Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)

Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên (LV thạc sĩ)

Trang 1

Số hoá bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.lrc.tnu.edu.vn

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH

DƯƠNG THỊ HUỆ

HOÀN THIỆN CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH PHÂN BỔ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI UBND

HUYỆN ĐẠI TỪ TỈNH THÁI NGUYÊN

Chuyên ngành: Quản trị Kinh doanh

Mã số: 60.34.01.02

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS HOÀNG THỊ THU

THÁI NGUYÊN, NĂM 2016

Trang 2

LỜI CẢM ƠN

Tôi xin gửi lời cám ơn chân thành nhất đến Ban Giám hiệu, Quý thầy/cô Trường Đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh tham gia giảng dạy lớp tôi trong suốt thời gian tôi học tập tại trường, đã nhiệt tình và tận tụy truyền đạt những kiến thức quý giá, hỗ trợ cho tôi trong suốt thời gian theo học khóa học

Đặc biệt tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến PGS.TS Hoàng Thị Thu đã ủng hộ, tận tình hướng dẫn tôi thực hiện và hoàn thành luận văn cao học này

Xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến các cơ quan quản lý ngân sách huyện Đại Từ, UBND huyện cũng như các bạn bè, đồng nghiệp, gia đình đã

hỗ trợ, tạo mọi điều kiện thuận lợi, động viên, giúp đỡ tôi về thời gian, vật chất, tinh thần để tôi hoàn thành được luận văn này

Luận văn này chắc chắn không thể tránh khỏi những thiếu sót, tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của Quý thầy/cô cùng toàn thể những ai quan tâm đến vấn đề nghiên cứu của đề tài

Tác giả luận văn

Dương Thị Huệ

Trang 3

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

MỤC LỤC iii

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT vi

DANH MỤC CÁC BẢNG, SƠ ĐỒ vi

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Mục tiêu nghiên cứu 2

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2

4 Ý nghĩa khoa học của đề tài nghiên cứu 3

5 Kết cấu của luận văn 3

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ NSNN CẤP HUYỆN VÀ LẬP KẾ HOẠCH PHÂN BỔ NSNN CẤP HUYỆN 4

1.1 Cơ sở lý luận 4

1.1.1 Ngân sách nhà nước cấp huyện 4

1.1.2 Lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước 8

1.1.3 Lập kế hoạch phân bổ Ngân sách nhà nước cấp huyện 13

1.1.4 Yếu tố ảnh hưởng đến công tác lập kế hoạch phân bổ Ngân sách nhà nước cấp huyện 30

1.2 Cơ sở thực tiễn 33

1.2.1 Kinh nghiệm lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên 33

1.2.2 Kinh nghiệm lập kế hoạch phân bổ ngân sách nước tại huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên 34

1.2.3 Bài học kinh nghiệm về lập kế hoạch phân bổ Ngân sách nhà nước cho UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên 34

Trang 4

Chương 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 36

2.1 Câu hỏi nghiên cứu 36

2.2 Phương pháp nghiên cứu 36

2.2.1 Chọn điểm nghiên cứu 36

2.2.2 Phương pháp thu thập thông tin 37

2.2.3 Phương pháp tổng hợp thông tin 37

2.2.4 Phương pháp phân tích thông tin 38

2.3 Hệ thống các chỉ tiêu phân tích 39

Chương 3 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH PHÂN BỔ NGÂN SÁCH TẠI UBND HUYỆN ĐẠI TỪ, TỈNH THÁI NGUYÊN 43

3.1 Khái quát về tình hình kinh tế xã hội huyện Đại Từ và UBND huyện Đại Từ 43

3.1.1 Khái quát tình hình kinh tế - xã hội huyện Đại Từ 43

3.1.2 Một số thông tin về UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên 48

3.2 Thực trạng công tác lập kế hoạch phân bổ NSNN của UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên 52

3.2.1 Kết quả tổng hợp của UBND huyện Đại Từ về thu, chi, cân đối ngân sách NN của huyện 53

3.2.2 Thực trạng công tác lập dự toán phân bổ NSNN của UBND Huyện Đại Từ 58

3.2.3 Thực trạng phân bổ dự toán NSNN của UBND huyện Đại Từ 66

3.2.4 Thực trạng chấp hành phân bổ NSNN của UBND huyện Đại Từ 81

3.2.5 Quyết toán ngân sách nhà nước của UBND Huyện Đại Từ 93

3.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác lập kế hoạch phân bổ NSNN của UBND huyện Đại Từ 97

3.3.1 Các yếu tố khách quan 97

3.3.2 Các yếu tố chủ quản 99

Trang 5

3.4 Đánh giá chung về thực trạng lập kế hoạch phân bổ NSNN của

UBND huyện Đại Từ 101

3.4.1 Kết quả đạt được 101

3.4.2 Hạn chế 104

3.4.3 Nguyên nhân của hạn chế 105

Chương 4 CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH PHÂN BỔ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC CỦA UBND HUYỆN ĐẠI TỪ TỈNH THÁI NGUYÊN 107

4.1 Phương hướng hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách của huyện 107

4.2 Các giải pháp hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên 109

4.2.1 Nâng cao chất lượng lập dự toán ngân sách 109

4.2.2 Hoàn thiện công tác phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện 110

4.2.3 Hoàn thiện công tác quyết toán ngân sách huyện Đại Từ 110

4.2.4 Giải pháp về chuyên môn nghiệp vụ 111

4.2.5 Hoàn thiện nguyên tắc lập kế hoạch phân bổ NSNN 113

4.2.6 Nâng cao chất lượng cán bộ nhân viên, không ngừng đào tạo mới và đào tạo lại nguồn nhân lực 114

4.2.7 Ứng dụng khoa học công nghệ thông tin vào lập kế hoạch phân bổ ngân sách huyện 115

4.3 Kiến nghị, đề xuất 116

4.3.1 Kiến nghị đối với Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh Thái Nguyên 116

4.3.2 Cơ quan Tài chính các cấp 117

4.3.3 Sở Kế hoạch và Đầu tư 118

4.3.4 Các đơn vị sử dụng ngân sách nhà nước 118

KẾT LUẬN 119

TÀI LIỆU THAM KHẢO 120

Trang 6

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

BHXH : Bảo hiểm xã hội BHYT : Bảo hiểm y tế ĐMPBNS : Định mức phân bổ ngân sách ĐTPT : Đầu tư phát triển

HĐND : Hội đồng nhân dân KBNN : Kho bạc nhà nước KHKT : Khoa học kỹ thuật KTXH : Kinh tế xã hội NSĐP : Ngân sách địa phương NSNN : Ngân sách nhà nước NSTW : Ngân sách trung ương

THCS : Trung học cơ sở UBND : Ủy ban nhân dân XDCB : Xây dựng cơ bản XHCN : Xã hội chủ nghĩa

Trang 7

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước là dự toán hàng năm về toàn

bộ các nguồn tài chính được huy động cho Nhà nước và sử dụng các nguồn tài chính đó nhằm đảm bảo thực hiện các chức năng của Nhà nước do Hiến pháp qui định

Ngân sách nhà nước là nguồn tài chính tập trung quan trọng nhất trong

hệ thống tài chính quốc gia NSNN tác động trực tiếp đến việc tăng qui mô đầu tư, thúc đẩy nền kinh tế tăng trưởng và phát triển Qui mô và cơ cấu thu chi NSNN tác động mạnh mẽ đến quan hệ cung cầu trên thị trường và thông qua đó tác động đến nền kinh tế Thông qua việc lập kế hoạch phân bổ NSNN, Nhà nước thực hiện việc điều chỉnh cơ cấu kinh tế, thực hiện cơ cấu lại nền kinh tế nhằm phát triển bền vững và không ngừng nâng cao hiệu quả kinh tế - xã hội NSNN là công cụ kinh tế để Nhà nước thực hiện việc quản lý, kiểm soát nền kinh tế NSNN trực tiếp đầu tư phát triển nguồn nhân lực, trí lực (giáo dục, đào tạo, y tế, văn hóa, khoa học ) thực hiện nhiệm vụ phát triển xã hội

Điều đó cho thấy việc lập kế hoạch phân bổ sử dụng có hiệu quả vốn NSNN của quốc gia nói chung và của các địa phương nói riêng có ý nghĩa hết sức quan trọng giúp Chính phủ và chính quyền các cấp thực hiện tốt các mục tiêu tăng trưởng KTXH của mình Thời gian vừa qua, bên cạnh những thành tích đạt được trong công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước nói chung và tại UBND huyện Đại Từ nói riêng thì công tác này còn rất nhiều hạn chế cần điều chỉnh, bổ sung Cụ thể như sau:

- Việc lập kế hoạch phân bổ, chấp hành ngân sách địa phương thực hiện khá tốt, tuy nhiên còn chậm, chưa đổi mới, đôi khi chưa đúng quy định của nhà nước

Trang 8

- Công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách còn chưa được quan tâm đúng mức, chưa lập đủ sổ sách

- Đội ngũ cán bộ thực hiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách tại địa phương còn hạn chế về chuyên môn, chậm đổi mới

