SKKN dạy phát âm tiếng anh ở trường trung học cơ sở

Đối với học sinh THCS hiện nay, Tiếng Anh là một môn bắt buộc và theo như yêu cầu, tiêu chuẩn của Bộ thì sau khi học xong học sinh có thể giao tiếp được với mọi người, vận dụng vào thực tiễn cấu trúc, loại câu mình vừa mới học. Nghĩa là học sinh có thể hiểu được nội dung, nói được, nghe được và biết viết. Theo tôi nghĩ, giáo viên dạy và học ngữ âm đảm bảo đúng yêu cầu thì sẽ góp một phần quan trọng trong việc dạy Tiếng Anh. Bởi vì dạy ngữ âm tức là dạy các em đọc đúng từ , đúng câu, đúng ngữ điệu để bày tỏ ý định của mình. Vậy làm thế nào để dạy học phần ngữ âm một cách có hiệu quả cao. Đó chính là mối quan tâm của tất cả giáo viên.

PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO TRƯỜNG THCS

HỌ VÀ TÊN :

Năm Học : 2016 – 2017

DẠY PHÁT ÂM TIẾNG ANH Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ

I- CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

1 CƠ SỞ LÝ LUẬN

Bước vào thế kỷXXI, nền kinh tế phát triển mạnh mẽ, khoa học kỹ thuật đạt đến những đỉnh cao mới Điều này ảnh hưởng rất lớn đến các lĩnh vực khác đặc biệt là giáo dục Vì thế phải có những biện pháp, những bước tiến phù hợp để hoà nhịp với tốc độ phát triển đó.Hiện nay nền giáo dục của nước ta đã có nhiều thay đổi lớn, đó là việc chúng ta giáo dục các em, không chỉ bằng cách truyền thụ cho các em những kiến thức trong sách giáo khoa, mà còn tạo điều kiện để các

em mở rộng vốn kiến thức và kích thích khả năng sáng tạo của học sinh.Hơn nữa,

Bộ giáo dục đang thực hiện chương trình sách giáo khoa với những nội dung sinh động và nhiều hình thức mới Do đó, hiện nay các nhà sư phạm phải thay đổi phương pháp dạy học, nhằm đạt hiệu quả giáo dục cao hơn

Đối với học sinh THCS hiện nay, Tiếng Anh là một môn bắt buộc và theo như yêu cầu, tiêu chuẩn của Bộ thì sau khi học xong học sinh có thể giao tiếp được với mọi người, vận dụng vào thực tiễn cấu trúc, loại câu mình vừa mới học Nghĩa là học sinh có thể hiểu được nội dung, nói được, nghe được và biết viết Theo tôi nghĩ, giáo viên dạy và học ngữ âm đảm bảo đúng yêu cầu thì sẽ góp một phần quan trọng trong việc dạy Tiếng Anh Bởi vì dạy ngữ âm tức là dạy các em đọc đúng từ , đúng câu, đúng ngữ điệu để bày tỏ ý định của mình Vậy làm thế nào để dạy học phần ngữ âm một cách có hiệu quả cao Đó chính là mối quan tâm của tất cả giáo viên

Một thực tế của người học Tiếng Anh nói chung, học sinh trường PTCS nói riêng gặp rất nhiều khó khăn về việc phát âm đúng dùng ngữ điệu đúng dẫn đến sự hiểu lầm với người nghe Hầu như học sinh ở trường phát âm thường đọc theo thói quen giống như Tiếng Việt cácđọc không có ngữ điệu, đọc một cách bằng bằng, không lên, không xuống

Cũng như các trường THCS khác, việc dạy và học ở trường chđọc rất yếu, tuy trong giờ dạy, giáo viên đã đầu tư nguồnvốn kiến thức rất cao

Là một giáo viên dạy Tiếng Anh, tôi nghĩ cần phải có trách nhiệm , nghĩa vụ tìm hiểu phương pháp dạy mới để cho học sinh của mình có thể phát âm đúng cơ

bản nên tôi đã chọn đề tài ''Dạy phát âm Tiếng Anh ở trường trung học

cơ sở ''

