Bài 44. Sinh sản vô tính ở động vật

Bài 44. Sinh sản vô tính ở động vật tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các l...

CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ

ĐẾN DỰ GIỜ LỚP 11TN2

GV thực hiện: Trần Thị Thắm

B.SINH SẢN Ở ĐỘNG VẬT

BÀI 44: SINH SẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG VẬT

NHÓM 1: KHÁI NIỆM VỀ SINH SẢN VÔ TÍNH Ở

Sinh sản là gì? Có những hình thức sinh sản nào?

* Động vật có hai hình thức sinh sản:

- Sinh sản vô tính: thường gặp ở động vật bậc thấp.

- Sinh sản hữu tính: có hầu hết ở ĐVKXS và ĐVCXS.

ONG TRÙNG ROI

MÈO

Hình thức sinh sản vô tính?

Sinh sản vô tính là gì?

+ Dựa trên sự phân bào nguyên nhiễm.

+ Sự phân chia và phân hoá tế bào

Cơ sở khoa học của sinh sản vô tính là gì?

- Sinh sản vô tính là qúa trình hình thành cá thể mới không thông qua sự hợp nhất của giao tử đực và

giao tử cái, con sinh ra giống nhau và giống cá thể

me

I KHÁI NIỆM VỀ SINH SẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG VẬT:

- Sinh sản vô tính là qúa trình hình thành cá thể mới không thông qua sự hợp nhất của giao tử đực và

giao tử cái, con sinh ra giống nhau và giống cá thể

me

Vì sao trong sinh sản vô tính cá thể con lại gống

hệt nhau và giống mẹ?

NHÓM 2: CÁC HÌNH THỨC SINH SẢN VÔ TÍNH.

-Cho biết những điểm giống và khác nhau giữa các hình thức sinh sản phân đôi, nảy chồi, phân mảnh và trinh sinh?

-Sinh sản xen kẻ thế hệ là gì?Tái sinh là gì?

-Những ưu điểm và hạn chế của sinh sản vô tính?

II CÁC HÌNH THỨC SINH SẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG VẬT:

PHIẾU HỌC TẬP: Cho biết những điểm giống và khác nhau giữa các hình thức sinh sản phân đôi, nảy chồi, phân mảnh và trinh sinh?

Được thụ tinh Không được thụ tinh

Trứng (n)

Sinh sản kiểu trinh sinh ở ong

Phân mảnh ở giun dẹp

13

Hình 44.2 sinh sản bằng cách nảy chồi của thủy tức.

Cá thể mẹ

Cá thể

mẹ

Chồi con

Lớn dần

Cá thể mới

Tá ch

kh ỏi

mẹ

2 Nảy chồi

Sinh sản bằng cách phân mảnh ở giun dẹp.

Mảnh nhỏ

2 n

1 n

1 n

1 n

Được thụ tinh Không được thụ tinh

Trứng (n)

SSHT SSVT kiểu trinh sinh

18

- Không có sự kết hợp giữa tinh trùng và tế bào trứng.

-Đại diện: động vật đơn bào, giun dẹp

-Đặc điểm: Dựa trên phân chia đơn giản của nhân và tế bào chất  cơ thể mới.

-Đại diện: bọt biển, giun dẹp

-Đặc điểm:Dựa trên mảnh vụn vỡ, qua nguyên phân tạo

cơ thể mới.

-Đại diện:bọt biển, ruột khoảng

-Đặc điểm:Dựa trên nguyên phân nhiều lần để tạo chồi con 

cơ thể mới.

-Đại diện: ong, kiến, cá, bọ sát

-Đặc điểm: Dựa trên phân chia tế bào trứng theo kiểu nguyên phân (không thụ tinh) cơ thể mới (n).

Quan sát hiện tượng sau và cho biết đây có phải là hình thức sinh sản

vô tính không? Vì sao? Hình thức này gọi là gì ?

Ưu điểm

Cá thể sống độc lập, đơn lẻ vẫn có thể tạo ra con cháu, vì vậy có lợi trong trường hợp mật độ quần thể thấp.

Cá thể sống độc lập, đơn lẻ vẫn có thể tạo ra con cháu, vì vậy có lợi trong trường hợp mật độ quần thể thấp.

Tạo ra một số lượng lớn con cháu trong một thời gian ngắn.

Tạo ra một số lượng lớn con cháu trong một thời gian ngắn.

Tạo ra các cá thể thích nghi tốt với môi trường sống

ổn định, ít biến động, nhờ vậy quần thể phát triển nhanh.

Tạo ra các cá thể thích nghi tốt với môi trường sống

ổn định, ít biến động, nhờ vậy quần thể phát triển nhanh.

Hạn chế

Tạo ra các cá thể mới giống nhau và giống cá thể mẹ

về các đặc điểm di truyền Vì vậy, khi điều kiện sống thay đổi có thể dẫn đến hàng loạt cá thể bị chết, thậm chí toàn bộ quần thể bị tiêu diệt.

Tạo ra các cá thể mới giống nhau và giống cá thể mẹ

về các đặc điểm di truyền Vì vậy, khi điều kiện sống thay đổi có thể dẫn đến hàng loạt cá thể bị chết, thậm chí toàn bộ quần thể bị tiêu diệt.

+ +

NHÓM 3: NUÔI CẤY MÔ VÀ NHÂN BẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG VẬT.

1.Nuôi mô sống

-Kỹ thuật nuôi mô sống là gì? Ứng dụng gì trong đời sống?

2.Ghép mô tách rời vào cơ thể

-Tại sao cần phải ghép mô vào cơ thể ?

-Có mấy dạng ghép mô ? Dạng nào có thể thực hiện được?

III NUÔI CẤY MÔ VÀ NHÂN BẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG

- Kĩ thuật nuôi cấy mô là tách mô từ cơ thể động vật để nuôi cấy

trong môi trường có đủ chất dinh dưỡng, vô trùng và nhiệt độ

thích hợp làm cho mô này tồn tại, sinh trưởng, phát triển, duy trì cấu tạo và chức năng

- Ý nghĩa: Ứng dụng trong y học để chữa bệnh (nuôi cấy da, tim,

thận, giác mạc…)

III NUÔI CẤY MÔ VÀ NHÂN BẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG

VẬT:

Vì sao người ta chưa tạo được

cơ thể mới từ nuôi cấy mô sống của động vật bậc cao?

Do tế bào động vật có tính biệt hóa cao nên chưa tạo được cơ thể mới từ nuôi cấy mô sống

III NUÔI CẤY MÔ VÀ NHÂN BẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG

VẬT:

2 Ghép mô tách rời vào cơ thể:

• Tại sao cần phải ghép mô vào cơ thể?

Trong thực tiễn, nhiều khi bị tổn thương một mô hay một cơ quan nào

đó cần phải thay thế bằng mô hoặc cơ quan khác

• Có mấy dạng ghép mô ? Dạng nào có thể thực hiện được?

Tự ghép Đồng ghép Dị ghép

Ghép mô hoặc cơ

quan cho chính cơ

thể.

Ghép mô hoặc cơ quan vào cơ thể

khác tương đồng về mặt di truyền.

Ghép mô hoặc cơ quan vào cơ thể khác loài , không tương đồng về mặt

di truyền.

* Ý nghĩa: Có ý nghĩa trong y học: thay thế các mô, cơ quan bị hỏng( ghép

da, ghép thận, ghép tim )

Nuôi, cắt da

Tách daGhép da

Tự ghép

Dị ghép

Theo các bạn thì dạng ghép nào ghép cho hiệu quả tốt

nhất giữa mô ghép và cơ thể được ghép ?

