Chính sách an sinh xã hội của một số nước ASEAN và bài học kinh nghiệm đối với việt nam (tt)

Để có cơ sở khoa học khuyến nghị các cơ quan có thẩm quyền trong việc hoạch định và thực thi chính sách an sinh xã hội tại Việt Nam, cần phải học hỏi kinh nghiệm của các nước khác trong

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

PHẠM THỊ HỒNG HOA

chính sách an sinh xã hội của một số n-ớc asean và bài học kinh nghiệm đối với việt nam

Chuyên ngành: kinh tế quốc tế Mã số: 62.31.01.06

Hà Nội - 2017

CÔNG TRìNH ĐƯợC HOàN THàNH tại

häc viÖn khoa häc x· héi

Người hướng dẫn khoa học:

Có thế tìm hiểu luận án tại:

- Thư viện Học viện Khoa học xã hội

- Thư viện Quốc gia

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong cuộc sống nói chung và trong lao động nói riêng, con người có mối quan hệ, tác động, qua lại với nhau và với thiên nhiên Những tác động đó không phải lúc nào cũng mang lại kết quả thuận lợi mong muốn Trái lại, có rất nhiều trường hợp đe dọa sự an toàn đời sống con người, làm cho họ bị giảm hoặc mất khả năng lao động, do

đó làm ảnh hưởng đến thu nhập và các điều kiện sinh sống khác Những rủi ro có thể ảnh hưởng đến cá nhân, gia đình và cộng đồng như ốm đau, tai nạn, mất việc làm, thiên tai, hỏa hỏa hoạn, dịch bệnh,… Khi rủi ro xảy ra, mỗi cá nhân, mỗi gia đình cố gắng tìm mọi cách khắc phục Tuy nhiên, nhiều trường hợp rủi ro quá lớn vượt quá khả năng khắc phục của cá nhân và gia đình, đòi hỏi phải có sự giúp

đỡ của cộng đồng, xã hội và nhà nước Những giúp đỡ này nhằm góp phần đảm bảo an toàn cuộc sống cho mỗi thành viên khi còn đang làm việc cũng như khi tuổi già, ốm đau,… do nhiều nguyên nhân gây ra được gọi là an sinh xã hội

Thailand, Maylasia là hai trong 11 quốc gia khu vực ASEAN có những đặc điểm khá riêng biệt, đặc biệt đã thực hiện nhiều chính sách

xã hội có hiệu quả trong việc giải quyết các vấn đề ASXH Tại Việt Nam, Nghị quyết số 15-NQ/TW ngày 01/6/2012 của Ban chấp hành

Trung ương Đảng về "Một số vấn đề về chính sách xã hội giai đoạn

2012-2020" khẳng định đến năm 2020 cơ bản hình thành hệ thống

ASXH bao phủ toàn dân

Để có cơ sở khoa học khuyến nghị các cơ quan có thẩm quyền trong việc hoạch định và thực thi chính sách an sinh xã hội tại Việt Nam, cần phải học hỏi kinh nghiệm của các nước khác (trong đó có Thailand và Malaysia) để phân tích các điểm mạnh, điểm yếu và những kết quả cụ thể đạt được của các quốc này, từ đó có những gợi ý chính sách nhằm hoàn thiện chính sách an sinh xã hội đối với Việt Nam trong

thời gian tới Với ý nghĩa đó, tác giả chọn đề tài "Chính sách an sinh

xã hội của một số nước ASEAN và bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam" làm đề tài cho luận án tiến sĩ kinh tế của mình

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

2.1 Mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu được thực hiện với mục đích đánh giá những thành công và hạn chế trong việc hoạch định và thực thi chính sách ASXH của Thailand, Malaysia về BHXH, BHYT, BHTN dựa trên cơ sở lý thuyết và phân tích thực trạng chính sách ASXH của hai quốc gia trên Từ thực tiễn của Việt Nam và vận dụng thành công của Thailand, Malaysia trong giải quyết chính sách ASXH để khuyến nghị và hàm ý chính sách về hoạch định và thực thi chính sách ASXH ở Việt Nam trong thời gian tới

2.2 Nhiệm vụ của luận án

Từ mục đích nghiên cứu nêu trên, luận án có các nhiệm vụ chính sau:

+ Thứ nhất, xây dựng cơ sở lý luận ASXH và hoạch định, thực

hiện chính sách ASXH nói chung, từ đó nêu ra quan điểm của tác giả

về vấn đề này cũng như các nhân tố ảnh hưởng

+ Thứ hai, phân tích nội dung cơ bản chính sách ASXH (BHXH,

BHYT, BHTN) của Thailand, Malaysia và vai trò của chính phủ các nước trong việc hoạch định và thực hiện chính sách ASXH Từ đó, rút

ra các bài học kinh nghiệm về hoạch định và thực thi chính sách ASXH

+ Thứ ba, phân tích nội dung cơ bản chính sách ASXH (BHXH,

BHYT, BHTN) hiện nay của Việt Nam, kết hợp với những thành công trong hoạch định và thực thi chính sách ASXH của Thailand, Malaysia,

đề xuất các khuyến nghị và hàm ý chính sách nhằm hoàn thiện chính sách ASXH ở Việt Nam trong giai đoạn tới

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Chính sách ASXH và hoạch định, thực thi chính sách ASXH của Thailand, Malaysia và Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc

tế

3.2 Phạm vi nghiên cứu

- Về nội dung: Luận án tập trung nghiên cứu chính sách trong

ASXH của Thailand, Malaysia xét trên phương diện hoạch định và thực thi chính sách và có đề cập đến quá trình này tại Việt Nam

- Về không gian: Luận án tập trung nghiên cứu chính sách

BHXH, BHYT, BHTN của Thailand, Malaysia để rút ra những thành công trong việc hoạch định và thực thi chính sách ASXH mà Việt Nam

có thể học hỏi những kinh nghiệm trong hoàn thiện chính sách ASXH

- Về thời gian: Luận án tập trung nghiên cứu các chính sách

ASXH của Thailand, Malaysia giai từ năm 2010 đến nay và đề xuất giải pháp về chính sách ASXH cho Việt Nam đến năm 2025

4 Cơ sở lý luận, thực tiễn và phương pháp nghiên cứu

4.1 Cơ sở lý luận, thực tiễn

- Cơ sở lý luận: Luận án được thực hiện dựa trên cơ sở lý luận

của chủ nghĩa duy vật biện chứng, nền tảng khoa học của chuyên kinh

tế quốc tế, vận dụng các kiến thức liên ngành chính sách công, quản lý công và quan điểm về chính sách ASXH của Liên hợp quốc, Tổ chức Lao động quốc tế, Ngân hàng Thế giới và các quan điểm của Đảng và Nhà nước ta về chính sách ASXH của Việt Nam trong thời kỳ hội nhập quốc tế Đồng thời, luận án có tham khảo kết quả nghiên cứu một số công trình của các tác giả đi trước có liên quan đến đề tài

- Cơ sở thực tiễn: Luận án căn cứ vào kết quả thực hiện chính

sách ASXH của Thailand, Malaysia và Việt Nam trong những năm qua

để tiếp cận và đánh giá chính sách ASXH như là một cơ chế phân phối lại thu nhập xã hội nhằm điều hoà lợi ích, thu hẹp chênh lệch mức sống giữa các tầng lớp dân cư, giảm bớt sự bần cùng, nghèo đói, cải thiện điều kiện sống của mọi thành viên xã hội, đặc biệt là các đối tượng gặp biến cố, rủi ro

4.2 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu phân tích, tổng hợp: Thông qua phương pháp nghiên cứu này, tác giả chi tiết các vấn đề nghiên cứu của luận án Qua đó, vận dụng lý luận làm sáng tỏ khung chính sách ASXH, cũng như các bộ phận cấu thành, nhân tố ảnh hưởng đến chính sách ASXH và vai trò của nó đối với sự phát triển kinh tế

- Phương pháp thống kê mô tả: Phương pháp này được tác giả

sử dụng chủ yếu trong chương 3 và một phần của chương 4 để thu thập các số liệu trong hoạch định và thực thi các chính sách ASHX của Thailand, Malaysia, Việt Nam Từ đó, tác giả đối chiếu các điều kiện thực hiện các chính sách, kết quả thực hiện chính sách ASXH để rút ra

sự khác nhau giữa những số liệu thống kê

- Phương pháp chuyên gia: Để có đánh giá của các nhà khoa học

về vấn đề nghiên cứu với mục đích tìm ra giải pháp tối ưu cho quá trình nghiên cứu, đặc biệt là trong củng cố các luận cứ, nhận định, đề xuất các giải pháp về chính sách ASXH của luận án

