HĐ1: TÌM HIỂU CHUNG Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội Dung Chính - Gọi học sinh đọc phần giới thiệu tác giả, tác phẩm ở chú thích?. HĐ2: TÌM HIỂU NỘI DUNG Hoạt động của thầy Hoạt
Trang 129
Tiết :
109
(Thép Mới)
S :13/03/17
1/Mục đích yêu cầu: Giúp học sinh
- Hiểu và cảm nhận được giá trị nhiều mặt của cây tre và sự gắn bó giữa cây tre với cuộc sống của dân tộc Việt Nam; cây tre thành 1 biểu tượng của Việt nam
- Nắm được những đặc điểm nghệ thuật của bài ký: Giấu chi tiết và hình ảnh, kết hợp miêu tả và bình luận, lời văn giàu nhịp điệu
2/Chuẩn bị của gv và hs:
a/ GV :Giáo án,bảng phụ, tranh tác giả
PP tích hợp,gợi tìm, thảo luận nhóm
b/HS : Đọc và soạn bài ở nhà theo hệ thống câu hỏi
Sưu tầm thêm những bài thơ nói về tre
3/Các bước lên lớp:
a) Kiểm tra bài cũ: (6p)
- Cảnh mặt trời mọc trên biển trong bài Cô Tô được tác giả miêu tả như thế nào?
- Cảnh sinh hoạt và lao động của con người ở đây ra sao?
b) Bài mới:
GTB(1p) Trong những năm kháng chiến trường kì gian khổ,ko chỉ có sự đóng góp và mất mát của con người mà còn có sự vật ,tiêu biểu là hình ảnh cây tre.Vậy hình ảnh ấy qua ngòi bút của nhả văn Thép Mới như thế nào,có đặt điểm gì? tìm hiểu ndung bài
HĐ1: TÌM HIỂU CHUNG
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội Dung Chính
- Gọi học sinh đọc phần
giới thiệu tác giả, tác phẩm
ở chú thích?
- Nêu những nét chính về
tác giả?
- xuất xứ của tác phẩm?
Giáo viên hướng dẫn đọc
- Gọi học sinh đọc, tìm
hiểu chú thích
Dựa vào đại ý đó, hãy tìm
bố cục của bài văn? Ý mỗi
đoạn?
- học sinh đọc
- Hà Văn Lộc, ở Hà Nội, viết báo chí, bút ký…
- Lời bình cho bộ phim cùng tên của các nhà điện ảnh
Ba Lan
- học sinh đọc sgk
HS tìm bố cục
HS khác nhận xét bổ sung
I – TÌMHIỂU CHUNG
1 - tác giả: Thép
Mới(1925-1991)
- Tên là Hà Văn Lộc, quê ở Tây
Hồ, Hà Nội
- Viết báo chí, bút ký, thuyết minh phim
2 - tác phẩm : “Câu tre Việt
nam” là lời bình cho bộ phim cùng tên của các nhà điện ảnh
Ba Lan
3-Đọc vbản và tìm bố cục
a-Đọc b-Bố cục : Vb chia làm 4 đoạn + Đ1:Từ đầu->có chí khí=>cây
tre ở khắp mọi nơi có những phẩm chất đáng quý
+ Đ2: Tiếp-> chung thuỷ=>tre
gắn bó với con người
+ Đ3: tiếp->anh hùng chiến
đấu=>tre sát cánh với con người trong kháng chiến
+ Đ4: đoạn còn lại=>tre là
người bạn đồng hành của dân tộc ta
HĐ2: TÌM HIỂU NỘI DUNG
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội Dung Chính
- Trong bài văn, phẩm chất
nào của cây tre được nói - Nơi ở và phẩm chất- Mọc xanh tốt ở mọi nơi, II/ NỘI DUNG
1) Những phẩm chất của
Trang 2- Biện pháp nghệ thuật nổi
bật sử dụng có hiệu quả khi
thể hiện phẩm chất của tre?
- những từ ngữ thể hiện
phẩm chất của tre khác từ
loại gì?
- tác giả đã tôn vinh cây tre
bằng những danh hiệu nào?
