tr.»2-55 ThÃọ luầA và ĩrttỉẳD ĩbủỵ Kịến .AÌhTĨÌH...ITimĨIÍ... óữ tộc# ĩử lâu chán£ ta oũng đẵ mxíởcỉg tư^Đg j*-.i c.iV nhu’ Vậjrv vằ cũng dẩ cổ nhiều netíềi gẵag SỎD ìcu l ù cói vjta t r
Trang 2í-5* M '
■ m
1
v i l , 3C 4m ' *’•» <
* **jệ ■ •*
-ấ B
Trang 4w\rasm m VA THU nai KUSO (trích taoog Tạp chí Đại họe sư Phạm)
nỉ hifũ cua T7(fi 1 ũ v ị
ĩâp Ban Đai hoe ml )t*m.Ị955 t i 1 tr.»2-55
ThÃọ luầA và ĩrttỉẳD ĩbủỵ Kịến
.AÌhTĨÌH ITimĨIÍ mZJm SSS/ULrnmSmmm
Jủệt Tẳn di quan trpog tarỌBg 9ỘỊỊ& ouộứ %iàũ& úẹ.y quơo vun ogậy cugr, cũng như trong cõBgi
ouộe X&J dựng ala Tăn bọc đon tộc a ổ lt lầ
▼ễa đi đắnh ijfa tải saầ v*ũ học ơũ* Txon& VẶ Tẩn đề ắj tbầ vắn đề O&Qh gĩa Xruỳận Ttyỉy* Kiền lạ i XẲ «tử yềtuTập san Đại học sư pbạsi ohoAa bị x l kj oiia ahà thi hĩo ỉtgvgrln ưu sỉ
0ắp đến bầơtf Bột ouộo thảo luậtt r$ag'xCdUBầlị oơa ơ« Đầo ỬUJ Ằitt đ&ag MU đây lA t>ila£ đều • Chúng tốl ooog vtag ®ẵs b§D JA g|fi gỊ
tuaaua gia bảng taỉỉ ouộc thảo 1 ujn ầy* Bố l i
aột ốeii t ỉ lốog h A OŨA ciidng ta dối v lệ
sự Qbbity ữủa obẳ tnl ÌÂO dân tộo*
Ban ui én tập*
I
(lấiTTViiM m XỤ a ẸA TuvX V aV TW> ẳ SÊĨm
®ắ® pbAn cổ ồxầ tiêu biềtt
e m ▼*ũ v i ^ t tUM*
Đào UK$ Anh
vốn đố *Klfta* qồa lầ vấn đề cán báa , ván đè
trung tâm về ván họo cũ v iệt nam •Ktãlig cĩ tao phẳm
van h ộ c cũ nào đã được n&ưdl te bần đền obLếu bâng
ĩr u y ệ Q T iA y i i ồ u , ụả c ũ :.Li knơng c ổ ttac pb&a nảo đẩ
Trang 6,;c : di ta Dổi đếa v$i nbiều tỈQỈỉ cẳỉn nông oàn bâíi£
-• j\: 0? t iốu tac ph&n như thể tỗt phễỉ l à ỉĩỉột J 1 ur, óữ tộc# ĩử lâu chán£ ta oũng đẵ mxíởcỉg tư^Đg j*-.i c.iV nhu’ Vậjrv vằ cũng dẩ cổ nhiều netíềi gẵag SỎD ìcu l ù cói vjta t r ị độc đáo cũa truj$a Truyện T&úy ĩ i è
cau id t ìh o á i § k i ế n CÌIO r â % nổ l à ắ n g v ố n k i ô $
niiỏ x:ìA luặQ về ỉ* im Vồn ri&u oSng đẵ cổ đụng ị gập
Uyb Uiẳỉi vầo cá i công phu Diều đứcmg tac phần của
f\,uycn -U •nhưr.k say kiiỉ v iế t xong Bẳcb ẫỹ, • t ô l đẩ cõffl k&ông đu?ỷO tbổa oSa »ftfaảy nay đưyc ừắc b&i thêtm trong cuộo khẳng c ìiilà ,t ô i đã đuyệt l ạ i í t nhiều
ỹ kiên B a i l ầ m c ù a f e ô l v ề T r u y ệ n t h ầ y K i ề u v ỉ o ỉ t h ô m
đoi điều aàậa xot tn£l«
TÔI Cho ràng Truyậa Thdy Kiều chính 1Ẳ tao phốo ữ* ổltìtì tiêu biểu GÔa Tản h0o Việt nam* Hầu váfl học
■ KA cổ tiiê tự iaâo t 5ì cao tao phin cồ điềtt của Gogolt
của 'ouckline » cũa T olatoi, oểu VâD bọc Piỉíáp eổ tlxề
tự hào v<$i cao tao phềữ cổ điểtt cùa KaDélaiafoủa B al-
;act nốu Van học Truu& hoa cổ ttàề tự Ua* Yối caồ tao
.jhềsĩi cỏ ỡịếù Q ủ aJ^ ât ữ&đ&ỆỈ' (Lj Tao), cổầ VươngThyc