II- GIỚI HẠN ĐỀ TÀI

Đề tài sẽ tập trung đề cập đến những nguyên nhân cơ bản nhất, một số quy tắc về cách lựa chọn phát âm đối với các từ riêng lẻ và những lỗi phát âm thông thường mà học sinh mắc phải Vì tính khiêm tốn của đề tài, người viết chỉ dừng lại ở việc nghiên cứu các lỗi phát âm đối với các từ, không có tham vọng mở rộng nghiên cứu các vấn đề khác như : ngữ điệu (rythms) Với mục đích giúp học sinh nhận thức và tiến tới việc rèn luyện phát âm đúng, người viết sẽ đưa ra một vài gợi ý nhỏ nhằm phục vụ rèn luyện ngữ âm cho học sinh

III- PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

- Tìm hiểu thực tế

- Thống kê, phân tích, tổng hợp

- nghiên cứu, tài liệu tham khảo

IV- CÁC GIẢI PHÁP TIẾN HÀNH

A Một số đặc điểm về ngữ âm cần lưu ý .

1 Đặc điểm thứ nhất: Khác với Tiếng Việt, một số chữ cái trong Tiếng

Anh thường có hơn một phát âm (sound value) Vì vậy không luôn luôn nhất thiết phải phát âm một chử cái nào đó theo đúng một cách.Ví dụ: như chữ cái "c"

có thể có cách phát âm /c/ như trong " cat" hoặc /s/ như trong "city" Tuy nhiên

có một số ít các phụ âm luôn có một cách phát âm (single- valued sound ) như các chữ "m", "d", "p"

2 Đặc điểm thứ hai : Trong Tiếng Anh một số âm khi viết ra có thể bao

gồm hai chữ cái nhưng khi đọc thì là một âm Điều này cũng xẩy ra trong Tiếng Việt Ví dụ: " ph" được phát âm là /f/ ( như trong từ '' pho to'' ), ''th'' được phát

âm là /Υ/ như trong '' think'' hoặc

/ ⊗ /như trong ''there'', ''gh'' được phát âm là / γ/ như trong ''ghost'' hoặc ''câm'' như trong '' through''

3 -Đặc điểm thứ ba : Trong hệ thống ngữ âm Tiếng Anh, một số chữ cái

không được phát âm mà chỉ có mặt mang tính chức năng

( ví dụ như ''e'' trong ''pete'',"write'') Các chữ cái này cho ta thấy cách phát âm của âm tiết trước nó, như trong ''cage'', ''e'' không được phát ra mà nó quy định ''g'' trước nó phải được phát âm là / d / chứ không phải là ''g'' như trong ''go''

4 Đặc điểm thứ tư: Vị trí của các chữ cái nhất định nào đó trong một từ

có ý nghĩa quyết định đến cách phát âm của chữ đó Trong rất nhiều trường hợp , một chữ cái khi đứng đầu từ thì được phát âm khác, nhưng khi đứng cuối từ hay giữa từ thì lại được phát âm một cách hoàn toàn khác Ví dụ như "gh": Có thể được phát âm là /f/ (như trong " fish") chỉ khi nó nằm cuối những từ như " tough"

" laugh"

Tóm lại , hệ thống ngữ âm Tiếng Anh không mang tính " theo vần" có nghĩa là nó không có một cách viết cho một âm nào đó Điều này hoàn toàn khác với hệ thống âm Tiếng Việt Bằng việc đi sâu nghiên cứu hệ thống ngữ âm Tiếng Anh, ta có thể rút ra một số điều bổ ích cho người học Việt Nam và qua đó ta có thể xác lập một số quy luật tương đối cho bản thân người học Tuy nhiên, cũng cần phải đề cập đến nhiều trường hợp ngoại lệ vẫn thường gặp trong Tiếng Anh

do lịch sử ngôn ngữ quy định hay bắt nguồn từ một số lượng lớn từ mượn

B Một số nguyên nhân của việc phát âm sai

1 Tiếng Việt có hệ thống chữ cái gần giống như Tiếng Anh, nhưng hệ thống ngữ âm thì khác Trong Tiếng Anh, như đã đề cập, một số chữ cái có thể có nhiều cách phát âm khác nhau, do vậy học sinh rất dễ nhầm lẫn trong việc lựa chọn cách phát âm đúng Ví dụ như chữ " i" : Trong nhiều trường hợp được phát