Như vậy, có rất nhiều việc cần phải quan tâm trong việc lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại địa phương Xuất phát từ những yêu cầu thực tế này, tác giả quan tâm và muốn đi sâu nghiên cứu vấn đề này Vì

vậy, tác giả chọn đề tài “Hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước tại UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên” làm để tài

cho luận văn thạc sĩ của mình nhằm góp phần thực hiện tốt kế hoạch phát

triển KTXH là cấp thiết, có ý nghĩa quan trọng cả về mặt lý luận lẫn thực tiễn đang đặt ra hiện nay

2 Mục tiêu nghiên cứu

2.1 Mục tiêu chung

Nghiên cứu về thực trạng công tác lập kế hoạch phân bổ NSNN tại UBND huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên trong giai đoạn 2012-2014 Từ đó, tìm ra điểm mạnh điểm yếu giúp huyện thực hiện có hiệu quả vốn ngân sách của Nhà nước, góp phần phát triển KTXH của huyện đến năm 2020

- Đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ NSNN của UBND huyện Đại Từ đến năm 2020

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Trang 9

Công tác lập kế hoạch phân bổ NSNN của UBND huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên

3.2 Phạm vi nghiên cứu

- Phạm vi nội dung: Đề tài nghiên cứu công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách của UBND huyện Đại Từ

Phạm vi thời gian: số liệu nghiên cứu thực hiện trong giai đoạn 2010

-2014 và các giải pháp hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ NSNN của UBND huyện Đại Từ nhằm thực hiện tốt mục tiêu mục tiêu tăng trưởng của huyện giai đoạn 2015-2020

- Phạm vi về không gian: đề tài được thực hiện tại Phòng tài chính của UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên

4 Ý nghĩa khoa học của đề tài nghiên cứu

5 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, nội dung luận văn gồm 4 chương

- Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về NSNN và lập kế hoạch phân bổ NSNN

- Chương 2: Phương pháp nghiên cứu

- Chương 3: Thực trạng công tác lập kế hoạch phân bổ NSNN tại UBND Huyện Đại từ tỉnh Thái Nguyên

- Chương 4: Giải pháp hoàn thiện công tác lập kế hoạch phân bổ NSNN tại UBND huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên

Trang 10

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ NSNN CẤP HUYỆN

VÀ LẬP KẾ HOẠCH PHÂN BỔ NSNN CẤP HUYỆN 1.1 Cơ sở lý luận

1.1.1 Ngân sách nhà nước cấp huyện

1.1.1.1 Khái niệm Ngân sách nhà nước cấp huyện

Trong thời kì kinh tế kế hoạch hóa tập trung bao cấp, NSNN của nước

ta tổ chức thành hai cấp: Ngân sách Trung ương và Ngân sách tỉnh, thành phố Việc phân cấp là phù hợp vơi nhiệm vụ của mỗi cấp chính quyền trong việc huy động tối đa nguồn lực tài chính Ở thời kì này ngân sách cấp huyện chỉ đóng vai trò là một cấp dự toán

Đến kỳ họp Quốc hội khóa IX đã khẳng định: “Quận, Huyện là một cấp chính quyền có Ngân sách, ngân sách cấp huyện là một bộ phận hợp thành ngân sách địa phương thuộc hệ thống NSNN"

Qua đây cho thấy ngân sách cấp huyện từ một cấp dự toán đã trở thành một cấp ngân sách có nguồn thu và nhiệm vụ chi riêng Đó là một hướng đi đúng đắn trong quá trình phát triển nền tài chính quốc gia Trước tiên nó giúp ngân sách cấp tỉnh, Trung ương giảm được khối lượng công việc, bên cạnh đó

nó cũng giúp các cấp chính quyền có thể nắm bắt được tình hình kinh tế nói chung và tài chính nói riêng từ cơ sở

Như vậy ngân sách cấp huyện là một cấp ngân sách thực hiện vai trò chức năng, nhiệm vụ của NSNN trên phạm vi địa bàn cấp huyện Ngân sách cấp huyện là quỹ tiền tệ tập trung của huyện được hình thành bằng các nguồn thu và đảm bảo các khoản chi trong phạm vi huyện Nó mang bản chất của

Trang 11

NSNN, đó là mối quan hệ giữa ngân sách cấp huyện với các tổ chức, cá nhân trên địa bàn huyện trong quá trình phân bổ sử dụng các nguồn lực kinh tế của huyện Mối quan hệ đó được điều chỉnh, điều tiết sao cho phù hợp với bản chất Nhà nước XHCN Đó là nhà nước của dân, do dân và vì dân dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam Nhà nước Việt Nam là nhà nước của công nhân và nhân dân lao động - bộ phận chiếm tuyệt đối đại đa số trong xã hội

Do vậy lợi ích của Nhà nước XHCN Việt Nam không có gì hơn ngoài mong muốn được phục vụ tổ quốc, phục vụ nhân dân

Có thể nói việc ngân sách cấp huyện trở thành một cấp ngân sách đã làm cho bộ mặt NSNN mang một diện mạo, sắc thái mới, nền tài chính quốc gia trở nên lành mạnh hơn Ngân sách cấp huyện thể hiện bản chất chính trị của Nhà nước ta thông qua việc thực hiện đúng đắn, hiệu quả, có sáng tạo các chủ trương chính sách của Đảng và Nhà nước

1.1.1.2 Chức năng của Ngân sách nhà nước cấp huyện

Trong sự vận động và phát triển của đời sống kinh tế - xã hội, với những diễn biến kinh tế, vai trò của nhà nước đối với mỗi tỉnh, địa phương thay đổi, thì chức năng của ngân sách nhà nước cấp huyện cũng cần được nhìn nhận lại cho phù hợp với tình hình mới, cụ thể ngân sách nhà nước cấp huyện có những chức năng sau:

Một là, cùng với các công cụ khác của Nhà nước, ngân sách nhà nước cấp

huyện là một công cụ ổn định kinh tế từng huyện, từng địa phương, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trên địa bàn huyện, chống lạm phát và giảm thất nghiệp

Hai là, chức năng phân bổ nguồn lực trong từng địa phương: Để tạo lập

và sử dụng các nguồn lực có hiệu quả, thông qua các biện pháp thu, chi và quản

lý ngân sách nhà nước cấp huyện, chính quyền cấp huyện thực hiện phân bổ nguồn lực vào những lĩnh vực địa bàn then chốt, có nhiều rủi ro, cần khuyến

Trang 12

khích hoặc hạn chế phát triển; đồng thời có thể thu hút, lôi kéo sự tham gia phân

bổ nguồn lực của các thành phần kinh tế và khu vực tư nhân của huyện

Ba là, chức năng phân phối lại thu nhập trong từng huyện: chính quyền

cấp huyện thực hiện quá trình phân phối và phân phối lại thu nhập dưới hình thức tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp nhằm hạn chế bớt sự phân hoá xã hội trên địa bàn huyện, sự bất bình đẳng về thu nhập đảm bảo sự công bằng hợp

lý, làm cho nguồn thu nhập của xã hội được sử dụng một cách kịp thời hiệu quả Thông qua công cụ thuế và công cụ chi tiêu Nhà nước sẽ giúp chình quyền địa phương cấp huyện thực hiện được các mục tiêu trên

Bốn là, chức năng điều chỉnh kinh tế trên địa bàn huyện: Chính sách

ngân sách nhà nước cấp huyện là một bộ phận không thể tách rời của chính sách kinh tế - xã hội Khi nền kinh tế huyện suy thoái người ta thường khuyến cáo dùng chính sách kích cầu bằng cách giảm thuế hoặc tăng chi tiêu công trên địa bàn huyện, từ đó làm tăng khối lượng sản xuất của huyện Khi nền kinh tế huyện phát triển bình thường, trong điều kiện mở cửa thì chính sách tài khoá kích thích sẽ tạo nên phản ứng dây chuyền: chính sách ngân sách nhà nước cấp huyện kích thích nới lỏng với mục đích tăng tổng cầu của huyện Như vậy, trước mắt chính sách ngân sách nhà nước cấp huyện có thể kích thích tổng cầu

có tác động đến tăng trưởng kinh tế huyện, nhưng về lâu dài lại kìm hãm chính quá trình tăng trưởng của huyện Đòi hỏi các nhà hoạch địch chính sách tài chính nói chung và chính sách ngân sách nhà nước cấp huyện nói riêng phải tính đến việc sử dụng công cụ ngân sách nhà nước cấp huyện một cách thích hợp trong quá trình điều chỉnh nền kinh tế của từng huyện, từng địa phương

Bốn chức năng nói trên có mối quan hệ rất gắn bó, phản ảnh được bản chất hoạt động của ngân sách nhà nước cấp huyện trong quá trình tạo lập, khai thác động viên, phân bổ, tổ chức huy động các nguồn vốn cũng như tham gia kiểm soát, điều chỉnh kinh tế từng huyện, từng địa phương

1.1.1.3 Vai trò của Ngân sách nhà nước cấp huyện

Trang 13

Để phát huy tối đa vai trò của NSNN cấp huyện trong quá trình thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình, nhà nước cần phải đảm bảo chi đúng mục đích, đối tượng, hiệu quả theo dự toán đã định trước

Các khoản thu phải đảm bảo tối đa nhưng vẫn kích thích sự phát triển sản xuất và ngày càng mở rộng được diện thu

Vai trò của Ngân sách nhà nước cấp huyện được cụ thể hóa như sau:

+ Điều tiết kinh tế, phát triển kinh tế

Ngân sách huyện, công cụ tài chính trong quản lý và điều tiết vĩ mô nền kinh tế - xã hội hết sức quan trọng, tương đồng với phạm vi phát huy chức năng nhiệm vụ của nhà nước trên mọi lĩnh vực của đời sống kinh tế xã hội trên địa bàn huyện

Huyện chỉ có thể điều chỉnh nền kinh tế thành công khi có trong tay nguồn tài chính đảm bảo

Ngân sách huyện có vai trò quan trọng định hướng cơ cấu kinh tế mới, kích thích phát triển sản xuất kinh doanh và chống độc quyền Cụ thể là:

NS huyện cung cấp nguồn kinh phí đầu tư cơ sở hạ tầng, hình thành doanh nghiệp thuộc các ngành then chốt tạo điều kiện cho các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế

Sự tồn tại của doanh nghiệp nhà nước cũng là một trong những biện pháp căn bản để chống độc quyền, xây dựng thị trường cạnh tranh hoàn hảo

Hỗ trợ sự phát triển của doanh nghiệp, thông qua thuế sẽ thực hiện vai trò định hướng đầu tư kích thích hay kiềm chế sản xuất kinh doanh

+ Giải quyết các vấn đề xã hội

Ngân sách huyện là góp phần thực hiện các chính sách xã hội như: chi giáo dục đào tạo, y tế, trợ cấp cho những người có thu nhập thấp hay hoàn cảnh đặc biệt,…

Thông qua thuế thu nhập cá nhân trên địa bàn huyện góp phần điều tiết thu nhập, giảm chênh lệch khoảng cách giàu nghèo

Trang 14

Việc thu thuế gián thu trên địa bàn huyện hướng dẫn người dân tiêu dùng hợp lý và tiết kiệm

+ Thực hiện các kế hoạch kinh tế xã hội của huyện

Bằng các công cụ thuế, lệ phí, vay và chính sách chi ngân sách huyện

có thể điều chỉnh được giá cả, thị trường một cách chủ động, tác động mạnh đến cung - cầu xã hội theo các mục tiêu đã định hướng từ trước

Trong cơ chế thị trường giá cả là do thị trường quyết định, phụ thuộc trực tiếp vào cung cầu trên thị trường Nhà nước dùng ngân sách thu được dữ trữ hàng hoá và tài chính để điều chỉnh giá cả cân bằng kịp thời, bảo vệ quyền lợi cho người tiêu dùng

Quản lý ngân sách Huyện giúp duy trì bộ máy chính quyền huyện một cách thống nhất, gắn kết các bộ phận cùng hoạt động vì mục tiêu chung Quản

lý ngân sách huyện có hiệu quả, phù hợp với các qui luật khách quan là điều kiện kiên quyết giúp giảm thiều những hạn chế trong cơ cấu tổ chức bộ máy, tạo niềm tin vào bộ máy

Ngân sách huyện bảo đảm các nguồn vốn để thoả mãn nhu cầu phát triển kinh tế và các hoạt động văn hoá trong địa phương, huy động quản lý và giám đốc một phần vốn ngân sách trung ương phát sinh trên địa bàn huyện, điều hoà vốn trung ương trong những trường hợp cần thiết để cân đối hệ thống ngân sách

1.1.2 Lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước

1.1.2.1 Lập kế hoạch phân bổ vốn đầu tư phát triển

Hàng năm, căn cứ vào Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ, Thông tư hướng dẫn, thông báo số kiểm tra về dự toán NS của Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, các Bộ, cơ quan ngang Bộ, UBND các địa phương thực hiện thông báo số kiểm tra về dự toán NS và tổ chức hướng dẫn các đơn vị chủ đầu

tư trực thuộc lập kế hoạch dự toán vốn ĐTPT

Trong thời gian lập kế hoạch dự toán NSNN hàng năm, đối với các dự

án sử dụng vốn ĐTPT, chủ đầu tư căn cứ vào tiến độ và mục tiêu thực hiện dự

Trang 15

án, lập kế hoạch dự toán vốn đầu tư gửi cơ quan quản lý cấp trên; đối với các

dự án sử dụng vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư, chủ đầu tư căn cứ vào nhu cầu sửa chữa, cải tạo, mở rộng, nâng cấp các cơ sở vật chất hiện có của đơn vị lập dự toán vốn đầu tư gửi cơ quan quản lý cấp trên Cơ quan quản lý cấp trên của chủ đầu tư có trách nhiệm tổng hợp dự toán vốn ĐTPT vào dự toán NSNN theo quy định của Luật NSNN

UBND cấp tỉnh tổng hợp, lập kế hoạch dự toán vốn đầu tư trình Thường trực HĐND tỉnh xem xét có ý kiến để gửi Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch

và Đầu tư

Trên cơ sở kế hoạch phát triển KTXH dài hạn và từng năm, các cân đối chủ yếu của nền kinh tế, Bộ Tài chính chủ trì phối hợp với các Bộ và UBND cấp tỉnh xây dựng dự toán NSNN (trong đó có dự toán chi đầu tư), phối hợp với Bộ

Kế hoạch và Đầu tư phân bổ dự toán vốn đầu tư cho từng Bộ, UBND tỉnh và các

dự án quan trọng của Nhà nước để trình Chính phủ trình Quốc hội phê chuẩn

1.1.2.2 Lập kế hoạch phân bổ vốn chi thường xuyên

Lập kế hoạch dự toán chi thường xuyên là một bộ phận hết sức quan trọng của lập kế hoạch phân bổ NSNN Vì vậy, lập kế hoạch dự toán chi thường xuyên phải dựa trên những căn cứ sau:

- Chủ trương của Nhà nước về duy trì và phát triển các hoạt động thuộc bộ máy quản lý Nhà nước, các hoạt động sự nghiệp, quốc phòng – an ninh và các hoạt động xã hội khác trong từng giai đoạn Dựa vào căn cứ này

sẽ giúp cho việc lập dự toán chi thường xuyên của NSNN đạt được những mục tiêu và nhiệm vụ mà NSNN phải hướng tới Trên cơ sở đó xác lập các hình thức, các phương pháp phân bổ vốn của NSNN vừa tiết kiệm, vừa đạt mục tiêu đã đặt ra

- Các chỉ tiêu của kế hoạch phát triển KTXH có liên quan trực tiếp đến việc cấp phát kinh phí chi thường xuyên của NSNN Đây chính là việc cụ thể hóa các chủ trương của Nhà nước trong từng giai đoạn thành các chỉ tiêu cho

Trang 16

kỳ kế hoạch Các chỉ tiêu này kết hợp với các định mức chi thường xuyên sẽ

là những yếu tố cơ bản để xác lập dự toán chi thường xuyên của NSNN Tuy nhiên, khi dựa trên căn cứ này để lập kế hoạch dự toán chi thường xuyên của NSNN nhất thiết phải thẩm tra, phân tích tính đúng đắn, hiện thực, tính hiệu quả của các chỉ tiêu đó để có ý kiến điều chỉnh lại kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội cho phù hợp

- Khả năng nguồn kinh phí có thể đáp ứng nhu cầu chi thường xuyên của năm dự toán Muốn dự đoán được khả năng này, cần dựa vào cơ cấu thu NSNN kỳ báo cáo và mức tăng trưởng của các nguồn thu năm dự toán để thiết lập mức cân đối chung giữa khả năng nguồn kinh phí và nhu cầu chi thường xuyên của NSNN

- Các chính sách, chế độ chi thường xuyên của NSNN hiện hành và dự đoán những điều chỉnh hoặc thay đổi có thể xảy ra thời gian tới Đây là cơ sở pháp lý cho việc tính toán kế hoạch dự toán chi thường xuyên của NSNN và tạo điều kiện cho quá trình chấp hành dự toán được thuận lợi khi có sự điều chỉnh hoặc thay đổi chính sách, chế độ chi tiêu

- Kết quả phân tích, đánh giá tình hình quản lý và sử dụng kinh phí chi thường xuyên năm báo cáo sẽ cung cấp các thông tin cần thiết cho việc lập dự toán chi theo các phương diện:

+ Tính phù hợp của các định mức chi hay các chính sách chế độ chi tiêu hiện hành, trên cơ sở đó mà hoàn chỉnh bổ sung kịp thời

+ Xác định hướng gia tăng các khoản chi cả về tốc độ và cơ cấu Kết quả của các loại hoạt động được đảm bảo bởi nguồn kinh phí chi thường xuyên của NSNN

Có thể nói các thông tin thu thập được từ kết quả phân tích, đánh giá tình hình quản lý và sử dụng kinh phí chi thường xuyên của NSNN năm báo cáo là căn cứ mang tính thực tiễn cao đối với quá trình lập dự toán chi thường xuyên Trong khuôn khổ của dự án: “Lập trình tài chính và cải cách cơ cấu” do Học

Trang 17

viện đào tạo khu vực của IMF tại Singapore (STI) hỗ trợ cho Bộ Tài chính Việt Nam, tháng 9/1999 đã đề cập đến phương pháp phân tích số liệu thực tiễn qua một giai đoạn để xác định chỉ số gia tăng bình quân qua các năm, nhằm lựa chọn mức dự đoán cho từng chỉ tiêu thu, chi NSNN năm dự toán Tuy nhiên, muốn tăng tính chính xác của chỉ tiêu dự đoán cần phải kết hợp với nhiều tham

số khác nữa Chính vì vậy, việc sử dụng và tôn trọng tất cả các căn cứ là yêu cầu tất yếu khi xây dựng kế hoạch dự toán chi thường xuyên của NSNN