- nhận xét cây tre đã có
những phẩm chất nào?
- Gọi học sinh đọc đoạn 2,
3?
Tìm những chi tiết, hình
ảnh thể hiện sự gắn bó của
tre với con người trong lao
động sản xuất, cuộc sống?
- Vậy cây tre gắn bó với con
người khi nào?
- tác giả dùng nghệ thuật gì
để nói lên sự gắn bó của tre
với người?
- Cây tre còn gắn bó với con
người trong hoàn cảnh nào?
- Khi này tre có tác dụng?
- Vai trò lớn lao của tre được
khái quát bằng câu văn nào?
- Gọi học sinh đọc đoạn kết?
- tác giả mở đầu phần này
bằng hình ảnh nào?
- Cây tre còn thể hiện sự
gắn bó với con người về mặt
nào nữa?
- hình ảnh có ỹ nghĩa đặc
biệt là hình ảnh nào?
- Vì sao nó là hình ảnh có ỹ
nghĩa?
- hình ảnh đó được sử dụng
với nghệ thuật gì?
- ỹ nghĩa của hình ảnh tre
già măng mọc?
- Trong thực tế của quá
trình CM sắt, thép… lấn dần
tre nữa Điều này đáng mừng
hay tiết?
- Gọi học sinh đọc 3 câu
cuối?
- Vai trò của các câu đó với
câu mở đầu bài?
tre vương mộc mạc, thanh cao
- nhân hóa, so sánh
- tính từ
- Anh hùng lao động, anh hùng chiến đấu
- học sinh đọc
- Tre có mặt khắp noi, lũy tre bao bọc xóm làng
Dưới bóng… văn hóa
- Thuở lọt lòng nằm trong nôi tre->nhắm mắt xuôi tay trên giường
- Điệp ngữ, nhân hóa, hoán dụ
- Cuộc đấu tranh giữ nước
- Làm vũ khí
- Tre anh hùng lao động
……chiến đấu
- học sinh đọc
- Nhạc của trúc, của tre, tiếng sáo diều bay lưng trời
- tinh thần
- măng mọc thẳng
- Vì nó được gắn trên phù hiệu thiếu nhi
- ẩn dụ, hoán dụ
- Trở thành biểu tượng của thế hệ trẻ Việt Nam
- học sinh đọc
- khái quát toàn bộ đức tính của tre
cây tre
- Sức sống bền bỉ, ngay thẳng
- Cần cù, siêng năng
- Dũng cảm, bất khuất
- Lạc quan, yêu đời
=> Qua các nghệ thuật được
sử dụng giúp ta hiểu : Tre mang giá trị cao quý như con người
2) Sự gắn bó của cây tre với con người và dân tộc Việt nam:
- Có mặt khắp noi, bao bọc xóm làng
- Dưới bóng tre xanh, từ lâu người nông dân Việt nam dựng nhà, dựng cửa làm ăn sinh sống, gìn giữ 1 nền văn hóa
- Tre giúp con người trong sản xuất, tre như cánh tay người nông dân
- Tre gắn bó với con người ở mọi lứa tuổi trong đời sống, sinh hoạt
=>Với phép tu từ so sánh, nhân hóa, hoán dụ, điệp ngữ: Tre gắn bó với con người, dân tộc Việt Nam từ thuở lọt lòng đến lúc nhắm mắt xuôi tay
3) Cây tre gắn bó với dân
tộc Việt nam trong hiện tại , tương lai:
=> Tre gắn bó với cuộc sống tinh thần
“Tre già măng mọc” -> ẩn dụ, hoán dụ: biểu tượng của thế hệ trẻ - tương lai của đất nước hình ảnh nối tiếp của thế hệ Việt nam, truyền thống bền vững - tự hào
c) Củng cố: Bài văn gợi cho em cảm nghĩ gì về dân tộc Việt nam?
d) Hướng dẫn hs tự học: Học bài, làm bài tập Luyện tập; Chuẩn bị “Lòng yêu nước”
e – Rút kinh nghiệm –Bổ sung của cá nhân và đồng nghiệp:
Trang 3
-Tuần:
29
Tiết :
110
CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN
S 13/03/17
1/ Mục đích yêu cầu: Giúp học sinh
- Năm được khái niệm câu trần thuật đơn
- Nắm được các tác dụng của nó
2/ Chuẩn bị của gv và hs:
Gv:Giáo án,bảng phụ
PP tích hợp,gợi tìm, thảo luận nhóm
HS: đọc văn bản “bài học đường đời đầu tiên”,soạn bài theo hệ thống câu hỏi
3/Các bước lên lớp:
a) Kiểm tra bài cũ: (6p)
- Phân biệt thành phần chính và phụ của câu?
