một sỗ biện pháp chuẩn bị tâm thế cho trẻ 5t vào lớp một

Bởi lẽ khi chưa tròn 6 tuổi thì chắc chắn các yếu tố về thể lực, kĩ năng, tâm lí, ngôn ngữ…chưa đáp ứng với các yêu cầu vận động, sinh hoạt, học tập, giao tiếp của học sinh lớp 1.. * Đối

Phần một: PHẦN MỞ ĐẦU

I LÝ DO CHỌN SÁNG KIẾN

Ai cũng biết “Lớp 1 là móng, cấp 1 là nền”, bởi vậy, việc chuẩn bị mọi

mặt cho một trẻ vào lớp 1 được coi là hết sức quan trọng Trong những năm gần đây, khi điều kiện kinh tế phát triển, sự quan tâm, đầu tư của nhiều bậc phụ huynh chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1 lại càng mạnh mẽ hơn, quyết liệt hơn Đó là một biểu hiện thực sự đáng mừng Tuy nhiên, chuẩn bị những gì cho trẻ, đầu tư như thế nào cho đúng cái trẻ cần khi bước vào lớp 1 lại là vấn đề đang rất cần trao đổi, định hướng Thực tế cho thấy rất nhiều phụ huynh vì quá lo lắng, quá nóng vội nên đã “sắm sửa” cho trẻ những “hành trang” không cần thiết, thậm chí rất sai lệch Có thể kể ra một số sai lầm các bậc phụ huynh thường mắc phải như: Cho trẻ vào lớp 1 chưa đúng tuổi: Có thể nói việc cho trẻ vào lớp 1 khi chưa tròn 6 tuổi là điều hết sức tai hại Bởi lẽ khi chưa tròn 6 tuổi thì chắc chắn các yếu tố về thể lực, kĩ năng, tâm lí, ngôn ngữ…chưa đáp ứng với các yêu cầu vận động, sinh hoạt, học tập, giao tiếp của học sinh lớp 1 Trẻ hơn nhau một vài tháng là khác hẳn nhau về khả năng tiếp thu, vốn ngôn ngữ và khả năng giao tiếp Chính vì vậy kết quả học tập không cao Hay dạy trước cho trẻ những bài trong chương trình, sách giáo khoa lớp 1 Nhiều phụ huynh vì quá nôn nóng, lo lắng đã bắt con học trước cả mấy tháng hè, kể cả đánh vần, tập viết, làm toán, kể chuyện… theo sách giáo khoa lớp 1, thậm chí cả các tài liệu tham khảo, nâng cao! Chính vì vậy khi bước vào lớp 1 trẻ sẽ rất nhàm chán, mất hứng thú, chủ quan, không tập trung ngay khi các con phải học những bài học đầu tiên mà không có gì mới mẻ, thích thú Đó là chưa kể nhiều vị phụ huynh chưa nắm được kĩ thuật tập viết đã cho con cầm bút bi, bút mực viết quá sớm Cầm bút sai (kĩ thuật và khoảng cách) từ đầu sẽ trở thành cố tật hết sức khó khắc phục, chắc chắn sẽ dẫn đến viết chậm, viết xấu và ngại viết

Ở lứa tuổi mẫu giáo, vui chơi là hoạt động chủ đạo Thông qua hoạt động vui chơi, trẻ phát triển trí tuệ, thể chất, tình cảm quan hệ xã hội, thẩm mĩ…qua

đó nhằm phát triển toàn diện nhân cách cho trẻ Nhưng lên lớp 1 học tập lại là hoạt động chủ đạo Vậy làm thế nào để trẻ có một kiến thức, một hành trang vững vàng để trẻ mạnh dạn tự tin, sẵn sàng bước vào một môi trường mới không hụt hẫng về tâm lý cũng như có những tố chất sẵn sàng cho việc học lớp 1? Đó

là một câu hỏi không chỉ khiến tôi và các bạn đồng nghiệp trăn trở mà đó là câu hỏi cho cả gia đình, nhà trường và toàn xã hội

Là một giáo viên, có lòng say mê nhiệt huyết với nghề, với mong muốn làm sao để trẻ của lớp mình sau khi ra trường có một tâm thế tốt nhất bước vào lớp

1 Chính vì vậy tôi đã lựa chọn sáng kiến: “Một số biện pháp chuẩn bị tâm thế sẵn sàng vào lớp một cho trẻ lớp mẫu giáo lớn A2 trường mầm non Nậm Cản năm học 2016 - 2017”.