1.1.2.3 Chấp hành kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước

Chấp hành kế hoạch phân bổ NSNN là quá trình sử dụng tổng hợp các biện pháp kinh tế, tài chính và hành chính nhằm biến các chỉ tiêu thu, chi NSNN đã được ghi trong dự toán NSNN hàng năm trở thành hiện thực

Để thực thi NS được hiệu quả, vai trò của khâu lập kế hoạch dự toán là hết sức quan trọng Một NS dự toán tốt có thể được thực hiện không tồi, nhưng một NS lập tồi thì không thể thực hiện tốt Tuy nhiên, điều đó không

có nghĩa là quá trình thực hiện NS chỉ đơn thuần là đảm bảo tuân thủ NS như

dự kiến ban đầu, mà phải thích ứng với các thay đổi khách quan trong quá trình thực hiện, đồng thời tính đến hiệu quả hoạt động

Mục tiêu của chấp hành kế hoạch phân bổ NSNN là:

- Biến các chỉ tiêu thu, chi ghi trong dự toán kế hoạch NS năm từ khả năng, dự kiến trở thành hiện thực Từ đó, góp phần thực hiện các chỉ tiêu của

kế hoạch phát triển KTXH của Nhà nước

- Kiểm tra việc thực hiện các chính sách, chế độ, tiêu chuẩn, định mức

về kinh tế - tài chính của Nhà nước Thông qua chấp hành kế hoạch phân bổ NSNN mà tiến hành đánh giá sự phù hợp của chính sách với thực tiễn

- Trong công tác quản lý điều hành NSNN, chấp hành kế hoạch phân

bổ NSNN là khâu quan trọng có ý nghĩa quyết định Khâu lập kế hoạch dự toán đạt kết quả tốt thì cơ bản cũng mới dừng ở trên giấy, nằm trong khả năng

và dự kiến, chúng có biến thành hiện thực hay không còn tùy thuộc vào khâu

Trang 18

chấp hành NS Hơn nữa, chấp hành kế hoạch phân bổ NS thực hiện tốt sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho khâu tiếp theo là quyết toán kế hoạch phân bổ NSNN

1.1.2.4 Quản lý công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước

* Yêu cầu

- Đảm bảo nguồn tài chính cần thiết để các cơ quan công quyền thực hiện các nhiệm vụ được giao theo đúng đường lối, chính sách, chế độ của Nhà nước

- Đảm bảo yêu cầu tiết kiệm và hiệu quả nhằm đạt được yêu cầu tiết kiệm

và hiệu quả trong quản lý các khoản chi NSNN cần thiết phải quản lý chặt chẽ từ khâu xây dựng kế hoạch, xây dựng định mức, thường xuyên phân tích, đánh giá tổng kết rút kinh nghiệm việc thực hiện các nhiệm vụ chi của NSNN Trên cơ sở

đó đổi mới các nội dung chi và cơ cấu chi, chuyển việc sử dụng NSNN mang tính chất bao cấp sang sử dụng NSNN phù hợp với kinh tế thị trường

- Gắn nội dung quản lý các nhiệm vụ chi NSNN với nội dung quản lý các mục tiêu của kinh tế vĩ mô Các mục tiêu đó là cơ sở đặt ra yêu cầu cho việc thực hiện các khoản chi của NSNN Ngược lại, các khoản chi của NSNN lại có tác động to lớn đến các mục tiêu của kinh tế vĩ mô

* Biện pháp quản lý

- Xây dựng các định mức chi Định mức chi vừa là cơ sở để xây dựng

dự toán chi, vừa là căn cứ để thực hiện việc kiểm soát chi của NSNN Nguyên tắc chung để thiết lập các định mức chi là vừa phải đảm bảo phù hợp với yêu cầu thực tiễn khách quan của các đơn vị thụ hưởng nguồn kinh phí của NSNN, vừa phải đảm bảo yêu cầu tiết kiệm và hiệu quả

- Xác lập thứ tự ưu tiên các nhiệm vụ chi của NSNN theo mức độ cần thiết đối với từng loại chi trong tình hình cụ thể về phát triển KTXH, về việc thực hiện các chức năng của cơ quan công quyền

Trang 19

- Xây dựng quy trình cấp phát chặt chẽ, hợp lý các khoản chi nhằm ngăn chặn những biểu hiện tiêu cực nảy sinh trong quá trình cấp phát, tạo điều kiện thuận lợi cho việc kiểm soát chi của các cơ quan có thẩm quyền

1.1.3 Lập kế hoạch phân bổ Ngân sách nhà nước cấp huyện

1.1.3.1 Khái niệm lập kế hoạch phân bổ NSNN cấp huyện

Phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện là một mức chi ngân sách cấp huyện cho các đối tượng trên địa bàn huyện, nội dung chi nhằm đạt được một

số nhiệm vụ, mục tiêu nhất định theo tiêu chuẩn chế độ chi tiêu hiện hành của từng huyện Các mức phân bổ ngân sách cấp huyện được dùng để xác định các khoản phân bổ ngân sách cả ở trung ương và các cấp địa phương

Lập kế hoạch phân bổ ngân sách cấp huyện là một bộ phận trong hệ thống phát triển kinh tế - xã hội Lập kế hoạch phân bổ ngân sách cấp huyện

là xác định tổng nguồn thu ngân sách có thể đạt được của huyện dựa trên tổng thu nhập trên địa bàn huyện, dựa trên mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội trong ngắn hạn và dài hạn của huyện để từ đó cân đối các nguồn thu với các nguồn chi tiêu cần có từ ngân sách huyện trong kỳ kế hoạch, xác định thức trạng cân bằng ngân sách huyện kỳ kế hoạch và đề xuất giải pháp, chính sách nhằm cải thiện cán cân ngân sách của huyện

Trong thực tế, việc lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện là căn cứ để

- Lập dự toán ngân sách nhà nước cấp huyện

- Phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện cho các cơ quan chức năng cấp huyện, các địa phương trên địa bàn huyện sau khi được giao

- Điều hành và quản lý ngân sách nhà nước cấp huyện

- Giám sát tình hình thực hiện, sử dụng ngân sách nhà nước cấp huyện Trong điều kiện ngân sách cấp huyện chưa đáp ứng được đầy đủ, tối đa các nhiệm vụ ở từng huyện thì lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp

Trang 20

huyện sẽ là căn cứ tốt cho việc phân phối một cách hợp lý các nguồn chi ngân sách cấp huyện

1.1.3.2 Nguyên tắc lập kế hoạch phân bổ NSNN cấp huyện

Để đảm bảo lập kế hoạch phân cấp nguồn thu, chi ngân sách nhà nước cấp huyện đạt kết quả tốt, Ngân sách nhà nước cấp huyện được xây dựng và phân bổ chặt chẽ gồm các nguyên tắc cơ bản như:

- Nguyên tắc thống nhất:

Ngân sách nhà nước cấp huyện tập hợp tất cả cá khoản thu, chi, việc lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện phải có sự thống nhất về

hệ thống ngân sách, các báo biểu, mẫu biểu tài chính của từng huyện

Lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện phải phù hợp với phân cấp quản lý KTXH, quốc phòng, an ninh và năng lực quản lý của mỗi cấp trên địa bàn từng huyện

- Nguyên tắc đầy đủ, toàn bộ

Nguyên tắc này được đưa ra nhằm chống lại tình trạng để ngoài ngân sách các khoản phân bổ cho địa phương từ đó gây lãng phí trong quá trình chi tiêu của từng huyện, từng địa phương

- Nguyên tắc đảm bảo cân đối ngân sách

UBND là cơ quan quyết định dự toán ngân sách cấp huyện và phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện; phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước cấp huyện Dự toán, phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện được đối chiều khớp nhau đòi hòi với mỗi khoản phát sinh chi của huyện phải có sự đồng ý của các cấp có thẩm quyền và phải có nguồn thu bù đắp cho những khoản phân bổ dự toán phát sinh thêm trên địa bàn huyện

- Nguyên tắc trung thực chính xác

Trang 21

Tính trung thực đòi hỏi phải thể hiện chính xác trong công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện, các nghiệp vụ tài chính của huyện; tính chất mỗi khoản thu, chi; dự toán phân bổ đã phê chuẩn và thực tế phát sinh tại từng huyện

- Nguyên tắc minh bạch, công khai

Nguyên tắc này đòi hỏi số liệu các khoản trong kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện phải được đưa ra rõ ràng từ khâu lập kế hoạch, chấp hành và quyết định dự toán ngân sách nhà nước cấp huyện đồng thời công bố công khai trên các phương tiện truyền thông để người dân trên địa bàn huyện

có thể tiến hành xem xét đánh giá

Phân bổ ngân sách cấp huyện phải đảm bảo nguyên tắc công bằng trong phân cấp NSNN cấp huyện

Để giảm bớt khoảng cách giàu, nghèo giữa các vùng, các địa phương trên địa bàn huyện trong quá trình phân cấp ngân sách nhà nước cấp huyện cần đảm bảo cơ chế điều hòa, hỗ trợ giữa các địa phương trên địa bàn huyện Bổ sung cân đối ngân sách huyện và bổ sung có mục tiêu là hai phương thức tài trợ mà chính quyền cấp huyện thường sử dụng đối với chính quyền cấp địa phương

