Những câu chuyện quản lý hay và ý nghĩa

Quản lý hiện nay vừa được coi là một khoa học,vừa là một nghệ thuật và vừa là một nghề. Quản lý là một khoa học thể hiện quản lý xuất phát từ tính qui luật của các quan hệ quản lý trong quá trình hoạt động của tổ chức. Những qui luật này nếu được nhà quản lý nhận thức và vận dụng trong quá trình quản lý tổ chức sẽ giúp họ đạt kết quả mong muốn và ngược lại. Tính khoa học của quản lý còn đòi hỏi các nhà quản lý trước hết phải nắm vững các qui luật liên quan đến quá trình quản lý tổ chức, đơn vị của mình;phải biết vận dụng các phương pháp đo lường hiện đại, các tiến bộ của khoa học và kỹ thuật trong quá trình quản lí; Khi thực hiện hoạt động quản lý nhà quản lý phải dựa trên cơ sở của các khoa học như khoa học tâm lý, giáo dục, triết học, toán học, kinh tế học,… Quản lý là một nghệ thuật thể hiện ở chỗ: quản lý vận dụng linh hoạt, sáng tạo những học thuyết, nguyên tắc quản lý trong những tình huống, điều kiện hoàn cảnh cụ thể. Nhà quản lý khi giải quyết các nhiệm vụ đã xuất phát từ những đặc điểm, các tình huống cụ thể, có tính đến những đặc điểm cá nhân của người chấp hành. Trong quản lý thực tế sẽ không thể thành công, nếu chỉ áp dụng máy móc, rập khuôn theo một công thức cho sẵn. Có thể nói nghệ thuật quản lý là “ bí quyết”, “ cái mẹo”, “ cái biết làm thế nào “ (Knowhow) của nhà quản lý để đạt mục tiêu với hiệu quả cao. Nghệ thuật quản lý là tài nghệ, năng lực tổ chức, kinh nghiệm ... của nhà quản lý trong việc giải quyết những nhiệm vụ đề ra một cách khéo léo, sáng tạo và có hiệu quả cao nhất. Ví dụ như: Nghệ thuật sử dụng con người (đặt đúng chỗ, sử dụng đúng khả năng , biết động viên, tập hợp và thu hút nhân viên). Nghệ thuật mua, bán nguyên vật liệu , hàng hóa; Nghệ thuật cạnh tranh trong sản xuất kinh doanh; Nghệ thuật giao tiếp; Nghệ thuật ra quyết định (nhanh, đúng, kịp thời ... ) và thực hiện quyết định (sáng tạo, linh hoạt... ); Nghệ thuật giải quyết các khó khăn ách tắc trong hoạt động của tổ chức...v.v Đặc điểm chủ yếu của nghệ thuật quản lý là những “ mẹo “ gắn liền với những tình huống cụ thể với tất cả sự đa dạng, phong phú, khéo léo, uyển chuyển và sáng tạo. Có thể thấy tính nghệ thuật của quản lý xuất phát từ tính đa dạng, phong phú của các sự vât hiện tượng trong quản lý và trong xã hội. Tính nghệ thuật của quản lý còn xuất phát từ bản chất của quản lý là sự tác động đến con người để huy động sự nỗ lực, phối hợp của họ trong thực hiện các nhiệm vụ của tổ chức hướng đến mục tiêu. Do đó để tác động đến con người sao cho họ hồ hởi, phấn khởi, tích cực tham gia vào hoạt động của tổ chức cũng như đảm bảo kỷ cương của tổ chức đòi hỏi nhà quản lý phải khéo léo, linh hoạt, khi “cương”, khi “nhu”. Sự thành công của nhà quản lý tuỳ thuộc một phần vào tài nghệ, bản lĩnh, nhân cách, trí tuệ, bề dày kinh nghiệm trong quản lý, lãnh đạo tổ chức. Nghệ thuật quản lý đạt được khi nhà quản lý có sự kết hợp hài hòa giữa khoa học quản lý, kinh nghiệm quản lý và sự sáng tạo để đạt được mục tiêu quản lý. Nghệ thuật quản lý được thể hiện qua kĩ năng sử dụng phương pháp quản lý, kĩ năng giao tiếp, ứng xử, kĩ năng tập hợp lực lượng...nhằm thực hiện có hiệu quả mục tiêu phát triển của tổ chức đã đề ra. Hai mặt khoa học và nghệ thuật quản lý không đối chọi, loại trừ nhau, mà chúng luôn gắn chặt, bổ sung cho nhau. Nghệ thuật phải dựa trên một sự hiểu biết khoa học làm nền tảng. Nếu không có cơ sở khoa học làm nền tảng thì nhà quản lý ắt chỉ dựa vào may rủi, chủ quan, kinh nghiệm cá nhân mà thôi. Do đó chỉ có thể thành công ở tình huống này, mà sẽ không thành công ở tình huống khác. Ngược lại, nếu chỉ dựa vào khoa học mà không chú trọng tính nghệ thuật quản lý, thì cũng khó thành công. Bởi vì thực tiễn hoàn cảnh, tình huống muôn hình, muôn vẻ và luôn thay đổi, do đó đòi hỏi một nghệ thuật ứng dụng đa dạng, phong phú, khéo léo và sáng tạo. Để thể hiện tính khoa học và tính nghệ thuật của công tác quản lý, người ta đã xây dựng những câu chuyện rất thú vị nhằm giúp người đọc suy ngẫm và rút ra bài học quản lý bổ ích. Sau đây là những câu chuyện như vậy:

1, Câu chuyện quản lý ở công ty Sư Tử

Mỗi ngày, Kiến đi làm rất sớm và luôn tập trung hoàn thành công việc với một thái độ vui vẻ, thoải mái Ông chủ của Kiến, là Sư Tử, rất ngạc nhiên khi thấy Kiến làm việc đạt năng suất cao mà không cần sự giám sát Sư Tử bèn nghĩ, nếu có cấp trên giám sát trực tiếp thì chắc chắn Kiến sẽ làm việc còn hiệu quả hơn Thế là không chần chừ lâu, Sư Tử thuê Gián về để giám sát Kiến

Sau khi Gián vào làm, quyết định đầu tiên là cài đặt máy chấm công để theo dõi việc Kiến liệu có đi làm đúng giờ hay không? Thêm vào đó, Gián cũng cần 1 thư ký để thay mình ghi chú công việc, thực hiện báo cáo, và thế là Gián thuê thư

ký Nhện với nhiệm vụ quản lý báo cáo và nhận các cuộc gọi

“Sếp” Sư Tử rất hài lòng về những báo cáo của Trưởng nhóm Gián, vì vậy Gián được yêu cầu chuẩn bị những biểu đồ theo dõi sản lượng và phân tích xu hướng thị trường để Sư Tử trình bày tại cuộc họp Ban quản trị Nghĩ rằng mình cần thêm thiết bị hỗ trợ để hoàn thành nhiệm vụ được giao, Gián đề nghị và được duyệt mua 1 cái máy vi tính mới, cùng với 1 máy in lazer Nhu cầu quản lý máy móc phát sinh, Gián tiếp tục tuyển Ruồi về làm Trưởng bộ phận IT

Quay lại chuyện của Kiến, lúc trước Kiến ta làm việc rất siêng năng với một tinh thần tích cực, giờ đây trong lòng cảm thấy rất là bực mình vì những thủ tục giấy tờ và những cuộc họp vô bổ chiếm hết thời gian!

