Bài 15. Thời Bắc thuộc và các cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc (Từ thế kỉ II TCN đến đầu thế kỉ X)

Bài 15. Thời Bắc thuộc và các cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc (Từ thế kỉ II TCN đến đầu thế kỉ X) tài liệu, giáo án...

Bài 15

GV : Nguyễn Chí Thuận Trường THPT Dĩ An – Bình Dương

SƠ ĐỒ TỔ CHỨC BỘ MÁY NHÀ NƯỚC THỜI HÙNG VƯƠNG

• Năm 179 TCN, Âu Lạc bị nhà Triệu xâm

chiếm

• Từ đó đến đầu thế kỉ X, các triều đại

phong kiến phương Bắc từ Triệu đến Đường thay nhau đô hộ nước ta.

• Chúng đã thực hiện nhiều chính sách cai

trị làm cho xã hội nước ta có những chuyển biến nhất định, nhưng đồng thời cũng có nhiều mặt bị kìm hãm.

• Không cam tâm bị đô hộ, nhân dân ta

không ngừng vùng lên đấu tranh giành lại độc lập, tự chủ.

I Chế độ cai trị của phương Bắc và những

chuyển biến về kinh tế, văn hoá, xã hội Việt Nam.

1 Chế độ cai trị.

a) Tổ chức bộ máy cai trị.

b) Chính sách bóc lột về văn hoá và đồng

hoá về kinh tế.

2 Những chuyển biến về kinh tế, văn hoá, xã

hội.

a Về kinh tế.

b V v n hoá, xã h i ề văn hoá, xã hội ăn hoá, xã hội ội.

• Sau khi chiếm được Âu

Lạc, nhà Triệu, Hán, Tùy, Đường đã chia nước ta thành đơn vị hành chánh như thế nào ?

I  Chế độ cai trị của các triều đại phong kiến

phương Bắc và những chuyển biến trong kinh tế, văn hóa, xã hội Việt Nam

1 Chế độ cai trị

a) Tổ chức bộ máy cai trị :

• Sau khi chiếm được Âu Lạc, nhà Triệu chia

thành quận và sáp nhập vào nước Nam Việt của Trung Quốc Tiếp đó các triều đại Hán, Tuỳ, Đường tiếp tục đặt ách cai trị lên đất nước ta Đặc biệt từ sau khi lật đổ chính quyền của Hai Bà Trưng càng hà khắc hơn.

Khởi nghĩa của Hai Bà Trưng đánh đuổi Tô Định nhà Hán giành độc lập tự chủ (Tranh Đông Hồ)

Sau đó nhà Hán sai Mã Viện đem quân sang đàn áp

và cai trị nước ta càng hà khắc hơn.

• Các triều đại phong

kiến phương Bắc chia

Âu Lạc cũ thành quận, huyện nhằm mục đích gì?

CÁC CHÂU KI MI PHONG CHÂU

GIAO CHÂU

TR ƯỜNG NG CHÂU

ÁI CHÂU

DI N CHÂU ỄN CHÂU HOAN CHÂU PHÚC L C CHÂU ỘC CHÂU

• Em có nhận xét gì

về chính sách bóc lột của chính quyền

đô hộ?

b) Chính sách bóc lột về kinh tế và đồng hoá về

văn hoá :

sản quý, cướp ruộng đất lập đồn điền, nắm độc quyền muối và sắt.

Nho giáo vào Việt Nam, bắt nhân dân ta phải thay đổi phong tục theo người Hán.

khắc và thẳng tay đàn áp các cuộc nổi dậy của nhân dân ta.

Mở trường học dạy chữ Hán và truyền bá Nho giáo vào Việt Nam

• Chính sách cai trị của

chính quyền đô hộ nhằm mục đích gì ?

• Hán hoá người Việt âm

mưu đó thường gọi là gì?

c)Âm mưu của phong kiến

Trung Quốc về việc thực hiện các chính sách trên :

nước ta thành một quận, huyện của Trung Quốc.

