B ản chất dòng điện trong các môi trường: kim loại, chất điện phân, chất khí, chân không, bán dẫn.. ĐIỆN TRỞ CỦA KIM LOẠI Ở NHIỆT ĐỘ THẤP VÀ HIỆN TƯỢNG SIÊU DẪN IV.. - - + + Hãy quan sá
Trang 1KÍNH CHÀO QUÍ THẦY CÔ VÀ CÁC EM HỌC SINH
THÂN MẾN
Trang 2B ản chất dòng điện trong các môi trường: kim loại, chất điện phân, chất khí, chân không,
bán dẫn.
Ứ ng dụng của dòng điện trong các môi trường.
DÒNG ĐIỆN TRONG CÁC MÔI TRƯỜNG
Trang 3BÀI 13: Dòng điện trong kim loại
I BẢN CHẤT DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
II SỰ PHỤ THUỘC CỦA ĐIỆN TRỞ SUẤT CỦA KIM LOẠI THEO NHIỆT ĐỘ
III ĐIỆN TRỞ CỦA KIM LOẠI Ở NHIỆT ĐỘ THẤP VÀ HIỆN TƯỢNG SIÊU DẪN
IV HIỆN TƯỢNG NHIỆT ĐIỆN
Trang 4Text in
here
I Bản chất dòng điện trong kim loại
Trang 5Ion dương
Electron tự do Electron trong nguyên tử
Nguyên tử
Proton
Bài 13: DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
Trang 6Mô hình mạng tinh thể đồng
Trang 7Mô hình mạng tinh thể đồng
Dòng điện trong kim loại
Bài 13
Trang 8Text in
here
I Bản chất dòng điện trong kim loại
1.Trong kim loại, các nguyên tử bị mất electron hóa trị trở thành các iôn dương
Các ion dương dao động nhiệt quanh các vị trí cân bằng xác định, và liên kết với nhau một cách trật tự tạo
nên mạng tinh thể kim loại.
Nhiệt độ càng cao, dao động nhiệt càng mạnh, mạng tinh thể càng trở nên mất trật tự.
2 Các electron hóa trị tách khỏi nguyên tử trở thành các electron tự do với mật độ n không đổi Chúng
chuyển động hỗn loạn tạo thành khí eelectron tự do
Trang 9-
-
+ +
Hãy quan sát chuyển động của êlectron tự do trong một đoạn dây dẫn kim loại khi chưa có điện
trường ngoài.?
Bài 13: DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
Trang 10Khi có điện trường ngoài các êlectron tự do trong kim loại chuyển động như thế nào?
E
Trang 11Không có điện trường ngoài Có điện trường ngoài
Chuyển động của các electron tự
Kết luận
+ Hạt tải điện trong kim loại: êlectron
+ Bản chất dòng điện trong kim loại: là dòng chuyển dời có hướng của các eelectron tự do dưới tác dụng của điện trường
Trang 12* Nguyên nhân gây ra điện trở : là sự “va chạm” của các electron tự do (trong quá trình chuyển động
có hướng) với các ion dương nằm mất trật tự trong mạng tinh thể kim loại
+ +
Trang 13* Giữa hai “va chạm” liên tiếp, các electron chuyển động có gia tốc dưới tác dụng của lực điện trường
và thu được một năng lượng xác định (ngoài năng lượng chuyển động nhiệt hỗn loạn); năng lượng này được truyền một phần (hay hoàn toàn) cho các ion dương khi “va chạm” và biến thành năng lượng dao động của các ion quanh vị trí cân bằng, tức là biến thành nhiệt
Do đó, khi có dòng điện chạy qua, dây dẫn kim loại nóng lên
Bài 13: DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
Trang 14+ +
+ +
+ +
+
+ +
+ +
+ +
+ +
+
+ +
+ +
+
+E
+ +
+ +
+
+ +
+ +
+ +
+ +
+
+ +
+ +
Trang 15Khi nhiệt độ tăng, điện trở suất của kim loại tăng.
