Ch÷ìng VII×îc l÷ñng kho£ng cho c¡c tham sè têng thº... Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t.... Ta câ:trong tr÷íng hñp n y ph¥n phèi cõa têng thº
Trang 1XC SUT THÈNG K ÙNG DÖNG TRONG KINH T
X HËI
Ngæ Thà Thanh Nga
¤i håc THNG LONG
Ng y 19 th¡ng 12 n«m 2011
Trang 2Ch֓ng VII
×îc l÷ñng kho£ng cho c¡c tham sè têng thº.
Trang 3×îc l÷ñng kho£ng cho c¡c tham sè têng thº.
2 Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t
Ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30
3 Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº
4 X¡c ành cï m¨u cho b i to¡n ÷îc l÷ñng
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho trung b¼nh têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho t l» têng thº
Trang 4×îc l÷ñng kho£ng cho c¡c tham sè têng thº.
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t
Ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30
3 Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº
4 X¡c ành cï m¨u cho b i to¡n ÷îc l÷ñng
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho trung b¼nh têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho t l» têng thº
Trang 5×îc l÷ñng kho£ng cho c¡c tham sè têng thº.
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t
Ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30
4 X¡c ành cï m¨u cho b i to¡n ÷îc l÷ñng
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho trung b¼nh têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho t l» têng thº
Trang 6×îc l÷ñng kho£ng cho c¡c tham sè têng thº.
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t
Ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho trung b¼nh têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho t l» têng thº
Trang 7Giîi thi»u v· ÷îc l÷ñng kho£ng
Ð ph¦n tr÷îc ta ¢ th§y º ÷îc l÷ñng cho nhúng tham sè cõa têng thº
l÷ñng iºm Cö thº dòng trung b¼nh m¨u ¯x º ÷îc l÷ñng iºm cho trung
thº, t¿ l» m¨u ˆp º ÷îc l÷ñng cho t¿ l» têng thº Nh÷ng ph÷ìng ph¡p ÷îcl÷ñng iºm câ mët nh÷ñc iºm cì b£n l khi k½ch th÷îc m¨u nhä th¼ ÷îcl÷ñng iºm câ thº câ sai sè r§t lîn M°t kh¡c ph÷ìng ph¡p tr¶n khæng thº
¡nh gi¡ ÷ñc kh£ n«ng mc sai l¦m khi ÷îc l÷ñng b¬ng bao nhi¶u Do âng÷íi ta ÷a ra ph÷ìng ph¡p ÷îc l÷ñng b¬ng kho£ng tin cªy
Trang 8ành ngh¾a kho£ng tin cªy
ành ngh¾a
Cho θ l mët tham sè c¦n ÷îc l÷ñng, α l mët sè m 0 α 1 L§y m¨ung¨u nhi¶n cï n: X1,X2, ,Xn, gi£ sû r¬ng câ hai bi¸n ng¨u nhi¶n A< B
÷ñc x¡c ành tø m¨u A F1pX1,X2, ,Xnq, B F2pX1,X2, ,Xnq saocho:
PpA θ Bq 1 αKhi â kho£ng (A,B) ÷ñc gåi l h m ÷îc l÷ñng kho£ng tin cªy
100p1 αq% cho θ Khi gn vîi mët m¨u cö thº ta câ c¡c gi¡ trà cõa m¨u
x1,x2, ,xn, v ta công t½nh ra ÷ñc gi¡ trà cö thº cho A, B l a, b
Kho£ng (a, b) gåi l mët kho£ng tin cªy 100p1 αq% cho θ
Trang 9Mët sè l÷u þ v· kho£ng tin cªy
N¸u vi»c chån m¨u cï n ÷ñc l°p i l°p l¤i r§t nhi·u l¦n v méi l¦n tat½nh ÷ñc mët kho£ng (a, b) th¼ 100p1 αq% sè kho£ng n y s³ chùatham sè θ hay a θ b
Câ r§t nhi·u kho£ng tin cªy 100p1 αq% cho θ câ thº t¼m ÷ñcnh÷ng ð ¥y ta ch¿ x²t kho£ng tin cªy èi xùng, tùc l kho£ng câd¤ng pˆθ , ˆθ q (trong â ˆθ l ÷îc l÷ñng iºm hi»u qu£ cho θ).Khi â ÷ñc gåi l ë ch½nh x¡c cõa ÷îc l÷ñng
Trang 10iºm cho x¡c su§t uæi ph£i b¬ng α cõa mët ph¥n phèi
Cho mët ph¥n phèi li¶n töc H v mët sè thüc α (0 α 1), ng÷íi
cõa H Ta câ: PpH ¡ Hαq α hay PpH ¤ Hαq 1 α, tø â
Tr¶n R ta câ thº dòng h m ành bªc º x¡c ành iºm cho x¡c su§t
uæi ph£i b¬ng α cõa mët sè ph¥n phèi quen thuëc
> qnorm(1-0.05)1.644854
Trang 11Nëi dung tr¼nh b y
1 Kho£ng tin cªy
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t
Ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30
3 Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº
4 X¡c ành cï m¨u cho b i to¡n ÷îc l÷ñng
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho trung b¼nh têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho t l» têng thº
Trang 12Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t.
