PH N M U
1 Tính c p thi t c a tài
n là m t y u t u vào r t quan tr ng trong m i ho t ng s n
xu t kinh doanh (SXKD) c a n n kinh t i v i doanh nghi p, v n là m ttrong nh ng u ki n tiên quy t doanh nghi p t n t i và v n ng pháttri n Qu n lý s d ng v n nh m nâng cao hi u qu SXKD là v n s ngcòn i v i m i doanh nghi p trong n n kinh t th tr ng và có ý ngh aquan tr ng i v i toàn xã h i Công ty C ph n In B u n là doanhnghi p nhà n c c chuy n thành Công ty C ph n Trong nh ng n mqua Công ty ã không ng ng l n m nh và kh ng nh c v trí v uy tín
và ch t l ng trên th tr ng Tuy nhiên, bên c nh nh ng thành t u t
c, vi c s d ng v n SXKD t i Công ty C ph n In B u n còn b c l
n ch ó là hi u qu s d ng v n ch a cao, v n còn x y ra tình tr ng v nSXKD b ng, quay vòng v n ch m, th t thoát v n mà nguyên nhânchính là do công tác qu n lý s d ng v n còn y u T ó vi c th c hi n các
c tiêu phát tri n c a Công ty ch a y và ch a n nh
Vì lý do trên, tài Hoàn thi n qu n lý s d ng v n s n xu t kinh
doanh t i Công ty C ph n In B u n (PTP) c l a ch n nghiênu
2 Tình hình nghiên c u liên quan n tài
Qu n lý s d ng v n SXKD là m t v n ph c t p, ã có nhi u tài, công trình khoa h c c a các tác gi , m t m c nào ó ã c pnghiên c u các l nh v c, khía c nh và c p khác nhau Tuy nhiên tài hoàn thi n qu n lý s d ng v n s n xu t kinh doanh t i Công ty C ph n
In B u n t tr c n nay ch a c i sâu nghiên c u và phân tích m tcách y
3 M c ích và nhi m v c a lu n v n
Trang 3M c ích: Nghiên c u xu t ph ng h ng và các gi i pháp hoànthi n qu n lý s d ng v n SXKD c a Công ty C ph n In B u n.
i t ng nghiên c u: Trong khuôn kh c a m t lu n v n th c s ,
tài ch t p trung nghiên c u qu n lý s d ng v n SXKD d i d ng v n
u hình và v m t giá tr
Ph m vi nghiên c u: T p trung nghiên c u v qu n lý s d ng v n
SXKD t i Công ty C ph n In B u n trong giai n t n m 2004 nnay
5 Ph ng pháp nghiên c u
Lu n v n s d ng các ph ng pháp nghiên c u ph bi n nghiên
u Ngoài ra lu n v n còn k th a các k t qu , tài li u nghiên c u ã c
ki m nghi m ánh giá t tr c t i nay, các ngu n thông tin t li u, s li ubáo cáo c a các n v , c a PTP, làm sáng t thêm nh ng v n c nnghiên c u
6 óng góp c a lu n v n
- Lu n v n khái quát nh ng v n lý lu n v qu n lý s d ng v n t icác doanh nghi p trong u ki n hi n nay;
- Phân tích ánh giá c th c tr ng qu n lý s d ng v n c a Công ty
ph n In B u n giai n t n m 2004 n nay;
- Nêu nên nh ng nh h ng có tính ch o và các gi i pháp thi t
th c v qu n lý s d ng v n t i Công ty C ph n In B u n trong nh ng
m t i
Trang 5CH NG 1: C S LÝ LU N V QU N LÝ S D NG
N TRONG DOANH NGHI P
1.1 V N VÀ PHÂN LO I V N SXKD TRONG DOANH NGHI P 1.1.1 Khái ni m
Trong n n kinh t th tr ng, v n ph i c quan ni m là m t hàng hóa
- “Hàng hóa v n”; v n có giá tr v m t th i gian; v n ph i g n v i ch su; v n i di n cho m t l ng giá tr tài s n; v n ph i v n ng sinh l i;
n ph i c t p trung, tích t n m t l ng nh t nh m i có th pháthuy úng tác d ng; v n không ch bi u hi n b ng ti n giá tr c a tài s n h uhình mà còn là bi u hi n b ng ti n giá tr c a tài s n vô hình