- Nguyên tắc tập trung dân chủ

Nguyên tắc thể hiện sự phân công trách nhiệm của đội ngũ cán bộ làm công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện gắn với quyền hạn, phân cấp quản lý giữa các ngành, các cấp trên địa bàn huyện

Phân bổ ngân sách cấp huyện phải đảm bảo vai trò chủ đạo của ngân sách nhà nước cấp huyện và vị trí độc lập của nó trong hệ thống ngân sách nhà nước thống nhất

Trang 22

Vị trí độc lập tương đối của phân cấp ngân sách nhà nước cấp huyện được thể hiện qua cả ba khâu của chu trình ngân sách: lập, chấp hành và kế toán, quyết toán ngân sách Trong phạm vi phân chia nguồn thu, nhiệm vụ chi được ổn định từ ba đến năm năm, từng huyện được chủ động tìm các biện pháp nhằm tăng thu hợp pháp để có thêm nguồn vốn thúc đẩy phát triển KTXH, tăng khả năng tự cân đối ngân sách ở địa phương

1.1.3.3 Nội dung lập kế hoạch phân bổ NSNN cấp huyện

1) Phân cấp nguồn thu và nhiệm vụ chi của NSNN cấp huyện

Phân cấp ngân sách nhà nước cấp huyện là quá trình cấp huyện phân giao những nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm nhất định cho các cấp chính quyền ở địa phương trên địa bàn huyện trong hoạt động quản lý thu chi NSNN cấp huyện

Tư tưởng chỉ đạo trong phân cấp NSNN cấp huyện theo Luật NSNN là phân định cụ thể nhiệm vụ thu chi cho NS mỗi cấp

+ Phân cấp nguồn thu NSNN cấp huyện

Tập trung đại bộ phận nguồn thu lớn, ổn định cho sự phát triển của những địa bàn kinh tế trọng điểm của huyện, đồng thời tạo cho ngân sách cấp huyện có nguồn thu gắn với địa bàn Trên tinh thần đó, nguồn thu được chia thành 3 loại:

- Các khoản thu phục vụ phát triển kinh tế huyện

- Các khoản thu phục vụ sự phát triển xã hội, ổn định đời sống người dân trên địa bàn huyện

- Các khoản thu điều tiết theo tỷ lệ phần trăm (%) giữa phát triển kinh

tế và ổn định xã hội trên địa bàn từng huyện

+ Phân cấp chi NSNN cấp huyện

Trang 23

Thực chất của phân cấp chi NSNN cấp huyện là xác định cụ thể và phân chia, phân bổ các nhiệm vụ chi NSNN cấp huyện mà mỗi cấp chính quyền, địa phương trên địa bàn huyện đảm bảo theo nguyên tắc và nhiệm vụ sau:

- Chi ngân sách nhà nước cấp huyện phải đảm bảo nhu cầu chi cho việc thực hiện các nhiệm vụ chiến lược, quan trọng của từng huyện, từng địa phương

- Nhu cầu chi ngân sách nhà nước cấp huyện phải phục vụ cho việc thực hiện các nhiệm vụ phát triển KTXH, quốc phòng, an ninh và trật tự an toàn xã hội trong phạm vi cấp huyện, cấp địa phương quản lý

a Nội dung phân cấp nguồn thu Ngân sách nhà nước cấp huyện

Thu ngân sách nhà nước cấp huyện bao gồm: Thuế; phí và lệ phí; Thu

từ các hoạt động kinh tế của nhà nước, tiền thu từ bán, cho thuê tài sản thuộc

sở hữu nhà nước; các khoản đóng góp tự nguyện của các tổ chức, cá nhân ở trong và ngoài nước; Thu từ hoạt động đầu xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng thuộc ngân sách Tỉnh; Viện trợ quốc tế không hoàn lại; các khoản thu khác theo quy định của pháp luật; tiền sử dụng đất, tiền cho thuê đất, thuê mặt trước; các khoản thu khác theo quy định của pháp luật; phân định nguồn thu giữa các cấp ngân sách; thu kết dư ngân sách; bổ sung ngân sách

Thuế là khoản đóng góp mang tính chất bắt buộc mà nhà nước quy định thành luật để mọi tỏ chức kinh tế và người dân phải nộp cho nhà nước nhằm đáp ứng nhu cầu chi tiêu của nhà nước Thuế bao gồm nhiều loại gồm thuế trực thu

và thuế gián thu như thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế xuất nhập khẩu, thuế tài nguyên, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân…

Lệ phí là khoản thu của NSNN vừa mang tính chất phục vụ cho người nộp lệ phí về việc thực hiện một số thủ tục hành chính, vừa mang tính chất động viên đóng góp cho NSNN như lệ phí trước bạ, lệ phí chứng thu

Phí là một khoản thu mang tính chất bù đắp hay là một khoản nộp có tính chất bắt buộc đối với các thể nhân và pháp nhân do được hưởng một lợi ích hoặc được sử dụng một dịch vụ nào đó do nhà nước cung cấp Nó có tính

Trang 24

hoàn trả trực tiếp và do cơ quan hành pháp ban hành như phí giao thông, viện phí, thuỷ lợi phí,…

* Các nguồn thu ngân sách cấp huyện được hưởng 100%:

+ Thuế Nhà đất

+ Thuế môn bài

+ Thuế chuyển quyền sử dụng đất

+ Thuế sử dụng đất nông nghiệp

+ Tiền sử dụng đất

+ Tiền cho thuê hoặc bán nhà thuộc sở hữu Nhà nước

+ Lệ phí trước bạ

+ Thu từ hoạt động xổ số kiến thiết

+ Thu hồi vốn của ngân sách địa phương tại các tổ chức kinh tế, thu từ quỹ dự trữ tài chính của địa phương, thu nhập từ quỹ đóng góp của địa phương

+ Viện trợ không hoàn lại của các tổ chức quốc tế, các tổ chức khác, các cá nhân nước ngoài trực tiếp cho địa phương

+ Các khoản phí, lệ phí, thu từ các hoạt động sự nghiệp và các khoản thu khác nộp vào ngân sách Nhà nước của địa phương theo quy định của pháp luật

+ Thu từ quỹ đất công ích và thu hoa lợi công sản khác

+ Huy động từ các tổ chức, cá nhân theo quy định của pháp luật

+ Đóng góp của các tổ chức, cá nhân ở trong nước và ngoài nước theo luật định

+ Thu kết dư ngân sách địa phương

+ Các khoản thu khác theo quy định của pháp luật

* Các khoản thu phân chia theo tỷ lệ %:

+ Thuế giá trị gia tăng (Không kể hàng hoá nhập khẩu) loại thuế này chủ yếu đánh vào các doanh nghiệp, hộ gia đình kinh doanh cá thể, chiếm trên 50% tổng thu của ngân sách trên toàn huyện

+ Thuế thu nhập doanh nghiệp

b Nội dung phân cấp nhiệm vụ chi Ngân sách nhà nước cấp huyện

Trang 25

Chi Ngân sách luôn gắn liền với các nhiệm vụ kinh tế, chính trị, xã hội

mà Nhà nước đảm nhiệm trong từng thời kỳ Đặc điểm này có thể nhìn ra từ vai trò của Ngân sách và bản chất Ngân sách Nhà nước Ngân sách Nhà nước mang bản chất chính trị, duy trì hoạt động của bộ máy Nhà nước, ổn định phát triển kinh tế, đảm bảo xã hội ổn định, phát triển Do vậy nội dung chi ngân sách nhà nước cấp huyện bao gồm:

* Chi thường xuyên: là những khoản chi có thời hạn tác động ngắn,

bao gồm:

- Các hoạt động sự nghiệp kinh tế, giáo dục, đào tạo, dạy nghề, y tế, xã hội, văn hoá thông tin, văn học nghệ thuật, thể dục thể thao, khoa học và công nghệ, môi trường, các sự nghiệp khác do địa phương quản lý:

+ Sự nghiệp kinh tế bao gồm;

Sự nghiệp giao thông: Duy tu, bảo dưỡng và sửa chữa cầu, đường và các công trình giao thông khác; lập biểu báo và các biện pháp đảm bảo an toàn giao thông trên các tuyến đường

Sự nghiệp nông nghiệp, thuỷ lợi, lâm nghiệp: Duy tu, bảo dưỡng các tuyến kênh mương, các công trình thuỷ lợi, các trạm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp; công tác khuyến nông, khuyến ngư; chi chăn nuôi, bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản

Sự nghiệp kiến thiết thị chính: Đo đạc, lập bản đồ và lưu trữ hồ sơ địa chính và các sự nghiệp thị chính khác

Sự nghiệp kinh tế khác gồm: Các hoạt động sự nghiệp về môi trường, phục vụ công cộng

+ Sự nghiệp Giáo dục bao gồm: Nhà trẻ mẫu giáo, tiểu học, trung học

cơ sở, Phổ thông trung học, bổ túc văn hoá, giáo dục thường xuyên và các hoạt động khác

+ Sự nghiệp y tế bao gồm hoạt động trung tâm y tế quận huyện, các trạm xá xã, thị trấn

Trang 26

+ Công tác đảm bảo xã hội, cứu tế xã hội, cứu đói, phòng chống các tệ nạn xã hội, thiên tai hoả hoạn và các hoạt động xã hội khác