•hủ c I;ự áưd*i^BR eũa Thi nại Am (Tbồy tail)» th i ván
ayc Vi£t; aam cũng oổ thể tự hấo v é i Truyệũ Tếềỹ Kièa cõa Xt^lựtìQ iJUẹ ‘
Ve rtyl ÚÌẰIÌÉ ttd ĩru^ận Tiidy ỉ i l a , do n&Ọtt bat
Íiíjti t*r/c chu n&hĩâ tAi tinh cảa nguyềa Du« ỉ>faẳn ễđữh
ut\ caộo sổng rắt t oủa Qũlètt' ỉi^Qb ngưèi, đạt
■:/iỏu ôlefi idbỉh cda ca ồ xếộ aã h ộ i, W\iug 3Bắ ữộl
Jíi( 'u sigr tẳn của aurưc ta ( b tỉì^i Lẽ £%&)« đưéi
Lự quư'- oảa đâũẾí đtfơn£ chlí h phục ậịa v ị tháíi^i
txv i , < ãổ x*t về kiiácii quaa v tao phbm oủa ữí,ayễftửu
Trang 7cổ íũýt 5 Oti pkàn phong sền aắo* Bai ũúồũ Tật điên
ầ in b tru n g tàm o ặ t Truyện TíiẨy K ilu đưựo N^uySo Du
ữ^c b iệt đề cao tfcằ ĩh&y tiètt lả *aột con đX' và Từ
i i i i l â *;-yt th â ữ L & l£cf t đ ỉề u ly l ạ i cẳũc, t á a t ctídtiĩ*
ca í í t^ịla pbẳn >hóẻ 0 a tac p&ềa*
về iăab tầấv tid tao §1« đạt đét) sự ứiẵn bloh hĩa cao 6Ộ, kàiển ehả ũ&iđa hiệữ tíx\fữ ồ âẵyỏổ một
ẳc t h á i đ f* bíệềtữ u o l b u t ogvựĩũ ÙVL đẵ l ằ a dao n£ơt>
¥ lệ t oaa tiiâoh, tàêa nhong pấẨ tio à'vì#c<5 thề noi
r â % £ rtự ậ n ĨỈẰổgr E iều ciiÍEẳh l ả một bươe quyết địdti trong, qúa t r i n h X§J đựn£ của aặa Bgịa ngữ âft tộc*
*
Isobê Dầl úbo ttầy t ơ i chỉ CLhâxa ău rS ta.i đặc
sáe chủ yếu Yằ hpiola tìrie rà TỀ a ý i duag teêa đề 90
bộ ohđog aioh CẨ1 gia ĩứBÊỊỊ^ÍtíÈt QỈlẴtv £ O^ÙL
ijía t ị ủỗA tộc cũa Truyận ThCỵ r»iầiầ rầ jop một phỉs
nhổ vầo CƠQ£ cuộc ttiùh t fa Truyện Thẵj Kiều VẰ a#i
chu e l ả đẨnii fcía aằa vatt iiọo a& «
Im-B ổ l cành llo h a ì va*bổl oắoh ạg hơi
Truyf&>ĩtoậjr l i ề u , Ẵttt V&B, k iỷ t tắ o của agu,yẵa Jtt , v ổ Q l â đĩ ĩtguytn Bu phồũg t&eo mỳt bần t i ễ u
th u y ế t của ĩru u g Hồ Ạ tu&i nhà iảịiLi mầ v i ễ t r a •
ựch ỡỉiủ đè yả đ ỉ t â i cữ , Agujlo Bu ớẫ &ẵữ& tẹo một
tac piiầm đức ỡẵo ầoầù fcoẳn d â n 'tộ c ( D iT ệ y càđng t a
oổ th ẽ ug ìiõ ũ ođu ‘íriyrậii Tùẵy Kiều nhtf l ả 8AA& ta c
của n^aỹSo DVU
t < ■
l-Troat; sacH ỉaẵo luậa v l K im Vân Kiều c Quan hải
t&i^ tiiứ nttm iy+ 3)f td l đã m sắniầ Dhllu đoạa tioog
ta c oiiầa cua ' 0 vV/õn Du v&i tìhững đoạn tương &?ơng
tronc i i i Vùn : ièũ cùa Tiiaoh tỗm t ẳ i oh£& #1)0 3ự ao
sánh ễy I fc #,y rõ râti£ tac ụalm cũa Híiuycn Du lẳ
sáo^ t£Ĩ«
Trang 8AgiựSa ưu Tiết Truyệa ThiSj Fìtu Iế kỉii lá a &ƠDg
cac hQữ aĩ ờ triều t i a Loogi 6 * aau kỉiỉ b ị bát iọ
ọ&ảl ra 1 ầw quan ìhổ triều ttguỹễũ (2)* íac ph&a ểỵ 1
l à kểt tiah ahữag tư tìt&ũg cảm tlah CỈUIÉ, kittk atfilệa
cua fifcu,yẽa DU trẳl qua cuộc đèl ’bé í3fiu* taầ KguySii
Ju đã BỗỊ£ ở th à i Lê m§ề Rgayễù Bơ, afcỗfc xầ trong
0ii3r4 YOãg mẽữh và In đ&t b t&di Tềy aơa (tử
17Ồ8-16GO).