- Chủ, vị ngữ là gì? ví dụ?
b) Bài mới:
GTB (1p) Các em đã biết các thành phần chính của câu, thế nhưng nếu căn cứ theo mục đích nói có thể chia thành những kiểu câu trần thuật khác nhau Vậy những câu ấy như thế nào…Tìm hiểu ndung bài học hôm nay
HĐ1: CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN (17p)
- Gọi học sinh đọc đoạn
văn
- Đoạn văn gồm mấy câu?
- Mục đích của các câu
- vậy câu phân loại theo
mục đích nói có mấy kiểu
câu?
- Xác định C-V của 4 câu
trần thuật? Sau đó GV chốt
trên bảng phụ cho HS
- Xếp các câu trần thuật
đó thành 2 loại:
+ Câu do 1 cặp C-V tạo
thành
+ Câu do 2 hoặc nhiều cặp
C-V tạo thành 1 cách sóng
đôi?
- Câu có 1 cặp C-V gọi là
câu gì?
- Câu có 2 cặp C-V trở lên
gọi là gì?
- Căn cứ vào mục đích nói
câu trần thuật đơn dùng để
làm gì? ví dụ?
- học sinh đọc và trả lời theo yêu cầu
- 9 câu
-4(trần thuật,nghi vấn,cảm thán,cầu khiến)
- học sinh lên bảng xác định
- Câu trần thuật đơn
- câu trần thuật ghép
- Tả, kể, giới thiệu
I/CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN
1/Các câu được dùng.
-Câu dùng để tả,kể,nêu ý kiến:1,2,6,9
-Câu dùng để hỏi: 4 -Câu cầu khiến: 7 -Câu nêu cảm xúc: 3,5,8
2/Xác định CN-VN:
Câu1: Tôi(CN)/ hếch răng
lên,xì một hơi rỏ dài (VN)
Câu 6:Chú mày(CN)/ hôi như
cú mèo thế này(VN) ,ta(CN) nào chịu được(VN)
->Các câu trên gồm 2 nhóm: +Nhóm các câu gồm có một cụm CV.:2,3,4,6,7
+Nhóm gồm có 2 cụm CV:1,5,8
=>Câu trần thuật đơn:
Là loại câu do một cụm C-V tạo thành, dung để giới thiệu,
tả hoặc kể về 1 sự việc, sự vật hay để nêu 1 ý kiến
*ví dụ:
Ngoài sân, con bướm trắng / đang bay
Trang 4HĐ2: LUYỆN TẬP (15p)
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội Dung Chính
Gọi hs đọc yêu cầu bài tập 1 và
làm
Tìm các câu trần thuật đơn và cho
biết tác dụng của nó?
Cho biết các câu trần thuật đơn
dùng để làm gì?
HS đọc và làm theo yêu cầu
HS khác nhận xét
Dùng để giới thiệu nhân vật
II/Luyện tập
Bài 1: Các câu trần thuật
đơn
- Câu 1: Dùng để tả hoặc giới thiệu
- Câu 2: Dùng để nêu ý kiến nhận xét
Bài 2: Cả 3 câu a, b, c đều là
câu trần thuật đơn đung để giới thiệu nhân vật
Bài 3:
Cả 3 ví dụ a, b, c đèu giới
thiệu nhân vật phụ trước miêu tả việc làm, quan hệ của nhân vật phụ Thông qua việc làm, quan hệ của nhânvật phụ rồi mới giới thiệu nhân vật chính
c) Củng cố: (5p)
Thế nào là câu trần thuật đơn? Câu trần thuật đơn dùng để làm gì?