II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Sáng kiến: “Một số biện pháp chuẩn bị tâm thế sẵn sàng vào lớp một cho

trẻ lớp mẫu giáo lớn A2 trường mầm non Nậm Cản năm học 2016 - 2017” nhằm giúp trẻ có một tâm thế tốt nhất để bước vào môi trường mới, môi trường học tập đóng vai trò chủ đạo

* Đối với trẻ

+ Sáng kiến: “Một số biện pháp chuẩn bị tâm thế sẵn sàng vào lớp một cho trẻ lớp mẫu giáo lớn A2 trường mầm non Nậm Cản năm học 2016 - 2017” giúp trẻ có một tâm thế tốt nhất để bước vào lớp một

+ Trẻ mạnh dạn, tự tin khi vào lớp một

+ Giúp trẻ hứng thú khi bước vào lớp một

* Đối với giáo viên

+ Đánh giá thực trạng sự phát triển của trẻ về các mặt như: Thể chất, tâm

lý, trí tuệ, các kỹ năng cơ bản cần thiết cho việc học tập

+ Tìm ra các biện pháp giúp trẻ lớp mẫu giáo lớn chuẩn bị tâm thế sẵn sàng bước vào lớp 1

III NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

- Tìm hiểu cơ sở lý luận của việc chuẩn bị tâm thế sẵn sàng vào lớp một cho trẻ lớp mẫu giáo lớn A2 trường mầm non Nậm Cản năm học 2016 - 2017”

- Trình bày một số biện pháp chuẩn bị tâm thế sẵn sàng vào lớp một cho trẻ lớp mẫu giáo lớn

- Tìm hiểu những thuận lợi và khó khăn trong việc chuẩn bị tâm thế sẵn sàng vào lớp 1

IV ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI NGHIÊN CỨU

1 Đối tượng nghiên cứu

- Lớp mẫu giáo lớn A2, trường mầm non Nậm Cản

2 Phạm vi nghiên cứu

- Lớp mẫu giáo lớn A2 trường mầm non Nậm Cản

- Thời gian nghiên cứu từ tháng 9/2016 đến tháng 5/2017

V PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

- Phương pháp nghiên cứu lý luận: Đọc và nghiên cứu các tài liệu về vấn

đề, tham khảo ý kiến của tổ chuyên môn, giáo viên về việc chuẩn bị tâm thế sẵn sàng vào lớp một cho trẻ

- Phương pháp thực nghiệm: Dùng các biện pháp gây hứng thú cho trẻ, tạo tâm thế sẵn sàng vào lớp một cho trẻ để chứng minh tính đúng đắn của đề tài nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động: Qua các sản phẩm trẻ tạo

ra mà có thể đoán được thái độ của trẻ

- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn: Dùng phương pháp quan sát, đàm thoại để xác định tâm thế của trẻ

VI ĐÓNG GÓP MỚI CỦA SÁNG KIẾN

Trẻ mạnh dạn, tự tin, sẵn sàng bước vào một môi trường học tập mới không hụt hẫng về tâm lý cũng như có những tố chất sẵn sàng cho việc học lớp 1 Giúp trẻ hứng thú khi bước vào lớp một.