Em có nhận xét gì về tình

hình kinh tế nước ta thời Bắc thuộc?

So với thời kỳ Văn Lang –

Âu Lạc có biến đổi không? Biến đổi nhanh hay chậm? Nguyên nhân dẫn đến sự biến đổi?

2 Những chuyển biến về kinh tế, văn hoá và xã hội

a) Về kinh tế :

• Nông nghiệp : công cụ bằng sắt ngày càng được sử

dụng phổ biến Công cuộc khai hoang mở rộng diện tích canh tác được đẩy mạnh, các công trình thuỷ lợi được xây dựng Năng suất lúa tăng hơn trước.

• Thủ công nghiệp : có những bước phát triển mới

Tích Quang, Nhâm Diên: Hai ông quan Thái thú có công với nước ta Ông

Tích Quang dạy dân ta điều Lễ Nghĩa Ông Nhâm Diên dạy dân ta cày cấy

Công cụ bằng sắt ngày càng được sử dụng phổ biến

Công cuộc khai hoang mở rộng diện tích

canh tác được đẩy mạnh

Các nghề cũ như rèn sắt, khai thác vàng bạc,

làm đồ trang sức tiếp tục phát triển.

Trong bối cảnh chính

quyền đô hộ ra sức thực hiện âm mưu đồng hoá thì văn hoá dân tộc ta phát triển như thế nào?

Nhân dân ta đã làm gì để

chống lại sự đồng hóa của các triều đại phong kiến phương Bắc ?

Vì sao các cuộc đấu tranh

tiếp tục nổ ra ?

b) Về văn hoá, xã hội :

• Mặc dù các triều đại phong kiến phương Bắc tìm

mọi cách để nô dịch và đồng hoá, nhưng nhân dân

ta một mặt biết tiếp thu những yếu tố tích cực của nền văn hoá Trung Quốc như ngôn ngữ, văn tự Đồng thời cải biến cho phù hợp với thực tiễn Việt Nam Các phong tục tập quán truyền thống của dân tộc vẫn được bảo tồn

• Mâu thuẫn bao trùm trong xã hội là : mâu thuẫn

giữa nhân dân ta với chính quyền đô hộ phong kiến phương Bắc Vì vậy, các cuộc đấu tranh giành độc lập đã nổ ra

Gói bánh chưng bánh dầy ngày tết.

Phong tục, tín ngưỡng độc đáo Chống lại sự đồng hoá phương Bắc

Ăn trầu, nhuộm răng 

Không bị đồng hoá : giữ gìn bản sắc văn hoá riêng

MÚA RỐI NƯỚC

LỄ HỘI ĐÌNH LÀNG GIỮ GÌN BẢN SẮC DÂN TỘC

Các phong tục tập quán

truyền thống nào của dân tộc Việt Nam vẫn được bảo tồn và được Unesco công nhận là Kiệt tác Di sản truyền khẩu và phi vật thể của nhân loại ?

Ca trù hay hát ả đào, được công nhận là Kiệt tác

Di sản truyền khẩu và phi vật thể của nhân loại

Quan họ Bắc Ninh, được công nhận là Kiệt tác

Di sản truyền khẩu và phi vật thể của nhân loại

Lễ hội Gióng được UNESCO công nhận là

di sản văn hóa phi vật thể thế giới

Không gian Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên, được công nhận

là Kiệt tác Di sản truyền khẩu và phi vật thể của nhân loại

Nhã nhạc-Âm nhạc Cung đình Việt Nam , được công nhận là Kiệt tác Di sản truyền khẩu và phi vật thể của nhân loại

CÂU HỎI CỦNG CỐ

- Chính sách đơ hộ của

chính quyền phương Bắc: mục đích, kết quả ?

- Sự biến đổi về kinh tế

văn hố, xã hội ở nước

ta thời Bắc thuộc ?

Học bài cũ và chuẩn bị bài 16 :

“Thời Bắc thuộc và cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc”

(tiếp theo)