Bài 22. Ngẫu lực

• Dùng tay vặn vòi nước, ta đã tác dụng vào vòi nước những lực có đặc điểm gì?• Khi chế tạo bánh xe, bánh đà, tại sao phải làm cho trục quay đi qua trọng tâm của các vật đó?. ĐVĐ: Nếu vậ

**Kiểm tra bài cũ: Nêu đặc điểm của hệ 3 lực song song cân bằng?

+ Ba lực đó phải có giá đồng phẳng + Hợp lực của hai lực phải cân bằng với lực thứ 3

F3

F1

F2 F12

1

3 12

3 2

1

3 2

F F

F

F F

F F

F

F F

Ta có:

2 3

1 23

1 23

1 3

2

F F

F F

F F

F F

* Nếu chỉ có hai lực và tác dụng vào vật rắn,có độ lớn F2 = F3

• Hai lực song song , ngược

• Dùng tay vặn vòi nước, ta đã tác dụng vào vòi nước những lực có đặc điểm gì?

• Khi chế tạo bánh xe, bánh đà, tại sao phải làm cho trục quay đi qua trọng tâm của các vật đó?

Để trả lời được các câu hỏi trên

chúng ta tìm hiểu bài hôm nay.

• I.Ngẫu lực là gì?

1 ĐN(sgk)

2 VD:

Tiết 34: NGẪU LỰC

a Dùng tay vặn vòi nước ta

đã tác dụng vào vòi một ngẫu

lực

• c Khi ô tô sắp qua đoạn đường ngoặt người lái xe tác dụng một ngẫu lực vào tay lái (vô lăng).

b Dùng tuanơvit để vặn

đinh ốc, ta tác dụng vào

tuanơvit một ngẫu lực

ĐVĐ: Nếu vật rắn chỉ chịu tác dụng của ngẫu lực thì vật rắn sẽ như thế nào?

Tác dụng của ngẫu lực

Vật rắn không có

trục quay cố định

Vật rắn có trục quay cố định

1

F 

2

F 

Tiết 34:NGẪU LỰC

I NGẪU LỰC LÀ GÌ?

1 Định nghĩa(sgk)

2 Ví dụ

II TÁC DỤNG CỦA NGẪU LỰC ĐỐI VỚI MỘT VẬT RẮN

1 Trường hợp vật không có trục quay cố định

Đọc sgk và NX:

+ NX về xu hướng chuyển động

li tâm của các phần ngược phía

so với trọng tâm của vật?

Trọng tâm G đứng yên nên trục quay đi qua trọng tâm không chịu lực tác dụng

Xu hướng chuyển động li tâm của c ác phần ng ược phía đối với trọng tâm triệt tiêu nhau.

+ Dưới tác dụng của ngẫu lực

II TÁC DỤNG CỦA NGẪU LỰC ĐỐI VỚI MỘT VẬT RẮN

1 Trường hợp vật không có trục quay cố định

G 2

1

Nếu vật chỉ chịu tác dụng của ngẫu lực thì nó sẽ

quay quanh một trục đi qua trọng tâm và vuông góc

với mặt phẳng chứa ngẫu lực

• Đọc sgk và NX:

+ NX về chuyển động của trọng

tâm G đối với trục quay?

+ Dưới tác dụng của ngẫu lực

vật rắn sẽ như thế nào? Vật cũng sẽ quay quanh trục cố định

Trọng tâm G cũng sẽ quay

quanh trục cố định

Xu hướng chuyển động li tâm của vật càng lớn thì trục quay bị biến dạng càng nhiều và có thể gãy

• NX: Nếu vật quay càng nhanh thì

có hiện tượng gì xảy ra?

* Trả lời hai câu hỏi đầu bài?

• Dùng tay vặn vòi nước, ta đã tác dụng vào vòi nước những lực có đặc điểm gì?

• Khi chế tạo bánh xe, bánh đà, tại sao phải làm cho trục quay đi qua trọng tâm của các vật đó?

*Thảo luận( 2 ph út): Ngẫu lực tác dụng vào vật rắn có làm cho vật

chuyển động tịnh tiến không?

• Kết luận: Ngẫu lực tác dụng vào một

vật chỉ làm cho vật quay chứ không tịnh tiến.

**Giới thiệu: Vậy dưới tác dụng của ngẫu lực vật rắn sẽ quay => Phải

có mômen của ngẫu lực?

• Thảo luận tìm biểu thức tính

mômen của ngẫu lực?

• Chứng minh rằng mômen của

ngẫu lực không phụ thuộc vào vị trí của trục quay vuông góc với mặt phẳng chứa ngẫu lực?

d 1

d 2

*Với trục quay O’ ta có:

' 1

d

' 2

Nhận xét: Momen của ngẫu lực

không phụ thuộc vào vị trí của trục

quay vuông góc với mặt phẳng

Củng cố:

Câu 1: Phát biểu nào sau đây là đúng khi

nói về ngẫu lực tác dụng lên một vật?

A Ngẫu lực làm cho vật chuyển động tròn

Câu 3: Momen của ngẫu lực như hình vẽ là

Câu 4: Hai lực song song, ngược chiều và có độ lớn bằng 5N đặt tại hai điểm A và B, cánh tay đòn

d = 10cm thì momen của ngẫu lực là:

Về nhà trả lời các câu hỏi và bài tập cuối sách giáo khoa và sách bài

tập?