MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Việt Nam trong thời kỳ hội nhập quốc tế, một trong những nước thành viên của WTO thì việc cạnh tranh của các công ty càng trở nên gay gắt. Cạnh tranh về vốn, công nghệ, giá thành, nhân tài...Vậy làm thế nào để các công ty quảng cáo trong nước có được chỗ đứng vững chắc và xây dựng được lợi thế cạnh tranh cho riêng mình. Làm thế nào để công ty nổi bật lên so với các công ty khác? Văn hóa ứng xử trong hoạt động kinh doanh chính là một trong những bí quyết tạo nên sự khác biệt của các công ty quảng cáo trong nước. Do đó trong cuộc sống, trong ứng xử hàng ngày con người luôn phải ứng phó với bao nhiêu tình huống, có lúc dễ dàng xử lý, có lúc thật phức tạp. Xã hội càng văn minh thì nhu cầu trong ứng xử của con người ngày càng cao. Ứng xử một cách thông minh, khôn khéo, tế nhị, kịp thời, có hiệu quả, đạt tới mức độ nghệ thuật sẽ tạo nên uy tín, danh tiếng và sức sống cho công ty, phát huy tối đa năng lực của các cá nhân và hướng họ tới mục tiêu chiến lược của công ty, giúp chúng ta vương tới thành công nhờ vào nguồn nội lực của chính mình. Những sản phẩm dịch vụ mà các công ty đưa ra thị trường phải có sức cạnh tranh cao hơn trước, không chỉ ở thị trường trong nước mà còn cạnh tranh cả thị trường ngoài nước. Nhìn chung, không chỉ đơn thuần là hàng hóa dịch vụ đem lại giá trị kinh tế, mà ẩn chứa trong đó trước hết là những giá trị văn hóa ứng xử của công ty. Văn hóa ứng xử của một số thành viên trong công ty quảng cáo Cao Sao Băng hiện đang là vấn đề còn nhiều bất cập. Văn hóa ứng xử ngày càng có nhiều thay đổi, xã hội ngày càng phát triển thì các công ty phải xây dựng văn hóa ứng xử sao cho phù hợp với bối cảnh Việt Nam trong thời kỳ hội nhập. Đến nay, chúng ta vẫn chưa có một nền văn hóa kinh doanh đúng nghĩa hay nói cách khác các công ty quảng cáo chưa phát huy được thế mạnh của văn hóa ứng xử trong hoạt động kinh doanh. Hiện nay trong thời kỳ hội nhập quốc tế, Việt Nam đang thực thi cơ chế thị trường đòi hỏi công ty phải có văn hóa ứng xử văn minh. “Thành phố Hồ Chí Minh là địa bàn phát triển kinh tế sôi động nhất cả nước. Chính thành phố này đã làm nổi rõ lên những mặt mạnh của hoạt động kinh doanh hiện đại ở Việt Nam, nhưng đồng thời cũng đặt ra những vấn đề cần được tiếp tục xử lý để thị trường nói chung và các doanh nghiệp nói riêng có thể hoạt động hiệu quả hơn, với sức sống bền vững hơn. Chính ở địa bàn này đang nổi lên nhu cầu về sự nhận thức đúng đắn và xây dựng một nền văn hóa kinh doanh đích thực và mang đậm màu sắc Việt Nam”[18, tr.5.6]. Một số công ty còn nhiều bất cập về văn hóa ứng xử như: xung đột nội bộ, thái độ tiếp khách chưa được lịch sự, không làm hài lòng khách hàng, quan hệ với các đối tác chưa tốt làm ảnh hưởng đến thương hiệu công ty. Văn hóa ứng xử văn minh làm hài lòng khách hàng giúp công ty tăng doanh thu, nâng cao tính cạnh tranh, sẽ thúc đẩy tinh thần làm việc, phát huy tính dân chủ, phát triển khả năng cá nhân của mọi thành viên. Cả công ty sẽ gắn kết với nhau trên tinh thần hợp tác, phát triển, cùng đóng góp cho mục tiêu chung. Sự gắn kết đó tạo nên sức mạnh đưa doanh nghiệp tiến lên phía trước. Khẳng định thương hiệu công ty qua việc xây dựng văn hóa ứng xử, giúp công ty thu hút được nhiều nhân lực, tăng thêm thu nhập và phát triển ngày càng bền vững. Vì vậy tôi chọn nghiên cứu đề tài: "Văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng tại Thành phố Hồ Chí Minh" làm luận văn Thạc sĩ với mong muốn làm rõ phần nào vai trò của văn hóa ứng xử trong hoạt động của công ty quảng cáo Cao Sao Băng. Thông qua việc tìm hiểu, đánh giá khách quan về thực trạng văn hóa ứng xử trong hoạt động của công ty quảng cáo Cao sao Băng, đồng thời tôi muốn đưa ra một số giải pháp nhằm phát huy hơn nữa yếu tố văn hóa ứng xử trong bối cảnh kinh tế toàn cầu hiện nay đối với sự phát triển của công ty.
Trang 1cá nhân và hướng họ tới mục tiêu chiến lược của công ty, giúp chúng ta vương tới thành công nhờ vào nguồn nội lực của chính mình Những sản phẩm dịch vụ
mà các công ty đưa ra thị trường phải có sức cạnh tranh cao hơn trước, không chỉ ở thị trường trong nước mà còn cạnh tranh cả thị trường ngoài nước
Nhìn chung, không chỉ đơn thuần là hàng hóa dịch vụ đem lại giá trị kinh
tế, mà ẩn chứa trong đó trước hết là những giá trị văn hóa ứng xử của công ty Văn hóa ứng xử của một số thành viên trong công ty quảng cáo Cao Sao Băng hiện đang là vấn đề còn nhiều bất cập Văn hóa ứng xử ngày càng có nhiều thay đổi, xã hội ngày càng phát triển thì các công ty phải xây dựng văn hóa ứng
xử sao cho phù hợp với bối cảnh Việt Nam trong thời kỳ hội nhập
Đến nay, chúng ta vẫn chưa có một nền văn hóa kinh doanh đúng nghĩa hay nói cách khác các công ty quảng cáo chưa phát huy được thế mạnh của văn hóa ứng xử trong hoạt động kinh doanh Hiện nay trong thời kỳ hội nhập quốc tế,
Trang 2Việt Nam đang thực thi cơ chế thị trường đòi hỏi công ty phải có văn hóa ứng
xử văn minh
“Thành phố Hồ Chí Minh là địa bàn phát triển kinh tế sôi động nhất cả nước Chính thành phố này đã làm nổi rõ lên những mặt mạnh của hoạt động kinh doanh hiện đại ở Việt Nam, nhưng đồng thời cũng đặt ra những vấn đề cần được tiếp tục xử lý để thị trường nói chung và các doanh nghiệp nói riêng có thể
hoạt động hiệu quả hơn, với sức sống bền vững hơn Chính ở địa bàn này đang nổi lên nhu cầu về sự nhận thức đúng đắn và xây dựng một nền văn hóa kinh doanh đích thực và mang đậm màu sắc Việt Nam”[18, tr.5.6]
Một số công ty còn nhiều bất cập về văn hóa ứng xử như: xung đột nội bộ, thái độ tiếp khách chưa được lịch sự, không làm hài lòng khách hàng, quan hệ với các đối tác chưa tốt làm ảnh hưởng đến thương hiệu công ty
Văn hóa ứng xử văn minh làm hài lòng khách hàng giúp công ty tăng doanh thu, nâng cao tính cạnh tranh, sẽ thúc đẩy tinh thần làm việc, phát huy tính dân chủ, phát triển khả năng cá nhân của mọi thành viên Cả công ty sẽ gắn kết với nhau trên tinh thần hợp tác, phát triển, cùng đóng góp cho mục tiêu chung Sự gắn kết đó tạo nên sức mạnh đưa doanh nghiệp tiến lên phía trước Khẳng định thương hiệu công ty qua việc xây dựng văn hóa ứng xử, giúp công ty thu hút được nhiều nhân lực, tăng thêm thu nhập và phát triển ngày càng bền vững
Vì vậy tôi chọn nghiên cứu đề tài: "Văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng tại Thành phố Hồ Chí Minh" làm luận văn Thạc sĩ với
mong muốn làm rõ phần nào vai trò của văn hóa ứng xử trong hoạt động của công ty quảng cáo Cao Sao Băng Thông qua việc tìm hiểu, đánh giá khách quan
về thực trạng văn hóa ứng xử trong hoạt động của công ty quảng cáo Cao sao Băng, đồng thời tôi muốn đưa ra một số giải pháp nhằm phát huy hơn nữa yếu tố văn hóa ứng xử trong bối cảnh kinh tế toàn cầu hiện nay đối với sự phát triển của công ty
Trang 32 Lịch sử nghiên cứu
Trong sự phát triển của xã hội ngày nay, văn hóa ứng xử kinh doanh không chỉ là yếu tố tạo nên sự phát triển bền vững cho các chủ thể kinh doanh mà còn góp phần quan trọng vào việc tạo dựng thương hiệu, uy tín, làm tăng lợi thế cạnh tranh cho nền kinh tế của cả một đất nước Cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường hiện nay, văn hóa ứng xử kinh doanh ở Việt Nam nói chung
và Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng cùng với những bước đầu định hình và đạt được những thành tựu nhất định, biểu hiện những triết lý kinh doanh, chiến lược, cách thức kinh doanh của các chủ thể kinh doanh, gắn lợi ích kinh tế với các giá trị chân, thiện, mỹ là những giá trị mang tính nhân bản cao quý của con người Tìm hiểu về văn hóa ứng xử trong kinh doanh chưa có một công trình nào tổng hợp đầy đủ Sau đây có một số công trình nghiên cứu liên quan đến việc nghiên cứu về văn hóa ứng xử đã có sách và các bài luận văn Thạc sĩ tốt nghiệp đã viết như sau:
• Một số công trình nghiên cứu về văn hóa ứng xử trong doanh nghiệp
- Sách Văn hóa kinh doanh những góc nhìn của nhiều tác giả với Trần Hữu
Quang - Nguyễn Công Thắng (2007) làm chủ biên, NXB Trẻ thời báo kinh tế Sài Gòn - Đây là quyển sách viết về kinh doanh không chỉ nhằm kiếm lợi nhuận, càng không phải chỉ nhằm kiếm lợi nhuận bằng mọi giá Có thể nói, cái làm cho hoạt động kinh doanh mang ý nghĩa xã hội tích cực, thậm chí được xem là nhân
tố quan trọng thúc đẩy hoạt động kinh doanh phát triển mạnh mẽ và bền vững
chính là nhân tố văn hóa - văn hóa kinh doanh
- Sách Văn hóa kinh doanh ở Việt Nam hiện nay của Nguyễn Ngọc Anh
(2013), Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia - Sự thật Hà Nội Đây là quyển sách nêu rõ một số vấn đề lý luận về văn hóa kinh doanh, và đã nhận diện văn hóa kinh doanh Việt Nam qua các giai đoạn lịch sử (từ thời phong kiến cho tới ngày nay), đồng thời cũng nói đến văn hóa ứng xử trong kinh doanh qua các giai đoạn lịch sử và đưa ra một số giải pháp khắc phục dựa trên những kinh nghiệm quốc
Trang 4tế đặc biệt là Nhật Bản, một đất nước có nền văn hóa kinh doanh nổi tiếng Thế giới
- Sách Doanh nhân văn hóa và Văn hóa kinh doanh của Nguyễn Quang
Vinh - Trần Hữu Quang (2010), Nhà xuất bản Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh Đây là quyển sách nói về kinh doanh và văn hóa kinh doanh ở Việt Nam xưa trong đó nói về người phụ nữ và các phiên chợ, đồng thời có liên quan đến văn hóa ứng xử kinh doanh của người xưa qua cung cách ứng xử lựa chọn trong quan hệ với khách hàng và bạn hàng, nên người ta có câu ” chợ có lề, quê có thói”
- Sách Từ bến nghé tới Sài Gòn của Trần Nhật Vy (2015), Nhà xuất bản
Văn hóa - Văn nghệ Thành phố Hồ Chí Minh Đây là quyển sách mà tác giả đã góp nhặt các bài báo ghi lại sự hình thành phát triển của Sài Gòn từ Bến Nghé tới Sài Gòn, các chợ, các đường phố… của Sài Gòn xưa thời Pháp thuộc cho tới
sự thay đổi các con đường phố, chợ ngày nay, tác giả cho biết sự giao thương văn hóa kinh doanh của các chợ nhỏ làng quê xưa được hình thành các chợ lớn ngày nay ở các quận Thành phố Hồ Chí Minh
- Sách "Văn hóa ứng xử Việt Nam hiện nay" của Nguyễn Thanh Tuấn
(2008) - cho rằng khái niệm lối sống hay văn hóa lối sống tương đương với văn hóa ứng xử Lối sống là cách ứng xử của con người với môi trường sống gồm môi trường tự nhiên và môi trường xã hội
- Sách "Bàn về văn hóa du lịch Việt Nam" của Phan Huy Xu - Võ Văn
Thành (2016) - Phân biệt mối quan hệ giữa văn hóa và du lịch, nhận diện sự
khác nhau giữa văn hóa du lịch và du lịch văn hóa, thiết lập các thành tố của văn hóa du lịch đồng thời xây dựng cơ sở cho việc ứng xử văn hóa trong phát triển
du lịch
Sách "Văn hóa ứng xử trong gia đình" của Phạm Khắc Chương (2006)
-nêu lên được cung cách ứng xử của các thành viên trong gia đình, sự giao tiếp
Trang 5ứng xử trong gia đình giữa cha mẹ, con cái, anh em, nội, ngoại… những hành vi ứng xử đó sẽ hình thành nên tính cách và nhân cách của một con người
- Sách "Nghệ thuật ứng xử của người Việt" của Phạm Minh Thảo (2003) -
Tác giả đã nêu ra các đặc điểm riêng của ứng xử Việt Nam Phân tích cách ứng
xử của người Việt như ứng xử cá nhân, gia đình, cộng đồng, ngoại giao, ứng xử truyền thống và hiện đại
• Một số tác phẩm về cơ sở văn hóa
- Sách "Cơ sở văn hóa Việt Nam" của Trần Ngọc Thêm (1999)
- Sách "Bản sắc văn hóa Việt nam" của Phan Ngọc (2015)
Ở đây tác giả chỉ nêu lên được các khái niệm về đạo đức và giáo dục con người, chưa có tác giả nào đề cập hoặc đi sâu vào vấn đề văn hóa ứng xử trong hoạt động kinh doanh của công ty
• Luận văn tốt nghiệp
- Lê Thị Trúc Anh (2012) - "Văn hóa giao tiếp trong công sở hành chánh (trường hợp TP HCM 1986 đến nay"
- Nguyễn Thị Minh Thúy (2003) - "Văn hóa ứng xử trong hoạt động kinh doanh khách sạn trên địa bàn Hà Nội"
Vì vậy, liên quan đến văn hóa ứng xử đã thu hút sự quan tâm mạnh mẽ của các nhà khoa học và doanh nghiệp
Văn hóa ứng xử trong các công ty, doanh nghiệp, xét về bản chất, mỗi công
ty là một tổ chức độc lập nên có phương pháp quản lý và điều hành riêng Nó giống như một thế giới thu nhỏ với cơ cấu, chuẩn mực, quy tắc hoạt động, có những giá trị và văn hóa nhất định Tuy nhiên vấn đề này cho đến nay chưa có nhà khoa học nào nghiên cứu sâu vào đề tài Văn hóa ứng xử trong lĩnh vực quảng cáo, chưa có phương pháp cụ thể để xây dựng môi trường văn hóa trong kinh doanh Nhưng các công trình, tài liệu khoa học của các tác giả trên đều có
Trang 6giá trị khoa học, cung cấp cơ sở lý luận cũng như vận dụng vào việc nghiên cứu luận văn của tác giả
Tôi chọn đề tài này với mong muốn góp phần vào cơ sở lý luận về xây dựng một môi trường văn hóa ứng xử trong hoạt động kinh doanh của công ty quảng cáo tại thành phố Hồ Chí Minh Qua đó đề xuất nâng cao hiệu quả xây dựng môi trường văn hóa của các công ty trong lĩnh vực quảng cáo
3 Mục đích và nhiệm vụ của luận văn
3.1 Mục đích
Nghiên cứu những biểu hiện và nguyên nhân tác động đến văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng tại thành phố Hồ Chí Minh
Nghiên cứu về vấn đề văn hóa ứng xử nhằm xác định được những tri thức
về ứng xử trong xã hội nói chung và trong hoạt động tại các công ty quảng cáo nói riêng để nâng cao chất lượng phục vụ và uy tín cho công ty trong thời kỳ hội nhập quốc tế
Quan trọng hơn, đề tài này sẽ định hướng cho cán bộ - nhân viên của các công ty quảng cáo nhận thức rõ được trách nhiệm công việc của mình, để có thái
độ phục vụ khách hàng tốt nhất và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao
Trang 7Từ đó đưa ra những đánh giá về mặt tích cực và mặt hạn chế về văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao sao Băng Đồng thời đưa ra định hướng và giải pháp nhằm nâng cao văn hóa ứng xử của các thành viên trong công ty quảng cáo Cao Sao Băng tại Thành phố Hồ Chí Minh
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn
4.1 Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu trong đề tài là:
▪ Những biểu hiện về văn hóa
▪ Những biểu hiện về văn hóa ứng xử: hành vi ứng xử, ngôn ngữ ứng
xử, cử chỉ ứng xử và thái độ ứng xử
Chủ thể nghiên cứu: Ban lãnh đạo, nhân viên và khách hàng của công ty
quảng cáo Cao Sao Băng
Khách thể nghiên cứu: Các yếu tố cấu thành nền văn hóa ứng xử của công
ty quảng cáo Cao Sao Băng tại Thành phố Hồ Chí Minh
4.2 Phạm vi nghiên cứu
4.2.1 Không gian nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu những biểu hiện văn hóa ứng xử của các thành viên của công ty quảng cáo tại Thành phố Hồ Chí Minh Thông qua khảo sát tại Công ty TNHH TM & DV Quảng Cáo Cao Sao Băng
4.2.2 Thời gian nghiên cứu
Thời gian được xác định trong nghiên cứu này là trong thời kỳ hội nhập kinh tế thế giới Trong khoảng thời gian này, chúng tôi muốn tìm hiểu những biến đổi về văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng tại Thành phố
Hồ Chí Minh
Đề tài nghiên cứu trong giai đoạn: Từ năm 2010 - 2017 những biến đổi về văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng, làm hạn chế sự phát triển
Trang 8của công ty Từ đó đưa ra định hướng và giải pháp xây dựng môi trường văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng, nhằm thu hút khách hàng và tăng
thêm thu nhập
5 Phương pháp nghiên cứu
5.1 Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp
Thu thập được từ nhiều nguồn tài liệu khác (từ sách, báo, Internet…) để làm căn cứ, phân tích
5.2 Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp
5.2.1 Phương pháp điều tra bảng hỏi
Chúng tôi sử dụng bảng điều tra với 10 câu hỏi cho khách hàng về văn hóa
ứng xử và số phiếu được hỏi là 100 phiếu, nhân viên được hỏi là 20 phiếu với 15 câu hỏi
Trang 9chép, thu thập và xử lý thông tin bằng hình ảnh qua các thiết bị kỹ thuật công nghệ (máy ảnh, máy quay phim,…) qua các hành vi ứng xử giữa các nhân viên, khách hàng và Ban lảnh đạo công ty Cao Sao Băng
6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
6.1 Ý nghĩa khoa học
Luận văn nghiên cứu bổ sung và góp phần sáng tỏ cơ sở lý luận về công tác xây dựng môi trường văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng tại Thành phố Hồ Chí Minh
6.2 Ý nghĩa thục tiễn
Trên cơ sở nguồn dữ liệu có được và kết quả nghiện cứu, luận văn đề xuất những giải pháp xây dựng môi trường văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng tại Thành phố Hồ Chí Minh, góp phần xây dựng nếp sống văn minh ở đô thị và xây dựng con người mới phù hợp với thời kỳ hội nhập kinh tế thế giới
7 Những đóng góp mới của Luận văn
Nắm bắt thực tiễn lý thuyết về văn hoá ứng xử và cấp độ của văn hoá ứng
xử trong hoạt động kinh doanh của công ty Cao Sao Băng
Phân tích và đánh giá thực trạng văn hoá ứng xử trong hoạt động kinh doanh của công ty Cao Sao Băng trên cơ sở lý luận đã trình bày
Nhận biết các yếu tố như: không gian của công ty, sở thích của khách hàng, hoạt động văn hoá ứng xử… ảnh hưởng lớn đến văn hoá ứng xử trong hoạt động kinh doanh của công ty Cao Sao Băng; Đa dạng các loại dịch vụ sản phẩm để phục vụ khách hàng, đẩy mạnh xây dựng và phát triển thương hiệu, đội ngũ quản lý, nhân viên sẽ phát triển mạnh văn hoá ứng xử trong hoạt động kinh doanh của công ty Cao Sao Băng
Đề xuất các giải pháp để phát triển văn hoá ứng xử trong hoạt động kinh doanh của công ty Cao Sao Băng nói riêng, và cho lĩnh vực quảng cáo nói chung
Trang 10trong sự phát triển của nền kinh tế Việt Nam trong giai đoạn hội nhập
Góp thêm nguồn tài liệu nghiên cứu văn hóa ứng xử trong kinh doanh và phục vụ cho công tác nghiên cứu, giảng dạy, học tập về văn hóa ứng xử giao thương ở các trường đại học
8 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung chính của luận văn được chia ra làm 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn
Trình bày những khái niệm cơ bản hỗ trợ nghiên cứu cho luận văn như: văn hóa, văn hóa ứng xử, vai trò của văn hóa ứng xử trong lĩnh vực quảng cáo, những yếu tố tác động đến môi trường văn hóa ứng xử trong doanh nghiệp
Chương 2: Thực trạng văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng tại Thành phố Hồ Chí Minh
Phân tích, đánh giá thực trạng và rút ra những kinh nghiệm trong việc xây dựng môi trường văn hóa ứng xử
Chương 3: Định hướng và giải pháp tăng cường hiệu quả xây dựng môi trường văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng tại Thành phố Hồ Chí Minh
Định hướng công tác xây dựng văn hóa ứng xử để đáp ứng nhu cầu phát triển của công ty Cao Sao Băng hiện tại và sau này, từ đó đề xuất các nhóm giải pháp về kỹ thuật, về chế tài, về định hướng giá trị đạo đức trong hoạt động kinh doanh Qua đó, đề xuất một số kiến nghị đối với Bộ Văn hóa thông tin để tạo điều kiện thực hiện tốt hơn công tác xây dựng môi trường văn hóa ứng xử trong hoạt động quảng cáo
Trang 11CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
Trong cuộc sống hàng ngày con người luôn phải ứng phó với biết bao tình huống, có lúc dễ dàng xử lý, có lúc thật phức tạp, khó xử Xã hội càng văn minh thì nhu cầu trong ứng xử của con người càng cao Ứng xử một cách thông minh, khôn khéo, tế nhị, kịp thời, có hiệu quả, đạt tới mức độ nghệ thuật, ngày nay còn được coi như bí quyết thành công trong cuộc sống, đặc biệt là trong công việc kinh doanh
1.1 Cơ sở lý luận
1.1.1 Khái niệm liên quan đến đề tài
Để nghiên cứu đề tài này, chúng tôi cần làm rõ một số khái niệm sau:
❖ Về văn hóa
Chưa bao giờ khái niệm văn hoá được đề cập nhiều trong học thuật cũng như trong thực tế đời sống như hiện nay Bởi vì nói tới văn hoá là nói tới ý thức, cái gốc tạo nên “tính người” cùng những gì thuộc về bản chất nhất làm cho con người trở thành chủ thể năng động, sáng tạo trong cuộc sống, trong lao động sản xuất
Định nghĩa văn hoá đầu tiên được chấp nhận rộng rãi là định nghĩa do nhà nhân chủng học E.B Tylor đưa ra: “Văn hoá là một tổng thể phức hợp bao gồm các kiến thức, tín ngưỡng, nghệ thuật, đạo đức, luật lệ, phong tục và toàn bộ những kỹ năng, thói quen mà con người đạt được với tư cách là thành viên của một xã hội” [Dương Thị Liễu 10, tr.10]
Theo Tylor ta có thể hiểu: Văn hoá, là toàn bộ phức hợp những ứng xử, giá trị và những thành tựu con người như một thành viên xã hội lịch sử trong các mối quan hệ với thế giới tự nhiên, quần thể cộng đồng và bản ngã tâm linh, nói một cách ngắn gọn hơn: Văn hoá, sự phản ứng và cách ứng xử chung của cộng đồng trước thiên nhiên và xã hội
Trang 12❖ Về văn hóa doanh nghiệp
Văn hóa doanh nghiệp có thể hiểu là cách thức hành động, làm việc hằng ngày của các thành viên trong công ty Đó là những quy tắc xử sự có thể đã được quy định bằng văn bản hoặc tự ngầm hiểu với nhau và thực hiện trong thời gian dài Đó là những nếp sinh hoạt, các hành vi ứng xử, các phương thức sản xuất, kỹ năng và kiến thức kỹ thuật, quan điểm về kỷ luật, các thông lệ và thói quen quản lý, các mục tiêu của những người liên quan, cách trả lương, quan điểm về các công việc khác nhau, niềm tin vào tính dân chủ trong các buổi thảo luận và những quy ước, những điều cấm kỵ
Theo Ông Georges de Saite Marie, một chuyên gia người Pháp về doanh
nghiệp vừa và nhỏ, đã đưa ra định nghĩa như sau: “Văn hóa doanh nghiệp là tổng hợp các giá trị, biểu tượng, huyền thoại, nghi thức, các điều cấm kỵ, các quan điểm triết học, đạo đức tạo nên nền móng sâu xa của doanh nghiệp” [Dẫn theo Dương Thị Liễu 10, tr.233]
Theo tổ chức lao động quốc tế (International Labour Organization ILO):
“Văn hoá doanh nghiệp là sự trộn lẫn đặc biệt của các giá trị, các tiêu chuẩn, thói quen và truyền thống, những thái độ ứng xử và lễ nghi và toàn bộ chúng là duy nhất với tổ chức đã biết” [Dẫn theo Dương Thị Liễu 10, tr 233]
Tác động của văn hóa doanh nghiệp có thể là tích cực hoặc tiêu cực Nếu phát triển tốt thì văn hóa doanh nghiệp sẽ là một tài sản vô hình của doanh nghiệp, tạo động lực cho nhân viên, hướng nhân viên đi đúng quỹ đạo theo mục tiêu đã đề ra, bên cạnh đó nó sẽ khơi nguồn sáng tạo không ngừng cho nhân viên cũng như nhằm giúp phân biệt doanh nghiệp này với doanh nghiệp khác, ngược lại nếu không phát triển đúng thì văn hóa doanh nghiệp sẽ kìm hãm sự phát triển của doanh nghiệp, thậm chí làm cho doanh nghiệp không thể tiếp tục tồn tại
❖ Văn hóa kinh doanh
Văn hóa tham gia vào mọi quá trình hoạt động của con người, thể hiện ngày càng rõ nét và tạo thành các lĩnh vực văn hoá đặc thù như: văn hoá chính
Trang 13trị, văn hoá pháp luật, văn hoá giao thông, văn hoá gia đình…và văn hoá kinh doanh Văn hoá kinh doanh có thể xem là chìa khóa mở ra sự thành công và phát triển nền kinh tế mỗi nước nói chung và doanh nghiệp nói riêng Cuộc sống cũng như công việc kinh doanh không ngừng vận động, chắc chắn sẽ còn nhiều chuẩn mực khác để đánh giá văn hoá kinh doanh nữa mà từ góc độ bản thân, mỗi cá thể sẽ bổ sung thêm khi đặt mình vào trường hợp một doanh nhân đang hoạt động kinh doanh một cách có văn hoá
Trong kinh doanh, văn hoá tham gia hầu hết các hoạt động của doanh nghiệp, từ tổ chức đến các hoạt động chức năng của doanh nghiệp, cách bố trí nhân sự đến hình thành quan hệ ứng xử giữa các thành viên và các phương thức quản lý kinh doanh để tạo hiệu quả cao nhất cho doanh nghiệp
Nhìn từ góc độ nghệ thuật kinh doanh, từ vấn đề tạo vốn, tìm địa điểm kinh doanh, lĩnh vực kinh doanh, cách thức xây dựng chiến lược kinh doanh, tiếp thị sản phẩm, dịch vụ hậu mãi….đã thể hiện với những giá trị tốt đẹp của nhân tính, của tri thức, của trí tuệ, của mỗi hoạt động qua quá trình hoạt động và như vậy kinh doanh chính là biểu hiện tốt đẹp văn hoá của con người
Với góc độ tiếp cận văn hoá trong kinh doanh như trên, hiểu theo nghĩa
rộng: “Văn hoá kinh doanh là toàn bộ các giá trị vật chất và các giá trị tinh thần
do chủ thể kinh doanh sáng tạo và tích lũy trong quá trình hoạt động kinh doanh, trong sự tương tác giữa chủ thể kinh doanh với môi trường kinh doanh”
và theo nghĩa hẹp: “văn hoá kinh doanh là một hệ thống các giá trị, các chuẩn mực, các quan niệm và hành vi do chủ thể kinh doanh tạo ra trong quá trình kinh doanh, được thể hiện trong cách ứng xử của họ với xã hội, tự nhiên ở một cộng đồng hay một khu vực” [ Dương Thị Liễu 10, tr.43]
Do đó, bản chất của văn hoá kinh doanh là làm cho cái lợi gắn bó chặt chẽ
với cái đúng, cái tốt và cái đẹp Từ đó, có thể đưa ra khái niệm về văn hoá kinh
doanh như sau: Văn hoá kinh doanh là toàn bộ các giá trị văn hóa được chủ thể kinh doanh chọn lọc tạo nên bản sắc và biểu hiện trong hoạt động kinh doanh,
Trang 14phải ép buộc Nếu một người nào đó làm khác sẽ bị cộngđồng lên án hoặc xa lánh xét về mặt pháp lý những việc làm đó không trái pháp luật
❖ Giao lưu tiếp biến văn hóa
Giao lưu tiếp biến văn hóa (acculturation) được hiểu là hiện tượng xảy ra khi những nhóm người có văn hóa khác nhau, tiếp xúc lâu dài với nhau gây ra sự biến đổi văn hóa của các bên Trong giao lưu có thể xảy ra hiện tượng những yếu tố của nền văn hóa này xâm nhập vào nền văn hóa kia trên cơ sở những yếu
tố nội sinh mà điều chỉnh, cải biên cho phù hợp, tạo nên sự giao thoa văn hóa.[23]
Giao lưu tiếp biến văn hóa không chỉ là một phương pháp định vị văn hóa,
mà còn là một phương pháp được văn hóa sử dụng khá thường xuyên khi tiến hành phân xuất kết cấu của một nền văn hóa cụ thể với phương pháp này, cụ thể với nội dung của một nền văn hóa cụ thể được phân thành: yếu tố nội sinh và yếu tố ngoại sinh.[23]
Tuy nhiên, việc phân biệt như vậy chỉ mang tính tương đối Cùng với thời gian, yếu tố ngoại sinh có thể chuyển biến thành yếu tố nội sinh, hoặc bị biến đổi một cách căn bản để trở nên phù hợp với nền văn hóa đã tiếp nhận nó Việc hấp thu Nho giáo, ….của một số nước Đông Nam Á là một ví dụ về sự chuyển hóa trên.[23]
1.1.2 Khái niệm về ứng xử
Khi chúng ta hiểu và biết cách làm cho người khác thoả mãn nhu cầu ứng
xử, nói về những cái mà họ thích thì đó là bí quyết đầu tiên của phép ứng xử Vậy ứng xử là gì ?
Ứng xử được dịch từ tiếng Anh (Behaviour) với hai từ ghép lại là ứng
xử và hành vi, tiếng Việt có thể hiểu ứng xử theo cách sau đây: Cụm từ ứng
xử nếu tách riêng từng từ ta sẽ được từ “ứng” chỉ những phản ứng cho cả người và động vật khi có bất kỳ một kích thích nào vào cơ thể sống Con
Trang 15người về bản chất tự nhiên là động vật bậc cao trong bậc thang tiến hoá của vật chất, do cái nền, cái gốc phải xuất phát từ tự nhiên để bảo tồn giống loài Trong chương “tác dụng của lao động trong quá trình chuyển biến từ vượn thành người” Ph.Ăngghen đã viết: “giới tự nhiên là thân thể vô cơ của con người…, con người sống dựa vào tự nhiên.” [10]
Nhưng con người còn có bản chất xã hội: “Cá nhân là thực thể xã hội” phản ứng của con người chịu sự chi phối của các quan hệ xã hội.Trong bản thảo kinh tế triết học năm 1844, C Mac đã viết: “Bất cứ quan hệ nào của con người đối với bản thân mình đều chỉ được thực hiện, thể hiện trong quan hệ của con người đối với người khác” Trong trường hợp này nói về bản chất xã hội của hành vi thì người ta dùng từ “xử”, như “đối nhân xử thế”, “phép cư xử”…[10]
Như vậy khái niệm ứng xử bao hàm cả bản chất tự nhiên và bản chất xã hội của con người Vì vậy con người phải được giáo dục ngay từ nhỏ bởi cái gốc của con người là bản chất tự nhiên
Trong quá trình nghiên cứu, đã có nhiều tác giả đưa ra khái niệm về ứng
xử, đầu tiên phải nhắc đến khái niệm “gắn bó” mà các nhà tâm lý học Mỹ đưa
ra năm 1970 để mô tả phương thức ứng xử mẹ con Họ đã mô tả một ứng xử đặc biệt của ngừời mẹ ngay sau khi sinh con Người mẹ với những cử chỉ nhẹ nhàng âu yếm: hôn, nựng, vỗ về… và những rung cảm hồn nhiên vô tư đựợc hình thành từ đứa trẻ Tiếp cận với khái niệm ứng xử không thể không đề cập đến nhà sư phạm người Nga Usinxki, Ông khẳng định: “Sự khéo léo ứng xử về
sư phạm mà nếu không có nó thì các nhà giáo dục dù học giỏi đến mức nào cũng không bao giờ trở thành nhà giáo dục thực hành tốt, về bản chất không phải là cái gì khác ngoài sự ứng xử”.[ 24]
Từ những khái niệm trên, chúng ta có thể xác định những đặc trưng của ứng xử:
Ứng xử được thể hiện bởi các cá nhân cụ thể, mỗi cá nhân có đặc điểm
Trang 16phát triển thể chất khác nhau nên ứng xử khác nhau
Ứng xử bao giờ cũng được thực hiện trong các mối quan hệ xã hội nhất định và chịu sự chi phối của các quan hệ xã hội đó ứng xử còn được điều tiết bởi vị trí xã hội mà cá nhân đó đảm nhiệm Đặc biệt ứng xử được xác định ở một chuẩn mực chung đó là “ngôn ngữ” chung, nếu không tìm được ngôn ngữ chung thường dẫn đến sự không hiểu nhau “trống đánh xuôi, kèn thổi ngược”
Trong ứng xử người ta thường chú ý đến nội dung công việc, đến mục đích trao đổi, bàn bạc…từ đó có những biểu hiện về hành vi, cử chỉ nhất định Ứng xử thường mang tính chất tình huống, còn giao tiếp là một quá trình, do đó khái niệm giao tiếp rộng hơn khái niệm ứng xử
Trong ứng xử, ngoài ứng xử bằng ngôn ngữ, lời nói ra chúng ta có thể ứng xử bằng cử chỉ phi ngôn ngữ, như hành vi, cử chỉ, ứng xử bằng xúc cảm, tình cảm, ứng xử bằng văn hoá Qua hành vi ứng xử của con người có thể cho ta biết trình độ văn hoá cũng như phẩm chất đạo đức của người đó Ứng xử là một đề tài muôn thuở của phép đối nhân xử thế của đời người trong mọi thời đại, mọi quốc gia, trong mọi nền văn hoá của dân tộc Dân tộc Việt Nam đã trải qua mấy ngàn năm dựng nước và giữ nước Phép ứng xử nổi bật nhất với tự nhiên để làm nên một nền văn minh lúa nước rực rỡ Trải qua bao nhiêu thăng trầm của lịch sử, nay nhìn lại chúng ta không khỏi khâm phục
và tự hào bởi những vị lãnh tụ, những danh nhân văn hoá như Nguyễn Trãi, Chủ Tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp…bằng lối ứng xử tài tình
đã mang lại vinh quang cho dân tộc và làm rạng ngời nền văn hoá nước nhà
Để ứng xử trở thành nghệ thuật trong cuộc sống, để vừa lòng mọi người, điều đó rất khó, không phải cá nhân muốn là được, mà nó còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khách quan và chủ quan, bên trong, bên ngoài của chủ thể trong quá trình ứng xử Trong thực tế vận dụng ứng xử thì muôn màu, muôn vẻ rất
Trang 17nảy sinh trong quá trình giao tiếp, do những rung cảm cá nhân kích thích nhằm truyền đạt, lĩnh hội những tri thức, kinh nghiệm và vốn sống của cá nhân, xã hội trong những tình huống nhất định
Tìm hiểu về khái niệm ứng xử như trên nhằm mục đích để đi sâu vào tìm hiểu về văn hoá ứng xử
1.1.3 Khái niệm văn hóa ứng xử
Văn hoá ứng xử tuy chưa được nghiên cứu riêng nhưng là bộ phận không thể thiếu được của văn hoá loài người là sự biểu hiện phát triển của văn hoá, liên quan chặt chẽ với trình độ giải phóng con người, giải phóng năng lực, sáng tạo, đưa con người đến đỉnh cao của văn hoá phát triển
Với ý nghĩa trên, văn hoá ứng xử có những đặc trưng khác ứng xử thông thường như sau:
- Văn hoá ứng xử cao hơn ứng xử bình thường ở cung bậc sự tôn trọng lẫn nhau giữa những người tham gia giao tiếp, đặc biệt chú trọng nhân cách ứng xử
- Văn hoá ứng xử vượt xa ứng xử thông thường ở năng lực, trình độ lựa chọn thông minh xử lý nhạy cảm trong mọi tình huống
- Văn hoá ứng xử làm tăng thêm sự hiểu biết về nhau giữa các đối tượng tham gia, vì thế sự cảm thông, nối kết được tình cảm được tăng cường, thời gian và kết quả sẽ được đẩy nhanh hơn một bước
- Ứng xử khi đã trở thành văn hoá ứng xử là khi đó con người chủ
thể của ứng xử đã thực sự trở thành chủ thể có văn hoá
- Văn hoá ứng xử làm cho con người chủ động hơn, kìm chế được
Trang 18Văn hoá ứng xử làm nên giá trị ở nhiều lĩnh vực của cuộc sống, nó làm thay đổi nhận thức, thái độ và hành vi của con người Nó giúp cho con người điều tiết được chính bản thân mình cho phù hợp với đối tượng Văn hoá ứng xử còn thể hiện cái tâm trong mỗi con người, cái tâm đó đưa con người đến gần nhau hơn, đối xử với nhau bao dung, độ lượng và tôn trọng nhau hơn
Văn hoá ứng xử giúp con người tự chủ trong mọi tình huống giao tiếp và lôi kéo đối tượng biểu hiện những hành vi ứng xử có văn hoá, do vậy trong một cộng đồng nhất định văn hoá ứng xử giúp hình thành các nhóm ứng xử làm nên các nhóm giá trị ứng xử, giá trị văn hoá của cộng đồng và xã hội Tóm lại từ những tư liệu và phân tích trên, chúng ta có thể đưa ra nhận
định: Văn hoá ứng xử nói chung là một thành tố đặc trưng của văn hoá được tạo nên bởi các quan hệ xã hội như: Truyền thống, đạo đức, luật pháp, tôn giáo, phong tục, quy tắc, tâm lý cộng đồng…dẫn đến tình cảm, lý trí, ý thức
hệ và hành vi của chủ thể nhằm vươn tới mục đích: Chân - thiện - mỹ trong mọi hoàn cảnh nhất định
Như vậy, với các khái niệm: văn hoá, ứng xử và văn hoá ứng xử mà tác giả luận văn tập trung khai thác nhằm tiếp cận đến khái niệm văn hoá ứng xử trong hoạt động kinh doanh của công ty quảng cáo Cao Sao Băng
như sau: Văn hoá ứng xử trong hoạt động của công ty quảng cáo Cao Sao Băng là mối quan hệ giữa người và người trong toàn bộ các hoạt động đối nội, đối ngoại của quá trình sản xuất kinh doanh một cách có văn hoá nhằm không ngừng tăng lên tính hiệu quả của công ty trong mọi hoàn cảnh nhất định
Hay nói cách khác: Văn hoá ứng xử trong hoạt động kinh doanh của công ty là toàn bộ những hoạt động ứng xử của công ty đó một cách có văn hoá nhằm đạt đến hiệu quả cao nhất của công ty
Chính từ cơ sở lý luận trên, văn hoá ứng xử sẽ được làm sáng tỏ trong lĩnh vực hoạt động kinh doanh của công ty quảng cáo Cao sao Băng
Trang 191.1.4 Văn hóa kinh doanh ở Việt Nam hiện nay
Đất nước chúng ta đã trải qua mấy ngàn năm lịch sử nhưng phần lớn thời gian lại phải đấu tranh gìn giữ nền độc lập Chúng ta có thể tự hào về truyền thống yêu nước của nhân dân, truyền thống chống giặc ngoại xâm của ông cha, truyền thống hiếu học trọng dụng nhân tài … Nhưng đối với vấn đề kinh doanh thì trước đây chưa được chú trọng, chưa đúc kết được những truyền thống quý báu để thế hệ sau có thể tiếp thu vận dụng Đã có thời điểm chúng ta “Bế quan tỏa cảng” không giao lưu, buôn bán với bên ngoài Trong “Thương học phương châm”, Cụ Lương Văn Can đã chỉ ra 10 điểm yếu của buôn bán ở nước ta đó là: Không có thương phẩm, không có thương hiệu, không có chữ tín, không có kiên tâm, không có nghị lực, không biết trọng nghề, không có thương học, kém đường giao thiệp, không biết tiết kiệm, khinh hàng nội hóa”.[26]
Từ sau đổi mới 1986, kinh tế nước ta đã có những bước phát triển mang lại những thành tựu to lớn, đưa đất nước Việt Nam ngày càng đi lên Đã có được các doanh nghiệp phát triển vững vàng, đủ sức cạnh tranh trên thị trường quốc
tế, xây dựng được văn hóa kinh doanh cho mình Tuy nhiên bên cạnh đó cũng có không ít doanh nghiệp chưa ý thức được vai trò của văn hóa doanh nghiệp, văn hóa kinh doanh Trong Hội nhập và văn hóa kinh doanh, Dương Thị Liễu, Nguyễn Vân Hà chỉ ra những bất cập của văn hóa kinh doanh Việt Nam trong tiến trình hội nhập như sau:
- Cung cách làm ăn nhỏ lẻ, thói quen tùy tiện
Trang 20- Sự thiếu tinh thần hợp tác, tương trợ trong cộng đồng doanh nhân Việt Nam
- Sự thiếu vắng của triết lý kinh doanh và chiến lược kinh doanh dài hạn tròn các doanh nghiệp Việt Nam
1.2 Cơ sở Thực tiễn
1.2.1 Các phương thức văn hóa ứng xử trong hoat động kinh doanh
của công ty quảng cáo Cao Sao Băng
❖ Ứng xử trực tiếp
Ứng xử trực tiếp là điển hình của quá trình ứng xử giữa hai hay nhiều người cùng có mặt trong thời gian tiếp xúc Đây là loại hình ứng xử mang lại hiệu quả cao nhất vì trong tình huống mặt đối mặt cả hai phía đều được tiếp nhận thông tin một cách trực tiếp dưới mọi dạng ngôn ngữ giao tiếp Nhờ có thông điệp phi ngôn ngữ đi kèm mọi sự hiểu lầm thông tin thiếu chính xác sẽ được điều chỉnh nhanh chóng trong quá trình giao tiếp Ứng xử trực tiếp là một công cụ lợi hại để cho nhiều công ty thực hiện các cuộc đối thoại đi đến những thoả thuận hợp đồng làm ăn lâu dài Ứng xử trực tiếp là phương tiện để công ty tiến hành hội đàm sòng phẳng giữa các đối tác làm ăn, giữa chủ hàng và khách hàng, giữa các vấn đề bên trong quá trình hợp tác Ứng xử trực tiếp là chất kết dính cho các cuộc phỏng vấn giữa các phóng viên và chủ công ty lựa chọn ra những điều mà người tiêu dùng quan tâm đến công ty và công ty quan tâm đến nhu cầu của xã hội
Trang 21Ứng xử trực tiếp là chìa khoá mở ra sự gần gũi và gắn kết giữa các thành viên trong công ty giúp cho mọi người luôn đoàn kết tin tưởng lẫn nhau, làm nảy sinh những ứng xử thích nghi giúp cho hoạt động của công ty ngày càng phát triển toàn diện
Trong các hình thức ứng xử trực tiếp của công ty Cao Sao Băng thì tiếp khách và điện thoại được xem là quan trọng nhất
❖ Tiếp Khách
Tiếp khách cũng là một loại hình ứng xử thường xuyên của công ty quảng cáo Cao Sao Băng Hàng năm công ty phải bỏ ra nhiều thời gian và tiền bạc khá nhiều vào công việc tiếp khách Từ đó thấy được sự thành công của công
ty trong tiếp khách không phải là bỏ ra nhiều thời gian hoặc tiền bạc mà ở đây
sự ứng xử có văn hoá hay không có văn hóa của công ty đối với khách hàng Công ty quảng cáo Cao Sao Băng có rất nhiều loại khách, chính vì thế công ty cần phải có nhiều cách ứng xử cho phù hợp với từng đối tượng khách hàng Các đối tác trong và ngoài nước, khách hàng, báo chí, khách tham quan hội chợ… Dù đối tượng nào đi chăng nữa thì công ty cũng phải bày tỏ một sự quan tâm chăm sóc tới họ một các nhiệt tình và vui vẽ
Tiếp khách là loại ứng xử đòi hỏi công ty quảng cáo Cao Sao Băng phải dày công đầu tư Ngoài Ban lãnh đạo công ty còn có các thành viên trong công ty, những người thuộc bộ phận tiếp tân Ngoài sự bài trí xếp đặt các đồ vật trong phòng tiếp khách cho thuận tiện, đẹp mắt, nhân viên đón tiếp khách phải niềm nở, lịch sự, trang phục nhã nhặn và giọng nói thuyết phục làm cho khách có ấn tượng ngay từ cái nhìn đầu tiên Tiếp khách ngoài phần xã giao, giới thiệu làm quen và tất cả các nghi thức ban đầu xong phải đi vào mục đích của công việc Sau khi hoàn tất công việc của hai bên Nếu khách hàng ngồi quá lâu thì tìm cách nhắc khéo một cách thật tế nhị (vì công ty còn rất nhiều việc phải làm)
Không bao giờ để khách hàng tự ý ra về dù bận mấy cũng phải bắt tay
Trang 22chào tạm biệt khách hàng một cách thân mật rồi tiễn khách (nếu không bận) hoặc nhờ thư ký, người giúp việc tiễn khách ra về Ứng xử trong tiếp khách của công ty quảng cáo Cao Sao Băng là tạo ra sự thân thiện hiểu biết lẫn nhau giữa khách hàng với công ty, tạo ra điều kiện để khách hàng tiếp cận với công
ty và công ty có cơ hội để gần gũi với khách hàng của mình hơn Ứng xử trong tiếp khách của công ty phải tôn trọng tất cả những gì thuộc về văn hoá, truyền thống, tập tục của các đối tượng khách, những sở thích, thích nghi, tâm lý vùng, miền, khu vực, quốc gia…
Tiếp khách thường không chỉ trong phòng làm việc, hội họp trong hội trường… người ta đã chứng minh sự thành công trong tiếp khách để đạt được mục đích của một số công ty phần nhiều ở các bữa tiệc chiêu đãi Trong bữa tiệc người ta có nhiều thời gian để bày tỏ với nhau một cách tự nhiên mà ở bàn hội nghị trang trọng không thể có được Cùng với không khí sôi động có
âm nhạc và men rượu người ta có thể gần gũi với nhau hơn, bộc lộ với nhau một cách chân thực hơn trong việc hợp tác làm ăn Đó là tất cả những gì thuộc về lợi thế mà văn hoá ứng xử trong tiếp khách của công ty quảng cáo Cao Sao Băng cần nắm lấy để phát huy
❖ Điện thoại
Điện thoại là một hình thức trao đổi ứng xử trực tiếp thuận tiện nhất của công ty quảng cáo Cao Sao Băng Điện thoại đã có từ lâu ở các nước phát triển trong những năm đầu thế kỷ XX Ngày nay điện thoại rất phổ biến thậm chí một người có thể sử dụng nhiều điện thoại Nói về sự tiện lợi của điện thoại là nói đến sự văn minh của loài người đã sáng chế ra loại công cụ này
Ở nước ta sau năm 1975 điện thoại còn mới mẻ với nhiều người Chỉ đến khi tiến hành công cuộc đổi mới đất nước điện thoại mới thực sự là phương tiện thông tin hữu ích của mọi người, mọi nhà, mọi cơ quan
Đối với công ty quảng cáo Cao Sao Băng điện thoại không những đóng vai trò chuyển tải, thu nhận thông điệp trên, dưới, ngang, dọc, trong và ngoài
Trang 23nước mà thực sự điện thoại đã góp phần vào hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty
Điện thoại là công cụ đắc lực giúp cho công ty rất nhiều như:
▪ Tiết kiệm thời gian
▪ Tiết kiệm sự đi lại của các phương tiện
▪ Nắm bắt được thông tin nhanh nhạy, tức là nắm bắt được thời cơ, tao ra những cơ hội mới phục vụ sản xuất kinh doanh kịp thời Công ty càng nắm bắt được nhiều thông tin càng có nhiều dữ liệu để xử lý, càng đề cao được vị trí của mình trong sự cạnh tranh hiện nay
Điện thoại quan trọng và cần thiết cho công ty, nhưng trong trao đổi ứng xử qua điện thoại như thế nào cho có văn hoá là cả một vấn đề đặt ra và quan tâm cho công ty quảng cáo Cao Sao Băng Đứng trước sự cạnh tranh ngày càng cao của nhiều thành phần kinh tế trong cơ chế thị trường trao đổi ứng xử qua điện thoại góp sức đáng kể cho một số công ty thêm tự tin vào sức mạnh của mình để bước vào cuộc đua Ứng xử trong điện thoại là phơi bày một cách rõ nét nhân cách của người đối thoại chính hình ảnh của công ty hiện lên trong tâm trí người nghe thân thiện, gợi cảm hay không, có gây được sự quan tâm chú ý của người khách hàng hay không, tất cả là do ở thái độ và giọng điệu của người nói chuyện trong điện thoại
Ứng xử trong điện thoại không phải chỉ để nói, hỏi, trả lời một cách bình thường mà là cả một nghệ thuật cầm ống nói cũng giống như người nghệ sĩ đang đàn Sự nhiệt tình, hiếu khách, không giả tạo của một số công ty được thể hiện rất rõ qua giọng nói Giọng nói chính là chìa khoá để sử dụng điện thoại có hiệu quả Điện thoại giúp cho một số công ty giải quyết phần lớn các công việc Song không có văn hoá ứng xử qua điện thoại thì điện thoại cũng chỉ là một loại cạm bẫy cho nhiều công ty khi sử dụng nó
Người không có văn hoá ứng xử qua điện thoại là người không có giọng nói
Trang 24chuẩn mực, nói nhát gừng, không bình thường hoặc hét to trong máy để người khác đợi lâu không nhấc máy mặc dù đang rảnh, cúp máy một cách thiếu văn hoá khi người gọi còn có yêu cầu thông tin và chưa chào tạm biệt Thiếu văn hoá ứng xử qua điện thoại là một thiệt thòi lớn cho một số công ty bởi khách hàng không phải bao giờ cũng là khách hàng quen Người khách lần đầu tiên quan hệ với công ty thông qua điện thoại nếu không được hài lòng trong ứng xử thì sẽ hình thành ngay trong đầu một ấn tượng không đẹp về công ty Ngược lại có văn hoá ứng xử trong điện thoại là giúp cho công ty có thêm một lợi thế để thu hút khách hàng về phía mình một cách thiện cảm Nhiều người chưa quen biết nhau, chưa từng gặp mặt nhau nhưng qua giọng nói, về ứng xử qua điện thoại người ta
đã có cảm tình và muốn đặt quan hệ hợp tác với nhau trong sản xuất kinh doanh Điện thoại là một loại hình ứng xử trực tiếp của công ty quảng cáo Cao Sao Băng Để đạt được kết quả cao trong hoạt động kinh doanh của công ty thì yếu
tố quan trọng là trình độ nhân cách và ý thức của Ban lãnh đạo công ty cũng như các thành viên của công ty khi sử dụng nó
Văn hoá ứng xử điện thoại làm cho công ty tạo dựng được nhiều mối quan
hệ dễ chịu hơn Những thông tin từ công ty ra ngoài và từ ngoài vào công ty được cỏi mở, gò bó, ức chế và cái chính là công ty đã tạo được thiện cảm của mọi người thông qua văn hoá ứng xử trong điện thoại
Ngoài các hình thức ứng xử trực tiếp, hoạt động của công ty còn sử dụng nhiều tới hình thức ứng xử gián tiếp
❖ Ứng xử gián tiếp
Ứng xử gián tiếp trong các hoạt động của công ty là quá trình mà đối tượng vắng mặt trong thời gian tiếp xúc, thường quá trình này được thực hiện qua các thiết bị, công cụ kỹ thuật trung gian như: Công văn, thư từ, báo chí, truyền thanh, truyền hình, fax, internet…
Trong hoạt động kinh doanh của công ty quảng cáo Cao Sao Băng thì thư
Trang 25❖ Thư từ giao dịch
Thư từ giao dịch cũng là một trong những loại hình ứng xử thường xuyên của công ty Hàng ngày các bộ phận giúp việc hoặc trực tiếp của công ty phải viết thư tín soạn thảo các thư từ để gửi đến khách hàng và đối tác Mọi thư từ phải được phác thảo tóm tắt các đề mục Trước khi viết phải biết rõ mình cần đạt đến mục đích gì Lời lẽ trong thư tín càng ngắn gọn súc tích bao nhiêu câu văn càng có lợi bấy nhiêu, câu văn đơn giản rõ nội dung, rõ yêu cầu mình muốn làm Thư từ giao dịch là công cụ ứng xử của công ty dưới dạng viết mang tính chất nội bộ trong các tổ chức Mục đích chính khi dùng thư từ giao dịch là công
ty thông tin hỗ trợ cho việc đưa các quyết định sản xuất kinh doanh, mặc dù thư
từ giao dịch được mô tả là đúng đắn, song chúng cũng phải nhấn mạnh được tính khách quan và đạt được mục đích mà công ty đặt ra Thư từ giao dịch tự nó chưa nói hết được ý nghĩa tầm quan trọng trong các hoạt động của công ty, nhưng xét
về từng nội dung, từng thời điểm, từng tính chất công việc, từng đối tượng có các phương pháp khác nhau thì có thể mang lại cho công ty những lợi ích khác nhau
Thư từ giao dịch có vai trò rất lớn trong hoạt động thông tin của công ty nhưng với hoạt động kinh doanh thì thư bán hàng có tầm quan trọng hơn cả Thư bán hàng: Là một trong những điển hình ứng xử gián tiếp của công ty nghệ thuật trình bày thư bán hàng rất hữu ích cho mọi người với Ban lãnh đạo công ty đây chính là vũ khí lợi hại để thắng các đối thủ cạnh tranh Các nguyên tắc được áp dụng trong việc bán một sản phẩm rất giống một nguyên tắc được áp dụng bán một ý tưởng Để thực hiện công ty cần vạch ra các mục tiêu và để thành công, công ty cần có sự phối hợp trong bất cứ công việc và nghề nghiệp nào Phần thưởng lớn luôn thuộc về những ai có thể thuyết phục người khác chấp nhận các ý kiến của mình, hoặc đồng ý mua các sản phẩm của mình Thư bán hàng góp phần đem lại trong việc thuyết phục đó Trước khi viết về một lá thư bán hàng Ban lãnh đạo công ty cần biết:
Trang 26▪ Sản phẩm của mình và sự khác nhau giữa các loại sản phẩm cần cạnh tranh
▪ Một số điều cần biết về người đọc lá thư này
▪ Hành động cụ thể mà công ty muốn
Phỏng vấn xin ý kiến của khách hàng đã sử dụng Ngoài ra cần phải biết được một số nguyên tắc để viết thư bán hàng như:
Các nguyên tắc về tính thống nhất, tính mạch lạc và tính nhấn mạnh Hầu hết các thư bán hàng đều đề cập tới giá sản phẩm Công ty viết thư không nên chỉ thông báo về giá mà phải đưa ra một số thông tin về sản phẩm để khách hàng thấy được giá này là hợp lý
Khách hàng luôn có khuynh hướng phản ứng một cách tiêu cực về chuyện giá cả Họ có thể cho rằng giá quá cao ngay cả khi nó thực sự thấp Do vậy công
ty cần phải tìm một số biện pháp khắc phục về vấn đề giá cả
Công ty chỉ đưa ra giá sau khi đã giới thiệu thông tin về sản phẩm Không nên đề cập đến chuyện giá cả ở đoạn đầu và đoạn cuối lá thư để tránh trường hợp khách hàng chỉ xem giá cả là điểm nổi bậc trong lá thư
Tóm lại: Thư bán hàng là loại thư giới thiệu sản phẩm đề cập đến các chứng
cứ và những hữu ích của sản phẩm, giá cả được đề cập đến một cách tế nhị ( gửi kèm theo thư) Điểm bán hàng (giao dịch) được xác định rõ ràng thuận tiện Thư bán hàng phải đạt được mục đích khuyến khích hàng động cụ thể ở khách hàng
Trang 27Internet, fax là những hình thức ứng xử hiện đại tiện lợi trong giai đoạn hiện nay Một hợp đồng công việc, một thoả thuận mua bán hàng hoá, thanh toán các khoản giữa hai bên các công ty thường fax cho nhau hoặc nhờ sự nối mạng trên internet Tất cả hình thức ứng xử trên đòi hỏi công ty phải có một trình độ phán đoán, quyết đoán một cách nhanh chóng không cho phép một sự chậm trễ, chần chừ và ỷ lại… Ứng xử gián tiếp trên internet, fax sẽ tiết kiệm thời gian chờ đợi, đi lại và hội họp của công ty, giúp cho các công ty có điều kiện tập trung các thông tin, các số liệu cần thiết trong một dự án một cách nhanh chóng nhất
Điều lưu ý khi các công ty sử dụng hình thức này sẽ có nhiều mạng lưới thông tin, cũng như các vệ tinh thông tin xung quanh nắm bắt Các diễn biến thay đổi của thị trường sẽ xuất hiện và ảnh hưởng nhiều đến sản xuất kinh doanh của công ty Đặc biệt cần phải có năng lực thực sự về bản lĩnh kinh doanh vững vàng nhằm hoà nhập, điều khiển những thông tin trên mạng trong và ngoài nước một cách tự tin
Ứng xử gián tiếp bằng internet, fax phong phú đa dạng và liên tục trong suốt ngày và đêm Ban lãnh đạo công ty cần phải biết lựa chọn sàng lọc cái gì có lợi nhất cho công ty cái gì mà công ty đang cần để theo kịp sự phát triển của nền kinh tế trong thời kỳ hội nhập
1.2.2 Vai trò văn hóa ứng xử trong hoạt động của công ty quảng cáo Cao Sao Băng
❖ Vai trò của văn hóa ứng xử trong quản lý công ty Cao Sao Băng
Vai trò quản lý trong tiến trình đổi mới công ty quảng cáo Cao sao Băng đặc biệt nhất là đổi mới tư duy
Nhưng để có được những ý tưởng đổi mới tư duy dẫn đến đổi mới trong hoạt động kinh doanh của công ty thì vấn đề ứng xử quản lý phải được quan tâm đúng mức Ban lãnh đạo công ty phải tự học hỏi kinh nghiệm, phải dày công suy
tư, phải trao đổi ứng xử với nhiều người trong nhiều lĩnh vực khác nhau, phải
Trang 28soạn thảo nhiều loại công văn, văn bản giấy tờ và cuối cùng là phải phổ biến truyền đạt rộng rãi những kết quả của sự đổi mới trong đó vai trò chỉ đạo của văn hoá ứng xử được đặt lên hàng đầu bởi nó có tác động đến công nghiệp hoá hiện đại hoá bằng yêu cầu chất lượng sản phẩm hàng hoá Sự trao đổi giữa mua
và bán làm tăng mức độ lưu thông luân chuyển đầu vào, đầu ra của công ty với các doanh nghiệp được phối hợp một cách nhịp nhàng Sự công nghiệp hoá - hiện đại hoá sẽ nâng cao chất lượng của văn hoá doanh nghiệp, nâng cao vai trò chỉ đạo của văn hoá ứng xử bằng chính tinh thần khoa học và đổi mới của nó
Có thể nói rằng: Trong hoạt động kinh doanh trong thời kỳ kinh tế mở, không có một dự án kinh tế nào hấp dẫn, không một cơ hội kinh doanh đầy triển vọng nào có thể biến thành hiện thực nếu như không được giao tiếp đàm phán thương lượng, trao đổi báo cáo, xác nhận để rồi có những ứng xử phù hợp nhằm phát triển sản xuất kinh doanh Khảo sát trên 100 nhà doanh nghiệp thành đạt ở
Mỹ, tác giả M Kaydupont đã viết trong cuốn sách: “ Nghệ thuật giao tiếp trong kinh doanh” như sau: “Nhân tố quyết định sự thành đạt hoàn toàn không phải là trí thức chuyên môn, đức trung thực và tài xoay sở, mà là cách hiểu biết về cung cách ứng xử hợp nhân tâm, tức là hiểu biết về con người là biết lôi cuốn các cộng sự vào công việc và tài quảng giao lịch duyệt” Nói một cách khác: Sự thành công của doanh nghiệp một phần quan trọng phụ thuộc vào văn hoá ứng
xử trong lĩnh vực quản lý kinh doanh
Trong hoạt động quản lý cần:
- Ứng xử với cơ chế thị trường: Biết sản xuất ra những gì thị trường cần, chứ không phải sản xuất ra những gì mà công ty có
- Ứng xử với khoa học công nghệ mới để sắp xếp lại dây chuyền sản xuất nâng cao năng suất lao động cải tiến những công nghệ lạc hậu lỗi thời, năng suất
và chất lượng kém
- Ứng xử với cách bán hàng mới trong cơ chế thị trường, coi trọng khách hàng khác với cách bán hàng thời bao cấp
Trang 29- Ứng xử với môi trường thiên nhiên để công ty thích nghi không làm hại đến môi trường sống nhằm đảm bảo cho công ty phát triển bền vững
- Ứng xử với môi trường xã hội để công ty phát huy uy tín mang lại lợi ích cho xã hội ngày một nhiều hơn
- Ứng xử trong quản lý kinh doanh là chìa khoá của mọi chìa khoá mở ra trong các hoạt động của công ty Công ty cần vốn đầu tư, việc đầu tiên phải thuyết phục được ngân hàng, có tín nhiệm với ngân hàng Công ty muốn có đội ngũ công nhân viên lành nghề, phải biết đào tạo và quy tụ những người có tài, những công nhân có tay nghề cao, những cán bộ khoa học và kỹ sư giỏi, có các chính sách ưu tiên và ứng xử với họ một cách thích đáng để động viên họ Công
ty muốn các thành viên trong công ty đoàn kết với nhau, hết lòng phục vụ cho công ty thì công ty phải luôn tạo cho họ một niềm tin vào sự phát triển của công
ty, chăm lo lợi ích cho họ cả về vật chất lẫn tinh thần…Tất cả những thứ đó tạo thành một chuỗi những thông tin phức tạp đòi hỏi vai trò quản lý trò chỉ đạo của văn hoá ứng xử phải giải mã với một chuẩn mực mới
❖ Vai trò của văn hóa ứng xử trong liên kết với các doanh nghiệp
Đóng vai trò liên kết văn hoá ứng xử như chất kết dính để mọi người gần lại với nhau, hợp tác với nhau cùng quan tâm đến lợi ích của nhau Vai trò liên kết càng được phát triển cao thì những rào cản, ranh giới về độc quyền càng được thu hẹp “Buôn có bạn, bán có phường” Những vấn đề thuộc về triết lý thương trường, những khía cạnh thuộc về đạo đức kinh doanh càng được đề cao như: Hướng thiện thật thà, cùng bảo vệ những giá trị lao động làm ra, hàng lậu, hàng giả đều bị ngăn chặn