B i to¡n
Câ mët ph¥n phèi chu©n m trung b¼nh ch÷a ÷ñc bi¸t nh÷ng l¤i bi¸t
t¼m mët kho£ng tin cªy 100p1 αq% cho µ düa tr¶n c¡c thæng tin cõam¨u ng¨u nhi¶n chån ra tø têng thº
Trang 13Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t.
Líi gi£i: Câ hai y¸u tè quan trång m ta dòng l m cì sð º t¼m kho£ngtin cªy trong tr÷íng hñp n y:
n
nhi¶n:
Z X µ¯σ{?
ntu¥n theo ph¥n phèi chu©n hâa N(0,1)
Trang 14Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t.
Vîi mët sè 0 α 1 cho tr÷îc ta luæn t¼m ÷ñc nhi·u c°p
ç thà h m mªt ë cõa ph¥n phèi chu©n hâa câ °c iºm c¥n èi h¼nh
Trang 15Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t.
Trang 16Cæng thùc ÷îc l÷ñng kho£ng cho trung b¼nh (ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t).
Vªy vîi mët m¨u cö thº ÷ñc chån ra ta câ n quan s¡t cö thº
x1,x2, ,xn, khi â ¯X t½nh ÷ñc b¬ng ¯x, ¯ng thùc ph½a tr¶n cho bi¸tkho£ng tin cªy 100p1 αq% cho trung b¼nh têng thº µ ÷ñc cho bði:Uîc l÷ñng kho£ng cho trung b¼nh (ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai
Ta câ ë rëng cõa kho£ng tin cªy 100p1 αq% l :
Trang 17Nhªn x²t v· kho£ng tin cªy.
Trang 18Thüc h nh tr¶n R
Thüc h nh R
z.test(x, sigma.x=σ, conf.level=1 α)
zsum.test(mean.x=¯x, sigma.x=σ, n.x=n, conf.level=1 α)
Chó þ º dòng ÷ñc hai h m z.test v zsum.test ta ph£i gåi gâi l»nhBSDA b¬ng l»nh library(BSDA)
Trang 19V½ dö
B i to¡n
Mët quy tr¼nh s£n xu§t c¡c bao ÷íng tinh ch¸ Trång l÷ñng ÷íng trongc¡c bao tu¥n theo ph¥n phèi chu©n vîi ë l»ch chu©n 1.2 kg Mët m¨ung¨u nhi¶n gçm 25 bao ÷íng ÷ñc chån ra th¼ trång l÷ñng trung b¼nh l 19.8 kg T¼m kho£ng tin cªy 95% cho trång l÷ñng trung b¼nh thªt cõa t§tc£ c¡c bao ÷íng ÷ñc s£n xu§t bði quy tr¼nh §y
Tr£ líi: Gåi µ l trång l÷ñng trung b¼nh cõa t§t c£ c¡c bao ÷íng ÷ñcs£n xu§t bði quy tr¼nh ang x²t
Trang 21Nëi dung tr¼nh b y
1 Kho£ng tin cªy
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t
Ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30
3 Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº
4 X¡c ành cï m¨u cho b i to¡n ÷îc l÷ñng
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho trung b¼nh têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho t l» têng thº
Trang 22Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30.
Khi ph¥n phèi cõa têng thº ch÷a chc l ph¥n phèi chu©n v ph÷ìng saicõa têng thº ch÷a ÷ñc bi¸t, nh÷ng n¸u cï m¨u n l lîn (n ¥ 30) th¼ nhí
ành lþ giîi h¤n trung t¥m ph¥n phèi cõa trung b¼nh m¨u ¯X câ thº ÷ñc
cho trung b¼nh µ gièng nh÷ tr÷íng hñp têng thº ph¥n phèi chu©n vîiph÷ìng sai ¢ bi¸t, b¬ng c¡ch thay ë l»ch chu©n σ ch÷a bi¸t bði ë l»ch
Trang 23Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30.
Gi£ sû mët m¨u ng¨u nhi¶n gçm n quan s¡t ÷ñc chån ra tø mët têng thº
câ ph¥n phèi x¡c su§t (khæng bt buëc ph£i l chu©n) m trung b¼nh µ v
tèt, kho£ng tin cªy 100p1 αq% cho µ l :
Uîc l÷ñng kho£ng cho trung b¼nh (ch÷a bi¸t ph¥n phèi, ph÷ìng sai
Trang 24V½ dö.
B i to¡n
Ban gi¡m èc mët nh m¡y in quan t¥m ¸n sè léi tr¶n tøng trang s¡ch
÷ñc in t¤i nh m¡y Chån ng¨u nhi¶n 100 trang, åc kÿ, nhªn th§y sè léitrung b¼nh l 1.24 tr¶n méi trang vîi ë l»ch chu©n l 0.8 T¼m kho£ng tincªy 90% cho trung b¼nh sè léi cõa méi trang s¡ch ÷ñc in t¤i nh m¡y.Gåi µ l trung b¼nh sè léi cõa méi trang s¡ch ÷ñc in t¤i nh m¡y Ta câ:trong tr÷íng hñp n y ph¥n phèi cõa têng thº công nh÷ ph÷ìng sai cõa
Trang 27Nëi dung tr¼nh b y
1 Kho£ng tin cªy
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t
Ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30
3 Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº
4 X¡c ành cï m¨u cho b i to¡n ÷îc l÷ñng
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho trung b¼nh têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho t l» têng thº
Trang 28Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30.
B i to¡n
T¼m kho£ng tin cªy 100p1 αq% cho µ cõa ph¥n phèi chu©n m ph÷ìngsai ch÷a ÷ñc bi¸t, v cï m¨u n<30
Trang 29Giîi thi»u v· ph¥n phèi Student
Ph¥n phèi Student cán ÷ñc gåi l ph¥n phèi t (do W S Gosset ÷a ran«m 1908 vîi t¶n gi£ "Student" v¼ b§y gií æng l m cho Guiness Breweries
ð Ireland n¶n khæng ÷ñc dòng t¶n thªt º cæng bè cæng tr¼nh nghi¶n cùukhoa håc)
Ph¥n phèi t vîi n bªc tü do l ph¥n phèi câ h m mªt ë:
xùng qua trung b¼nh 0, câ d¤ng g¦n gièng ph¥n phèi chu©n hâa nh÷ng ëph¥n t¡n lîn hìn ph¥n phèi chu©n hâa
Trang 30Minh håa v· ph¥n phèi Student
Trang 31Minh håa v· tnpαq
Trang 32Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30.
Ti¸p töc trð l¤i vîi b i to¡n ÷îc l÷ñng kho£ng cho trung b¼nh Tø m¨ung¨u nhi¶n X1,X2, ,Xn ta câ bi¸n ng¨u nhi¶n trung b¼nh m¨u ¯X v bi¸n
nhi¶n
tn1 SX µ¯2{?ntu¥n theo ph¥n phèi t vîi (n-1) bªc tü do Do t½nh èi xùng cõa c¡c ph¥n
Trang 33Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30.
Trang 34Cæng thùc ÷îc l÷ñng kho£ng cho trung b¼nh (ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30).
Vªy vîi mët m¨u cö thº ÷ñc chån ra ta câ n quan s¡t cö thº x1,x2, ,xn,
bi¸t kho£ng tin cªy 100p1 αq% cho trung b¼nh têng thº µ ÷ñc cho bði:Uîc l÷ñng kho£ng cho trung b¼nh (ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng saich÷a bi¸t, cï m¨u n<30):
¯
x tn1pα{2qs? x
tn1pα{2qs? xn
Trang 36V½ dö
B i to¡n
Ban gi¡m èc cõa mët nh m¡y nhi»t i»n muèn ÷îc l÷ñng sè than ÷ñcdòng trung b¼nh h ng tu¦n Hå chån ng¨u nhi¶n 10 tu¦n v xem x²t l÷ñng
kho£ng tin cªy 95% cho l÷ñng than trung b¼nh h ng tu¦n, bi¸t l÷ñng thandòng tu¥n theo ph¥n phèi chu©n
Trang 37Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº
B i to¡n
×îc l÷ñng t¿ l» sè ph¦n tû cõa mët têng thº câ mët °c t½nh n o â tø t¿l» cõa m¨u ng¨u nhi¶n câ cï m¨u n ¥ 40
Trang 38Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº
ph¦n tû chån ra tø mët têng thº câ t¿ l» th nh cæng p Trong ch÷ìngtr÷îc ta ¢ bi¸t khi n lîn (n ¥ 40) th¼ bi¸n ng¨u nhi¶n:
bˆ
Trang 39Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº khi cï m¨u n ¥ 40.
PXp1 ˆPXq
dˆ
PXp1 ˆPXq
dˆ
PXp1 ˆPXq
Trang 40Thüc h nh tr¶n R
Thüc h nh R
Câ hai c¡ch º ÷a ra cæng thùc ÷îc l÷ñng kho£ng ë tin cªy
100p1 αq% cho t¿ l» vîi cï m¨u lîn (n ¥ 40):
cˆ
pXp1 ˆpXq
l֖ng
prop.test(n=, x=, conf.level=1 α,correct=F)
Trong â n l cï m¨u, x l sè ph¦n tû trong m¨u câ °c iºm m ta
ang x²t, 1 α l ë tin cªy cõa ÷îc l÷ñng
Chó þ º dòng ÷ñc h m zsum.test ta ph£i gåi gâi l»nh BSDA b¬ng l»nhlibrary(BSDA)
Trang 41V½ dö
B i to¡n
Pháng ch«m sâc kh¡ch h ng cõa mët cæng ty muèn th«m dá þ ki¸n cõang÷íi ti¶u dòng trong mët vòng v· mët lo¤i s£n ph©m mîi Chån ng¨unhi¶n 400 ng÷íi d¥n trong vòng ¢ tøng dòng thû s£n ph©m mîi n y th¼th§y câ 80 ng÷íi khæng th½ch s£n ph©m H¢y t¼m kho£ng tin cªy 90% chot¿ l» nhúng ng÷íi khæng th½ch s£n ph©m mîi n y trong sè to n bë nhúngng÷íi d¥n trong vòng ¢ tøng dòng thû s£n ph©m
Trang 42X¡c ành cï m¨u cho b i to¡n ÷îc l÷ñng
Cï m¨u n câ £nh h÷ðng trüc ti¸p ¸n ë d i cõa kho£ng tin cªy qua c¡ccæng thùc t½nh kho£ng tin cªy ð ph¦n tr÷îc Sau ¥y ta s³ t¼m cï m¨u n
º câ ÷ñc kho£ng tin cªy câ ë d i cho tr÷îc
Trang 43Nëi dung tr¼nh b y
1 Kho£ng tin cªy
2 Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t
Ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30
3 Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho trung b¼nh têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho t l» têng thº
Trang 44Cï m¨u ùng vîi kho£ng tin cªy 100p1 αq% cho trung b¼nh cõa ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t
Uîc l÷ñng kho£ng cho trung b¼nh (ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai
ë rëng cõa kho£ng tin cªy 100p1 αq% l :
α {2σ2s
Trang 45Nëi dung tr¼nh b y
1 Kho£ng tin cªy
2 Kho£ng tin cªy cho trung b¼nh têng thº
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ¢ bi¸t
Ch÷a bi¸t ph¥n phèi têng thº, cï m¨u n ¥ 30
Têng thº ph¥n phèi chu©n vîi ph÷ìng sai ch÷a bi¸t, cï m¨u n<30
3 Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho trung b¼nh têng thº
Quy tc x¡c ành cï m¨u cho t l» têng thº
Trang 46Cï m¨u ùng vîi kho£ng tin cªy 100p1 αq% cho t¿ l» têng thº.
Kho£ng tin cªy cho t¿ l» têng thº khi cï m¨u n ¥ 40 l :
ˆ
pX zα{2
cˆ
pXp1 ˆpXq
cˆ
pXp1 ˆpXqn
Ta câ ë rëng cõa kho£ng tin cªy 100p1 αq% l :
ω 2zα{2
cˆ
pXp1 ˆpXq
Trang 47Cï m¨u ùng vîi kho£ng tin cªy 100p1 αq% cho t¿ l» têng thº.
Tuy nhi¶n ta l¤i câ:
aˆ
s