d) Dặn dò: (1p)
- Làm bài tập 4, đặt 3 câu trần thuật đơn và nêu tác dụng, Học bài
- Chuẩn bị “Câu trần thuật đơn có từ là”
e – Rút kinh nghiệm – Bổ sung của cá nhân và đồng nghiệp:
-Tuần:
29
Tiết :
111
I-LI-A-Ê-REN-BUA
S :13/023/1 7
1/ Mục đích yêu cầu: Giúp học sinh
- Hiểu được tư tưởng cơ bản của bài văn: Lòng yêu nước bắt nguònn từ lòng yêu những
gì gần gũi, thân thuộc của quê hương
- Nắm được nét đặc sắc của bài tùy bút chính luận này: Kết hợp chính luận và trữ tình;
tư tưởng của bài thể hiện đầy sức thuyết phục không phải chỉ bằng lý lẽ mà còn bằng
sự hiểu biết phong phú, tình cảm thắm thiết của tác giả đối với tổ quốc
2/ Chuẩn bị của gv và hs:
GV:Giáo án,bảng phụ,tư liệu tham khảo
PP gợi tìm, thảo luận nhóm, hỏi đáp
HS: Soạn những câu hỏi Giáo viên đã nêu ở tiết trước
3/ Các bước lên lớp:
a) Kiểm tra bài cũ (6p) Cây tre có những phẩm chất nào? nghệ thuật chủ yếu của bài
văn là gì?
b) Bài mới:
Trang 5GTB (1p):Mổi dtộc có ngôn ngữ riêng ,tiếng nói riêng và lòng yêu nước bộc lộ cũng khác nhau,nhà thơ Đổ Trung Quân cũng nói về quê hương của ổi người vậy đến với bài học hôm nay các em sẽ thấy rỏ về lòng yêu nước của nước Nga Xô-viết HĐ1: TÌM HIỂU CHUNG (10p)
- Gọi học sinh đọc phần
tác giả tác phẩm?
- Nêu sơ lược về tác giả?
- Hoàn cảnh viết bài văn?
- hướng dẫn cách đọc
- Gọi học sinh đọc văn
bản
- hướng dẫn học sinh tìm
hiểu chú thích?
- Nêu đại ý bài văn?
- Tìm bố cục của bài văn?
- Đoạn 1 cho biết điều gì?
học sinh đọc
- 6/1942 thời kỳ gay go, quyết liệt của chiến tranh chống Đức
- học sinh đọc
- học sinh tìm hiểu chú thích
- 3 phần
- Ngọn nguồn của lòng yêu nước
I - Giới thiệu tác giả, tác phẩm:
1 - tác giả :
I-li-a-Êrenbua (1891-1962) là nhà văn, nhà báo nổi tiếng của Nga
2 - tác phẩm:
Trích từ bài ký chính luận thử lửa, viết 6/1942 trong thời kỳ gay go của chiến tranh chống Đức
3-Đọc và tìm bố cục
a-Đọc: (SGK)
b-Bố cục: 3phần
HĐ2: TÌM HIỂU NDUNG (22p)
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội Dung Cính
- Ban đầu lòng yêu nước là
yêu những gì?
- tác giả cho biết yêu quê
hương trong 1 hoàn cảnh cụ
thể, đó là gì?
- Hai câu: “Dòng suối… Tổ
quốc” có tác dụng gì?
- Để nói lên vẻ đẹp riêng
biệt của từng vùng ở nước
Nga, tác giả đã nêu ra mấy
dẫn chứng?
- Trong những hình ảnh ấy,
hình ảnh nào đáng chú ý?
- hình ảnh đó có ỹ nghĩa gì?
- Lúc này nhận định về ngọn
nguồn của lòng yêu nước
như thế nào?
- Ở Việt Nam, lòng yêu nước
có như vậy không?
- Tìm những câu ca dao, thơ
thể hiện lòng yêu nước có
ngọn nguồn đó?
- Trong đoạn văn thứ 3, lòng
yêu nước còn được thể hiện
ở đâu, lúc nào?