Vai trò liên kết của văn hoá ứng xử được thể hiện đậm nét trong các hình thức liên doanh của các thành phần kinh tế trong thời kỳ đổi mới Để đi đến một hình thức hợp tác liên doanh nào đó người ta không thể không có những cuộc đàm phán, những cuộc trao đổi, những thoả thuận thương lượng rồi đi đến ký kết Có những cuộc liên doanh, liên kết không thành công, điều đó không có gì
Trang 30lạ bởi một trong hai bên, hoặc cả hai bên đều không thể hiện được vai trò liên kết của văn hoá ứng xử Những hạn chế về phong cách, tác phong, lời nói, cử chỉ, đặc biệt về trình độ nhận thức hiểu biết xã hội và năng lực chuyên môn đã làm ứng xử thiếu đi hàm lượng văn hoá và vai trò liên kết của văn hoá ứng xử cũng vì thế mà không thể hiện được Từ thực tế trên có rất nhiều công ty đã rút ra bài học kinh nghiệm cho mình, họ thành công trong các cuộc liên doanh liên kết
ở cả trong nước và nước ngoài Họ biết phát huy lợi thế của văn hoá ứng xử và thể hiện vai trò liên kết của văn hoá ứng xử trong những hoàn cảnh thích hợp Văn hoá ứng xử được thể hiện trong vai trò của nó ở mọi lĩnh vực của đời sống con người, bao trùm lên tất cả hoạt động của con người Trong công ty văn hoá ứng xử thể hiện ngay trong cấu trúc tổ chức của nó Quan hệ ứng xử đó có thể đi theo ba hướng:
- Từ trên xuống
- Từ dưới lên
- Và theo một chiều ngang
Cả ba hướng ứng xử này được sử dụng thường xuyên trong quá trình ứng xử của công ty
Ứng xử từ trên xuống: Là ứng xử từ cấp trên xuống cấp dưới, từ người chủ
đến công nhân, từ những người lập kế hoạch tới người thực hiện nó được phân biệt nhờ các yếu tố sau:
• Hướng dẫn công việc, hoặc hướng dẫn công nhân mới quá trình thực hiện công việc
• Thông tin về các nguyên tắc, nội quy phương hướng và lịch sử của công ty cho nhân viên hiểu và tự hào về truyền thống của công ty
• Xử lý các vấn đề cản trở thông tin khi chưa được thông suốt từ trên xuống
Trang 31• Đánh giá kết quả ứng xử từ trên xuống đòi hỏi một thái độ ứng xử của người chủ công ty, tin tưởng, bao dung, vị tha và chân thành
Ứng xử từ dưới lên: chính là sự phản hồi của luồng ứng xử từ trên xuống
dưới, nhân viên cấp dưới báo cáo cho cấp trên về chính họ, đồng nghiệp, công việc…Những luồng ứng xử phản hồi này thường thực hiện qua các kênh ứng xử khác nhau như họp nhóm, truyền miệng hay dưới dạng văn bản gửi lên Các nhà quản lý công ty thường phân tích luồng ứng xử từ dưới lên với hai giả thuyết: Một là: cần thiết và có giá trị nhưng không thể tin cậy hoàn toàn vì dễ bị bóp méo biến dạng, nhất là truyền miệng
Hai là: Phân tích chính xác tin cậy sẽ giúp cho nhà quản lý có thông tin về tình cảm, nhận thức của cấp dưới, giúp họ phát hiện những nhân viên có triển vọng, các nhân viên chậm tiến và chuẩn bị một luồng giao tiếp khác từ trên xuống dưới có hiệu quả hơn
Ngoài giao tiếp từ dưới lên, từ trên xuống, trong công ty còn tồn tại luồng giao tiếp theo hàng ngang
Ứng xử theo hàng ngang: thường được sử dụng để mô tả các quan hệ trao
đổi giữa các bộ phận cùng cấp trong công ty Bởi các nhân viên cùng cấp có xu hướng xích lại gần nhau hơn để trao đổi về công việc, về các thông tin khác… Ngoài giao tiếp từ trên xuống, từ dưới lên, theo hàng ngang, công ty ngày nay muốn tồn tại và phát triển được còn phải đặc biệt quan tâm đến ứng xử với môi trường bên ngoài công ty Tóm lại vai trò liên kết của văn hoá ứng xử trong công ty là những bánh răng cưa trong guồng quay chuyển động của mọi hoạt động công ty Thiếu vai trò này mọi bộ phận chức năng trong công ty trở nên trì trệ, mọi quan hệ không thể phát triển được
❖ Vai trò của văn hóa ứng xử trong cạnh tranh kích thích sáng tạo
Đóng vai trò cạnh tranh kích thích sáng tạo văn hoá ứng xử trong công ty làm năng động hoá và tăng cường các mối quan hệ giữa người với người và tạo
Trang 32ra một không khí thi đua sôi nổi trong lao động Người này thi đua với người kia, nhóm này thi đua với nhóm kia, cả tập thể công ty cùng thi đua Có thi đua
là có giao ước, cam kết phấn đấu để hoàn thành tất cả được biểu hiện bằng vai trò của văn hoá ứng xử Thi đua nhằm đẩy mạnh sản xuất phát triển mà hạt nhân của thi đua chính là phong trào lao động sáng tạo Phong trào lao động sáng tạo trong công ty được một động lực kích thích đó chính là động lực của văn hoá ứng xử Bởi mọi sáng tạo đều xuất phát từ những con người Đó là những con người có hiểu biết chuyên môn vững vàng, có trình độ văn hoá ứng xử để thích nghi với mọi người trong việc bàn bạc thảo luận nhằm đưa ra những quyết định
có liên quan đến sáng kiến sáng tạo của công ty
Vai trò cạnh tranh kích thích sáng tạo của văn hoá ứng xử trong công ty được thể hiện càng cao khi toàn bộ các hoạt động đối nội, đối ngoại sản xuất kinh doanh của công ty ngày càng tăng trưởng Người ta thấy ở lĩnh vực nào trong hoạt động của công ty thông tin đều được thông suốt, điều đó cũng có nghĩa là toàn bộ hoạt động ứng xử của công ty có văn hoá Ngược lại công ty nếu thông tin bị nhiễu hoặc ách tắc cản trở bộ phận này, hay bộ phận kia, nếu chỉ chú ý tập trung xử lý bằng các biện pháp hành chính thông thường, ảnh hưởng cục bộ trong các hoạt động đối nội, đối ngoại là không tránh khỏi, sự tăng trưởng bị giảm sút Trong hoàn cảnh đó nếu công ty biết xử lý các thông tin bằng văn hoá ứng xử thì hoạt động của công ty chắc chắn sẽ được trở lại bình thường Điều này đã được nhiều công ty thể hiện khi phải đối mặt với khủng hoảng và phải tự mình vượt qua khủng hoảng không phải bằng một cứu tinh nào khác mà bằng chính sức mạnh cạnh tranh và sáng tạo của văn hoá ứng xử
Ngày nay hoạt quảng cáo được coi là ngành công nghiệp hàng đầu, chính vì vậy trong hoạt động kinh doanh của công ty đòi hỏi sự cạnh tranh cao nhất về môi trường văn hoá
Một công ty thực sự thành công trong kinh doanh, để lại ấn tượng mạnh mẽ trong lòng khách hàng và làm toả sáng thương hiệu của mình nhất công ty đó
Trang 33phải xây dựng được một nền văn hoá mạnh mẽ và bền vững Để đạt được kết quả
đó, trong từng bước đi công ty phải luôn coi khách hàng là thượng đế, luôn đảm bảo chất lượng dịch vụ và luôn chú trọng đến hoạt động văn hóa ứng xử của từng
cá nhân sao cho có văn hoá
Tóm lại: Văn hoá ứng xử có vai trò vô cùng quan trọng trong cuộc sống, trong bất cứ công việc gì Đất nước ta ngày càng “thay da đổi thịt” trên nhiều phương diện, trong đó có ngành quảng cáo Quảng cáo ngày nay không cò đơn thuần là mang ý nghĩa thương mại mà nó còn là cầu nối để giao lưu văn hoá, là phương tiện để thúc đẩy hợp tác với các nước phát triển về khoa học công nghệ
1.3 Vài nét về công ty quảng cáo Cao Sao Băng
Chức năng hoạt động của công ty quảng cáo Cao Sao Băng
- Thiết kế thi công gian hang hội chợ triển lãm
- Thiết kế thi công showroom
- Thiết kế trang trí nội ngoại thất
- Thiết kế thi công mặt dựng, pano, bảng hiệu, hộp đèn, đèn led…
- Thiết kế và in ấn bộ nhận diện thương hiệu
Trang 34❖ Cơ cấu tổ chức công ty
Công ty quảng cáo Cao Sao Băng gồm có các phòng ban sau:
Nhân viên trong công ty được đào tạo từ các trường đại học, cao đẳng, trung cấp, và trường dạy nghề…
Trang 35Thời gian nghỉ phép, nghỉ lễ, Tết, nghỉ ốm đau thai sản được tuân thủ theo đúng quy định của Bộ Luật Lao Động, đảm bảo quyền lợi cho người lao động Ngoài ra, điều kiện làm việc luôn được chú trọng đầu tư đúng mức Cụ thể như hệ thống văn phòng làm việc, nhà xưởng được xây dựng sạch sẽ, thoáng mát nhằm cải thiện điều kiện làm việc cho người lao động Lực lượng lao động trực tiếp luôn được trang bị đầy đủ các phương tiện bảo hộ lao động, vấn đề an toàn trong quá trình thi công luôn được tuân thủ nghiêm ngặt
1.4 Những thuận lợi và khó khăn của công ty quảng cáo Cao Sao Băng
1.4.1 Thuận Lợi
Trong 10 năm qua công ty quảng cáo Cao Sao Băng đã đi vào ổn định và phát triển, tạo niềm tin phấn khởi cho các thành viên trong công ty Nhân viên
trong công ty luôn yên tâm thực hiện hoàn thành nhiệm vụ của mình
Quyền làm chủ tập thể của các thành viên trong công ty luôn luôn được coi trọng, tinh thần đoàn kết nhất trí được duy trì, tất cả thực sự tin tưởng vào sự chỉ
huy của ban lãnh đạo công ty
Cơ sở vật chất luôn được cải tạo, nâng cấp, tập trung vào một số cơ sở trọng tâm như: đầu tư thiết bị máy móc tiên tiến nhất, mở rộng diện tích xưởng sản
xuất…
Đội ngũ cán bộ quản lý nhiệt tình, giàu năng lực và luôn hoàn thành công
việc và đội ngũ nhân viên kỹ thuật giàu kinh nghiệm trong chuyên môn
Ngoài ra, Công ty quảng cáo Cao Sao Băng nằm tại trung tâm thành phố
lớn, có nhiều tiềm năng để phát triển trong lĩnh vực quảng cáo