1.1.2 Phân lo i v n
1.1.2.1 Xu t phát t c m c a tài s n mà doanh nghi p ã u t trong quá trình SXKD
Theo ó, v n c chia thành tài s n c nh (tài s n dài h n) và tài s n
u ng (tài s n ng n h n) Vi c phân chia này có ý ngh a h t s c quan
tr ng trong qu n lý và s d ng i v i m i lo i v n Tuy nhiên, cách th cphân chia này không phân lo i c ngu n g c hình thành c a v n, hay nóicách khác, không th hi n c cách th c huy ng v n c a doanh nghi p
1.1.2.2 Phân lo i v n c n c vào ngu n hình thành
Trang 6Xét theo ngu n hình thành, toàn b v n c a doanh nghi p c hìnhthành t ngu n v n ch s h u và ngu n n ph i tr Cách phân lo i này là
n c quan tr ng doanh nghi p xác nh các kh n ng huy ng v n vàhình th c huy ng v n Tuy nhiên, cách phân lo i này ch a ph n ánh c
c m c a t ng lo i v n, t ó không ph n ánh c vai trò c a v n i
i quá trình s n xu t
Nh v y, tài s n và ngu n v n ch là hai m t khác nhau c a v n Tài
n bi u hi n tr ng thái c th c a v n, cái ang có, ang t n t i n v Ngu n v n bi u hi n m t tr u t ng, ch ra ph m vi s d ng hay ngu n huy
ng tài s n V m t l ng, t ng tài s n bao gi c ng b ng t ng ngu n hìnhthành tài s n b i vì chúng là hai m t khác nhau c a cùng m t l ng v n T
Trang 7n cho CNH, H H t n c; (5) Qu n lý s d ng v n SXKD hi u qu góp
ph n c ng c vai trò ch o c a kinh t nhà n c trong n n kinh t th
tr ng nh h ng XHCN
1.2.2 N i dung qu n lý s d ng v n SXKD theo quá trình qu n lý
C n c theo quá trình qu n lý, n i dung qu n lý s d ng v n SXKD c adoanh nghi p bao g m các b c: l p k ho ch s d ng v n; phân b ngu nn; ki m tra, ánh giá và a ra các gi i pháp qu n lý s d ng v n nh mnâng cao hi u qu SXKD c a doanh nghi p
1.2.2.1 L p k ho ch s d ng v n
L p k ho ch s d ng v n SXKD là quá trình xác nh các m c tiêu s
ng v n và l a ch n các ph ng th c t c các m c tiêu ó N ukhông có k ho ch, nhà qu n lý doanh nghi p có th không bi t phân b s
ng v n SXKD m t cách có hi u qu , th m chí không có c m t ý t ng
rõ ràng v s d ng v n SXKD c a doanh nghi p Ngoài ra, trong th c t
nh ng k ho ch t i c ng nh h ng r t l n n hi u qu SXKD c a doanhnghi p
1.2.2.2 T ch c, phân b v n SXKD
Phân b v n SXKD là ho t ng qu n lý nh m thi t l p m t h th ng
c u v n h p lý th c hi n k ho ch SXKD c a doanh nghi p V i ch c
ng t o khuôn kh c c u ngu n v n cho quá trình tri n khai k ho ch s
ng v n, công tác phân b v n SXKD có ý ngh a vô cùng quan tr ng,quy t nh ph n l n s thành b i k ho ch SXKD c a doanh nghi p
1.2.2.3 Ki m tra, ánh giá s d ng v n SXKD c a doanh nghi p
N i dung ki m tra, ánh giá s d ng v n SXKD bao g m: Phân tích,ánh giá tình hình th c hi n và ti n th c hi n k ho ch s d ng v n t ng
th i k theo các ch tiêu phân b ngu n v n; theo dõi, ánh giá hi u qu s
ng v n c a các n v thành viên và theo c c u s n ph m, c c u ngu nn; x lý các v n và ki n ngh trong quá trình th c hi n; u ch nh ch
Trang 8tiêu k ho ch cho các n v thành viên và u ch nh k ho ch chung c adoanh nghi p khi c n thi t.
