Bài 22. Enzim và vai trò của enzim trong quá trình chuyển hoá vật chất

Enzim và cơ chế tác động của enzim trong quá trình chuyển hoá vật chất 1.. - Enzim có bản chất là protein hoặc protein kết hợp với 1 cơ chất khác gọi là coenzim - Enzim có vùng trung t

BÀI II

Enzim vµ vai trß cña enzim trong qu¸ tr×nh chuyÓn ho¸ vËt chÊt

- Khái niệm: Lµ tËp hîp c¸c ph¶n øng sinh ho¸ x¶y ra bªn trong tÕ bµo cña c¬ thÓ sèng

- B ản chất của quá trình chuyển hoá vật chất : là 2 quá

Quá trình này giải phóng năng lương.

I ChuyÓn ho¸ vËt chÊt trong

tÕ bµo

Chất thải

Tế bào Chuyển hoá vật chất và năng l ợng

Đồng hoá Dị hoá

*Tổng hợp chất * Phân giải chất

* Tích luỹ NL * Giải phóng NL

sơ đồ chuyển hoá vật chất và năng l ợng trong tế bào

Chuyển hoỏ vật chất là đồng hoỏ và dị Biểu hiện của

Mối quan hệ giữa đồng hoá và dị hoá

I Enzim và cơ chế tác động của enzim trong

quá trình chuyển hoá vật chất

1 Enzim là gi?

2 Cấu trúc của enzim

3 Cơ chế tỏc động của Enzim

4 Đặc tớnh của enzim

Tinh bét

Gluc«z¬

Amilaz a

Vµi gi©y

Gluc«z¬

Amilaz a

Amilaza HCl

Bản chất và điều kiện hoạt động của HCl và Amilaza khác nhau như thế nào? ?

1 Cấu trúc của Enzim

trong tế bào sống.

• - Enzim làm tăng tốc độ của phản ứng mà

không bị biến đổi sau phản ứng.

- Enzim có bản chất là protein hoặc protein kết

hợp với 1 cơ chất khác (gọi là coenzim)

- Enzim có vùng trung tâm hoạt động là nơi enzim liên kết tạm thời với cơ chất.

- Cơ chất là chất chịu tác dụng của enzim tương ứng.

* Dạng tồn tại của enzim trong tế bào:

2 dạng Hòa tan trong tế bào chất Liên kết chặt chẽ với các bào quan xác định

Năng lượng hoạt hoá

Năng lượng hoạt hoá

Quan sát tranh và nêu ảnh hưởng của năng lượng,enzim đến phản ứng?

2.Cơ chế tác động của Enzim

a) Năng lượng hoạt hoá: Là năng lượng cần thiết để khởi đầu cho phản ứng hoá học (thường là nhiệt năng).

Enzim làm giảm năng lượng hoạt hoá của phản ứng hoá học bằng cách tạo nhiều phản ứng trung gian.

b) Cơ chế tác động của enzim.

- Thoạt đầu enzim liên kết với cơ chất tại trung tâm hoạt Thoạt đầu enzim liên kết với cơ chất tại trung tâm hoạt

động tạo hợp chất trung gian (Enzim – cơ chất).

- Enzim tương tác với cơ chất Enzim tương tác với cơ chất.

- Cuối phản ứng hợp chất sẽ phân giải cho sản phẩm và Cuối phản ứng hợp chất sẽ phân giải cho sản phẩm và

giải phóng enzim nguyên vẹn.

- Enzim được giải phóng có thể xúc tác phản ứng trên cơ Enzim được giải phóng có thể xúc tác phản ứng trên cơ

chất mới.

Sản phẩm

Cơ chế tác động của enzim

C¬ chÊt

+

B A

3 Đặc tính của enzim

-Hoạt tính mạnh.

VD: 1 phân tử Catalaza trong 1 phút ở 37ْo C phân huỷ được 5 triệu phân tử cơ chất H 2 O 2

_-Tính chuyên hoá cao.

VD: Ureaza chỉ phân huỷ ure trong nước tiểu

Sản phẩm

Cơ chế tác động của enzim

C¬ chÊt

+

B A

ức chế ng ợc:

Là kiểu điều hòa trong đó sản phẩm của con đ ờng chuyển hóa quay lại tác động nh một chất ức

chế làm bất hoạt enzim

Enzim a Enzim b Enzim c Enzim d

Hoạt tính của Enzim chịu ảnh h ởng của những yếu tố nào ?

Các chất ức chế hoặc hoạt

4Các nhân tố ảnh h ởng đến hoạt tính

của enzim

10 20 30 40 50 60

En

zi m A

E n

zi m B

a) Ảnh hưởng của nhiệt độ

- Tốc độ phản ứng của enzim chịu ảnh hưởng của nhiệt Tốc độ phản ứng của enzim chịu ảnh hưởng của nhiệt

độ

- Mỗi enzim có một nhiệt độ tối ưu, tại đó enzim có hoạt Mỗi enzim có một nhiệt độ tối ưu, tại đó enzim có hoạt

tính tối đa làm cho tốc độ phản ứng xảy ra nhanh nhất.

Đồ thị biểu diễn ảnh h ởng của nhiệt độ

tới hoạt tính của enzim

tính của Enzim

ảnh h ởng của độ pH

b) Ảnh hưởng của độ pH

- Mỗi enzim có pH tối ưu riêng Mỗi enzim có pH tối ưu riêng.

- Đa số enzim hoạt động ở pH từ 6-8

Đồ thị biểu diễn ảnh h ởng của độ

pH hoạt tính của enzim

Các trung tâm hoạt động vẫn sẵn sàng nhận cơ

Các trung tâm hoạt động hầu

nh bị cơ chất chiếm lĩnh -

enzim bảo hòa.

Đồ thị biểu hiện ảnh hưởng nồng

độ enzim đến hoạt tớnh enzim

Qua 2 sơ đồ rút ra nhận xét về ảnh h ởng của nồng độ cơ chất

và nồng độ enzim lên hoạt tính của

Enzim

sự gia tăng về nồng độ cơ chất cũng không làm tăng hoạt tính của enzim

+ Tế bào có thể tạo ra chất ức chế đặc biệt để ức chế hoạt động của enzim

d) Ảnh hưởng của chất hoạt hoá và ức chế

-Enzim xỳc tỏc cỏc phản ứng sinh húa diễn ra bờn trong tế bào

- Tế bào tự điều chỉnh quỏ trỡnh chuyển húa vật chất thụng qua điều khiển hoạt tớnh của enzim bằng cỏc

chất hoạt húa hay ức chế

đó sản phẩm của con đ ờng chuyển hóa quay lại tác động nh một chất

ức chế làm bất hoạt enzim xỳc tỏc cho

III.Vai trò của enzim trong quá trình

chuyển hoá vật chất

? Tại sao khi nhiễm DDT thì ng ời có hiện

t ợng ngộ độc