Trẻ dễ hoà nhập và thích nghi hơn với điều kiện sống xung quanh trẻ, trẻ linh hoạt tự tin khi giao tiếp

Trẻ được tự mình học hỏi, thể hiện khả năng của bản thân

Phần hai: NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÝ LUẬN, CƠ SỞ PHÁP LÝ, CƠ SỞ THỰC TIỄN

1 Cơ sở lý luận

* Khái niệm Biện pháp: Biện pháp là cách thức tổ chức khắc phục những hiện tượng tiêu cực hoặc có chiều hướng “tiêu cực”

* Khái niệm Chuẩn bị: Là trạng thái có thể sử dụng hoặc hành động được ngay do đã được chuẩn bị đầy đủ về mọi mặt

* Khái niệm Tâm thế: Là trạng thái tâm lí sẵn sàng chờ đón, sẵn sàng đi vào hoạt động để có thể phát huy đầy đủ sức mạnh vào việc giải quyết các nhiệm vụ, yêu cầu đặt ra trong những điều kiện cụ thể

* Tuổi mầm non là bậc thang đầu tiên, làm nền móng cho những bậc

thang tiếp theo của cuộc đời mỗi con người, nhiều nhà khoa học đã nói đến sự cần thiết và vai trò của trường mầm non trong việc phát triển cũng như chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1 Để vào lớp 1, trẻ cần được chuẩn bị tâm lý sẵn sàng đi học – hay còn gọi là “độ chín muồi” Vì thế một trong những yêu cầu quan trọng để giúp trẻ vào học tốt chương trình tiểu học là cần chuẩn bị cho trẻ về:

Về mặt thể chất

Về mặt trí tuệ

Về các kỹ năng sống, học tập, giao tiếp Một số kỹ năng cần thiết cho hoạt động học tập

Để đáp ứng những yêu cầu trên đòi hỏi khi chuyển tiếp giữa mầm non và tiểu học phải đảm bảo sự kế thừa, tính khoa học, những kiến thức đã được hình thành ở lứa tuổi mầm non cần phải được củng cố và mở rộng, hoàn thiện ở mức

độ cao hơn giúp trẻ không bị những thay đổi đột ngột khi chuyển hoạt động chủ đạo từ hoạt động vui chơi sang hoạt động học tập trong nhà trường tiểu học

Trong môi trường giáo dục hiện đại ngày nay, mối quan tâm hàng đầu của nhiều phụ huynh là chuẩn bị như thế nào để khi vào lớp 1, trẻ sẽ không gặp khó khăn trong quá trình chuyển tiếp dẫn đến tình trạng sốc học đường Đối với trẻ

từ mầm non sang lớp 1, việc đang quen được chăm sóc, vui chơi phải chuyển sang môi trường mới, môi trường Tiểu học – nơi học tập được xem là chủ đạo thì đó quả là một bước chuyển lớn Nhiều trẻ sẽ bỡ ngỡ và có thể gặp không ít khó khăn với sự thay đổi này Trước những vấn đề ấy, nhiều phụ huynh đã chọn giải pháp là cố gắng trang bị thật nhiều tri thức cho con, để con biết đọc, biết viết trước khi nhập học nhằm hạn chế việc con không theo kịp các bạn cùng trang lứa, dẫn đến tâm lý sợ học và mặc cảm Thực ra, việc làm này tưởng chừng như có lợi nhưng ngược lại

Theo các công trình nghiên cứu khoa học, trẻ em dưới 6 tuổi cơ tay còn yếu, khi cầm bút chỉ viết được những nét sổ, nghiêng, cong Vì thế, trẻ chỉ nên

tô theo những nét có sẵn, tập điều khiển cơ tay để dần dần học viết nét chữ Khi học viết sớm, cơ tay yếu, trẻ dễ cầm bút tùy tiện, sai tư thế ngồi viết và cách cầm bút Và nguy cơ tiềm ẩn nhất là khi đã biết trước các kiến thức của lớp một, vào năm học, bé dễ chán và có thái độ chủ quan ảnh hưởng đến kết quả học tập Vì vậy, giải pháp đúng đắn và cần thiết nhất cho bé chuẩn bị vào lớp 1 là định hướng khả năng tập trung, lắng nghe và sự tự tin, làm cho trẻ thích đi học, muốn được học và xem đó là một công việc thích thú, quan trọng cần phải làm Chính

vì thế việc chuẩn bị tốt cho trẻ về thể chất, tâm lý từ tuổi mầm non là yêu cầu quan trọng giúp trẻ thích ứng tốt với việc học tập ở bậc học phổ thông