+ Về văn hoá thông tin; tuyên truyền cổ động, văn hoá văn nghệ quần chúng, xây dựng bản làng văn hoá và các hoạt động văn hoá xã hội khác

+ Thể dục thể thao Bồi dưỡng, huấn luyện các vận động viên các đội tuyển cấp huyện; các giải thi đấu cấp huyện; quản lý các cơ sở thi đấu thể dục, thể thao và các hoạt động thể dục thể thao khác

+ Các sự nghiệp khác do địa phương khác quản lý

- Các nhiệm vụ về quốc phòng, an ninh, trật tự xã hội do ngân sách huyện đảm bảo theo quy định của chính phủ và các văn bản hướng dẫn thực hiện

- Hoạt động của các cơ quan nhà nước, cơ quan Đảng Cộng sản Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội tại địa phương

- Hỗ trợ các tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp ở huyện theo quy định pháp luật

- Thực hiện chính sách xã hội với các đối tượng do huyện quản lý

- Chương trình quốc gia do chính phủ giao cho địa phương quản lý

- Trợ giá theo chính sách Nhà nước

- Các khoản chi khác theo quy định của pháp luật

* Chi đầu tư phát triển: là những khoản chi có thời hạn tác động dài,

bao gồm:

- Đầu tư các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội không có khả năng thu hồi vốn do địa phương quản lý

- Phần chi đầu tư phát triển trong các chương trình mục tiêu quốc gia

do các địa phương thực hiện

- Chi đầu tư để lại theo Nghị quyết Quốc hội

- Các khoản chi đầu tư phát triển khác theo quy định của pháp luật

Trang 27

Ngoài các khoản chi chủ yếu như trên, chi ngân sách nhà nước cấp huyện còn bao gồm: chi chuyển nguồn, dự bị phí, chi làm lương mới…

2) Lập dự toán NSNN cấp huyện

a Lập dự toán thu ngân sách nhà nước cấp huyện

Xây dựng dự toán thu ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện (thu nội địa) trên cơ sở dự báo tăng trưởng kinh tế đối với từng ngành, từng lĩnh vực thu, các cơ

sở kinh tế của từng huyện để tính đúng, tính đủ từng lĩnh vực thu, từng sắc thuế theo đúng các luật thuế, chế độ thu Dự toán thu phải có căn cứ kinh tế và chi tiết đến từng ngành, từng đơn vị trọng điểm, từng khu vực kinh tế Dự toán thu của cấp huyện bao gồm đầy đủ cả nguồn thu trên địa bản xã, phường, thị trấn

Dự toán thu từ hoạt động xuất nhập khẩu phải được xây dựng trên cơ

sở phân tích, dự báo tình hình kinh tế thế giới, khu vực và trong nước; đánh giá và lượng hóa tác động của việc thực hiện Hiệp định về chương trình thuế quan ưu đãi có hiệu lực chung (CEPT), các hiệp định thương mại song phương, tác động của việc Việt Nam gia nhập tổ chức thương mại thế giới; lộ trình thực hiện cắt giảm thuế nhập khẩu theo quy định đến từng địa phương; chính sách chế độ nhập khẩu của nhà nước đối với những mặt hàng quan trọng trên địa bàn huyện; tốc độ tăng trưởng kinh tế của từng huyện; nhu cầu nhập khẩu của huyện để phục vụ sản xuất, tiêu dùng; sự biến động của thị trường giá cả trên địa bàn huyện tác động đến hoạt động xuất nhập khẩu

b Lập dự toán chi ngân sách nhà nước cấp huyện

* Lập dự toán chi vốn đầu tư phát triển

Hàng năm, căn cứ vào Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ, Thông tư hướng dẫn, thông báo số kiểm tra về dự toán ngân sách của Bộ Tài chính, Bộ

Kế hoạch và Đầu tư, các Bộ, cơ quan ngang Bộ và UBND tỉnh Chính quyền cấp huyện thực hiện thông báo số kiểm tra về lập dự toán phân bổ vốn đầu tư phát triển cấp huyện đồng thời tổ chức hướng dẫn các đơn vị chủ đầu tư trực thuộc trên địa bàn lập dự toán vốn đầu tư phát triển

Trang 28

Trong thời gian lập dự toán NSNN cấp huyện hàng năm, đối với các dự

án sử dụng vốn đầu tư phát triển của huyện, chủ đầu tư căn cứ vào tiến độ và mục tiêu thực hiện dự án, lập dự toán vốn đầu tư gửi cơ quan quản lý cấp huyện; đối với các dự án sử dụng vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư, chủ đầu tư căn cứ vào nhu cầu sửa chữa, cải tạo, mở rộng, nâng cấp các cơ sở vật chất hiện

có của đơn vị lập dự toán vốn đầu tư gửi cơ quan quản lý cấp huyện Cơ quan quản lý cấp huyện có trách nhiệm tổng hợp dự toán vốn đầu tư phát triển vào

dự toán phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện theo quy định của Luật NSNN

UBND cấp huyện tổng hợp, lập dự toán vốn đầu tư phát triển trình Thường trực HĐND tỉnh xem xét đánh giá

Trên cơ sở kế hoạch phát triển KTXH dài hạn và từng năm, các cân đối chủ yếu của nền kinh tế từng huyện, UBND cấp tỉnh chủ trì phối hợp UBND cấp huyện xây dựng dự toán NSNN cấp huyện (trong đó có dự toán chi đầu tư phát triển của huyện), phối hợp với Sở tài chính tỉnh phân bổ dự toán vốn đầu tư phát triển cho từng cơ quan chức năng của huyện và các dự

án quan trọng của huyện

* Lập dự toán phân bổ chi thường xuyên

Dự toán chi thường xuyên là một bộ phận hết sức quan trọng của dự toán chi ngân sách nước cấp huyện Vì vậy, lập dự toán chi thường xuyên phải dựa trên những căn cứ sau:

- Chủ trương của Nhà nước về duy trì và phát triển các hoạt động thuộc bộ máy quản lý Nhà nước cấp huyện, các hoạt động sự nghiệp, quốc phòng - an ninh và các hoạt động xã hội khác trên địa bàn mỗi huyện trong từng giai đoạn Dựa vào căn cứ này sẽ giúp cho việc lập dự toán chi thường xuyên của NSNN cấp huyện đạt được những mục tiêu và nhiệm vụ mà NSNN phải hướng tới Trên cơ sở đó xác lập các hình thức, các phương pháp phân

bổ vốn của NSNN cấp huyện vừa tiết kiệm, vừa đạt mục tiêu đã đặt ra

Trang 29

- Các chỉ tiêu của kế hoạch phát triển KTXH có liên quan trực tiếp đến việc cấp phát kinh phí chi thường xuyên của NSNN cấp huyện Đây chính là việc cụ thể hóa các chủ trương của Nhà nước trong từng giai đoạn thành các chỉ tiêu cho kỳ kế hoạch của từng huyện Các chỉ tiêu này kết hợp với các định mức chi thường xuyên của mỗi huyện sẽ là những yếu tố cơ bản để xác lập dự toán chi thường xuyên của NSNN cấp huyện Tuy nhiên, khi dựa trên căn cứ này để lập dự toán chi thường xuyên của NSNN cấp huyện nhất thiết phải thẩm tra, phân tích tính đúng đắn, hiện thực, tính hiệu quả của các chỉ tiêu đó để có ý kiến điều chỉnh lại kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cho phù hợp với mỗi huyện, mỗi địa phương

- Khả năng nguồn kinh phí được cấp cho mỗi huyện có thể đáp ứng nhu cầu chi thường xuyên của năm dự toán trên địa bàn huyện Muốn dự đoán được khả năng này, cần dựa vào cơ cấu thu NSNN cấp huyện kỳ báo cáo và mức tăng trưởng của các nguồn thu năm dự toán của huyện để thiết lập mức cân đối chung giữa khả năng nguồn kinh phí và nhu cầu chi thường xuyên của NSNN cấp huyện

- Các chính sách, chế độ chi thường xuyên của NSNN cấp huyện hiện hành và dự đoán những điều chỉnh hoặc thay đổi có thể xảy ra thời gian tới Đây là cơ sở pháp lý cho việc tính toán dự toán chi thường xuyên của NSNN cấp huyện và tạo điều kiện cho quá trình chấp hành dự toán ngân sách cấp huyện được thuận lợi khi có sự điều chỉnh hoặc thay đổi chính sách, chế độ chi tiêu của từng huyện

- Kết quả phân tích, đánh giá tình hình quản lý và sử dụng kinh phí chi thường xuyên năm báo cáo của mỗi huyện từ đây sẽ cung cấp các thông tin cần thiết cho việc lập dự toán chi thường xuyên của ngân sách nhà nước cấp huyện theo các phương diện:

+ Tính phù hợp của các định mức chi hay các chính sách chế độ chi tiêu hiện hành, trên cơ sở đó mà hoàn chỉnh bổ sung kịp thời

Trang 30

+ Xác định hướng gia tăng các khoản chi cả về tốc độ và cơ cấu Kết quả của các loại hoạt động được đảm bảo bởi nguồn kinh phí chi thường xuyên của NSNN cấp huyện