âm là / i : / (như trong "in "), nhưng trong nhiều trường hợp khác lại được phát

âm là / ai / (như trong" fine") Điều này thường xuyên xảy ra đặc biệt đối với những từ mới hoặc những từ không thông dụng đối với học sinh

2 Một số học sinh gặp rắc rối trong việc nhận biết và phát âm những âm tương tự trong Tiếng Anh (minimal pairs ) Các âm này, về phương diện âm học

là tương đối giống nhau Và trong một số trường hợp chúng có thể được phát âm tương tự nhau nên rất dễ gây nhầm lẫn cho học sinh

Một ví dụ điển hình là / b / và /p / Rất nhiều học sinh khi nói từ "pop " thành từ " bob" Mặc dù nhiều học sinh cố gắng trong việc nhận biết và phát âm những âm này nhưng vẫn còn gặp sai sót

3 Trong hệ thống âm Tiếng Anh có một số âm không tồn tại trong Tiếng Việt Ví dụ: âm / / trong "think" Vì không có trong Tiếng Việt, những người học Việt Nam thường gặp rất nhiếu khó khăn trong việc chọn vị trí lưỡi để phát âm thành thục những âm này, đặc biệt khi đặt những âm này vào các từ hay câu cụ thể

4 Mặc dù hệ thống chữ cái của Tiếng Anh gần giống Tiếng Việt, nhưng khi phát âm thì không hoàn toàn giống nhau Ví dụ chữ "t "(như "tiếc" trong Tiếng Việt ), trong Tiếng Anh, nhiều trường hợp nó được phát âm gần như / th / và có bật hơi Vì vậy, thay vì nói từ " top ", một số học sinh phát âm gần như là /tóp /, trong khi cần phải phát âm gần như là / thóp /

5 Một nguyên nhân khá chủ quan cũng cần phải đề cập, đó là đa số học sinh chưa thực sự tập trung vào việc rèn luyện ngữ âm Một số học sinh khi phát

âm Tiếng Anh ở một từ riêng lẻ thì cho rằng mình đã phát âm đúng nhưng do chưa rèn luyện kỹ càng, Khi áp dụng vào các câu nói thì lại phát âm sai Điều này

là dễ hiểu bởi khi nói cả câu học sinh phải tâp trung đến nhiều từ khác nhau trong câu, nên phát âm sai một số từ

C Một số nguyên tắc về âm.

Trong phần này, người viết sẽ đưa ra một số nguyên tắc về tính chất của các nguyên âm và phụ âm trong Tiếng Anh

* Các nguyên tắc về phụ âm

1 Trong Tiếng Anh, những chữ cái sau chỉ có một cách phát âm duy nhất: Bảng1

2 Những chữ sau đây thường đại diện một cách phát âm , nhưng trong một số ít trường hợp các chữ cái này lại có cách phát âm khác:

Bảng 2

Những chữ cái sau đây có thể có 2 cách phát âm khác nhau

Bảng3

Với chữ cái " c", phân biệt cách phát âm rất đơn giản Khi nó đứng trước"i", "e" hoặc "y " thì nó được phát âm là / s /, còn lại phát âm là / k /

Với "g ", mặc dù thỉnh thoảng ta cũng thấy một số ngoại lệ, nhưng khi nó đứng trước "i", "e " hoặc "y" thì được phát âm là / d / còn lại phát âm là /g / Cần phải chú ý một số ngoại lệ như: give , girl, anger, gear, eager Không có nhiều ngoại lệ nhưng một số ngoại lệ này lại là những từ rất hay dùng trong Tiếng Anh