2 Cơ sở pháp lý

Căn cứ Quyết định số 879/QĐ-UBND ngày 07 tháng 7 năm 2016 của UBND tỉnh Điện Biên về việc Ban hành Kế hoạch thời gian năm học 2016-2017 của Chương trình giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên trên địa bàn tỉnh Điện Biên;

Căn cứ Công văn số 1723/SGDĐT-GDMN ngày 07 tháng 9 năm 2016 của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Điện Biên về việc Hướng thực hiện nhiệm vụ Giáo dục Mầm non năm học 2016 - 2017;

Căn cứ Công văn số 533/PGDĐT-CMMN ngày 08 tháng 9 năm 2016 của phòng Giáo dục và Đào tạo thị xã Mường Lay về việc Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ giáo dục mầm non năm học 2016 – 2017;

Căn cứ kế hoạch số 124/KH-MNNC ngày 21 tháng 9 năm 2016 của trường mầm non Nậm cản về kế hoạch thực hiện nhiệm vụ năm học 2016- 2017;

3 Cơ sở thực tiễn

Dạy học ở mẫu giáo cũng cần có một hệ thống phương pháp khác với phổ thông, tương ứng với trình độ phát triển tâm lý và tư duy của trẻ mẫu giáo, các phương pháp trực quan và tổ chức chơi được sử dụng rộng rãi Việc lĩnh hội tri thức mới phải được diễn ra trong quá trình hoạt động của trẻ: Trong thao tác thực hành với đồ vật, trong các trò chơi khác nhau, trong các hoạt động tạo ra các sản phẩm vẽ, nặn, cắt, dán hoặc thiết kế xây dựng Phải sử dụng nhiều biện pháp dạy học khác nhau, luôn thay đổi sinh động, hấp dẫn và phù hợp với tâm lý của trẻ

Tuy nhiên dạy học ở mầm non phải đảm bảo một chương trình có hệ thống với những yêu cầu chung về tri thức và kỹ năng mà trẻ phải lĩnh hội, mà phải là một hệ thống tri thức nhất định phản ánh những mối liên hệ cơ bản của các lĩnh vực hiện thực khác nhau và những hình thức chung của hoạt động tư duy làm cơ sở cho việc lĩnh hội những tri thức ấy

Đối với các môn học cần xây dựng một chương trình phù hợp với những đặc điểm của trẻ Ngoài ra ở trường mầm non việc dạy học không chỉ nhằm mục đích truyền thụ tri thức, rèn luyện kỹ năng, kỹ xảo, phát triển các năng lực cho trẻ

mà còn nhằm giáo dục cho trẻ những phẩm chất đạo đức, khả năng thẩm mỹ…

Như vậy, dựa trên những đặc điểm của quá trình dạy học ở trường mầm non khi xây dựng nội dung, phương pháp, các hình thức tổ chức dạy học cho trẻ mẫu giáo phải đảm bảo phù hợp với khả năng nhận thức của trẻ, các kiến thức cần được sắp xếp một cách hệ thống từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp để thông qua các hoạt động dạy học trẻ có tổ chức, có kỷ luật nhằm hoàn thiện nhân cách trẻ để sẵn sàng bước vào lớp một

II THỰC TRẠNG TRƯỚC KHI ÁP DỤNG SÁNG KIẾN

1 Đặc điểm chung của lớp

* Đối với trẻ

Được sự phân công của BGH nhà trường năm học 2016 – 2017 tôi phụ trách lớp mẫu giáo lớn A2 trường mầm non Nậm Cản

- Tổng số trẻ 26 cháu Trong đó:

+ Nữ 14; Nam 12

+ Dân tộc: 20

+ Nữ dân tộc: 9

* Đối với cô

- Lớp mẫu giáo lớn A2 có 2 cô phụ trách

- Chuyên môn nghiệp vụ: Cao đẳng

- Trình độ tin học: Chứng chỉ A

2 Thực trạng của lớp trước khi áp dụng sáng kiến

- Đầu năm tôi khảo sát các lĩnh vực phát triển của trẻ kết quả thu được như sau:

+ Phát triển nhận thức: 14/26 đạt 53,8%

+ Phát triển thể chất: 23/26 đạt 88,4%

+ Phát triển ngôn ngữ: 19/26 đạt 73%

+ Phát triển thẩm mĩ: 18/26 đạt 69,2%

+ Phát triển TC- XH: 18/26 đạt: 69,2%

- Hứng thú của trẻ khi tham gia các hoạt động

Tổng số trẻ 26

Thái độ hứng thú của trẻ

Không hứng thú 11/26 đạt 42,3%

- Các kỹ năng cơ bản cần thiết chuẩn bị cho việc học tập

2 Kỹ năng thực hiện các yêu cầu của cô 15/26 57,6% 11/26 42,3%

3 Kỹ năng tự giác trong các hoạt động 14/26 53,8% 12/26 46,2%

III CÁC GIẢI PHÁP ÁP DỤNG

1 Biện pháp 1: Khảo sát đánh giá trẻ

Ngay từ đầu năm học tôi và giáo viên cùng lớp đã tiến hành đánh giá trẻ

về các mặt như: Thể chất, tâm lý, các kỹ năng cơ bản cần thiết cho việc học tập:

Về thể chất: Phối hợp cùng nhân viên ý tế cân, đo cho 100% trẻ của lớp mình và vào biểu đồ tăng trưởng của từng trẻ

Về tâm lý: Thường xuyên trò chuyện, vui chơi, tâm sự với trẻ, trao đổi với phụ huynh của trẻ để hiểu được tính cách cũng như tâm lý của trẻ

Các kỹ năng cơ bản cần thiết chuẩn bị cho việc học tập: Đánh giá trẻ thông qua các hoạt động học tập, vui chơi

Về tâm lý: Các cô giáo trên lớp đã kiểm tra , khảo sát trẻ qua các bài test.

Qua đó 100% các cô nắm được đặc điểm tâm sinh lý của trẻ lớp mình cũng như tính cách, sở thích của từng trẻ cụ thể như: có nhiều trẻ còn hiếu độngnhư cháu: Sìn Gia bảo, Đông Giang, Hà Giang…, một số trẻ lại quá nhút nhát như cháu: Phạm Dương…

2 Biện pháp 2: Chuẩn bị sẵn sàng về thể lực cho trẻ

Bác Hồ của chúng ta có nói “Một tâm hồn minh mẫn trong một cơ thể cường tráng” Thật vậy, một điều kiện quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến quá

trình học tập của học sinh là thể lực Thể lực phát triển tốt tạo điều kiện thuận lợi cho những tư chất, những yếu tố sinh học với tư cách là tiền đề vật chất của

sự phát triển nhân cách Chuẩn bị về mặt thể lực cho trẻ không đơn thuần là sự

chuẩn bị về lượng phát triển chiều cao và trọng lượng cơ thể mà còn là sự chuẩn

bị về chất, năng lực làm việc bền bỉ, dẻo dai, có khả năng chống lại sự mệt mỏi của thần kinh, cơ bắp, độ khéo léo của bàn tay, tính nhanh nhạy của các giác quan…Để có được phẩm chất đó, cần tạo một chế độ sinh hoạt, ăn uống, nghỉ ngơi, luyện tập… cho trẻ một cách khoa học và hợp lý cả về thời gian cũng như phù hợp với đặc điểm phát triển riêng của từng trẻ

Luôn quan tâm, chú trọng đến bữa ăn hàng ngày của trẻ Tổ chức các bữa

ăn hợp lý đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm Trẻ được ăn đủ lượng đủ chất, tỉ

lệ các chất cân đối hợp lý Tôi khuyến khích động viên trẻ ăn hết xuất, đưa ra các hình thức thi đua giữa các bàn để trẻ hào hứng tham gia

Luôn quan tâm, chú trọng đến giấc ngủ của trẻ Đảm bảo cho trẻ được ngủ ngon, ngủ sâu và đủ giấc

Luôn quan tâm đến việc rèn luyện sức khoẻ cho trẻ Khi rèn luyện thể lực cho trẻ tôi thực hiện theo các tiêu chí sau:

Việc rèn luyện chú ý mọi lúc mọi nơi, phù hợp với đặc điểm sinh lý trẻ Kết hợp giữa vận động và nghỉ ngơi Chú ý tính vừa sức

Gây được hứng thú, thu hút sự chú ý của trẻ

Có sự tham gia của tập thể lớp hoặc nhóm trẻ trong lớp

Từ những tiêu chí trên tôi đã lựa chọn các cách rèn luyện thể lực cho trẻ như sau:

Rèn luyện qua các giờ học thể dục: Phát triển các nhóm cơ, phát triển các vận động thô, vận động tinh

Rèn luyện qua giờ thể dục sáng: Tổ chức thường xuyên theo thời gian nhà trường qui định từ Trẻ được khởi động, tập đầy đủ các động tác: Hô hấp, tay, bụng, chân, bật Các động tác được thay đổi theo tuần để giúp trẻ được tập đầy

đủ với các động tác và phát triển toàn diện các nhóm cơ

Rèn luyện qua giờ thể dục giờ học: Ngay từ đầu năm học căn cứ vào tài liệu hướng dẫn thực hiện chương trình giáo dục mầm non, căn cứ vào bộ chuẩn phát triển trẻ 5 tuổi phần phát triển thể chất, tôi đã cùng các đồng chí khối mẫu giáo lớn nghiên cứu, lựa chọn, sắp xếp các vận động cơ bản đưa vào phiên chế chương trình, đảm bảo những nguyên tắc sau:

Các bài tập vận động cần sắp xếp để thực hiện đi từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp

VD: “Đi trong đường hẹp” -> “Đi theo đường thẳng” -> “Đi trên ghế thể dục”…

Lựa chọn các nội dung trong chương trình và sắp xếp để đưa vào hoạt động học có chủ định, sao cho mỗi chủ đề đều phải thực hiện đầy đủ các nội dung của

vận động cơ bản bao gồm các vận động: đi, chạy, bò (trườn), tung, ném – bắt và bật – nhảy

Rèn luyện thể lực của trẻ qua các trò chơi vận động: Khi tham gia trò chơi trẻ phải vận động toàn bộ cơ thể của mình, dồn hết khả năng để dành kết quả cao nhất Tôi đã lựa chọn các trò chơi dân gian vừa khuyến khích trẻ hoạt động rèn thể lực vừa làm phong phú thêm kho tàng trò chơi dân gian cho trẻ: Đua thuyền; Kéo co; Cướp cờ; Tiếp sức; Mèo đuổi chuột; Rồng rắn lên mây; Nhảy lò cò; Thả đỉa ba ba…

Rèn luyện thể lực của trẻ qua tham gia hội khỏe cấp lớp, cấp trường Tôi cùng các cô giáo trong lớp đã rèn cho trẻ tập các động tác cơ bản như: Tay, bụng, chân, bật kết hợp cho trẻ chơi các trò chơi phát triển thể lực (chuyền bóng, dẫn bóng zíc zắc, chạy tiếp sức) Trong quá trình tập luyện chúng tôi đã lựa chọn ra được một số trẻ có khả năng tập các động tác chính xác, nhanh nhẹn và khéo léo để tham gia thi cấp trường

Rèn luyện thể lực của trẻ qua các hoạt động khác: Không chỉ rèn trẻ nhanh, mạnh tôi còn chú ý rèn sự khéo léo của đôi bàn tay, của các giác quan qua hoạt động tạo hình, hoạt động góc

3 Biện pháp 3: Chuẩn bị cho trẻ một số kỹ năng cho hoạt động học tập

3.1 Dạy trẻ tính tự lập

Ngay từ đầu năm học, tôi luôn nhắc nhở, tạo cho trẻ có thói quen biết nói

ra những điều mình mong muốn Gần gũi động viên khen ngợi trẻ kịp thời khi cháu có những hành động mang tính tự lập

Khi bước vào lớp 1 trẻ bước vào một môi trường mới nơi cô giáo không theo sát trẻ cả ngày Trẻ phải tự lập, tự biết quan tâm đến bản thân mình, biết giữ gìn sức khoẻ, biết khi nào cần cởi áo, lúc nào cần rửa tay, biết cách tự đi vệ sinh…Khả năng tự lập giúp trẻ nhanh chóng hòa nhập với tập thể lớp, trẻ luôn ý thức được công việc của mình và giải quyết công việc đó một cách chủ động sáng tạo

