Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)

Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010 (tt)

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

Nguyễn Mạnh Tưởng

QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN KINH TẾ TƯ NHÂN

Ở HUYỆN GIA LÂM (THÀNH PHỐ HÀ NỘI)

Công trình được hoàn thành tại:

Học viện Khoa học xã hội Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam

Người hướng dẫn khoa học:

Có thể tìm hiểu luận án tại:

- Thư viện Học viện khoa học xã hội

- Thư viện Quốc gia Việt Nam

DANH MỤC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ

ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN

1 Nguyễn Mạnh Tưởng (2015), “Gắn kết làng nghề với du lịch

trong phát triển kinh tế - xã hội ở huyện Gia Lâm”, Nghiên cứu khoa học, tháng 11, tr 53-58, Trường đại học Tài chính - Quản trị kinh

doanh

2 Nguyễn Mạnh Tưởng (2016), “Thành tựu về phát triển kinh tế

nông nghiệp huyện Gia Lâm (2003-2015)”, Tạp chíLịch sử Đảng, số

2, tr.100-102

3 Nguyễn Mạnh Tưởng - Phùng Huy Vượng (2016), “Kinh tế tư nhân trong lĩnh vực thương mại - dịch vụ ở huyện Gia Lâm, Hà Nội”,

Tạp chí Tài chính - Quản trị kinh doanh, số 2, tr 77-83

4 Nguyễn Mạnh Tưởng (2016), “Thực trạng công nghiệp tư nhân

trên địa bàn huyện Gia Lâm giai đoạn 2005-2015”, Tạp chíKinh tế châu Á - Thái Bình Dương, số 12, tr 35-38

5 Nguyễn Mạnh Tưởng (2017), “Thương mại – dịch vụ tư nhân

trên địa bàn huyện Gia Lâm (2005-2015)”, Tạp chíKinh tế châu Á - Thái Bình Dương, số 1, tr 35-38

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Từ khi thực hiện chủ trương đổi mới đất nước đến nay, kinh tế nói chung và kinh tế tư nhân (KTTN) nói riêng đã phát triển không ngừng

và ngày càng khẳng định được vai trò, vị trí đóng góp vào sự phát triển kinh tế của đất nước, có được kết quả đó phải nói tới KTTN của Thành phố Hà Nội trong đó có KTTN của huyện Gia Lâm KTTN của Thành phố Hà Nội cũng như huyện Gia Lâm đã ngày càng phát triển cả về số lượng và quy mô, đóng góp tích cực vào quá trình phát triển kinh tế - xã hội của địa phương

Chính vì vậy, nghiên cứu về KTTN của đất nước nói chung và KTTN trên địa bàn huyện Gia Lâm nói riêng, không chỉ nhằm làm rõ thêm vai trò, vị trí của KTTN trong bản đồ kinh tế địa phương mà đây còn là một vấn đề có tầm quan trọng đặc biệt để tháo gỡ khó khăn thúc đẩy KTTN của đất nước tiếp tục phát triển hơn nữa

Thông qua việc nghiên cứu về KTTN của huyện Gia Lâm sẽ góp phần cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn mang tính tham khảo để chính quyền

và nhân dân địa phương tiếp tục phát triển KTTN một cách hiệu quả để KTTN thực sự trở thành một trong những động lực quan trọng của nền kinh tế Với ý nghĩa lý luận và thực tiễn to lớn như vậy, chúng tôi quyết

định chọn đề tài: “Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội) từ năm 1986 đến năm 2010” làm đề tài luận

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Luận án làm rõ những nhân tố tác động tới quá trình phát triển KTTN

từ năm 1986 đến năm 2010 trên địa bàn huyện Gia Lâm

Tập trung làm rõ quá trình phát triển KTTN của huyện Gia Lâm qua các loại hình như hộ cá thể (HCT), công ty trách nhiệm hữu hạn (TNHH), doanh nghiệp tư nhân, công ty hợp doanh, công ty cổ phần ở 3 lĩnh vực chính là nông nghiệp, công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp, thương mại và dịch vụ