Xuy xét tình hình hiện tại, ông chủ Sư Tử đi đến kết luận là cần phải có một quản lý chung cho toàn bộ bộ phận mà Kiến đang làm việc Chức vụ “ông chủ nhỏ” này ngay lập tức được giao cho Ve Sầu! Quyết định đầu tiên của Ve là mua ngay 1 tấm thảm thật đẹp và một cái ghế thật êm cho phòng làm việc Ve Sầu cũng

cần thêm 1 máy vi tính và một thư ký riêng, người sẽ giúp cho Ve chuẩn bị Kế

Hoạch Tối Ưu Hoá Chiến Lược Kiểm Soát Công việc và Ngân quỹ Nghĩ là làm,

Ve tuyển ngay thư ký cũ đã từng làm việc cùng mình trước đó

Ngày qua ngày, văn phòng Kiến làm việc dần trở thành một nơi buồn bã, chẳng còn ai cười đùa và mọi người trở nên lo lắng, khó chịu Thế là Ve Sầu thuyết phục ông chủ lớn, là Sư Tử, về sự cần thiết phải làm một cuộc nghiên cứu

kỹ lưỡng về môi trường làm việc tại doanh nghiệp Nghe được đề xuất của Ve Sầu,

Sư Tử bèn xem lại các báo cáo tài chính tại bộ phận này Sư Tử phát hiện rằng hiệu suất công việc cùng kết quả doanh thu đã sụt giảm rất nhiều

Đau đầu nghĩ cách giải quyết - Sư Tử thuê Cú, vốn là 1 cố vấn nổi tiếng và có

uy tín, để tiến hành nghiên cứu và đưa ra các giải pháp cần thiết Cú bỏ ra 3 tháng nghiên cứu về văn phòng và viết một báo cáo khổng lồ, lên đến vài quyển, cuối

cùng đi đến kết luận: “Văn phòng này có quá nhiều nhân viên ”

Bài học:

Quản lý nguồn nhân lực một cách hiệu quả là yếu tố chủ chốt tạo nên thành công cho doanh nghiệp Quản lý yếu kém sẽ khiến nhân viên bị cuốn vào vòng xoáy các công việc không tên, cấp lãnh đạo mất thời giờ chạy theo giải quyết những sai sót trong quy trình làm việc, tìm phương án khắc phục hậu quả, từ đó gây lãng phí nguồn lực một cách vô ích

(Nguồn hình: Internet)

Câu chuyện Cây gậy và củ cà rốt.

Sườn núi phía nam có một bầy thỏ Dưới sự quản lý của vua thỏ mắt xanh, bầy thỏ

có một cuộc sống đầy đủ, vui vẻ Nhưng thời gian gần đây số lương thực bầy thỏ kiếm về ngày một ít Vì sao nhỉ? Vua thỏ nhận ra là một số thỏ trở nên lười biếng

Vua thỏ nhận ra, số thỏ lười biếng ảnh hưởng xấu tới những con khác Số thỏ chăm cho rằng làm nhiều làm ít cũng như nhau, vậy nỗ lực để làm gì? Từng con, từng con cũng lười theo Thế là vua thỏ quyết tâm thay đổi, tuyên bố thỏ nào biểu hiện tích cực sẽ được thưởng cà rốt

3) Tuỳ tiện khen thưởng, bất mãn nổi lên

Việc một chú thỏ xám được vua ban thưởng củ cà rốt đầu tiên làm dậy sóng trong bầy thỏ Vua thỏ không ngờ tác động của việc khen thưởng lại mạnh như vậy, nhưng là tác động xấu

Mấy lão thỏ tìm vua kể lể tội lỗi của chú thỏ xám, chất vấn vì sao vua ban thưởng?

Vua thỏ nói:

- Ta nhận thấy thỏ xám làm việc không tồi Nếu các anh cũng có biểu hiện tích cực như thỏ xám thì tự nhiên sẽ được khen thưởng

4) Bầy thỏ học cách đóng kịch

Thế là bầy thỏ phát hiện ra bí quyết để được khen thưởng Cả bọn cho rằng: chỉ cần giỏi "thể hiện" trước vua thỏ là được nhận cà rốt thưởng Một số bác thỏ chân chất không giỏi "trình diễn" sinh buồn rầu Dần đà, phong cách làm việc đóng kịch nổi lên trong bầy Nhiều thỏ chỉ quan tâm làm sao cho vua thỏ vừa lòng nên thậm chí không ngại gian dối Truyền thống lao động chăm chỉ thật thà của bầy thỏ bị huỷ hoại nghiêm trọng

5) Có quy củ, việc mới chạy

Để loại bỏ thói làm ăn gian dối, nhờ sự giúp đỡ của nhóm thỏ già, vua thỏ ban bố quy định khen thưởng Theo đó, thực phẩm bọn thỏ đem về đều phải qua nghiệm thu, sau đó căn cứ vào số lượng mà khen thưởng

Một thời gian, bầy thỏ làm việc hiệu quả hẳn lên, kho chứa đầy thực phẩm dự trữ

6) Chú ý cải cách chế độ khen thưởng

Chỉ cần vua thỏ không để ý, năng suất lao động của bầy thỏ sau một thời gian đạt tới cực đỉnh lại xuống dốc thê thảm Vua thỏ thấy kỳ quái bèn điều tra kỹ lưỡng, nguyên do nguồn thức ăn ở gần đã bị bầy thỏ khai thác hết nhưng không có ai chủ động đi tìm nguồn thức ăn mới

Một chú thỏ trắng tai dài chỉ trích vua thỏ chỉ biết đến số lượng, dung dưỡng thói

ăn xổi ở thì, làm hại đến sự phát triển lâu dài của đàn thỏ

7) Sau khi quy củ bị phá hỏng

Vua thỏ thấy thỏ tai dài có lý nên lao tâm khổ tứ suy nghĩ Một hôm, có chú thỏ xám không hoàn thành nhiệm vụ, bạn chú là Đô Đô liền bớt phần mình giúp thỏ xám Vua thỏ nghe chuyện, khen ngợi không ngớt tinh thần giúp bạn của Đô Đô Hai hôm sau, tình cờ gặp Đô Đô ở cửa kho, vua thỏ cao hứng thưởng gấp đôi cho

Đô Đô Lệ mới mở ra, phong trào "đóng kịch" lại nổi lên, bầy thỏ lại học cách làm vừa lòng vua thỏ Những chú thỏ không biết cách làm hài lòng thì tìm đến vua thỏ kêu khóc làm vua thỏ đứng ngồi không yên Có con nói:

- Sao tôi làm việc chăm chỉ mà phần thưởng lại thua Đô Đô?

Có con nói:

- Lần đó tôi làm việc rất tích cực, hoá ra thu nhập lại ít hơn trước, thật không công bằng!

8) Cà rốt cũng mất tác dụng khen thưởng

Một thời gian sau, tình hình càng gay cấn, nếu không thưởng hậu thì không ai còn muốn làm việc Thế nhưng không ai làm việc thì lấy đâu cái ăn? Vua thỏ không chịu nổi, phải ban bố thỏ nào tình nguyện cống hiến cho cả bầy sẽ được thưởng một giỏ cà rốt đầy Bố cáo vừa ban đã có thỏ xin làm tình nguyện Vua thỏ nghĩ, thưởng hậu tất sẽ có thỏ giỏi

Nào ngờ số thỏ này vẫn không hoàn thành nhiệm vụ Vua thỏ giận dữ tới trách móc chúng Bọn thỏ đều trả lời như nhau:

- Vua thỏ, xin đừng trách chúng tôi Một khi trong tay đã có cà rốt, ai còn muốn đi làm nữa?