- Luận án sử dụng số liệu thứ cấp từ các cuộc điều tra có quy mô

và tính đại diện khác nhau từ các tài liệu có liên quan Do các vấn đề

có liên quan đến ASXH rất đa dạng và thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau nên nguồn số liệu và thông tin được thu thập từ các cơ quan, tổ chức khác nhau Đây cũng là một hạn chế của đề tài trong trường hợp số liệu thống

kê giữa các nguồn không tương thích với nhau về định nghĩa, cách đo lường

5 Đóng góp mới về khoa học của luận án

- Luận án đã luận giải rõ nội hàm về chính sách ASXH trên cơ

sở xuất phát từ bản chất và các hình thức biểu hiện (hệ thống các giải pháp, công cụ được luật hóa), và khẳng định chính sách ASXH là phạm trù kinh tế - xã hội tổng hợp không thể tách rời và luôn phải đặt trong mối tương quan hài hoà

- Luận án làm rõ việc hoạch định và thực thi chính sách ASXH có ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế và chịu ảnh hưởng của các nhân tố: chủ trương, đường lối, chính sách, nhận thức của người dân, thu nhập của người lao động, thể chế tài chính, yếu tố kinh tế, văn hóa, xã hội

- Luận án khẳng định Việt Nam có thể học hỏi kinh nghiệm của Thailand trong việc cấp BHYT cho toàn dân, hệ thống chăm sóc lão khoa dựa trên cộng đồng, hay chính sách quỹ tiết kiệm nhân viên EPF của Malaysia Qua đó, luận án đã khuyến nghị Việt Nam cần: (i) xây dựng và hoàn thiện thể chế về ASXH theo chuẩn ILO; (ii) mở rộng độ bao phủ của chính sách ASXH; (iii) xã hội hóa các hoạt động về ASXH

để đảm bảo tính bền vững; (iv) quản lý đầu tư chặt chẽ và tạo sự công bằng; (v) hiện đại hóa hệ thống hành chính ASXH

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án

và hàm ý chính sách nhằm hoàn thiện chính sách an sinh xã hội của Việt Nam

7 Kết cấu của luận án

Chương 1 Tổng quan nghiên cứu về chính sách an sinh xã hội Chương 2 Cơ sở lý luận về chính sách an sinh xã hội trong hội nhập kinh tế quốc tế

Chương 3 Thực trạng chính sách an sinh xã hội của Thailand

và Malaysia

Chương 4 Vận dụng bài học của Thailand và Malaysia vào hoàn thiện chính sách an sinh xã hội đối với Việt Nam

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VỀ CHÍNH SÁCH

AN SINH XÃ HỘI

1.1 Tổng quan các nghiên cứu liên quan đến đề tài

1.1.1 Các nghiên cứu nước ngoài

1.1.1.1 Nghiên cứu ASXH tại khu vực Châu Á Thái Bình Dương và ASEAN

Năm 2007, Paguman Singh trong "Social Protection in Asean:

Issues and Challenges for Asean and Its Member Countries" đã nêu

bật được thách thức với đối các nước thành viên ASEAN trong bối cảnh hội nhập ngày càng sâu rộng Peter A.Kemp (2010) trong

"Socical Protection for a Post-Industrial World (International Studies

on Socical Security)" đã đánh giá chi tiết về chính sách ASXH trên thế

giới cũng như các chính sách thực thi hệ thống này Mukul G Asher

(2010), trong "Social Security Reform Imperatives: The Southeast Asian Case" đã tiếp cận khung chính sách ASXH của các nước khu

vực Đông Nam Á và so sánh các chính sách này với các nước Châu

Âu David Coady (2012) trong công trình "The Economics of Public

Health Care Reform in Advanced and Emerging Economies" đề cập

đến mối quan hệ giữa các chính sách của quốc gia Liên Hợp quốc

trong "Social services for human development" đã nhấn mạnh chính

phủ các nước trong khu vực Đông Nam Á hiện nay chịu nhiều áp lực lớn về các chính sách ASXH