Trang 36khó khăn do các thiết bị máy móc chưa được đồng bộ Một một số thiết bị chưa đáp ứng được yêu cầu của khách phải đi gia công bên ngoài, việc đầu tư xây dựng xưởng cơ bản gặp khó khăn về thủ tục giấy phép
Xưởng sản xuất được xây dựng xa trung tâm thành phố, cho nên việc vận chuyển vật tư còn nhiều khó khăn Tuy khu dân cư nhưng ở đây nhà cửa vẫn còn thưa thớt nên vấn đề an ninh chưa được cải thiện
Sự cạnh tranh không lành mạnh giữa các tổ chức và cá nhân kinh doanh trong lĩnh vực quảng cáo trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh, các cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ thường hay phá giá, giá cả không công khai, không có sự can thiệp của cơ quan chức năng
Tiểu kết chương 1
Trong nền kinh tế xã hội Việt Nam cổ truyền, quan trọng nhất vẫn là nông nghiệp, triều đình có những lễ thức trang trọng để đề cao nghề nông và thi hành chính sách trọng nông khuyến nông, trong xã hội phong kiến, người ta kỳ thị nhà buôn, nhà kinh doanh và thường ca ngợi những kẻ sĩ không cầu danh mà cũng chẳng màng đến lợi, hình ảnh đồng tiền đồng hóa với cái xấu xa, dẫn đến tội lỗi chẳng hạn “vì đồng tiền” vì “ chạy theo đồng tiền” xãy ra hành vi tham ô, lường gạt,…, nhưng thực ra không ở đồng tiền mà là quan hệ quyền lực đồng tiền Tuy nhiên bản thân nghề kinh doanh không được coi trọng mà người Việt Nam không có văn hóa kinh doanh truyền thống, như thực tế, những nét văn hóa truyền thống dân tộc như trọng chữ tín, yêu chuộng sự chân thật, thích thái độ hòa nhã, sự mềm dẻo, linh hoạt,.v.v , và phản đối với những hành vi lừa đảo, làm ăn gian dối, Vì vậy đây là điều quan trọng và là điểm xuất phát mọi vấn đề của hoạt động kinh doanh và văn hóa kinh doanh Việt Nam
Khi thực dân Pháp xâm lược nước ta, trước cảnh “ nước đang mất vào tay ngoại bang, doanh trường thì trong tay kẻ khác” thì “ đạo làm giàu” đã ra đời cùng với tinh thần yêu nước của các doanh nhân, họ làm giàu cho mình và cho
Trang 37đất nước Trong thời gian này có rất nhiều doanh nhân đã đóng góp tiền của cho cách mạng, đây cũng là nét đẹp văn hóa kinh doanh Việt Nam
Cho đến ngày nay cùng với văn hóa kinh doanh truyền thống người Việt Nam những doanh nhân đã gìn giữ và thực hiện những nét đẹp trong văn hóa kinh doanh đã làm ra nhiều hàng hóa đạt được hàng Việt Nam chất lượng cao,
và có mặt trên thị trường trên thế giới
Tiếp cận các khái niệm về văn hóa, văn hóa kinh doanh, văn hóa doanh nghiêp, ứng xử, văn hóa ứng xử Trên cơ sở những khái niệm, để phân tích những thành tố có liên quan đến hoạt động văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Sao Sao Băng Đi đến các nội dung chính về vai trò đặc trưng của văn hóa ứng xử trong công ty, các nhân tố cấu thành của văn hóa ứng xử trong công ty
và sự tác động của nó đối với khách hàng và các doanh nghiệp
Các nội dung cơ sở lý luận về văn hóa, văn hóa kinh doanh, văn hóa doanh nghiêp, ứng xử, văn hóa ứng xử trong chương 1 là cơ sở để phân tích và nghiên cứu, đánh giá thực trạng về văn hóa ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng
Trang 38Chương 2
THỰC TRẠNG VỀ VĂN HÓA ỨNG XỬ TRONG HOẠT ĐỘNG CỦA
CÔNG TY QUẢNG CÁO CAO SAO BĂNG
Văn hóa ứng xử giữ vai trò quan trọng với hoạt động kinh doanh của công
ty Để làm rõ vai trò của văn hóa ứng xử trong công ty, chúng tôi tiến hành phân tích những biểu hiện cụ thể của văn hóa ứng xử trong hoạt động kinh doanh của công ty quảng cáo Cao Sao Băng trên địa bàn Thành Phố Hồ Chí Minh thể hiện qua hoạt động nghiệp vụ của các bộ phận chức năng và các mối quan hệ trong công ty
Theo quan niệm trước đây coi công ty đơn thuần là một cổ máy sản xuất hàng hóa cho thị trường để kiếm lợi nhận tối đa Trong đó người lao động được coi là một yếu tố một bộ phận của cổ máy đó, kỹ luật lao động mức lương cao làm cho người lao động gắn bó với công ty Thực chất của cách tổ chức này là kích thích lợi ích kinh tế (vật chất) đối với người lao động để phát huy năng lực làm việc và khả năng sáng tạo của họ
Trong bối cảnh phát triển như vũ bảo của khoa học và công nghệ thông tin, của nền kinh tế tri thức đã làm thay đổi quan niệm về phương thức tổ chức và quản lý của công ty Quan niệm mới của công ty đã chuyển sang đã chuyển sang coi đó là một chỉnh thể thống nhất dựa trên sự gắn kết với nhau không chỉ đơn thuần bằng lợi ích kinh tế, bằng quan tâm vật chất mặc dù điều này vẫn rất quan trọng, cao hơn thế là sự gắn kết với nhau bằng đạo đức kinh doanh, văn hóa kinh doanh mà ở đó là lợi ích tinh thần, mối quan hệ nhân văn giữa con người với con người được đề cao và trở thành nguyên tắc ứng xử, chuẩn mực cho các quyết định về tổ chức quản lý của công ty
Cũng như các công ty khác, mục đích hướng tới của công ty quảng cáo Cao Sao Băng là lợi nhuận Để đạt được lợi nhận cao có nhiều phương thức và biện pháp khác nhau trong có yếu tố vốn và tổ chức kinh doanh là quan trọng Song
Trang 39sẽ rất thiếu sót nếu không đề cập tới vấn để xử lý các mối quan hệ ứng xử trong nội bộ của công ty quảng cáo Cao Sao Băng
Khảo sát tại các công ty quảng cáo trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh chúng tôi nhận thấy trong mỗi công ty cùng một lúc tồn tại nhiều mối quan hệ khác nhau: quan hệ về quản lý, quan hệ về thân thuộc bạn bè, quan hệ đồng hương, quan hệ giữa người Việt Nam với nhau, quan hệ giữa người Việt với người nước ngoài…Những mối quan hệ này ít nhiều cũng có ảnh hưởng đến hành vi ứng xử của mỗi cá nhân trong công việc Để có cái nhìn tổng quát, chúng tôi tiến hành tìm hiểu phân tích mối quan hệ ứng xử của công ty quảng cáo Cao Sao Băng như sau:
2.1 Văn hóa ứng xử trong nội bộ
Văn hóa ứng xử trong nội bộ trong công ty có vị trí và vai trò rất quan trọng trong sự phát triển của công ty, văn hoá ứng xử trong nội bộ của công ty quảng cáo Cao Sao Băng là tài sản vô hình của công ty, được thể hiện ở phong cách lãnh đạo của người lãnh đạo và tác phong làm việc nhân viên Đối tác khi quan hệ hợp tác với công ty, thì ngoài việc quan tâm tới lợi nhuận đạt được họ còn đánh giá cao về văn hoá ứng xử của công ty đó
Văn hóa ứng xử trong nội bộ góp phần làm đẹp thêm hình tượng của công
ty, tạo thêm những tín nhiệm mới, thu thập được nhiều khách hàng hơn, văn hóa ứng xử nội bộ không chỉ giúp cho mỗi cá nhân hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao mà còn xây dựng được lòng tin đối với lãnh đạo và đồng nghiệp từ đó sẽ tạo nên sức mạnh đưa công ty tiến lên phía trước
2.1.1 Văn hóa ứng xử của lãnh đạo với nhân viên trong công ty
Trong hoạt động của công ty, ứng xử của các nhà lãnh đạo trong mối quan
hệ với nhân viên đều hướng tới mục đích xây dựng một phong cách quản trị có hiệu quả, đưa hoạt động của công ty vào nề nếp và xây dựng mối quan hệ hợp tác thân thiện giữa các thành viên trong công ty, làm cho công ty trở thành một cộng đồng làm việc trên tinh thần hợp tác tin cậy, gắn bó, thân thiện, cùng tiến
Trang 40cùng lui với công ty Trên cơ sở đó hình thành tâm lý chung và lòng tin vào sự thành công của công ty
Người lãnh đạo công ty luôn đóng vai trò rất quan trọng trong quá trình xây dựng và hình thành văn hóa ứng xử của công ty Người lãnh đạo phải biết phát hiện tài năng, tuyển chọn và sử dụng nhân viên “dụng nhân như dụng mộc” như người xưa đã nói, đưa ra chế độ trả lương, thưởng - phạt công minh, biết cách thu phục nhân viên, lắng nghe, tiếp nhận thông tin phản hồi từ nhân viên, biết giải quyết mâu thuẫn và xung đột nội bộ có hiệu quả
Người lãnh đạo trong công ty chiếm vị trí đặc biệt quan trọng, là người kết nối mọi cá nhân, mọi yếu tố kinh doanh và các thông tin bên ngoài thành một khối thống nhất, nhằm thực hiện bằng được các mục tiêu đã đặt ra Người lãnh đạo cũng chính là cầu nối giữa các lợi ích cá nhân người lao động, lợi ích tập thể người lao động, lợi ích quốc gia và lợi ích cộng đồng Các mặt lợi ích này không chỉ là vật chất thuần túy mà cả lợi ích về tinh thần
Mỗi lãnh đạo với những kiến thức nhất định, với những tính cách sẵn có, với những thói quen của mình sẽ có các biện pháp ứng xử trong công việc hàng ngày Chính vì vậy, trong thực tiễn thường gặp nhiều phong cách lãnh đạo khác nhau, mỗi phong cách điều có ưu điểm và nhược điểm riêng Trong đó có những phong cách lãnh đạo sau:
▪ Phong cách lãnh đạo độc tài: người lãnh đạo dùng quyền để áp đặt sự phục tùng và các quyết định của mình đối với cấp dưới Những người dưới quyền phải chấp hành quyết định, chỉ thị và mệnh lệnh của cấp trên
▪ Phong cách lãnh đạo dân chủ: người lãnh đạo và những người thuộc quyền điều tham gia ý kiến thảo luận trước khi đưa ra một quyết định
▪ Trên thực tế người lảnh đạo phải hết sức linh hoạt, muốn thành công trong từng trường hợp phải có cách ứng xử phù hợp Hay nói cách khác
dù theo phong cách nào thì “Nghệ thuật cân bằng các mối quan hệ phải luôn phải xuất phát từ hai cơ sở: tính pháp lý trong các mối quan hệ,