Ngoài ra, luận án còn trình bày những thành công, đóng góp cũng như những hạn chế của KTTN trên địa bàn huyện Gia Lâm, bước đầu rút ra một số bài học kinh nghiệm chủ yếu về quá trình phát triển KTTN giai

đoạn 1986 - 2010

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận án bao gồm các HCT và các loại hình doanh nghiệp của tư nhân (công ty TNHH, doanh nghiệp tư nhân, công

ty cổ phần, công ty hợp danh), trình bày một số mô hình phát triển KTTN tiêu biểu trên địa bàn huyện Gia Lâm

3.2 Phạm vi nghiên cứu:

3.2.1 Về nội dung

Nghiên cứu các loại hình, lĩnh vực sản xuất kinh doanh của KTTN trong nông nghiệp, công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp, thương mại và dịch vụ

3.2.2 Về thời gian

Từ năm 1986 đến năm 2010

3.2.3 Về không gian

Giai đoạn 1986 - 2003, huyện Gia Lâm chưa chia tách, bao gồm 31 xã

và 4 thị trấn Giai đoạn 2004 - 2010, từ 01-01-2004, huyện Gia Lâm được chia tách thành 2 đơn vị hành chính là quận Long Biên và huyện Gia Lâm với 22 xã, thị trấn

4 Cơ sở lý thuyết, phương pháp nghiên cứu và nguồn tài liệu

4.1 Cơ sở lý thuyết

Quá trình nghiên cứu đề tài, tác giả dựa trên cơ sở lý luận của Chủ nghĩa Mác- Lênin, quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam, tư tưởng

Hồ Chí Minh về xây dựng nền kinh tế trong thời kỳ quá độ lên CNXH

4.2 Phương pháp nghiên cứu

Luận án sử dụng phương pháp nghiên cứu lịch sử và phương pháp logic là chủ đạo, đồng thời kết hợp phương pháp nghiên cứu liên ngành,

đa ngành như: kinh tế học, chính trị học, xã hội học, thống kê, so

sánh.v.v… Ngoài ra, tác giả luận án còn tiến hành phương pháp khảo sát, điều tra thực tế một số doanh nghiệp và HCT làm KTTN giỏi tiêu biểu trên địa bàn trong giai đoạn hiện tại

4.3 Nguồn tài liệu

Các văn kiện của Đảng, Nhà nước Việt Nam về phát triển kinh tế nói

chung và KTTN nói riêng

Chủ trương, chính sách, kế hoạch về phát triển KTTN của Đảng bộ,

chính quyền Thành phố Hà Nội và của huyện Gia Lâm

Các sách, báo, tạp chí, luận văn, luận án liên quan đến KTTN ở Việt

Nam nói chung và Gia Lâm nói riêng

Nguồn tài liệu điều tra, khảo sát thực tế về KTTN trên địa bàn huyện

Gia Lâm của tác giả

5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn

Luận án góp phần luận giải quá trình phát triển KTTN ở Gia Lâm trong nền KTTT định hướng XHCN hiện nay ở Việt Nam

Luận án có thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo cho các cơ quan hoạch định chính sách của Thành phố Hà Nội trong đó có huyện Gia

nghiệp, công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp, thương mại và dịch vụ tư

nhân trên toàn địa bàn huyện Gia Lâm

Luận án tái hiện lại quá trình phát triển kinh tế tư nhân của huyện Gia Lâm trong giai đoạn 1986 - 2010 với những định lượng cụ thể trong từng lĩnh vực, qua đó đánh giá thành tựu, hạn chế và rút ra một số bài học kinh nghiệm chủ yếu về quá trình phát triển kinh tế tư nhân của địa phương, đồng thời gợi ý những định hướng giải pháp cho kinh tế tư nhân

Gia Lâm tiếp tục phát triển ở hiện tại và tương lai

Ngoài ra, luận án còn cung cấp thêm nguồn tư liệu đáng tin cậy phục

vụ nghiên cứu, biên soạn, giảng dạy lịch sử Việt Nam đương đại cũng

như lịch sử kinh tế của địa phương

7 Kết cấu luận án

Ngoài phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo và Phụ lục, nội dung của luận án gồm 4 chương, 11 tiết

Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Chương 2: Khái quát huyện Gia Lâm và quá trình phát triển kinh tế tư

nhân từ năm 1986 đến năm 2003

Chương 3: Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm từ

năm 2004 đến năm 2010

Chương 4: Đánh giá sự phát triển kinh tế tư nhân trên địa bàn huyện

Gia Lâm từ năm 1986 đến năm 2010

Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU

LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI

1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu về kinh tế tư nhân

1.1.1 Các công trình nghiên cứu liên quan đến kinh tế tư nhân

KTTN là một vấn đề vừa mang tính lịch sử vừa mang tính thời sự sâu sắc ở Việt Nam, do đó đã có nhiều tác giả, nhiều bài viết, sách, báo, tạp

chí, luận án nghiên cứu về KTTN, đáng chú ý là: “Các thành phần kinh

tế và xu hướng vận động trong nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần”

của tác giả Đỗ Thế Tùng đăng trên Tạp chí Nghiên cứu kinh tế số 4 năm

1992 “Thành phần kinh tế cá thể, tiểu chủ và tư bản tư nhân - lý luận và chính sách” của tác giả Hà Huy Thành(Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002) “Kinh tế tư nhân ở Việt Nam, thực trạng và cách tiếp cận” của tác giả Đỗ Đức Định (Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội, 2005) “Một số vấn

đề về kinh tế - xã hội sau 20 năm đổi mới ở Việt Nam (Dự án hỗ trợ tổng kết 20 năm đổi mới ở Việt Nam” của tác giả Đinh Văn Ân và Nguyễn Đình Tài (Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội, 2007) “Sở hữu tư nhân và kinh tế tư nhân ở Việt Nam hiện nay, một số nhận thức về lý luận và thực tiễn” của tác giả Lương Minh Cừ và Vũ Văn Thư (Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2011) “Quá trình phát triển kinh tế tư nhân ở tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu từ năm 1991 đến năm 2010”, Luận án tiến sĩ Lịch sử của tác

giả Nguyễn Huy Phương (Học viện Khoa học xã hội, Hà Nội, 2016)

“Chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước Việt Nam về kinh tế tư nhân từ năm 1986 đến năm 2005” của tác giả Phạm Thị Lương Diệu

(Nxb đại học quốc gia Hà Nội, 2016)

Các công trình nghiên cứu trên đã cung cấp cho tác giả của luận án những quan điểm, chủ trương và chính sách phát triển KTTN ở nước ta thời kỳ đổi mới Ngoài ra, còn góp phần cung cấp những luận cứ khoa học để tác giả luận án tiếp tục đi sâu nghiên cứu về KTTN hoàn thành luận án của mình

1.1.2 Những công trình nghiên cứu đề cập đến phát triển kinh tế tư nhân ở huyện Gia Lâm

Tiêu biểu có các công trình: “Kinh tế tư nhân ở Hà Nội, thực trạng và giải pháp” của tác giả Trần Đình Thảo đăng trên Tạp chí Thông tin kinh

tế số 1 năm 1991 “Kinh tế tư bản tư nhân ở Hà Nội” của tác giả Vũ Duy Thái đăng trên Tạp chí Kinh tế và Phát triển số 23 năm 1998.“Quá trình chuyển biến về kinh tế - xã hội vùng nông thôn huyện Gia Lâm -

Hà Nội từ 1981 đến 1996”, Luận án tiến sĩ của tác giả Trần Thị Tường

Vân (Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn Quốc gia, Hà Nội, 2002)