Thường xuyên tổ chức các trò chơi giúp trẻ phát huy tính tích cực chủ động, sáng tạo của trẻ

Qua các giờ học tôi đưa ra các tình huống, các đoạn clip ngắn, các hình ảnh đúng, sai (sưu tầm trên mạng) yêu cầu trẻ nhận xét đưa ra các phương án trả lời hay, đúng nhất

Ngoài ra trong các hoạt động khác (hoạt động ngoài trời, hoạt động chiều) tôi cho trẻ tự lựa chọn và tham gia các hoạt động chơi nhằm phát triển tính tự lập tự tin và khả năng sáng tạo của trẻ

Việc rèn khả năng lao động tự phục vụ cũng được tôi chú ý Từ những việc nhỏ nhất như tự cất dép, cất ghế, cất sách vở đồ dùng cá nhân…tôi đều để

trẻ tự làm Hàng ngày, hàng tuần đều có lịch trực nhật, lao động để trẻ có ý thức hoạt động lao động tập thể

Vào các hoạt động chiều, tôi chú ý rèn trẻ các kỹ năng lao động vệ sinh như gấp chăn, gấp quần áo, rửa tay, lau mặt…

3.2 Rèn khả năng giao tiếp và ngôn ngữ cho trẻ

Tất cả những nội dung, kiến thức nói cho đến cùng đều phải thông qua

tiếng việt Vì vậy việc chuẩn bị cho trẻ sử dụng thành thạo tiếng việt trong sinh hoạt hàng ngày là việc quan trọng nhất để chuẩn bị cho trẻ vào lớp một Trẻ có ngôn ngữ mạch lạc phát triển tốt, thì đồng thời các quá trình tâm lý như tư duy, tưởng tượng, trí nhớ, tri giác,… của trẻ cũng phát triển tốt

Khả năng giao tiếp với mọi người xung quanh cũng rất quan trọng Nhiều trẻ có kiến thức, có năng lực nhưng lại không nói lên được suy nghĩ của mình, hay diễn đạt để cho mọi người xung quanh hiểu

Vì vậy việc phát triển ở trẻ khả năng sử dụng ngôn ngữ trong cuộc sống hàng ngày một cách phong phú; hình thành một số kỹ năng chuẩn bị cho việc đọc, viết, thông qua các hoạt động, học tập, lao động, các buổi tham quan, dạo chơi… cần khuyến khích trẻ sử dụng tiếng việt, mở rộng vốn từ, tập cho trẻ biết diễn đạt một cách rõ ràng, mạch lạc, không nói ngọng, nói lắp, nói lí nhí

Trong mọi hoạt động học tập, vui chơi tôi luôn tạo mọi điều kiện, khuyến khích trẻ lớp mình phát biểu ý kiến của bản thân trẻ Khuyến khích trẻ trao đổi, giao tiếp với các bạn cùng lớp, cùng nhóm Tạo các tình huống để trẻ được thảo luận với nhau Luôn động viên trẻ mạnh dạn, tự tin

Thông qua hoạt động làm quen văn học tôi luôn chú trọng việc cung cấp

từ mới, giải thích các từ khó cho trẻ trong các bài thơ, câu chuyện giúp trẻ hiểu sâu hơn về nội dung của những bài thơ, câu chuyện đó Ngoài ra, tôi còn tổ chức các hoạt động cho trẻ đóng vai các nhân vật trong chuyện, thể hiện các lời thoại của nhân vật từ đó giúp trẻ phát triển ngôn ngữ mạch lạc, phong phú, thể hiện cảm xúc, tình cảm trong lời nói giúp trẻ giao tiếp tự tin hơn trong cuộc sống

