- Trong quá trình thực dân Pháp xâm lược VN, nhân dân kiên quyết kháng chiến tới cùng, triều đình mang nặng tư tưởng “chủ hoà”, không vận động nhân dân kháng chiến nên nước ta đã rơi vào
Trang 1Ngày soạn: 16/01/2017 Tiết 39 Ngày giảng: 19/01/2017
Lớp 8A+8B
Bài 25
KHÁNG CHIẾN LAN RỘNG RA TOÀN QUỐC (1873-1884)
II THỰC DÂN PHÁP ĐÁNH BẮC KÌ LẦN THỨ HAI.
NHÂN DÂN BẮC KÌ TIẾP TỤC CUỘC KHÁNG CHIẾN TRONG NHỮNG
NĂM 1882-1884.
I Mục tiêu bài học: Hs nắm được:
1 Kiến thức:
- Tại sao năm 1882, thực dân Pháp lại đánh chiếm Bắc kì lần thứ hai
- Nội dung của Hiệp ước Hác măng 1883 và Hiệp ước Pa- tơ- nốt 1884
- Trong quá trình thực dân Pháp xâm lược VN, nhân dân kiên quyết kháng chiến tới cùng, triều đình mang nặng tư tưởng “chủ hoà”, không vận động nhân dân kháng chiến nên nước ta đã rơi vào tay Pháp
2 Kĩ năng:
- Sử dụng bản đồ
- Tường thuật các trận đánh bằng bản đồ
3.Thái độ:
- Giáo dục lòng yêu nước, tôn kính những anh hùng dân tộc đã hi sinh vì nghĩa lớn: Nguyễn Tri Phương , Hoang Diệu…
- Căm ghét bọn tay sai bán nước và triều đình phong kiến đầu hàng
II Thiết bị tài liệu:
- Bản đồ hành chính VN và bản đồ thành phố Hà Nội
- Hiệp ước 1874, 1883,1884 (nguyên văn, nếu có)
III Tiến trình bài dạy:
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ:
Thực dân Pháp đã tiến hành đánh chiếm Bắc Kì lần thứ nhất như thế nào? Nội dung cơ bản của Hiệp ước Giáp Tuất 1874?
3 Bài mới:
Sau Hiệp ước Giáp Tuất (1874), phong trào kháng chiến của quần chúng lên mạnh, họ quyết định đánh cả thực dân Pháp và triều đình đầu hàng, triều đình Huế rất lúng túng để ổn định tình hình trong nước Tình hình nước Pháp và thế giới có nhiều thay đổi, thúc đẩy Pháp cần phải nhanh chóng hơn chiếm Bắc Kì và toàn
Trang 2quốc Cho nên thực dân Pháp đã tiến đánh Bắc Kì lần II và đánh Thuận An, buộc triều đình Huế đầu hàng Hôm nay chúng ta tìm hiểu vấn đề: thực dân Pháp đánh Bắc Kì lần II và phong trào kháng chiến của nhân dân Bắc Kì (1882 - 1894).
- GV tổ chức HS thảo luận theo nhóm về việc Pháp
đánh chiếm Bắc Kì lần 2 – Đại diện các nhóm HS
trả lời – HS bổ sung – GV chốt lại
* Nhóm1: Vì sao TD Pháp đánh Bắc Kì lần I
(1873) mà mãi gần 10 năm sau chúng mới dám
đánh Bắc Kì lần II (1882)?
- HS: Vì: Phong trào kháng chiến của nhân dân lên
mạnh; Nước Pháp gặp nhiều khó khăn; đầu những
năm 80 nước Pháp tương đối ổn định, chính giới
Pháp nhất trí đẩy mạnh xâm lược Bắc Kì
- GV: Trong những năm 1870 - …, Anh, Pháp,
TBN đang có ý định thương thuyết với triều đình
Huế Pháp muốn nóng lòng hành động gấp
-* Nhóm 2: TD Pháp đánh Bắc Kì lần II trong hoàn
cảnh nào?
- HS: Sau điều ước 1874, dân chúng cả nước phản
đối mạnh; nhiều cuộc khởi nghĩa bùng nổ; Kinh tế
suy kiệt; Giặc cướp nổi khắp nơi; Triều đình Huế
khước từ mọi cải cách …; Tình hình đất nước rối
loạn
* Nhóm 3: Nguyên cớ trực tiếp TD Pháp đánh
chiếm Bắc Kì lần II? Kết quả như thế nào?
- HS: TD Pháp lấy cớ nhà Nguyễn vi phạm điều
ước 1874 và còn tiếp tục giao thiệp với nhà
Thanh… 28 4 1882 Pháp nổ súng đánh thành Hà
Nội và đến trưa thì chiếm thành
- GV dùng bản đồ “TD Pháp đánh chiếm Bắc Kì
lần II để minh họa
? Sau khi thành Hà Nội thất thủ, thái độ của triều
đình Huế ra sao?