Một số loại cà rốt không tốn tiền:

Loại cà rốt thứ nhất: Tiên nữ rắc hoa

"Tiên nữ rắc hoa" là chuyện cổ tích lưu truyền khắp dân gian Trung Quốc Đối với người quản lý xí nghiệp, đó là một loại cà rốt không tốn tiền nhưng cực hiệu quả

Lý do thật đơn giản: Làm nhà quản lý, anh có thể vung vãi bốn phía, chỗ này một câu biểu dương, chỗ kia một câu khen ngợi, làm nhân viên nở nang mặt mũi Khi được khen ngợi, nhân viên sẽ phấn chấn, tăng khả năng chịu đựng sức ép công việc, năng suất của họ sẽ tăng lên gấp bội

Loại cà rốt thứ hai: Tỏ lòng quan tâm

Lãnh đạo quan tâm tới đời sống nhân viên sẽ tạo nên mối quan hệ đặc biệt giữa hai

bên Mối quan hệ đó không những khiến nhân viên làm việc không vì tiền mà còn khiến họ làm việc đặc biệt tốt Có thể thấy cuộc đối thoại dưới đây trong rất nhiều tiểu thuyết lịch sử của Trung Quốc:

Trong gian phòng bí mật, vị lãnh đạo hỏi cấp dưới vẻ rất nghiêm trọng:

- X , ta đối đãi anh thế nào ?

X lập tức bày tỏ:

- Đại nhân đối với thuộc hạ ơn năng như núi!\

Lãnh đạo tiếp tục hỏi:

- Có một việc, không biết anh có hoàn thành được không?

X không biết việc gì nhưng vẫn biểu lộ lòng trung son sắt:

- Đại nhân đã sai bảo, X chết cũng không dám từ

Đúng là đội ơn vua, lính mất mạng

Loại cà rốt thứ ba: Vờ quan tâm

Nếu anh không có chút hứng quan tâm tới đời tư của nhân viên (gia đình, hôn nhân, sức khỏe, thậm chí cả thái độ của họ) thì chiêu này rất hiệu quả Điều thần diệu của chiêu này là một mặt làm nhân viên sung sướng tột cùng, một mặt anh đỡ phải nghe những câu chuyện chán ngắt.Một ví dụ của chiêu này: anh đi xe cách nhân viên chừng 10m thì gọi rõ to, kiểu như: "Gia đình khoẻ cả chứ?" Nhân viên ai cũng sẽ thấy anh quan tâm tới cấp dưới, còn anh thì không phải nghe lải nhải.Hoặc anh cũng có thể diễn trò này vào dịp tết hằng năm.Nếu anh quan niệm người đời lạnh nhạt với mình cũng chẳng sao, nếu anh thấy sự giúp đỡ nhau chân thành cũng không cần thiết thì có thể chơi trò này Có lúc, có nơi, nó sẽ có tác dụng tốt trong

Loại cà rốt thứ tư: Tặng vật kỷ niệm

Dù thiệp sinh nhật chỉ là một tấm bìa cứng, thế nhưng có chữ ký của anh trên đó sẽ làm nhân viên sung sướng Cùng một lẽ như vậy, chiếc nơ mua ở chợ chỉ mười mấy đồng (mua số lượng lớn càng rẻ), nhưng nó lại tượng trưng cho sự vinh dự

nên có ý nghĩa không tầm thường Giả như có nhân viên đem về cho công ty một hợp đồng bạc triệu, anh có thể mở hội lớn, giong trống mở cờ tặng nơ anh ta

Đó là một mũi tên bắn ba đích: Thứ nhất, chiếc nơ đó xem như một báu vật vô giá; thứ hai, người nhận nơ cảm động rơi nước mắt, khiến anh ta cố công cố sức để nhận thêm một nơ nữa; thứ ba, khiến đồng nghiệp người nhận nơ ghen tức mà có ý thức "rừng nơ (cà rốt) trước mặt, roi da (hay cây gậy) phía sau"

Loại cà rốt thứ năm: Khiến công việc có sức ép

Công việc quá đơn điệu sẽ khiến nhân viên chán nản; công việc quá khó sẽ khiến nhân viên sợ hãi Sự thực, vấn đề không phải là công việc khó hay dễ, mà là có sức

