÖn xoay chiÒu (HvÏ) HiÖn

t îng x¶y ra víi thanh NC cã g× kh¸c so víi tr êng hîp dïng nguån

®iÖn mét chiÒu? Gi¶i thÝch v× sao?

Khi dïng dßng ®iÖn xoay chiÒu ch¹y

qua èng d©y Cực bắc của nam châm

lần lượt bị hút rồi đẩy liên tục vì dòng

điện xoay chiều có chiều thay đổi liên

tục

6V

K

KẾT LUẬN: KHI DÒNG ĐIỆN ĐỔI CHIỀU THÌ LỰC TỪ TÁC DỤNG LÊN

NAM CHÂM CŨNG ĐỔI CHIỀU

KẾT LUẬN: KHI DÒNG ĐIỆN ĐỔI CHIỀU THÌ LỰC TỪ TÁC DỤNG LÊN

NAM CHÂM CŨNG ĐỔI CHIỀU

1 Vậy dòng điện xoay chiều có tác dụng gì ?

điện trong mạch điện Nếu ta đổi chiều dòng điện thì chiều quay của kim trên dụng

cụ đo thay đổi thế nào ?

1 * Quan s¸t TN víi dßng ®iÖn mét chiÒu

- Nếu ta đổi chiều dòng điện thì chiều quay của kim trên dụng

cụ đo thay đổi thế nào?

Chiều quay của kim trên dụng cụ quay ng ợc lại

Kim ampe kế và vôn kế 1 chiều chỉ số 0 (không thay đổi)

* Quan sát TN với dòng điện xoay chiều

Thay nguồn điện 1 chiều bằng nguồn điện xoay chiều có hiệu điện thế 3V, kim ampe kế và vôn kế 1 chiều chỉ bao nhiêu?

- Kim của ampe kế và vôn kế v n quay nh khi ch a đổi đầu ẫn quay như khi chưa đổi đầu

- Nếu đổi hai đầu phích cắm vào ổ lấy điện thì kim của ampe kế và vôn kế có quay không?

- Đo c ờng độ dòng điện và hiệu điện thế của dòng điện xoay chiều

ta dùng vôn kế và am pe kế có ký hiệu là AC (hay ~)

- Kết quả đo không đổi khi ta đổi chốt của phích cắm vào ổ lấy điện

2 Kết luận

- Các số đo này chỉ giá trị hiệu dụng của hiệu điện thế và c ờng độ

dòng điện xoay chiều (Dòng điện xoay chiều có c ờng độ hiệu dụng 3A khi chạy qua một dây dẫn toả ra một nhiệt l ợng bằng nhiệt l ợng khi cho dòng điện một chiều có c ờng độ 3A chạy qua dây dẫn trong cùng một thời gian.)

- C ờng độ và hiệu điện thế hiệu dụng của dòng điện xoay chiều đ

ợc gọi tắt là c ờng độ và hiệu điện thế của dòng điện xoay chiều

* LƯU í :

• Khi mắc ampe kế và vụn kế xoay chiều vào mạch điện xoay chiều

khụng cần phõn biệt chốt của chỳng.

C3: Một bóng đèn có ghi 6V-3W Lần lượt được mắc vào mạch điện xoay chiều rồi vào mạch điện một chiều có

cùng một hiệu điện thế 6V Trường hợp nào đèn sáng

hơn tại sao?

DC

˜

Đặt một nam châm điện A có dòng điện xoay chiều chạy qua trước một cuộn dây dẫn kín B như hình 35.6 Sau khi đóng công tắcK thì trong cuộn dây B có xuất hiện dòng điện cảm ứng hay không?Vì sao?

Trong cuộn dây B có dòng điện cảm ứng ,vì dòng điện xoay chiều qua cuộn dây A sinh ra từ trường biến thiên, do đó các đường sức từ xuyên qua tiết diện S của cuộn dây B biến thiên.

A

B

˜

GHI NHỚ

* Dòng điện xoay chiều có các tác dụng nhiệt, quang và từ.

* Lực từ đổi chiều khi dòng điện đổi chiều.

* Dùng ampe kế hoặc vôn kế xoay chiều có kí hiệu AC (hay ~) để đo các giá trị hiệu dụng của c ờng độ và hiệu điện thế xoay chiều Khi mắc ampe kế và vôn kế xoay chiều vào mạch

điện xoay chiều không cần phân biệt chốt của chúng.

23