HS: Vội vàng cầu cứu nhà Thanh; Cử người ra
Pháp thương lượng với Pháp; Ra lệnh cho quân ta
phải rút lên miền núi
- GV chốt lại và nêu hậu quả của thái độ này: Quân
Thanh ào ạt kéo vào nước ta chiếm đóng nhiều nơi;
Pháp nhanh chóng chiếm Hòn Gai, Nam Định và
1 Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ hai (1882).
a Hoàn cảnh:
*Trong nước:
- Nhân dân phản đối điều ước (Giáp Tuất)
- Nhiều cuộc khởi nghĩa bùng nổ
- Kinh tế bị suy kiệt
- Giặc cướp nổi dậy khắp nơi
- Triều đình khước từ mọi cải cách duy tân
- Tình hình đất nước rối loạn
*Pháp:
- Nước Pháp chuyển sang giai đoạn CNĐQ
- Nhu cầu xâm lược là tất yếu
b Diễn biến:
- Nguyên cớ: Pháp lấy cớ
nhà Nguyễn vi phạm Hiệp ước 1874
- Chiến sự:
25 4 1882 Ri vi e gửi tối hậu thư đòi Hoàng Diệu nộp khí giới và giao thành
Quân ta anh dũng chống trả đến trưa thì thành thất thủ Quân Thanh ồ ạt kéo sang nước ta
Trang 3một số nơi khác ở Bắc Kì.
* Củng cố: TD Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần 2 như
thế nào?
- GV yêu cầu HS trình bày phong trào kháng chiến
của nhân dân Hà Nội khi Pháp đánh Bắc Kì lần thứ
2 và các tỉnh Bắc Kì GV chốt lại
GV: Nhân dân Bắc Kì đã phối hợp với triều đình để
kháng chiến chống Pháp như thế nào?
HS: SGK/ 122, 123.
GV chốt lại: Phong trào phát triển mạnh, Ri-vi-e
hoảng sợ phải rút quân từ Nam Định về Hà Nội đối
phó, quân và dân ta lại lập nên chiến thắng Cầu
Giấy lần II (19 5 1883) Ri-vi-e bị giết
GV: Sau chiến thắng Cầu Giấy lần II, tình hình ta,
địch như thế nào?
HS: Pháp hoang mang, dao động, định rút chạy;
triều đình lại chủ trương thương lượng với Pháp, hi
vọng chúng sẽ rút như 1873
GV: Tại sao TD Pháp không nhượng bộ triều đình
Huế sau khi Ri-vi-e chết trận Cầu Giấy lần II?
HS: Vì tham vọng xâm lược của Pháp, chúng quyết
tâm chiếm toàn bộ nước ta Triều đình Huế nhu
nhược, yếu hèn càng thúc đẩy Pháp đánh mạnh
hơn
GV giải thích thêm
- GV yêu cầu HS đọc phần 3 SGK/ 123 – 124, và
dùng bản đồ “Kinh thành Huế” để giới thiệu về địa
danh Thuận An và Huế
GV: Em hãy trình bày cuộc tấn công của TD Pháp
vào Thuận An?
HS: SGK/ 123.
GV: Em cho biết nội dung cơ bản của hiệp ước Hác
măng?
HS: SGK/ 123.
Pháp chiếm Hòn Gai, Nam Định
2 Nhân dân Bắc Kì tiếp tục kháng chiến:
- Nhân dân phối hợp với quân triều đình kháng Pháp
- Quân ta lập nên chiến thắng Cầu Giấy lần II (19
5 1883), Ri-vi-e bị giết
- Pháp tấn công Sơn Tây, Thuận An buộc triều đình Huế đầu hàng
3 Hiệp ước Pa tơ nốt Nhà nước phong kiến Việt Nam sụp đổ:
a Thực dân Pháp tấn công Thuận An (SGK)
b Điều ước Hác Măng 1883 (Quý Mùi)
c Hiệp ước Pa-tơ-nốt (6.6.1884)
Trang 4GV: Hiệp ước Hác măng dẫn đến hậu quả gì?
HS: Phong trào kháng chiến của nhân dân phát
triển mạnh hơn
GV: Tại sao hiệp ước Pa tơ nốt được kí kết?
HS: Xóa dịu dư luận và lấy lòng vua quan phong
kiến bù nhìn
IV Củng cố dặn dò:
1 Củng cố: Nội dung cơ bản nhất của các điều ước nhà Nguyễn kí với Pháp
(1862 -1884) (HS thảo luận nhóm) GV chốt lại: Đó là quá trình nhà Nguyễn từng bước đầu hàng TD Pháp
2 Hướng dẫn tự học:
* Bài vừa học: Học theo câu hỏi phần củng cố.
* Bài sắp học: Bài 26, Phần I: Phong trào kháng chiến chống Pháp trong
những năm cuối TK XIX:
a) Nguyên nhân, diễn biến cuộc phản công của phái chủ chiến tại kinh thành Huế (hs khá, giỏi)
b) Phong trào Cần Vương bùng nổ và phát triển như thế nào?
Vẽ lược đồ kinh thành Huế 1885
V Rút kinh nghiệm: