GIẢI PHẪU • Khớp ức đòn: khớp hoạt dịch, có đĩa khớp... BỆNH LÝ • Viêm khớp arthritis, viêm xương khớp do thoái hóa khớp osteoarthritis, viêm khớp do nhiễm trùng, viêm bao hoạt dịch, nan
Trang 1SIÊU ÂM KHỚP
ỨC-ĐÒN, ỨC-SƯỜN
BS Lê Văn Tài Trung Tâm Y Khoa MEDIC
Trang 2I GIẢI PHẪU
• Khớp ức đòn: khớp hoạt dịch, có đĩa khớp
Trang 3Khớp ức - sườn
• Khung sườn gồm 12 xương sườn và 10 sụn sườn Các sụn sườn giữ vai trò đàn hồi cho khung sườn, không có sụn sườn XI, XII
- Có 7 khớp ức - sườn
- Khớp sụn sườn - sụn sườn
- Chỗ nối sụn sườn - xương sườn
• Xương ức gồm cán ức, thân ức và mũi ức, góc ức là chỗ khớp thân – cán ức
Trang 5Khớp ức – đòn
Sternoclavicular longitudinal view C = clavicle; S = sternum;
D = articular disk; CA = capsule;
Trang 7II BỆNH LÝ
• Viêm khớp (arthritis), viêm xương khớp
do thoái hóa khớp (osteoarthritis), viêm
khớp do nhiễm trùng, viêm bao hoạt dịch, nang hoạt dịch, trật khớp
Trang 8Thoái hóa khớp ức sườn
Khe khớp hẹp , có gai xương (đầu mũi tên)
Trang 9Trật khớp ức sườn
Dấu bậc thang (step-off deformity (đầu mũi tên)
Trang 10Costochondritis & Tietze's
syndrome
• Viêm không nung mũ sụn sườn
• Nguyên nhân không rõ, có thể do sức kéo căng quá mức (strain, sprain), ho hắt hơi
nhiều
• Thường 1 bên, bên trái gặp thường hơn, có thể có 2 bên
Trang 11• H/C Tietze:
- Tietze mô tả năm 1921
- Viêm khớp ức sườn, sụn sườn (I tới IV), gặp ở ngưới trẻ (<40 tuổi)
- Có sưng vùng khớp
ức sườn, sụn sườn
Trang 12- Đau đột ngột hay từ từ, lan lên vai cánh tay, sưng đau 1 hay vài sụn sườn Thường ở ngực trên, 2/3 trường hợp chỉ 1 sụn sườn trong số đó 2/3 trường hợp ở sụn sườn II
- Ấn đau đau vùng khớp ức sườn, dọc sụn sườn, hít sâu đau trong những trường hợp nặng
- Bên trái cần phân biệt với đau do bệnh lý tim (thiểu năng vành), nhồi máu cơ tim
- Đo ECG, XQ tim phổi, CT, MRI, XN (ESR, CRP có thể tăng nhẹ)
Trang 13• Bệnh có thể hết sau 2 tuần đến vài tháng,
có thể tái phát
• Điều trị: nghỉ ngơi, giảm đau kháng viêm, chích corticoid
Trang 14H/C Tietze sụn sườn phù nề bờ không rõ (Tietze's syndrome (costal chondritis) with a thickened anterior cartilaginous rib with an
unsharp contour)
Trang 16• Viêm sụn sườn (Costochondritis):
- người lớn (> 40 tuổi)
- Lâm sàng như H/C Tietze, đau nhiều, nhưng không có sưng khớp ức sườn, sụn sườn
Trang 17• Một số nguyên nhân khác gây đau vùng
ức sườn như viêm khớp thân - cán ức, gãy xương ức, gãy sụn sườn, gãy cung trước xương sườn phần gần sụn sườn
Trang 18MỘT SỐ HÌNH ẢNH SIÊU ÂM BỆNH
LÝ KHỚP ỨC ĐÒN, ỨC SƯỜN
Trang 26Thoái hóa khớp ức đòn có gai xương
(osteoarthritis with osteophytes)
Trang 27Viêm bao hoạt dịch khớp ức đòn do thoái hóa khớp (Synovitis and degenerative
changes)
Trang 28Sự thay đổi do thoái hóa khớp ức đòn, bao
hoạt dịch dầy làm khe khớp rộng ra
(Degenerative changes and synovial
thickening with joint space widening of the
sternoclavicular joint)
Trang 29Dầy bao hoạt dịch khớp ức đòn (Thickened
synovium at the sternoclavicular joint)
Trang 30Viêm khớp ức – đòn, phù nề mềm xung quanh
và tăng tưới máu (Arthritis of the sternoclavicular joint with a hypervascularized
soft tissue swelling)
Trang 31Viêm khớp ức đòn phải, ăn mòn xương nhiều chỗ, mô mềm phù nề tăng tưới máu (Arthritis
of the right sternoclavicular joint with soft
tissue swelling erosions and
hypervascularization)
Trang 32Nang hoạt dịch khớp ức – đòn ở bé gái 9 tuổi (Ganglion cyst at the sternoclavicular
joint in a 9 year old girl)