- Vì sao khi ấy thì lòng yêu
nước được thử thách cao độ
và nghiêm ngặt nhất?
-Vật tầm thường nhất
- Chiến tranh làm cho con người nhận ra vẻ đẹp riêng và quen thuộc của quê hương
-5 dẫn chứng
- Ngôi sao đỏ trên đỉnh tháp điện Cremli
- Biểu tượng của nước Nga
- Mở rộng, nâng cao thành một chân lý
- Có
- Anh đi anh nhớ quê nhà…
- Qua chiến tranh chống giặc ngoại xâm
- Lúc đó cuộc sống và số
II/Nội dung
1) Ngọn nguồn của lòng
yêu nước:
- Bắt nguồn từ lòng yêu những vật tầm thường nhất: hàng cây, góc phố, mảnh vườn, yêu đặc sản, cảnh sắc quê hương
- yêu người thân, yêu tổ quốc
Lòng yêu nước được mở rộng, chứng minh và nâng cao thành 1 chân lý
2) Lòng yêu nước được
thử thách và thể hiện trong cuộc chiến đấu chống ngoại xâm bảo vệ
tổ quốc
- lòng yêu nước chỉ có thể bộc lộ đầy đủ sức mạnh lớn lao của nó trong hoàn cảnh gay go Vì lúc này cuộc sống
và số phận của mỗi người gắn liền với vận mệnh tổ quốc
3 - Tổng kết:
Ghi nhớ SGK
Trang 6- Câu “Mất nước Nga thì ta
còn sống làm gì nữa” có ỹ
nghĩa gì?
- Với ngày nay, lòng yêu
nước được thể hiện ở những
việc làm gì?
hướng dẫn học sinh làm bài
tập
phận của những người gắn liền với vận mệnh tổ quốc
- Lao động, học tập, sáng tạo
- học sinh làm bài tập
III - Luyện tập:
- Dòng sông, cánh đồng, con đường làng
c) Củng cố: (5p)
- Trình tự lập luận trong đoạn văn?
- Có suy nghĩ gì về lòng yêu nước của em? (nổ lực học tập,lao động sáng tạo,xây
dựng tổ quốc,… )
d) Hướng dẫn hs tự học ở nhà: (1p) - Học bài và viết một đoạn văn ngắn nói về lòng yêu nước trong thời đại ngày nay - Chuẩn bị “lao xao”(hướng dẫn) e – Rút kinh nghiệm- Bổ sung của cá nhân và đồng nghiệp:
-
-` Tuần: 29 Tiết : 112 CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN CÓ TỪ LÀ
S :25/02/10
G : 03/10
A - Mục đích yêu cầu: Giúp học sinh
- Nắm được kiểu câu trần thuật đơn có từ là
- Biết đặt câu trần thuật đơn có từ là
B - Chuẩn bị:
GV : Giáo án ,bảng phụ
PP quy nạp,hỏi đáp
HS : Đọc và soạn bài ở nhà theo câu hỏi
C - Các bước lên lớp:
1) Ổn định lớp: (1p)
2) Kiểm tra bài cũ: (5p)
Thế nào là câu trần thuật đơn? lấy ví dụ?
3) Bài mới: GTB (1p) Cũng là câu trần thuật nhưng tại sau gọi là câu trần thuật
đơn có từ là.cấu tạo nó như thế nào tìm hiểu ndung bài học hôm nay.
HĐ1: ĐẶC ĐIỂM CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN CÓ TỪ LÀ (22p)
- gọi học sinh đọc các ví
dụ?
- xác định C-V trong các
câu đó?
- Chủ ngữ trong ví dụ 4 có
gì đặc biệt?
- VN của các câu trên do
- học sinh đọc văn bản
- học sinh xác định trên mẫu
- Có cụm C-V làm CN
- 1a,b,c: từ “là” + cụm danh từ
- 1d: từ là + tính từ
I/Đặc điểm câu trần thuật đơn có từ là
1 )Xác định CN-VN trong
các câu sau a-Bà đở trần/ là người
huyện….
b-Truyền thuyết/ là loại
truyện….
c-Ngày thứ năm trên đảo cô
tô/ là một ngày…
2)Từ cụm từ tạo thành vị ngữ
Trang 7những từ, cụm từ loại nào
tạo thành?