Có thể nói các thông tin thu thập được từ kết quả phân tích, đánh giá tình hình quản lý và sử dụng kinh phí chi thường xuyên của NSNN cấp huyện năm báo cáo là căn cứ mang tính thực tiễn cao đối với quá trình lập dự toán chi thường xuyên của ngân sách cấp huyện năm kế hoạch Muốn tăng tính chính xác của quá trình lập dự toán chi thường xuyên của ngân sách cấp huyện cần phải kết hợp với nhiều tham số khác nữa Chính vì vậy, việc sử dụng và tôn trọng tất cả các căn cứ là yêu cầu tất yếu khi xây dựng dự toán chi thường xuyên của NSNN cấp huyện

* Lập dự toán cân đối ngân sách nhà nước cấp huyện

Dự toán ngân sách nhà nước cấp huyện phải đảm bảo cân đối theo quy định của luật

Tổng dự toán thu thuế và phí của huyện phải đảm bảo chi thường xuyên, trả các khoản nợ đến hạn của huyện và kinh phí thực hiện cải cách tiền lương có tích lũy cho đầu tư phát triển trên địa bàn huyện Bội chi NSNN cấp huyện ở mức không lớn hơn 5% GDP của huyện, phù hợp với khả năng vay của huyện

Dự toán chi NSNN cấp huyện không vượt quá nguồn thu NS của huyện được hưởng và số bổ sung cân đối từ NSNN cấp tỉnh cho NS cấp huyện theo mức ổn định

Những huyện có nhu cầu huy động thêm vốn để tăng đầu tư phát triển phải xây dựng dự toán theo đúng quy định đảm bảo mức dư nợ huy động không vượt quá 30% dự toán chi đầu tư xây dựng cơ bản của huyện và phải

bố trí nguồn để trả nợ đến hạn

3) Phân bổ dự toán NSNN cấp huyện

* Phân bổ dự toán chi đầu tư phát triển

Trang 31

Sau khi dự toán NSNN cấp huyện được UBND và HĐND tỉnh giao, các cơ quan chức năng cấp huyện cần lập phương án phân bổ vốn đầu tư cho các dự án đầu tư phát triển thuộc phạm vi quản lý, phù hợp với kế hoạch kinh tế xã hôi và quy hoạch được duyệt của từng huyện, đảm bảo khớp đúng với chỉ tiêu được giao về tổng mức đầu tư, cơ cấu vốn các dự án quan trọng của huyện và đúng với dự toán NSNN cấp huyện hàng năm Riêng đối với các dự án được đầu tư từ các nguồn vốn được để lại tại cấp huyện theo quyết định của HĐND tỉnh (tiền sử dụng đất, thu từ hoạt động xổ số kiến thiết) phải bảo đảm tuân thủ đúng quy định về đối tượng đầu tư và mục tiêu sử dụng từng nguồn vốn

Phương án phân bổ vốn đầu tư của UBND các huyện phải trình hội đồng nhân dân cùng cấp quyết định Sở Tài chính phối hợp với Sở Kế hoạch

và Đầu tư về việc dự kiến phân bổ vốn đầu tư phát triển cho từng dự án do cấp huyện quản lý báo cáo UBND cấp huyện quyết định Phòng Tài chính huyện chủ trì phối hợp với các cơ quan chức năng của huyện tham mưu cho UBND cấp huyện phân bổ vốn đầu tư cho từng dự án do huyện quản lý

Sau khi phân bổ vốn đầu tư cho từng dự án ở mỗi huyện UBND cấp huyện gửi cho Sở Tài chính để kiểm tra các quy định sau:

- Đảm bảo các điều kiện của dự án được ghi vào kế hoạch đầu tư hàng năm của huyện

- Sự khớp đúng với chỉ tiêu được giao về tổng mức đầu tư, cơ cấu vốn trong nước và vốn nước ngoài, cơ cấu ngành kinh tế, mức vốn cho các dự án quan trọng của từng huyện

- Tuân thủ đúng các quy định về đối tượng đầu tư và việc sử dụng từng nguồn vốn đầu tư với các dự án được đầu tư bằng nguồn vốn theo quyết định của HĐND tỉnh

* Phân bổ dự toán chi thường xuyên

+ Phân bổ chi Quốc phòng, an ninh:

Trang 32

Để đảm bảo kinh phí cho các đơn vị chủ động thực hiện nhiệm vụ quốc phòng theo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước và Nghị định số 10/2004/NĐ-

CP ngày 07/1/2004 của Chính phủ về quản lý, sử dụng ngân sách và tài sản đối với một số hoạt động thuộc lĩnh vực quốc phòng, an ninh của huyện

- Chi Quốc phòng:

Đơn vị tính: Triệu đồng/huyện

Số đơn vị hành chính trực thuộc huyện Mức phân bổ

+ Phân bổ chi sự nghiệp Giáo dục:

- Kinh phí chi cho hoạt động thường xuyên:

Mức phân bổ = Tổng quỹ tiền lương + chi khác

Tổng quỹ tiền lương = Tổng quỹ lương được cơ quan thẩm quyền xét duyệt phân cho từng huyện theo số biên chế thực tế có mặt + Kinh phí dạy thêm giờ {[số biên chế còn thiếu (biên chế được giao - số biên chế có mặt) x tiền lương bình quân 1 biên chế có mặt] x 150%} + Các khoản đóng góp

Trang 33

theo quy định (BHXH, BHYT, CĐ ) + Kinh phí tăng lương theo niên hạn hàng năm (3%)

Chi khác ngoài lương (không kể thu học phí) cho các cấp học đảm bảo mức tối thiểu theo tỷ lệ 80/20 (tỷ lệ lương/chi khác) theo mức lương tối thiểu quy định hiện hành của Nhà nước (mức lương 730.000 đồng) Các năm tiếp theo trong thời kỳ ổn định ngân sách sẽ được xem xét bổ sung, tuỳ theo khả năng cân đối ngân sách

- Kinh phí bổ sung:

Kinh phí hoạt động đặc thù: Khối TH, THCS: 25 triệu đồng/ trường/ năm Chi hoạt động nghiệp vụ của các phòng giáo dục và đào tạo; tăng cường cơ sở vật chất, mua sắm tài sản, trang thiết bị phục vụ công tác giảng dạy và học tập, khen thưởng được bổ sung kinh phí theo khả năng cân đối của ngân sách từng huyện hàng năm, nhằm đáp ứng các nhiệm vụ, hoạt động đặc thù của ngành

Chi hỗ trợ hoạt động của Trung tâm học tập cộng đồng 15 triệu đồng/xã/năm Đối với các xã thuộc vùng dân tộc thiểu số và miền núi thực hiện theo Thông tư 96/2008/TT-BTC ngày 27/10/2008

Đối với các huyện có các xã, thôn thuộc Chương trình 135 theo Quyết định phê duyệt của Thủ tướng Chính phủ giai đoạn 2011 - 2015 được bổ sung mục tiêu kinh phí để thực hiện chế độ không thu tiền sách giáo khoa, giấy vở học sinh,

+ Phân bổ chi sự nghiệp đào tạo và dạy nghề:

Phân bổ đảm bảo kinh phí hoạt động của các Trung tâm chính trị; kinh phí đào tạo và đào tạo lại cán bộ thuộc phạm vi quản lý của các huyện, thành phố, thị xã;

Số đơn vị hành chính thuộc huyện Mức phân bổ

Trang 34

Đối với các huyện có trung tâm đào tạo dạy nghề được bổ sung kinh phí đảm bảo hoạt động theo định mức, tiêu chuẩn chế độ quy định hiện hành

+ Phân bổ chi sự nghiệp y tế:

Phân bổ đảm bảo kinh phí để thực hiện chức năng quản lý nhà nước về chăm sóc và bảo vệ sức khoẻ cho nhân dân, như: y tế cơ sở; y tế dự phòng; khám, chữa bệnh, phục hồi chức năng; y dược cổ truyền; phòng bệnh, chữa bệnh cho người; mỹ phẩm; vệ sinh an toàn thực phẩm; dân số trên địa bàn cấp huyện

+Phân bổ chi sự nghiệp khoa học công nghệ

+Phân bổ chi sự nghiệp Văn hoá thông tin, Thể dục thể thao, phát thanh truyền hình:

Trang 35

Mức phân bổ đảm bảo kinh phí chi thực hiện chế độ chính sách và hoạt động nghiệp vụ có tính đặc thù thuộc lĩnh vực văn hoá, thông tin, tuyên truyền, báo chí; xuất bản; đảm bảo mức chi theo chế độ đối với các vận động viên, khen thưởng đối với vận động viên có thành tích cao, thực hiện nhiệm

vụ phát triển phong trào thể dục, thể thao quần chúng; tăng thời lượng phát sóng thuộc lĩnh vực phát thanh truyền hình; .(không bao gồm lương, các khoản phụ cấp và các khoản có tính chất lương ) của từng huyện

+ Phân bổ chi sự nghiệp Đảm bảo xã hội

Đã bao gồm: Kinh phí hoạt động cứu tế xã hội, cứu đói, phòng chống

các tệ nạn xã hội, bảo quản, tu dưỡng, sửa chữa nghĩa trang và các hoạt động

xã hội khác

Không bao gồm: Phụ cấp Cựu chiến binh theo Nghị định 150/NĐ-CP;