1.2.3 Các ch tiêu ánh giá qu n lý s d ng v n
Hi n nay, có r t nhi u cách tính các ch tiêu o l ng, ánh giá hi u
qu qu n lý s d ng v n c a doanh nghi p Có th nêu m t s cách tính nhsau:
1.2.3.1 Các ch tiêu ánh giá qu n lý s d ng v n v m t kinh t a) Nhóm ch tiêu ánh giá tình hình tài chính và kh n ng thanh toán
Tình hình tài chính doanh nghi p ph n ánh khá rõ nét hi u qu s d ng
n c a doanh nghi p, c th hi n qua các ch tiêu v kh n ng thanh toán
a doanh nghi p Kh n ng thanh toán c a doanh nghi p ph n ánh m iquan h tài chính gi a các kho n có kh n ng thanh toán trong k v i cáckho n ph i thanh toán trong k
b) Nhóm ch tiêu ánh giá v n ng l c ho t ng
Nhóm ch tiêu này cung c p nh ng thông tin v kh n ng c a doanhnghi p s d ng nh ng tài s n c a mình nh th nào
c) Nhóm ch tiêu ánh giá v c c u tài chính
Trên b ng cân i k toán ph n ánh hai ngu n v n doanh nghi p
ho t ng ó là ngu n v n ch s h u và n ph i tr M i quan h gi a haingu n v n ph i c ánh giá b i vì chúng nh h ng n kh n ng tàichính c a doanh nghi p
d) Nhóm ch tiêu ánh giá v kh n ng sinh l i c a v n
Hi u qu s d ng v n c coi là cao khi t c t su t l i nhu ncao H u h t các nhà u t u quan tâm n báo cáo k t qu kinh doanh
a doanh nghi p h n là b ng cân i k toán b i vì nó ch ra doanh nghi p
có kh n ng m r ng, phát tri n trong t ng lai hay không
Trang 91.2.3.2 Các ch tiêu ánh giá qu n lý s d ng v n v m t KT - XH
- M c óng góp cho ngân sách nhà n c
- T o thêm vi c làm, nâng cao m c s ng cho ng i lao ng
1.3 CÁC Y U T NH H NG T I QU N LÝ S D NG V N 1.3.1 Nhóm các y u t ch quan
Các y u t ch quan nh h ng t i qu n lý s d ng v n, bao g m:Trình t ch c và qu n lý c a doanh nghi p; l nh v c ho t ng, ph ng
ng và ph ng án kinh doanh c a doanh nghi p; ngu n nhân l c, nguyên
t li u và công ngh ; h th ng trao i và x lý thông tin
1.3.2 Nhóm các y u t khách quan
Các y u t khách quan bao g m: C ch huy ng v n c a nhà n c;các chính sách kinh t v mô và môi tr ng kinh t , chính tr , xã h i trongc; th tr ng các y u t s n xu t; nh ng bi n ng c a n n kinh t th
Trang 10Tên vi t t t : PTPTên giao d ch qu c t : Post and Telecommunication Printing Joint
2.1.4.1 c m v ngành ngh SXKD
i c m ngành ngh thu c kh i s n xu t công nghi p trong ngành
u chính Vi n thông, PTP ã luôn chú tr ng i vào s n xu t kinh doanh vàkhai thác các s n ph m in n, s n ph m th vi n thông và các lo i s n ph m
có tính ch t ph c v cho ngành B u chính Vi n thông Vi t Nam
2.1.4.2 c m v s n ph m c thù
Các s n ph m do PTP s n xu t th ng mang tính c thù cao và ph i
nh tranh gay g t v i các doanh nghi p khác cùng l nh v c trong ngành
2.1.4.3 Mô hình t ch c qu n lý
máy t ch c qu n lý c a công ty c t ch c theo mô hình công ty
ph n, bao g m: i h i ng c ông; H i ng Qu n tr ; Ban Ki msoát; Ban Giám c u hành
2.1.4.4 c m v ngu n v n huy ng
Trang 11Công ty có quy n huy ng v n c a t ch c, cá nhân theo quy nh c apháp lu t, ph c v cho ho t ng SXKD Ph ng th c huy ng v n baom: Thông qua vi c phát hành thêm c phi u; phát hành trái phi u; vay tínng.
2.1.4.5 c m v môi tr ng
Trong khuôn kh c a lu n v n ch xin c p n ba y u t môi tr ngchính có nh h ng n qu n lý s d ng v n c a Công ty, ó là: Các nhàcung c p, khách hàng và chi n l c phát tri n c a ngành B u chính Vi nthông
2.2 TH C TR NG QU N LÝ S D NG V N SXKD T I CÔNG TY
PH N IN B U N T N M 2004 N NAY 2.2.1 C c u ngu n v n và th c tr ng s d ng tài s n c a PTP
2.2.1.1 C c u ngu n v n
Ngu n v n ch s h u t ng lên nhanh chóng qua các n m Tuy nhiên,ngu n v n này t ng m nh trong các n m 2006 và 2007 ch y u do t ng
th ng d v n c ph n V i tình hình chung c a n n kinh t hi n nay, Công
ty s g p r t nhi u khó kh n trong vi c gia t ng ngu n v n ch s h u N
ph i tr c a PTP c duy trì m c cân i và có xu h ng gi m so v ingu n v n ch s h u, nh ng v n m c cao u này có nh h ng x u
n an toàn ngu n v n c a Công ty
2.2.1.2 Tình hình s d ng tài s n c a Công ty C ph n In B u n
li u v tài s n ng n h n c a PTP cho th y, v n b chi m d ng trongcác n m luôn nhi u h n l ng v n i chi m d ng ây là bi u hi n không
t, nói lên s n i l ng chính sách thanh toán v i khách hàng c a Công ty
Vi c t ng tài s n dài h n trong nh ng n m qua cho th y trình i m i kthu t c a PTP là cao, công ngh c chú tr ng Kho n u t dài h n t ng
t o ra ngu n l i t c lâu dài cho Công ty
2.2.2 Th c tr ng qu n lý s d ng v n c a PTP
Trang 122.2.2.1 Th c tr ng công tác qu n lý s d ng v n t i PTP (xét theo quá trình qu n lý)
a) Công tác l p k ho ch s d ng v n
c dù công tác l p k ho ch t ng i sát v i th c t SXKD c a công
ty, tuy nhiên vi c l p k ho ch s d ng v n v n ch a c c th hoá và
ch a có k ho ch t ng th cho toàn Công ty Vì v y vi c chu n b ngu n v nSXKD còn b ng, do ó hi u qu qu n lý s d ng v n trong l nh v c s n
xu t c a Công ty ch a c phát huy
b) T ch c, phân b v n
c u phân b v n u t vào l nh v c u t tài chính và các l nh v ckhông thu c ngành ngh kinh doanh chính c a Công ty là t ng i l n(chi m g n 56% t ng u t ) M c dù l nh v c kinh doanh tài chính em l i
i nhu n l n cho Công ty trong n m 2007, nh ng ây là l nh v c mang tính
i ro cao, òi h i ph i có c ch qu n lý s d ng v n m t cách linh ho tcho phù h p v i tình hình th c t
c) Công tác ki m tra, ánh giá s d ng v n
Hi n nay Công ty ch th c hi n ki m tra s d ng v n theo báo cáo nh giao ban c a các n v và Ban Ki m soát; ch a có phòng ki m toán n i
th c hi n chuyên trách công tác này M t khác, Ban Ki m soát c aCông ty hi n nay u là kiêm nhi m, ch a th c s c l p hoàn toàn th c
hi n úng nhi m v và ch c n ng c giao, nên không th phát huy h t vaitrò, c ng nh v trí c a mình trong Công ty
2.2.2.2 K t qu công tác qu n lý s d ng v n t i PTP qua các ch tiêu ánh giá
a) Kh n ng thanh toán
s thanh toán ng n h n c a Công ty nhìn chung là th p u nàycho th y Công ty không th ch ng trong thanh toán n ng n h n unày ch ng t kh n ng thanh toán các kho n t c th i trên c s nh ng tài
Trang 13n có th chuy n i nhanh ra ti n th p ây là u áng lo ng i, b i cáckho n n ng n h n c a Công ty v n m c cao.