ρ=ρ0[1+α(t-t0)]
α : hệ số nhiệt điện trở (K-1)
ρ0 : điện trở suất của kim loại ở t0 (0C)
ρ : điện trở suất của kim loại ở t (0C)Trong đó:
* Hệ số nhiệt điện trở α của mỗi kim loại phụ thuộc vào:
- Nhiệt độ
- Độ sạch và chế độ gia công vật liệu đó
Sự biến thiên điện trở suất của đồng theo nhiệt độ Bài 13: DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
( ) Ω m
Trang 16- Khi nhiệt độ càng giảm, điện trở suất của kim loại cũng giảm liên tục.
Trang 17R( )
T( K ) 4
2 0
Trang 18- Khi nhiệt độ giảm xuống thấp (gần 0 K) điện trở của kim loại đột ngột giảm mạnh.
- Nhiều tính chất khác như từ tính và nhiệt dung cũng thay đổi đột ngột ở nhiệt độ này.Ta nói rằng các vật liệu ấy đã chuyển sang trạng thái siêu dẫn
- Khi nhiệt độ thấp hơn
Trang 19Hiện tượng siêu dẫn là hiện tượng điện trở suất
của một số vật liệu giảm đột ngột xuống bằng 0
khi nhiệt độ của vật liệu giảm xuống thấp hơn
một giá trị Tc nhất định, gọi là nhiệt độ tới hạn
Nhiệt độ tới hạn của một số chất siêu dẫn
Giá trị Tcphụ thuộc vào bản thân vật liệu
Bài 13: DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
Trang 20Dây siêu dẫn nhiệt độ cao thế hệ 2 (2G) có chiều rộng 4cm (công ty American Superconductor sản xuất)
Ứng dụng thành công lớn nhất hiện nay của chất siêu dẫn là trong lĩnh vực giao thông, cụ thể là các con tàu có thể “lướt” trên đệm từ trường Vào tháng 12 năm 2003, tàu Yamanashi MLX01
đã được thử nghiệm với vận tốc 581km/giờ
Trang 21Nam châm siêu dẫn lớn nhất thế giới Bài 13: DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
Trang 22Các bạn đã biết, muốn có dòng điện phải có một hiệu điện thế đặt vào hai đầu vật dẫn Mà muốn có hiệu điện thế cần phải có một nguồn điện để tạo ra hiệu
điện thế đó
Vậy, có cách nào tạo ra hai đầu mạch kín
một hiệu điện thế mà không cần đến một
nguồn điện hay không?
Trang 24IV Hiện tượng nhiệt điện
* Hai đoạn dây kim loại có bản chất khác nhau được nối kín với nhau bởi hai mối hàn được gọi là một cặp nhiệt điện
Hiện tượng nhiệt điện là hiện tượng xuất hiện một suất điện động trong mạch của một cặp nhiệt điện khi hai mối hàn được giữ ở hai nhiệt độ khác nhau
Trang 25* Suất điện động nhiệt điện:
T1 : nhiệt độ ở đầu có nhiệt độ cao hơn (K)
: hệ số nhiệt điện động (V/K)
T2 : nhiệt độ ở đầu có nhiệt độ thấp hơn (K)
IV Hiện tượng nhiệt điện
αT( V/K)
Cặp kim loại
6,5 Platin – Platin pha rôđi
8,6 Sắt – Đồng
32,4 Sắt – Niken
40 Đồng – Constantan
50,4 Sắt – Constantan
Bảng một số cặp nhiệt điện thường dùng
Bài 13: DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
Trang 26* Ứng dụng:.
- Nhiệt kế nhiệt điện
- Pin nhiệt điện
IV Hiện tượng nhiệt điện
Trang 27Cặp nhiệt điện ứng dụng trong nhiệt kế
điện tử
Trang 28KIẾN THỨC CẦN NHỚ
trong mạch có suất điện động nhiệt điện ξ = αT (T1 –T2) , αT là hệ số nhiệt điện động