“Phát triển kinh tế tư nhân ở Hà Nội” của tác giả Nguyễn Minh Phong(Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2004) “Phát triển kinh tế hàng

hoá ở Hà Nội thời kỳ 2006 - 2010 định hướng đến năm 2020” của tác

giả Hoàng Văn Hoa và Phạm Huy Vinh (Nxb Lý luận chính trị, Hà Nội,

2007).“Gia Lâm văn hoá và phát triển” của Ban Thường vụ Huyện ủy Gia Lâm (Nxb Văn hoá thông tin, Hà Nội, 2008) “Giải pháp thực hiện hiệu quả thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Hà Nội giai đoạn 2010 - 2020” của tác giả Nguyễn Thành Công (Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2010) “Kinh tế hàng hóa của Thăng Long -

Hà Nội đặc trưng và kinh nghiệm phát triển” của tác giả Nguyễn Trí Dĩnh (Nxb Hà Nội, Hà Nội, 2010) “Tư nhân hóa và tính năng động của thị trường mang tính chất giới ở Ninh Hiệp, Gia Lâm, Hà Nội” của tác

giả Esther Horat đăng trên Tạp chí Dân tộc học số 3 năm 2014

Các cuốn sách, luận án, tạp chí trên đã tập trung nghiên cứu thực trạng phát triển KTTN trên địa bàn Hà Nội trong đó có huyện Gia Lâm, từ đó đưa ra các giải pháp thúc đẩy KTTN trên địa bàn ngày một phát triển Tuy nhiên, chưa có công trình nghiên cứu nào đề cập cụ thể đến quá trình phát triển KTTN ở một quận, huyện của Thành phố Hà Nội

1.2 Kết quả đạt được của các công trình đi trước và những vấn đề luận án cần tiếp tục nghiên cứu, giải quyết

1.2.1 Kết quả đạt được của các công trình đi trước

Các công trình nghiên cứu đi trước đã cung cấp cho tác giả của luận án những căn cứ lý luận và khoa học của Đảng và Nhà nước về KTTN Các tác giả đi trước đã chỉ rõ bộ phận cấu thành KTTN bao gồm: Kinh

tế cá thể, tiểu chủ và kinh tế tư bản tư nhân, mối quan hệ giữa các bộ phận cấu thành và sự chuyển biến của HCT và các loại hình doanh nghiệp của tư nhân

Các công trình nghiên cứu trên cũng cho thấy sự tồn tại và phát triển KTTN ở Việt Nam có mối quan hệ, gắt kết chặt chẽ với đường lối của Đảng và chính sách pháp luật của Nhà nước từ khi đổi mới đến nay Tuy nhiên, những công trình trên chưa đề cập đến một số nội dung sau:

Các công trình trên chưa tập trung đi sâu nghiên cứu và làm rõ những yếu tố tác động đến sự phát triển KTTN trên địa bàn huyện Gia Lâm từ năm 1986 đến năm 2010

Cũng như chưa làm rõ những thành tựu, hạn chế và rút ra một số bài học kinh nghiệm phát triển KTTN trên địa bàn huyện Gia Lâm giai đoạn

1986 - 2010

Các công trình trên cũng chưa thống kê, so sánh và đánh giá về sự phát triển KTTN của Gia Lâm, cũng như chưa so sánh với các quận huyện khác của Thành phố Hà Nội hay của một huyện cụ thể nào của đất nước

để rút ra bài học kinh nghiệm cho Gia Lâm trong quá trình phát triển KTTN của mình

1.2.2 Những vấn đề luận án cần tiếp tục tập trung nghiên cứu, giải quyết

1 Làm rõ những nhân tố tác động đến sự phát triển KTTN trên địa bàn huyện Gia Lâm

2 Luận án tập trung làm rõ quá trình phát triển KTTN trên địa bàn huyện Gia Lâm trên 3 lĩnh vực là nông nghiệp, công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp, thương mại và dịch vụ

3 Luận án tổng hợp, lồng ghép những mô hình, tấm gương điển hình làm KTTN trên địa bàn huyện Gia Lâm

4 Luận án đánh giá những thành tựu, hạn chế và rút ra một số bài học kinh nghiệm về phát triển KTTN trên địa bàn Gia Lâm từ năm 1986 đến năm 2010