Thông qua hoạt động làm quen chữ cái tôi luôn luôn chú ý cách rèn cho trẻ phát âm chuẩn, chính xác, dạy trẻ cách ghi nhớ, miêu tả đặc điểm, cấu tạo của các chữ cái Do đặc điểm phát âm của địa phương trẻ hay phát âm ngọng một số từ ( l – n; ă – â) nên tôi chú trọng việc sửa ngọng cho trẻ Tôi hướng dẫn trẻ cách đặt lưỡi và mở miệng đúng cách để phát âm cho chuẩn

VD: Khi phát âm chữ n: Hơi mở miệng và ấn lưỡi xuống

Khi phát âm chữ l: Mở miệng đặt lưỡi trên vòm họng và đẩy hơi ra ngoài Thông qua các giờ chơi hoạt động góc tôi luôn rèn cho trẻ có kỹ năng tự thỏa thuận, phân vai chơi với nhau Dạy trẻ giao tiếp giữa các vai chơi với nhau

và giữa các góc chơi với nhau

Dạy trẻ cách giao tiếp văn minh lịch sự với bạn bè, với người lớn, người thân trong gia đình

Chú ý nghe trẻ nói và diễn đạt Từ đó phát hiện ra những câu, từ trẻ sai để sửa cho trẻ kịp thời

Uốn nắn, sửa sai cho những trẻ nói ngọng, nói giọng địa phương: Phát âm sai giữa l và n

3.3 Rèn trẻ tính mạnh dạn tự tin

Mạnh dạn tự tin là tiền đề quan trọng cho việc học và phát triển toàn diện nhân cách của trẻ Chính việc phát triển tính tự tin, tự trọng, thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập; khả năng tập trung, chấp hành những qui định chung và sự chỉ dẫn của người lớn (phù hợp với lứa tuổi của trẻ) là vô cùng thiết yếu giúp trẻ học tập tốt ở trường phổ thông sau này Khi trẻ tự tin vào chính bản thân mình, trẻ sẽ học được cách chủ động độc lập trong việc thực hiện các nhiệm vụ đến cùng Vì vậy hãy để trẻ tự làm và người lớn chúng ta là người khích lệ trẻ

Giáo dục cho trẻ ý thức về bản thân như đặt các câu hỏi để kích thích trẻ biểu lộ những suy nghĩ, cảm xúc của mình thông qua tranh ảnh, hình vẽ, thơ, truyện Khuyến khích trẻ tự tổ chức các trò chơi đặc biệt là trò chơi phân vai theo chủ đề Giáo dục trẻ có thói quen tự phục vụ bản thân

Giúp trẻ tự lựa chọn và tham gia các hoạt động chơi nhằm phát triển tính

tự tin, tự lực và sáng tạo của trẻ

Ngoài ra tôi thường tổ chức các chương trình biểu diễn văn nghệ vào cuối các chủ đề hay vào chiều thứ sáu cuối tuần Động viên trẻ nhiệt tình tham gia rèn luyện cho trẻ tính mạnh dạn, tự tin

Khi nhà trường tổ chức các ngày hội ngày lễ tôi luôn vận động trẻ lớp mình nhiệt tình tham gia tập luyện, biểu diễn văn nghệ, tham gia các trò chơi Đây chính là cơ hội rất tốt để trẻ rèn luyện được tính mạnh dạn, tự tin

Trong quá trình tổ chức các hoạt động tôi luôn động viên, khích lệ trẻ bằng các từ như: Con thật giỏi, cô rất tự hào về con, con rất thông minh, …để giúp trẻ tự tin hơn vào bản thân

3.4 Dạy trẻ một số kỹ năng chuẩn bị cho hoạt động học đọc – học viết-tập tô chữ cái

Hiện nay việc sử dụng phương pháp dạy học tích cực trong các bậc học

đã giúp trẻ chuyển hoạt động chủ đạo từ hoạt động vui chơi sang hoạt động học tập một cách thuận lợi Để đạt được những hiệu quả trên giáo viên mầm non cần tạo điều kiện cho trẻ rèn luyện một số kỹ năng cơ bản của hoạt động học tập như: việc sắp xếp bàn ghế, cách cầm bút, cầm sách, mở sách, tư thế ngồi đúng… giúp trẻ thích ứng với hoạt động mới