- Chọn những từ hoặc cụm
từ phủ định thớch hợp đó
cho sẵn điền vào VN của
cỏc cõu trờn?
- nhận xột cấu trỳc phủ
định?
- Vậy cõu trần thuật đơn
cú từ là thỡ Vn như thế nào?
- Gọi học sinh đọc ghi
nhớ?
- Cho vớ dụ?
- Ở phần I, VN của cõu nào
trỡnh bày cỏch hiểu về sự
vật, hiện tượng, khỏi niệm
núi ở CN?
- Vn nào cú tỏc dụng giới
thiệu sự vật, hiện tượng,
khỏi niệm ở CN?
- VN của cõu nào miờu tả
đặc điểm, trạng thỏi của sự
vật, hiện tượng, khỏi niệm
núi ở CN?
- Vn nào thể hiện sự đỏnh
giỏ đối với sự vật, hiện
tượng… ở CN?
- Vậy cõu trần thuật đơn
cú từ là cú mấy kiểu?
- Cho vớ dụ?
- hướng dẫn học sinh làm
bài tập
- 1a,b,c: khụng phải
- 1c: chưa phải
- khụng phải, chưa phải +
là + danh - cụm danh từ
HS dựa vào ndung ghi nhớ nêu
HS khác nhận xét
HS chú ý sgk và nêu
HS khác nhận xét
-Có 4 kiểu
HS lấy ví dụ
-Cõu a,b,c:cụm danh từ đảm nhiệm
-Cõu d: tớnh từ
vớ dụ: Tre / là cỏnh tay của người nụng dõn
* Ghi nhơ:SGK
2 – Cỏc kiểu cõu trần thuật
đơn cú từ là:
a) Cõu định nghĩa: vớ dụ:
Truyện cười // là loại truyện kể
về những hiện tượng đỏng cười trong cuộc sống nhằm để mua vui hoặc phờ phỏn
b) Cõu giới thiệu : vớ dụ:
Dượng Hương Thư // là nhõn vật chớnh trong cuộc vượt thỏc
c) Cõu miờu tả : vớ dụ:
Sau cơn mưa, bầu trời // một ỏnh hào quang
d) Cõu đỏnh giỏ: vớ dụ:
Dượng Hương Thư // là một người dày dạn kinh nghiệm khi vượt thỏc
HĐ2 LUYỆN TẬP (10p)
Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Kiến thức
Gọi hs đọc yêu cầu bài tập 1 và làm
Xác định xem câu nào là câu trần
thuật đơn có từ là,
GV nhận xét và sũa đúng cho các
em
Gọi hs đọc yêu cầu và xác định
HS đọc SGK và xáx định
HS khác nhận xét
HS xác định
II/
Luyện tập Bài 1 : Xác định câu trần thuật đơn có từ là.
a/Hoỏn dụ // là gọi tờn sự vật… Cho sự diễn đạt
b/Người ta // gọi chàng là Sơn Tinh > khụng phải là cõu trần thuật đơn
c/Tre // là cỏnh tay của người nụng dõn
-Tre // cũn là nguồn vui duy nhất của tuổi thơ
-Nhạc của trỳc, nhạc của Tre // là khỳc nhạc của đồng quờ
d/Khúc // là nhục Rờn // hốn
Van // yếu đuối > lược bỏ từ là
Và Dại khờ // là những
lũ người cõm
Bài2 : Xác định CN-VN trong các câu
trên và cho biết kiểu câu nào a-Câu định nghĩa
Trang 8b-Câu miêu tả
c-Câu đánh giá
4) Củng cố: (5p)
Thế nào là câu rần thuật đơn có từ là? ccó mấy kiểu?
VN câu trần thuật đơn có từ là do từ ,cụm từ nào đảm nhiệm?
5) Dặn dũ: (1p)
Về nhà học bài,làm các bài tập còn lại
Ôn lại các kiến thức tiếng việt,chuẩn bị kiểm tra một tiết
D –Rút kinh nghiệm