1.1.1.2 Nghiên cứu ASXH của Thailand

Niwat Kanjanaphoomin (2004) trong "Pension Fund, Provident

Fund and Social Security System in Thailand" đã chỉ ra rằng hệ thống

hưu trí của Thailand đang phải đối mặt với một sự gia tăng liên tục

Tangcharoensathien (2013) trong "Promoting universal financial

protection: How the Thai universal coverage scheme was designed to ensure equity" đã chỉ ra rằng các chương trình ASXH của Thailand

chưa theo kịp với sự phát triển kinh tế Srawooth Paitoonpong (2010)

trong "Social Protection in Thailand" đã đánh giá công tác bảo trợ xã

hội ở Thailand và đề xuất chính phủ cần phải cải cách mạnh mẽ để tạo môi trường đóng và hưởng ASXH Worawan Chandoevwit (2012)

trong "The Case Study of Unemployment Insurance Scheme in

Thailand" đã khẳng định người lao động Thailand hiểu biết rất ít về

bảo hiểm thất nghiệp Peter Lloyd-Sherlock và Elisabeth

Schröder-Butterfill (2012) trong công trình "Social security pension “reforms”

in Thailand and Indonesia: Unsustainable and unjust" đã khẳng định

rất khó để tìm ra nhiều mặt tích cực ở trong cải cách lương hưu ở

Thailand Euamporn Phijaisanit & Gareth D Myles (2014) trong "How

Fiscally Tolerable Is Thailand’s Social Security Pension Fund to Early Retirement Decisions?" đã khẳng định quỹ hưu trí của Thailand cần

phải được điều chỉnh bởi các chính sách của chính phủ để đảm bảo về

tài chính Payan Eumsilp (2015) trong nghiên cứu "Thai Social

Welfare (does it exist?) and Ageing Society (who it affects)" đã chính

phủ hiện nay đang thiên về công tác xã hội và các hoạt động của tổ chức từ thiện, nên nó chưa đầy đủ về phúc lợi xã hội

1.1.1.3 Nghiên cứu ASXH của Malaysia

Saidatulakmal Mohd (2009) trong "Social Protection in

Malaysia" đã đề xuất chính phủ cần kêu gọi sự hỗ trợ của gia đình

nhiều hơn để giảm bớt gánh nặng cho các chương trình ASXH Rooshida Merican Binti Abdul Rahim Merican (2010) trong

"Employees' Rights under the Malaysian Social Security Organisation" đã khẳng định các chương trình ASXH chưa bao phủ

được ở khu vực lao động ở nông thôn, đặc biệt là lao động hợp đồng không có tổ chức Rohaizat, Hassan Monm, Davis (2012) trong

"Approaches And Future Direction of Social Security System:

Malaysian Perspective" đã khẳng định Malaysia phải nghiên cứu để có

thể cải cách về tài chính và cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khoẻ Donald

S Shepard, William Savedoff, Phua Kai Hong (2012) trong "Health

care reform initiatives in Malaysia" đã gợi ý những chính sách cho

Malaysia trong tương lai Mohd Safri Saiman and Salmie Jemon

(2014) trong "Social Security: Case of Foreign Workers in Sabah

Malaysia" đã khẳng định không có đồng thuận trong xã hội trong chính

sách ASXH đối với lao động nước ngoài Rossilah Jamil and Wong

Fong Wei (2015) trong "Leading Change In Social Security

Organization (SOCSO)" đã khẳng định Malaysia phải cần một có

chính sách ASXH phổ quát hơn Robert Holzmann (2015) trong

"Old-Age Financial Protection in Malaysia: Challenges and Options" đã

khuyến nghị lựa chọn chính cho quỹ tiết kiệm nhân viên của Malaysia

1.1.2 Các nghiên cứu trong nước

1.1.2.1 Nghiên cứu ASXH của Thailand và Malaysia

Năm 2007, BHXH Việt Nam nghiên cứu và công bố cuốn "Tài

liệu tham khảo kinh nghiệm thực hiện bảo hiểm xã hội của các nước trong khu vực và trên thế giới" Bùi Duy Nam đã có nghiên cứu

