Bài 36. Nhiễu xạ ánh sáng. Giao thoa ánh sáng

Bài 36. Nhiễu xạ ánh sáng. Giao thoa ánh sáng tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tấ...

1, Định nghĩa ánh sáng đơn sắc, ánh sáng trắng

2, Giải thích hiện t ợng tán sắc ánh sáng

3, Cho biết hiện t ợng nhiễu xạ, giao thoa của sóng cơ, điều kiện để có hiện t ợng giao thoa

Kiểm tra bài cũ

mét sè h×nh ¶nh vÒ sù giao thoa vµ nhiÔu x¹ cña sãng c¬

+ Giao thoa là hiện tượng rất đặc trưng của sóng + Khi phát hiện có hiện tượng giao thoa thì có thể kết luận quá trình đó là quá trình sóng

NHIỄU XẠ CỦA SÓNG KHI

GẶP VẬT CẢN

Song lệch khỏi phương

truyên thẳng càng rõ

Song nhiễu xạ qua một khe rất hẹp

Nếu khe hở co kích thước nhỏ hơn bước

song thì hiện tượng xảy ra như thế nào?

Sau khi qua khe, song co dạng hình tròn giống

như chính khe đo là một tâm phát song mới.

Song nhiễu xạ

BµI 36.

NHIÔU X¹ ¸NH S¸NG giao thoa ¸nh s¸ng

Khi ánh nắng xuyên qua một đám mây

a §Þnh nghÜa :

Nhiễu xạ ánh sáng là hiện tượng ánh sáng không tuân theo định luật truyền thẳng, quan sát được khi ánh sáng truyền qua lỗ nhỏ hoặc gần mép những vật trong suốt hoặc không trong suốt.

1 NhiÔu x¹ ¸nh s¸ng

1 NhiÔu x¹ ¸nh s¸ng

.M

c f

 Mỗi chùm sáng đơn sắc là một chùm sáng có bước sóng và tần số xác định

 Liên hệ giữa b íc sãng cña sãng

¸nh s¸ng và tần số ánh sáng:

+ trong ch©n kh«ng : +Trong m«i tr êng cã chiÕt suÊt n

H×nh ¶nh nhiÔu x¹ ¸nh s¸ng qua lç trßn

Trong hiện tượng nhiễu xạ,ánh sáng không đi thẳng mà đi vòng quanh các chướng ngại vật Ảnh của một lỗ nhỏ, một khe hẹp , một cạnh biên có những vân sáng và tối gọi là vân nhiễu xạ, đó là do sự chồng chất của các sóng ánh sáng bị nhiễu xạ tại mép của lỗ nhỏ hoặc khe hẹp Hiện tượng NXAS chỉ đáng kể khi đường kính của lỗ, bề ngang của khe cùng

cỡ với bước sóng (bằng hoặc lớn hơn vài lần) của ánh sáng NXAS là một bằng chứng về tính chất sóng của ánh sáng.

Nếu ánh sáng có tính chất sóng th ỡ phải có hiện t ợng đặc tr ng của sóng là giao thoa Vậy hiện t ợng giao thoa của sóng ánh sáng

sẽ quan sát đ ợc nh thế nào ?

Y-âng (Thomas Young, 1773 - 1829, nhà vật lý ng ời Anh ) Năm 1801 nhà vật lý Y-âng đã thực hiện thí nghiệm về giao thoa ánh sáng, khẳng định giả thuyết về

sóng ánh sáng

2.Giao thoa ánh sáng

Đèn chiếu sáng Đ ; Màn chắn M1 có khe hẹp S ; Màn chắn M2 đặt song song M1 , có hai khe hẹp S1&S2 rất gần nhau và cùng song song với b- S ; Kết quả thí

Gi¶i thÝch kÕt qu¶ thÝ nghiÖm ?

2.Giao thoa ¸nh s¸ng.

C1

Hai nguån S1 vµ S2 lµ hai nguån sãng

kÕt hîp (cùng tần số, độ lệch pha không đổi)

Đèn Đ làm cho khe S trở thành nguồn phát ra chùm ánh sáng lan tỏa về S1,S2 Lúc này S1,S2 trở thành 2 nguồn phát ra 2 sóng ánh sáng Phần giao nhau giữa hai chùm ánh sáng này tạo ra những vân sáng tối do thỏa mãn điều kiện giao thoa: có cùng tần số và độ lệch pha không đổi theo thời gian.

Hiện t ợng giao thoa ánh sáng là một

bằng chứng thực nghiệm khẳng định

ánh sáng có tính chất sóng

Kết

luận:

Điều kiện xảy ra hiện t ợng giao thoa

ánh sáng là hai chựm sỏng giao nhau phải là hai chựm sỏng kết hợp

NÕu sö dông ¸nh s¸ng tr¾ng ta sÏ quan s¸t ® îc hiÖn t îng nh thÕ nµo ?

* Với nguồn sáng trắng.

- ánh sáng trắng là tập hợp của vô số các

ánh sáng

đơn sắc khác nhau

có màu biến thiên liên tục từ

đỏ đến tím.

o

Vân trắng

chính giữa

* Hiện t ợng giao thoa ánh sáng th ờng gặp.

- ánh sáng phản xạ trên các váng

dầu, mỡ, mặt đĩa CD hoặc bong

bóng xà phòng có màu sắc sặc

sỡ.

Giải thích sự giao thoa ánh sáng trên các bản mỏng ( váng dầu mỡ, bong bóng xà phòng…).

S

A B C

Câu hỏi 1: Trong các tr ờng hợp đ ợc nêu

d ới đây, tr ờng hợp nào liên quan đến

hiện t ợng giao thoa ánh sáng?

A Vết sáng trên t ờng khi chiếu ánh sáng

D Bóng đen trên tờ giấy khi dùng một

chiếc th ớc nhựa chắn chùm tia sáng chiếu tới.

Củng cố

Để 2 sóng cùng tần số giao thoa được với nhau thì

chúng phải có điều kiện nào sau đây:

A. Cùng biên độ và cùng pha

B. Cùng biên độ và ngược pha

C. Cùng biên độ và hiệu số pha không đổi theo thời

gian

D. Hiệu số pha không đổi theo thời gian

2:

Câu hỏi 3: Hai bóng đèn điện hoàn toàn giống nhau cùng chiếu sáng vào một bức t ờng thì:

A Không quan sát đ ợc vân giao thoa vì đèn

không phải là nguồn sáng điểm

B Không quan sát đ ợc vân giao thoa vì chỳng