Kinh phí thực hiện Nghị định 67/2007/NĐ-CP ngày 13/4/2007, Nghị định 13/2010/NĐ-CP, Quyết định 04/2009/QĐ-UBND; hỗ trợ kinh phí hoạt động cho Hội nạn nhân chất độc da cam theo Quyết định của tỉnh

Đối với gia đình thuộc diện chính sách (gia đình: liệt sĩ, thương binh, bệnh binh, anh hùng lực lượng vũ trang, anh hùng lao động, bà mẹ Việt Nam anh hùng, người có công với cách mạng, quân nhân bị tai nạn nghề nghiệp) ngân sách cấp tỉnh sẽ bổ sung kinh phí để thực hiện chế độ thăm hỏi, động viên các gia đình thuộc diện chính sách vào ngày lễ, tết

Trang 36

1.1.4 Yếu tố ảnh hưởng đến công tác lập kế hoạch phân bổ Ngân sách nhà nước cấp huyện

1.1.4.1 Yếu tố khách quan

+ Tình hình kinh tế xã hội

Nhân tố này xuất phát điểm từ điều kiện kinh tế ở các huyện còn thấp, sản xuất chủ yếu là nông nghiệp thuần nông, số hộ đói nghèo và tỷ lệ hộ nghèo còn cao, trình độ dân trí thấp, khó khăn trong việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, phát triển kinh doanh cho thu ngân sách

Thu ngân sách trên đại bàn huyện mặc dù tăng qua các năm nhưng việc nuôi dưỡng nguồn thu chưa được mở rộng, mới chỉ dừng lại ở một số khoản nhất định Từ đây, các khoản chi ngân sách cấp huyện thường cao hơn các khoản thu ngân sách đã gây ảnh hưởng và khó khăn lớn cho công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện

+ Tỷ lệ lạm phát

Khi nước ta phải đối mặt với tình hình lạm phát diễn ra đồng nghĩa giá

cả hàng hóa leo thang Để khắc phục tình trạng trên, chính phủ đã sử dụng chính sách tiền tệ thắt chặt, cắt giảm chi tiêu Tuy nền kinh tế đã thoát khỏi tình trạng lạm phát nhưng đang rơi vào trạng thái khủng hoảng, các mặt hàng phục vụ trực tiếp cho đầu tư phát triển sản xuất kinh doanh và đời sống của nhân dân tăng đột biến, gây không ít khó khăn cho doanh nghiệp cũng như người tiêu dung trên địa bàn huyện, hơn 80% doanh nghiệp rơi vào tình trạng phá sản, thất nghiệp gia tăng

Từ nguyên nhân trên đã làm làm nguồn thu cho ngân sách nhà nước cấp huyện dẫn đến ngân sách nhà nước cấp huyện không có nguồn thu để phân bổ bù đắp cho khoản chi, từ đây đã gây ra ảnh hưởng trực tiếp cho công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện

Trang 37

1.1.4.2 Yếu tố chủ quan

* Cơ chế quản lý hành chính cấp huyện

Cơ chế quản lý là tổng thể phương pháp, hình thức tác động lên một hệ thống, liên kết phối hợp hành động giữa các thành viên trong hệ thống nhằm đạt mục tiêu quản lý trong một giai đoạn nhất định

Hiện nay, trên địa bàn huyện cơ chế quản lý hành chính chưa được coi trọng là một nghề, thay vào đó, lãnh đạo một số cơ quan, chính quyền địa phương lại coi là một công cụ thuần tuý, ai làm cũng được, vì vậy sự ổn định

vị trí cho những người làm công tác quản lý hành chính chưa được quan tâm đúng mức, họ thường thay đổi sau mỗi kỳ bầu cử đại biểu HĐND cấp huyện Chính vì vậy, những tích luỹ kinh nghiệm mà thời gian công tác không được

sử dụng trong những năm tiếp theo Do đó việc quản lý ngân sách huyện nói chung công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện nói riêng cũng gặp không ít khó khăn

* Phân cấp quản lý ngân sách trong công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện

Phân cấp quản lý ngân sách nhà nước là xác định phạm vi, nhiệm vụ

và quyền hạn của chính quyền nhà nước cấp huyện trong việc quản lý, điều hành thực hiện nhiệm vụ phân bổ các khoản chi của ngân sách nhà nước cấp huyện, gắn ngân sách nhà nước cấp huyện với các hoạt động kinh tế, xã hội ở từng địa phương, từng huyện một cách cụ thể nhằm nâng cao tính năng động và tự chủ

Chính vì vậy, nếu phân cấp quản lý ngân sách nhà nước ở từng địa phương thực hiện hợp lý đảm bảo được các nội dung đề cập ở trên thì công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện sẽ đạt hiệu quả cao

Trang 38

cụ thể việc phân bổ ngân sách sẽ không bị lãng phí các khoản chi đồng thời đảm bảo tối đa cho sự phát triển của huyện và ngược lại

* Trình độ của đội ngũ cán bộ làm công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện

Trình độ của đội ngũ cán bộ là nhân tố quan trọng quyết định sự thành công, chất lượng cảu công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện

Nếu đội ngũ cán bộ chuyên trách về lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước ở các cấp, ngành, địa phương chưa được tăng cường đúng mức về chất lượng và số lượng theo yêu cầu công việc Điều này gây khó khăn trong

tổ chức kế toán, giám sát, kiểm tra và tổng hợp, phân tích đánh giá về lập kế hoạch phân bổ ngân sách Nhà nước ở huyện từ đó ảnh hưởng đến chất lượng quản lý công tác chi ngân sách Nhà nước nói chung và công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện nói riêng

* Hệ thống thông tin, phương tiện lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện

Để thực hiện chức năng lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện theo nhiệm vụ được giao, cơ quan chức năng cấp huyện cần phát triển

hệ thống thông tin và nâng cao trình độ ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện là nhiệm vụ quan trọng của huyện

Hệ thống thông tin chính xác là cơ sở để huyện xây dựng các mức phân

bổ ngân sách hợp lý phù hợp với từng cấp, chính quyền địa phương trên địa bàn huyện Bên cạnh đó, nếu huyện triển khai ứng dụng được công nghệ thông tin vào công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách của huyện thì chính

Trang 39

quyền cấp huyện sẽ tiết kiệm được cả thời gian và chi phí thực hiện công tác

mà vẫn đảm bảo hiệu quả mang lại cao và đáng tín cậy

Trong điều hành lập kế hoạch phân bổ ngân sách, cấp ủy, chính quyền các cấp đã chỉ đạo sát sao, chặt chẽ và các cơ quan chuyên môn tăng cường hướng dẫn, kiểm tra, giám sát công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách bám sát dự toán, đảm bảo cân đối tích cực Lập kế hoạch phân bổ ngân sách cho chi đầu tư phát triển của huyện được đảm bảo tiến độ thực hiện dự án, phân bổ ngân sách cho chi thường xuyên huyện luôn đặt chỉ tiêu tiết kiệm lên hàng đầu để từ đó đáp ứng lập kế hoạch phân bổ ngân sách cho chi đột xuất của huyện, cơ sở tạo điều kiện cho các cấp hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao

Kho bạc nhà nước huyện tích cực kết hợp với các ngành thuộc khối tài chính quản lý chặt chẽ việc lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước cấp huyện, thực hiện tốt chức năng nhiệm vụ của công tác lập kế hoạch phân bổ, điều hành ngân sách trên địa bàn huyện Ngoài ra, chính quyền

Trang 40

huyện Võ Nhai còn thực hiện đưa công nghệ thông tin vào việc hạch toán

kế toán lập kế hoạch phân bổ các khoản chi đáp ứng yêu cầu quản lý ngân sách các xã trên địa bàn huyện

1.2.2 Kinh nghiệm lập kế hoạch phân bổ ngân sách nước tại huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên

Khác với huyện Võ Nhai, công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà

nước lại được chính quyền huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên áp dụng các kinh nghiệm sau:

- Huyện Phú Bình luôn đặt việc lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện theo các quy định của luật và các văn bản hướng dẫn lên hàng đầu

- Các xã khác nhau trên địa bàn huyện có quá trình phát triển kinh tế,

xã hội khác nhau nhưng đều phải tiến hành cải cách hành chính trong công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước của huyện

- Huyện luôn coi trọng công tác phân tích, dự báo kinh tế phục vụ cho việc lập dự toán phân bổ ngân sách nhà nước của huyện nhằm phát triển kinh

tế xã hội trên địa bàn huyện

- Mạnh dạn phân cấp quản lý ngân sách cho các cấp chính quyền của huyện trong công tác lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước huyện trên cơ

sơ thống nhất chính sách và chế độ theo quy định

- Chính quyền huyện Phú Bình đã thực hiện các biện pháp lập kế hoạch phân bổ ngân sách nhà nước của huyện xuyên suốt chu trình quản lý ngân sách nhà nước cấp huyện gồm: lập, chấp hành, quyết toán và thanh kiểm tra

1.2.3 Bài học kinh nghiệm về lập kế hoạch phân bổ Ngân sách nhà nước cho UBND huyện Đại Từ tỉnh Thái Nguyên

Học hỏi những kinh nghiệm trong công tác lập kế hoạch phân bổ Ngân sách nhà nước của các địa phương khác trên địa bàn cả nước Chính quyền huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên cũng đã tự rút ra bài học kinh nghiệm cho

Định dạng
Số trang	126
Dung lượng	2,4 MB