Chương 2 KHÁI QUÁT HUYỆN GIA LÂM VÀ QUÁ TRÌNH

PHÁT TRIỂN KINH TẾ TƯ NHÂN

TỪ NĂM 1986 ĐẾN NĂM 2003

2.1 Khái quát huyện Gia Lâm và thực trạng kinh tế tư nhân trước năm 1986

2.1.1 Khái quát huyện Gia Lâm

Gia Lâm là huyện ngoại thành nằm ở cửa ngõ phía Đông Bắc của Thành Phố Hà Nội, phía Đông giáp tỉnh Hưng Yên, phía Tây giáp huyện Đông Anh, quận Long Biên và quận Hoàng Mai

2.1.2 Khái niệm kinh tế tư nhân và quan điểm của Đảng về kinh tế

tư nhân

KTTN là loại hình kinh tế dựa trên sở hữu chủ yếu của tư nhân về tư liệu sản xuất, trong đó các chủ thể của nó tự tiến hành sản xuất, kinh doanh vì lợi ích trực tiếp của cá nhân dù có thuê hay không thuê mướn lao động

Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ IX (4-2001) và Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương 5 khóa IX (3-2002) thể hiện rõ hơn khái niệm KTTN: KTTN bao gồm kinh tế cá thể, tiểu chủ và kinh tế tư bản tư nhân hoạt động dưới hình thức hộ kinh doanh cá thể và các loại hình doanh nghiệp của tư nhân

2.1.3 Thực trạng kinh tế tư nhân Gia Lâm trước năm 1986

2.1.3.1 Kinh tế tư nhân trong nông nghiệp

Trước đổi mới, Đảng và Nhà nước chưa đồng tình trong việc cho phép KTTN tồn tại và phát triển Tuy nhiên, ngày 13-1-1981 Ban Bí thư

Trung ương Đảng ra chỉ thị số 100-CT/TW về “Cải tiến công tác khoán,

mở rộng khoán sản phẩm đến nhóm lao động và người lao động trong hợp tác xã nông nghiệp”, tạo động lực cởi chói cho KTTN phát triển

Thực hiện chỉ thị 100, người nông dân cả nước nói chung và nông dân Gia Lâm nói riêng đã tích cực hơn trong lao động sản xuất KTTN trong

lĩnh vực nông nghiệp của Gia Lâm đã từng bước hình thành theo mô hình kinh tế hộ gia đình VAC (Vườn - Ao - Chuồng)

2.1.3.2 Kinh tế tư nhân trong công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp

Thực hiện Nghị quyết của Hội nghị Trung ương 6 khóa IV (1979) cho phép sản xuất “bung ra” và ngày 21-1-1981 Chính phủ ban hành Nghị định số 25/CP, 26/CP Huyện Gia Lâm đã thành lập liên xã thủ công ngành gốm sứ Gia Lâm có trụ sở tại xã Bát Tràng để tổ chức, hướng dẫn, quản lý các đơn vị, hộ sản xuất gốm sứtrong khu vực Đến năm 1984 xã Bát Tràng đã có 8 tổ sản xuất gốm sứ ra đời Nhiều hộ xã viên đã nhận gia công một số công đoạn cho HTX, thậm chí xây lò sản xuất riêng, thủ công nghiệp đã được phát triển trong kinh tế hộ gia đình giai đoạn này

2.1.3.3 Kinh tế tư nhân trong thương mại và dịch vụ

KTTN trong lĩnh vực thương mại và dịch vụ thời kỳ trước đổi mới đã

ra đời, từng bước lấn át thương nghiệp nhà nước dẫn đến hiện tượng giải thể hàng loạt các HTX mua bán, cửa hàng lương thực, thực phẩm của nhà nước vào những năm cuối thập kỷ 80 của thế kỷ XX