"Thailand - quốc gia đầu tiên tại Đông Nam Á: Triển khai chính sách BHTN bắt buộc trên phạm vi toàn quốc" năm 2013 Năm 2015,

PGS.TS Nguyễn Duy Dũng đã có nghiên cứu "Giải quyết an sinh xã

hội của Thailand, Malaixia, Philippin và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam" Đây là công trình nghiên cứu đầy đủ nhất về ASXH của

Thailand, Malaixia ở Việt Nam tại thời điểm này

1.1.2.2 Nghiên cứu ASXH của Việt Nam

Nghiên cứu của PGS.TS Đỗ Minh Cương trong "Luận cứ khoa

học cho việc đổi mới và hoàn thiện các chính sách bảo đảm xã hội trong điều kiện nền kinh tế thị trường ở Việt Nam" Nghiên cứu của

GS.TS Mai Ngọc Cường "Một số vấn đề cơ bản về chính sách ASXH

ở Việt Nam hiện nay" Nghiên cứu của Nguyễn Hữu Dũng (2010)

trong "Hệ thống chính sách ASXH ở Việt Nam - Thực trạng và định

hướng phát triển" Năm 2013, Nguyễn Thị Lan Hương và cộng sự đã

có công trình nghiên cứu "Phát triển hệ thống an sinh xã hội ở Việt Nam

đến năm 2020" đã phân tích những tồn tại của chính sách ASXH và định

hướng cụ thể cho từng chính sách ASXH tại Việt Nam giai đoạn

2012-2020

1.2 Nhận xét các nghiên cứu đã thực hiện

1.2.1 Nghiên cứu về chính sách ASXH

(i) Đề cập và phân tích rõ cơ sở lý luận về ASXH và có quan điểm chung ASXH đảm bảo sự phát triển bền vững cho xã hội; ổn định chính trị và tăng trưởng kinh tế (ii) Giúp tác giả có có cái nhìn toàn diện về bản chất, cấu trúc, mô hình của ASXH, hướng nghiên cứu ASXH đưới nhiều góc độ, khía cạnh khác nhau, tùy thuộc mục đích, nhiệm vụ và chuyên môn, lĩnh vực nghiên cứu (iii) Đưa ra những luận

cứ thuyết phục về chính sách ASXH và phân tích các nguyên nhân tác động đến quá trình thực hiện, triển khai chính sách ASXH tại mỗi quốc gia (iv) Đã có những kiến giải, dự đoán, định hướng khác nhau về thực thi chính sách ASXH

Nhìn chung, các nghiên cứu đã cung cấp các thông tin tổng hợp

về ASXH Đặc biệt, các nghiên cứu đã có đánh giá về chính sách ASXH của Thailand, Malaysia và Việt Nam

1.2.2 Nghiên cứu về chính sách BHXH, BHYT, BHTN

+ Tại Thailand: Chính sách BHXH đang phải đối mặt với một

sự gia tăng liên tục của lão hóa dân số buộc chính phủ xem xét việc cải cách hệ thống hưu trí để mở động độ bao phủ cho người lao động + Tại Malaysia: Các chương trình BHXH chỉ áp dụng cho các ngành công nghiệp sử dụng một hoặc nhiều lao động và chỉ có mức bao phủ trong các ngành có tổ chức ở khu vực thành thị, chưa bao phủ được ở khu vực lao động ở nông thôn,

+ Tại Việt Nam: Chính sách ASXH đang gặp phải một số thách thức lớn như chính sách về BHXH có bất bình đẳng giữa các nhóm tham gia đóng bảo hiểm, thiếu sự bền vững về tài chính,

1.2.3 Nhận xét chung và khoảng trống nghiên cứu

- Chưa đầy đủ, chưa cập nhật, đòi hỏi có cách nhìn tổng quát hơn và logic về chính sách ASXH của một số nước ASEAN

- Còn giới hạn ở phạm vi không gian, đề xuất của các nghiên cứu tại thời điểm hội nhập quốc tế của Việt Nam còn hạn chế

- Các kiến nghị cho Việt Nam có phần nào không phù hợp với điều kiện, xu thế phát triển

- Còn những vấn đề đặt ra cần phải tiếp tục nghiên cứu, đó là: + Ít công trình đi sâu vào phân tích nội hàm của ASXH dưới giác độ tác động đến phát triển kinh tế xã hội