4 Khi một chữ cái được gấp đôi ( tuân theo quy luật ngữ pháp ) hay ở dạng đôi thì chúng được phát âm như cách ban đầu của nó

Bảng4

b /b/ bad, job "câm"trong: bomb, lamb, subtle

h /h/ he, head "câm" trong: honest, hour

k /k/ kit,kind "câm"trong:knee, knowledge

l /l/ lip, crucial "câm"trong: could, should

rr /r/ purr

accept)

5 Tiếng Anh sử dụng khá nhiều các chữ cái ghép lại làm thành một phụ

âm Các chữ cái ghép sau chỉ có một âm vị

Bảng 5

Một số chú ý về điểm này có thể học sinh cần biết :

+ " ck ", " le ", " tch ", "ng " không bao giờ đứng đầu từ.

+ " qu ", " wh " không bao giờ đứng cuối từ.

+ " ph ", " sh " có thể đứng đầu hoặc đứng cuối từ.

* Cùng loại này có hai chữ ghép có hai cách phát âm khác nhau

√- "ch" có thể được phát âm như / t / như trong chip, choice, champion, change, child, chocolate

" ch " cũng có thể được phát âm là / k / như trong charater, chorus, chord, christmas, technical

√- " gh " cũng có thể được phát âm là/ f / như trong laugh, enough, coughing, tough

" gh " cũng có thể không được phát ra (câm ) như trong through, taught, daughter, though

( Cần lưu ý rằng có khoảng năm từ trong Tiếng Anh có chữ " gh '' được phát âm

là / g / như ghetto, ghost, ghasty, ghoul, gherkin )

* Các nguyên tắc về nguyên âm :

Sự biến đổi âm từ các " chữ nguyên âm " ( a, e, i, o, u, ) đến các

" nguyên âm " (vd : / ei /, / æ/) là vô cùng phức tạp, không tuân theo một quy luật nhất định như trong Tiếng Việt Tuy nhiên có một số điểm khá rõ cần nêu ra có thể giúp ích cho học sinh

1 Nguyên âm đơn trong các từ một âm tiết

Mỗi chữ nguyên âm có hai cách phát âm chính

Bảng 6

a /ei/như trong"hate" /ổ/ như trong "pet"

e / i / như trong "pete" /e/ như trong"pet"

i /ai/ như trong"mine" / i / như trong " fit"

o /ou/ như trong "note" /o/ như trong " not"

u /ju/như trong " cute" /^/ như trong"cut"

Để xác định, lựa chọn cách phát âm đúng đối với các từ cụ thể, cần phải xem xét các chhữ cái đi sau nó Qua tìm hiểu, chúng có 3 đặc điểm sau đây :

+ Đặc điểm 1: Nếu một chữ nguyên âm đứng trước một chữ phụ âm, nguyên âm đó sẽ được phát âm theo cách thứ hai ví dụ:

hope bat bit nut kit sit

set bed cat red sat

+ Đặc điểm 2: Nếu một chữ nguyên âm đứng trước hai chữ phụ âm đi liền nhau, nguyên âm đó cũng được phát âm theo cách thứ hai Ví dụ :

rest past must cost film

cross half bulb lump knock

+ Đặc điểm 3 : Nếu một chữ nguyên âm đứng trước một chữ phụ âm và chữ cái " e"( ở cuối từ) thì nguyên âm đó sẽ được phát âm theo cách thứ nhất

Ví dụ :

cake make side joke mute

home came like hole june while

Chữ cái"e " trong trường hợp này tuân theo quy luật " e câm " thường được tổng quát như sau :

" When two wowels go walking , the first one does the taking "