b) N ng l c ho t ng c a v n
c chu chuy n v n có s gi m b i, m t m t Công ty m r ng l nh
c SXKD sang các l nh v c khác nh xây l p, xây d ng m ng vi n thông , các l nh v c này th ng kéo dài, có m c d dang l n; m t khác,nguyên v t li u hàng t n kho t ng i nhi u, nên làm gia t ng tài s n ng n
n Hi u su t s d ng tài s n gi m, do t c t ng doanh thu thu n không
ng x ng v i t c t ng c a t ng tài s n
c) C c u tài chính
s n ph i tr trên t ng tài s n và trên ngu n v n ch s h u bìnhquân c a Công ty có xu h ng gi m qua các n m Kh n ng thanh toán lãivay c a Công ty c c i thi n áng k qua các n m, t 1,73 n m 2004 t ng
2.2.2.3 K t qu qu n lý s d ng v n SXKD v m t Kinh t - Xã h i
* V óng góp cho ngân sách nhà n c: M c óng góp c a các n thành viên vào ngân sách nhà n c là l n Trong b n n m (2004 – 2007),toàn Công ty ã óng góp 27,196 t ng vào ngân sách nhà n c, trong ó
m 2004 là n m có m c óng góp l n nh t v i 8,089 t ng
* V vi c làm và thu nh p: Thu nh p bình quân theo lao ng c a Công
ty c ng c c i thi n áng k M c thu nh p c a ng i lao ng t ng lên,
ph n ánh úng m c k t qu SXKD c a Công ty
Trang 142.2.3 ánh giá chung v qu n lý s d ng v n c a PTP
2.2.3.1 Nh ng m t tích c c
(1) Quy mô và n ng l c s n xu t c m r ng và nâng cao, trình công ngh và qu n lý có nhi u ti n b ; (2) L i nhu n và thu nh p doanhnghi p hàng n m không ng ng t ng lên; (3) Trong nh ng n m qua, PTP ã
có nh ng óng góp tích c c nh t nh cho ngân sách nhà n c, c ng nhvào s t ng tr ng chung c a n n kinh t ; (4) M c thu nh p c a CBCNV
gi m m nh vào n m 2005 Ch tiêu này m c dù ã c h i ph c và t ngtrong các n m ti p theo, nh ng v n ch a t b ng m c so v i n m 2004; (4)Tuy l i nhu n t ng m nh trong th i gian g n ây, nh ng t su t l i nhu ntrên ngu n v n ch s h u v n còn m c th p so v i m t b ng các doanhnghi p cùng ngành B u chính Vi n thông
a) Nguyên nhân thu c v l p k ho ch s d ng v n
- Ch a có chi n l c t ng th và các chính sách s d ng v n SXKD
- Vi c phân quy n trong qu n lý tài chính còn nhi u h n ch , vi c phân ngu n v n còn mang tính áp t
b) Nguyên nhân thu c v t ch c, phân b v n
- Mô hình t ch c c a PTP hi n nay còn c ng k nh, không mang l i
hi u qu và khó t c m c tiêu qu n lý
- Công tác qu n lý u t , tài s n và ngu n v n còn nhi u y u kém
Trang 15- N ng l c c a cán b qu n lý còn y u, hi u l c qu n lý còn th p.
c) Nguyên nhân thu c v công tác ki m tra, ki m soát
- Công tác ki m tra, ki m soát s d ng v n ch a c chú tr ng; ch toán, th ng kê, ki m toán ch a c th c hi n m t cách nghiêm túc, có
th gây th t thoát ngu n v n SXKD, làm gi m hi u qu qu n lý s d ngn
- Vi c áp d ng công ngh thông tin vào qu n lý SXKD c a Công ty cònnhi u h n ch
3.1.1 Nh ng c h i, thu n l i và thách th c, khó kh n có nh h ng
n qu n lý s d ng v n SXKD c a Công ty C ph n In B u n