+ Cấu trúc của ASXH hiện vẫn còn chưa thống nhất, nhiều quan điểm khác nhau thuộc trụ cột của chính sách ASXH

+ Chưa đi vào làm rõ được các yếu tố như: nguồn nhân lực, tài chính, một cách khoa học nhằm đảm bảo thực hiện chính sách ASXH tại mỗi quốc gia

CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH AN SINH XÃ

HỘI TRONG HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ

2.1 Chính sách an sinh xã hội và các bộ phận cấu thành

2.1.1 Các khái niệm cơ bản

- Khái niệm về ASXH: Theo Tổ chức Lao động quốc tế (ILO):

An sinh xã hội là một sự bảo vệ mà xã hội cung cấp cho các thành viên của mình thông qua một số biện pháp được áp dụng rộng rãi để đương đầu với những khó khăn, các cú sốc về kinh tế và xã hội làm mất hoặc suy giảm nghiêm trọng thu nhập do ốm đau, thai sản, thương tật do lao động, mất sức lao động hoặc tử vong Cung cấp chăm sóc y tế và trợ cấp cho các gia đình nạn nhân có trẻ em Theo GS.TS Phạm Xuân

Nam, ASXH được hiểu theo nghĩa rộng và nghĩa hẹp

- Khái niệm về chính sách ASXH: Chính sách ASXH được xem

là một hệ thống những quan điểm, chủ trương, phương hướng, biện pháp của nhà nước và các tổ chức chính trị - xã hội khác được thể chế hoá để giải quyết những vấn đề xã hội mà nhằm bảo đảm sự an toàn

và phát triển xã hội

2.1.2 Các quan điểm khác nhau về chính sách an sinh xã hội

- Quan điểm của nước ngoài về chính sách an sinh xã hội: + Theo trường phái kinh tế, chính sách ASXH chủ yếu được tiếp cận như là một cơ chế phân phối lại thu nhập xã hội

+ Theo trường phái xã hội, chính sách ASXH chính là sự tương trợ cộng đồng giữa các thành viên trong xã hội nhằm bảo vệ cuộc sống của họ trước những rủi ro, biến cố

- Quan điểm trong nước về chính sách an sinh xã hội: PGS.TS

Đỗ Minh Cương lại có quan điểm: “Hệ thống chính sách ASXH là sự

bảo vệ của xã hội đối với các thành viên của mình,… " Một số nhà

khoa học thuộc Viện nghiên cứu phát triển xã hội Việt Nam lại cho

rằng: “Hệ thống chính sách ASXH là sự hỗ trợ trực tiếp cho các gia

đình nghèo và dễ bị tổn thương, bảo hiểm xã hội và các hoạt động khác nhằm giảm tính dễ bị tổn thương gây ra bởi những nguy cơ như thất nghiệp, tuổi già và khuyết tật”

- Đảng và Nhà nước quan niệm về chính sách ASXH thể hiện rõ

nhất tại Đại hội XI của Đảng: " bảo đảm ASXH trở thành vấn đề

trung tâm trong chiến lược phát triển đất nước, bởi vì việc chăm lo, không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân,… "

- Quan điểm của tác giả về chính sách an sinh xã hội:

+ Về bản chất: ASXH và chính sách ASXH là phạm trù kinh tế

- xã hội tổng hợp, mang trong mình bản chất kinh tế và xã hội sâu sắc

Về bản chất xã hội, có thể nhìn nhận chính sách ASXH là sự tập hợp

có tổ chức của các thành viên xã hội nhằm chống lại những rủi ro, bất hạnh của mỗi cá nhân

+ Về quan điểm: Chính sách ASXH là tổng hòa các giải pháp

kinh tế, chính trị, xã hội được thể chế hóa để loại trừ hoặc hạn chế, khắc phục những khó khăn về kinh tế, xã hội gây ra bởi các rủi ro, biến

cố, bất hạnh nhằm đảm bảo thu nhập, sức khỏe và các điều kiện thiết yếu cho các thành viên, góp phần bảo đảm an toàn và phát triển, ổn định, bền vững của xã hội Tại Việt Nam, trong điều kiện hiện nay có