2.2 Quá trình phát triển kinh tế tư nhân của huyện Gia Lâm từ năm 1986 đến năm 2003

2.2.1 Kinh tế tư nhân trong nông nghiệp

- Kinh tế tư nhân trong trồng trọt

Thực hiện Nghị quyết số 10/NQ-BCT (khoán 10), KTTN trong trồng trọt của huyện Gia Lâm đã khởi sắc rõ rệt, xã viên làm chủ phần ruộng đất được giao Từ sự làm chủ này, người nông dân đã phát huy sự chịu thương, chịu khó, tìm tòi sáng tạo trong sản xuất làm cho năng suất cây trồng tăng lên rõ rệt Hình thành nhiều vùng chuyên canh rộng hàng trục

ha như: Trồng ổi ở Đông Dư, Cự Khối; trồng rau ở Đặng Xá, Lệ Chi, Kim Sơn, Văn Đức; ươm trồng cây giống ở Trâu Quỳ, Đa Tốn Tiêu biểu là trồng rau, tính đến cuối năm 2003, toàn huyện có 6.145 HCT trồng rau trong đó trồng rau sạch 2.134 HCT, 13 công ty TNHH, 6 HTX

cổ phần

- Kinh tế tư nhân trong chăn nuôi

Chăn nuôi tiếp tục được coi là hướng đi hiệu quả nhất trong phát triển kinh tế hộ, nhiều mô hình chăn nuôi đã phát triển mạnh như nuôi bò sữa,

bò thịt, lợn nạc, gà, thủy sản đã ra đời Chăn nuôi bò sữa tại xã Phù Đổng, Dương Hà, Trung Màu; lợn nạc ở Văn Đức, Yên Thường, Thượng Thanh, Việt Hưng, Giang Biên, Ngọc Thụy; chăn nuôi bò thịt ởLệ Chi, chăn nuôi gà ở Phú Thụy; chăn nuôi thủy sản ở các xã ven sông Hồng, sông Đuống… đã đem lại hiệu quả kinh tế cao cho các hộ gia đình Đến năm 2002, đàn trâu, bò có 7.582 con, trong đó đàn bò sữa 1.720 con, sản lượng sữa cả năm 2.517 tấn tăng 222 tấn so với cùng kỳ năm 2001, sản lượng thịt trâu bò giết mổ đạt 430 tấn Cuối năm 2003, số

hộ chăn nuôi bò sữa là 687 hộ tăng 51 hộ so với năm 2002 Đàn lợn có 90.750 con tăng 16%, trong đó lợn nạc có 32.520, lợn nái có 1.270 con, sản lượng thịt hơi giết mổ đạt 9.702 tấn, tổng số hộ chăn nuôi 30.245 hộ

- Kinh tế tư nhân trong dịch vụ khuyến nông

Thời kỳ này, ngoài HTX còn có các tổ chức, cá nhân cung cấp dịch vụ vật tư, kỹ thuật cho các hộ gia đình như thú y, làm đất, cắt lúa bằng máy, phân bón, thuốc trừ sâu, giống cây… Ngoài ra, một số doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi đã cung cấp thức ăn đến tận cửa chuồng, trại và tập huấn kỹ thuật chăn nuôi cho các hộ gia đình và các trang trại chăn nuôi nhằm phục vụ tốt hơn nhu cầu phát triển chăn nuôi trên địa bàn huyện Tính đến cuối năm 2003 số HCT làm dịch vụ nông nghiệp là 4.134 hộ, số doanh nghiệp là 110 doanh nghiệp

2.2.2 Kinh tế tư nhân trong công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp

KTTN phát triển tại các làng nghề Bát Tràng, Ninh Hiệp, Kiêu Kỵ đã được phục hồi và phát triển với nhiều sản phẩm nổi tiếng như: Gốm sứ, làm quỳ vàng bạc, may da, thuốc Nam, thuốc Bắc.v.v…

Ngoài ra, trên địa bàn huyện phát triển phong phú, đa dạng, nhiều chủng loại sản phẩm công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp như: Đúc gang, lốp xe đạp, sứ dân dụng, thêu, dệt vải, may da, thảm len… Một số mặt hàng mới đã được sản xuất như sứ cách điện, bếp điện, máy tuốt lúa, quạt trần, kali clorat phục vụ tiêu dùng trong nước