- Đó là tự ghép vì cùng vật chất di truyền.Dị ghép thường bị loại thải mô ghép do hiện tượng bất đồng về mặt sinh học

Quan sát quy trình nhân bản cừu Đôly dưới,

từ đó chúng ta biết được nhân bản vô tính là gì?

III NUÔI CẤY MÔ VÀ NHÂN BẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG

VẬT:

Chuyển nhân của TB tuyến vú (TB xôma: 2n) vào TB trứng đã lấy mất nhân.

Cừu Dolly

3 Nhân bản vô tính:

* Khái niệm:

- Nhân bản vô tính là hiện tượng chuyển nhân của một tế bào xoma vào tế bào trứng đã lấy mất nhân và kích thích phát triển thành phôi, từ đó làm cho phôi phát triển thành một cơ thể mới

* Cách tiến hành:

Chuyển nhân của

tế bào xôma(2n)

Chuyển nhân của

tế bào xôma(2n) TB trứng đã lấy mất nhân. TB trứng đã lấy mất nhân.

Kích thích

Phôi  cơ thể

III NUÔI CẤY MÔ VÀ NHÂN BẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG

VẬT:

Ý nghĩa:

- Đối với y học: tạo ra các mô, cơ quan mới thay thế các

mô, cơ quan bị bệnh, bị hỏng ở người bệnh

- Đối với nông nghiệp: nhân bản động vật có ý nghĩa nông nghiệp

trong việc khắc phục nguy cơ tuyệt chủng ở một số loài động vật hoang dã, tạo ra các giống vật nuôi mong muốn

III NUÔI CẤY MÔ VÀ NHÂN BẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG

VẬT:

Hình ảnh Cừu DOLLY (05/07/1996 – 14/02/2003)

Nhân bản vô tính ở chuột Nhân bản vô tính ở chó

Nhân bản vô

tính ở khỉ

Hạn chế của nhân bản vô tính 

- Động vật nhân bản vô tính có cùng kiểu gen giống nhau nên khi có dịch bệnh, tác nhân gây hại chúng phản ứng giống nhau có thể gây chết hàng loạt làm ảnh hưởng năng suất chăn nuôi.

- Động vật nhân bản vô tính không có ưu thế lai, vì vậy sức sống không cao, không tạo năng suất cao trong chăn nuôi

NHÓM 4: CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP

-Do trái ngược với nhân phẩm con người, là một sự lạm

dụng sinh học và y học” và có thể dẫn đến “những khó khăn

nghiêm trọng trong trật tự y tế, tâm lý và xã hội”

-Ngoài cừu Dolly, các thí nghiệm thành công trong NBVT chuột,

dê, lợn, mèo, chó, bò cũng được biết đến Tuy nhiên tỷ lệ

thành công là khoảng 0,3-0,5% trong tổng số thí nghiệm Đa số các trường hợp NBVT động vật đều có bệnh lý, xung khắc

với sự sống trong thời kỳ tử cung hoặc ngay sau khi sinh

Đối với động vật người ta đã áp dụng

nhân bản vô tính rất nhiều Vậy tại sao

người ta lại không áp dụng nhân bản vô

tính ở con người?

• Câu 1 Hình thức sinh sản nảy chồi gặp ở nhóm động vật

• A Ruột khoang, giun dẹp.

• B Động vật đơn bào và giun dẹp.

• C Bọt biển, ruột khoang.

Câu 3 Trinh sinh là hình thức sinh sản:

A Sinh ra con cái không có khả năng sinh sản.

B Xảy ra ở động vật bậc thấp.

C Chỉ sinh ra những cá thể mang giới tính cái.

D Không cần có sự tham gia của giao tử đực.

Câu 4: Kiểu sinh sản vô tính gặp ở nhiều loài:

A Động vật có thụ tinh ngoài

B Động vật có xương sống

C Động vật có thụ tinh trong

D Động vật có tổ chức thấp

9 7

XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN

QUÝ THẦY CÔ