Ví như, anh có thể giao một công việc nói là rất khó khăn (dù ai cũng biết là rất dễ), khi nhân viên hoàn thành, anh khen ngợi anh ta như người hùng Hay khi giao một hạng mục cho anh X , anh có thể xem đó như thử thách, đồng thời bày tỏ sự tin tưởng là chỉ có X làm được việc đó Như vậy, dù X có gặp khó khăn trùng trùng vẫn sẽ nỗ lực như một vận động viên Olympic Loại cà rốt thứ sáu: Ban phát giấy khen Giấy khen dường như không cần thiết, tuy nhiên công dụng "cà rốt" của nó không

Một tờ giấy khen không những làm nhân viên thấy vinh dự, nó còn cho thấy: lao động vất vả của nhân viên đó không hoàn toàn vì tiền Anh ta sẽ là tấm gương cho

Loại cà rốt thứ bảy: Ăn trưa cùng nhân viên

Được ăn trưa hay tán gẫu cùng anh chắc chắn làm nhân viên vinh dự, họ sẽ có cảm giác hạnh phúc, thấy mình có năng lực, được coi trọng và tán thưởng, lâng lâng

Anh có thể thấy ngượng vì bị tâng bốc, song thực tế, nhân viên cần cảm giác vinh

dự đó.

Loại cà rốt thứ tám: Cho nhân viên cơ hội tự đề ra mục tiêu

Nếu nhân viên được tự đặt ra mục tiêu, họ sẽ nỗ lực gấp mười lần để hoàn thành kế hoạch Song để nhân viên tự đặt mục tiêu chung cũng rất nguy hiểm Trò chơi này rất cần nghệ thuật lãnh đạo của nhà quản lý, chỉ sơ suất là hỏng việc Bởi một số nhân viên giống như trẻ em trong nhà trẻ, họ đề ra mục tiêu đầy tham vọng nhưng không cách gì thực hiện được Trong khi mục tiêu thật nhất của anh khi cho nhân viên tự đặt mục tiêu là: làm cho nhân viên thực hiện mục tiêu của chính mình

Loại cà rốt thứ chín: Khích lệ tinh thần hy sinh của nhân viên Không nên khuyến khích nhân viên về đúng giờ (ít nhất là rời khỏi vị trí muộn mười phút), càng không được để nhân viên giả bệnh nghỉ ngơi Ngược lại, cần khuyến khích nhân viên làm quá giờ hay ốm đau mà vẫn đi làm Nếu giỏi khuyến khích tinh thần hy sinh của nhân viên, anh không tốn tiền mà vẫn được nhiều giá

Kỹ xảo của trò này là: anh không nên kêu gọi "làm thêm giờ miễn phí" mà nên tán

Loại cà rốt thứ mười: Tạo môi trường cạnh tranh cho nhân viên

Nếu tạo môi trường cạnh tranh cho nhân viên,họ sẽ đua nhau yêu nghề, "cà rốt" của anh sẽ tạo một hiệu ứng đô- mi- nô Mỗi nhân viên đều là một quân bài đó đô- mi- nô, anh cần sắp họ đúng vị trí Sau

đó, mỗi nhân viên sẽ là một tấm gương, mà tác dụng của mỗi tấm gương sẽ rất lớn

"Thái Công binh pháp" viết: "Cốt yếu dùng binh là tôn lễ và thưởng hậu Tôn lễ thì người có trí sẽ tới, thưởng hậu thì người có nghĩa sẽ tận lòng… Vì thế, người có lễ quy thuận, người được nhận thưởng tranh nhau hy sinh Còn thưởng thì lính còn hy sinh." Lễ và thưởng chính là hai loại cà rốt khác nhau Làm người lãnh đạo công ty hay một bộ phận, bạn phải dùng chí tiến thủ của nhân viên để thực hiện mục tiêu kinh doanh Nếu không khích lệ, tinh thần nhân viên sẽ

sa sút, mục tiêu của bạn cũng tan tành Vì thế, trong một nền văn hoá công ty coi con người là nền tảng thì cà rốt hiện hữu ở khắp mọi nơi Chính sách cà rốt "xưa đã có, nay càng thịnh", bạn cũng cần một số loại cà rốt, kể

cả cà rốt không tốn tiền, để xây dựng văn hoá công ty