2 Nguyên âm đơn trong các từ đa âm tiết

Đây là một vấn đề được xem như là rất phức tạp đối với người học nói chung và học sinh nói riêng Làm sao ta xác định được cách phát âm " a " trong " relation " ( được phát âm / ei / , và chữ " a " trong " action " ( được phát âm / æ / ) hay chữ " e " trong completion( / i / ) và chữ " e " trong " congrestion ( / e / ) ? Các ví dụ trên đây đều là những từ có hậu tố (- tion ) do vậy âm mạnh ( stressed )

sẽ nằm ở âm tiết ngay trước hậu tố Quy luật ở đâykhá đơn giản, chúng ta cần phải đếm xem có bao nhiêu chữ phụ âm đúng sau chữ nguyên âm ta cần xác định Việc đầu tiên ta cần phải "bỏ qua" phần hậu tố ( tức là không tính đến nó trong khi đếm) Trong trường hợp này , hậu tố là - ion

+ Hãy lấy ví dụ chữ " a " trong " relation " : không tính - ion , có một chữ phụ

âm đi sau nó ( chữ t )

+ Chữ " a " trong " action" có hai phụ âm đi sau nó ( hai chữ ct )

Vậy quy luật là:

+ khi một chữ nguyên âm đứng trước hai chữ phụ âm trong một từ đa âm tiết

nó được phát âm theo cách thứ hai ( trong bảng 6 )

+ Khi một chữ nguyên âm đứng trước một chữ phụ âm trong một từ đa âm tiết , nó được phát âm theo cách thứ nhất ( trong bảng 6 )

Chú ý: Quy tắc này chỉ áp dụng đối với các chữ cái "a", "e", "o", và "u"

ví dụ :

Cách1: nation , notion , dilution , facial

Cách 2: substatutial

Quy tắc này không áp dụng cho chữ " i " vì ví dụ như từ " provision " có một chữ phụ âm sau " i ", hay từ " subciption " có hai chữ phụ âm sau chữ " i '' và

nó cũng được phát âm là / i / ( theo cách thứ hai ) Nhưng quy tắc này lại được

áp dụng cho chữ " i " trong tất cả các từ có hậu tố mà chữ " i " này đứng trước một nguyên âm, và sau đó bất cứ loại chữ nào Cần xác định rằng quy tắc được

áp dụng cho các từ có hậu tố với một chữ " i " và một từ nguyên âm Do vậy các hậu tố sau thì đúng với quy tắc đã nêu :

- ion - ial - ian - ia - iar

- io - ior - ium - ius - iate

- ient - iant - iary - iabe

3 Nguyên âm đôi:

Trong hệ thống âm Tiếng Anh có 18 nguyên âm đôi Khác với các nguyên

âm đơn , các nguyên âm đôi không biến đổi phụ thuộc vào vị trí nhấn âm ( stressed ) Ví dụ : " eu " trong từ "neutral '' không hề biến đổi trong "neutrality '' mặc dù vị trí nhấn là khác nhau trong hai từ trên ( " eu " trong " neutral " được nhấn , còn trong "neutality" thì không nhấn ) Thử so sánh chữ " o " ( nguyên âm đơn ) trong hai từ " melody " / / và "melodious " / o / Các nguyên âm đôi thường xuất hiện ít hơn rất nhiều so với các nguyên âm đơn, nhưng chúng thường

có các quy định về vị trí Ví dụ như : " ai ", " au ", " ei ", và " eu "ít khi xuất hiện

ở cuối từ " ie "," oa " rất hiếm khi ở đầu từ

Điều quan trọng đối với người học là mặc dù có những ngoại lệ

( đôi khi có những ngoại lệ này lại là những từ rất thường gặp ) Các chữ thể hiện nguyên âm đôi thường không thay đổi về cách phát âm và thường chỉ có một cách phát âm Chúng ta có thể thấy rõ điều này qua bảng sau ( bảng 7 ) về các nguyên âm đôi ở dạng chữ viết và cách phát âm

Bảng 7

ea /i/ each, reach, meat break /ei/, head /e/,

been /i/

eu, ew /ju/, /u/ few, new, crew sew/ou/

/i/

die, tie, pie achieve, believe

friend /e/

oi, oy /oi/ boy, toy, joy, coin,

foil