fl£U?Sa Du l ả COB aiỹt nhả qổy tộc ở ta ị ị Lê aạt«
íhX s&uyễĐ Du lổn n h i oaũtat, cuộc nơr^ dền klidi ngbla
quan tiọù g, ntoư QUỘC It^ởi ũjữSã óa «guyin hữu cdaỳ
QU^O kẦìơl ũịjđã cuẳ Bguỹầữ Dmh Piềứơữg ŨẰ d ị ’ đào ẳp
cẳữti ũ jằ j oầQt, tỉỉỀOi 6ràn teỷO£9 Bơng dân 7 b k! tụằ
aồi àậy & ah ila nơi địa phứtmg « l ạ i klứk ồồ th ỉ ftf 8 bẬn^ đẳa^i rà loạn kiêu t)Inh lầm 13ho triều đinh kbơog
cổti \LỊf th ỉ gầ Q&* ngugrên Du ri3t đau 6Ổ& adtn th iy
GẨ1 biếm của & ìaì’oip tìằổog t r ị mí khỏng b l l t
cdfu ▼In thế oằo* Cttổl cùn tĩ o i bg Trịnh vẳ nhi Lề đều
bị ohẳ lãnb tụ ÙỒŨ& đếũ kỉtởị n&hĩa d miln Sa* l ằ
áệ ăÁaìt đề Bầ lập oêa aỷt triều đạl phoũg
klển 'm â u
Satt sự toốt Dại ơủa phong trảo ph& I>Ơ « HguySn
JJU lưu lýC ở Bấc ỉaầ aột th ịi rối tr ở về (Ịiơ h ỉ
bươot, d «é>ái Aỉâa Iổ£iw ổồd lữ đật* KM Dhầ ngvợềa đS
è~ về thặl điỗm 2X1 át tn6 óa Trajệik Tháy Kiều 'txonG
eaoỉa Kiìão lttêri Kia Tân Klèa , tở l eẫ ãbđửg taỉah
CỈ 1 'Ỉ Ỉứỉơàg pixãi xả aaa khi đl fiứ Trun^ ixoa aỉiư trttị*
kia ta v lo tưỗog •
Trang 9đanh đồ Tây scm, Ỉ«0oy6o Du t>ị cưchìg 9$ ra xâm quan, áitat, Dỉ^u^Sa i)u kkdỉik' tiia tuiS cliị họ nị,ayẽũ ỡẵ nhiti ciiỉễo ta'n«l ữA Uiiiểm lẩỹ quốc tìiổag chứ hÊƠQg khỏi
píi^c Giìẳ Lỗ ồ nắc, Cho ùềũ tiiủ,y chung Jữu vĩiũ
iữ tiiái độ tiêu c*rơt úấ$ ui b cnính lả lẳc'nguyỉa':ju
v iắ c Truyện ‘Thày Kiều*
c ắ i xã h y l tro n g áy a&uySb Du aiab to?£ng l á
xã h y i ọiiốg k iến 8UJ tầft • f i ề a ũềũ tẵn^ k iah bể
ớổi •i iali tể tìỗ a té đã lay cầuỵẽn kinh tế tự Qhiỗn
tiền râb là quàn t.cọeL« y i cầu abiồu tiền đẫ aung cậ
cổp ou*c s in h iioụb xa x i vầ Dinh p h ỉ , r.iiA aươo pho
kiến vâ t.ia i 0 Ắp qui t§Q đã tao$ ciíờíik h ể t ữtiữ sg DO
boo l ộ t nƠa& dâa* Để o£ thiền aộ to uể và trá 0 7 I cítat, l a cuag cắp cào sự đyto kbolt oủa t>ja tầaci (Ịutac
ơ l ạ i t nơng dân phải Dẩn rưộng, ỗa Tự, uẩn OOĐ cịaặ
bátt cã tỉign ®ẳnlu Kêu Èlàulc g iS á g i a i cfo aơn^ <3 ân
thẳoh nhữíit cuỳo dấu traah thưtoiỉi xu^ẽo* Trươo thế 1^ 0 của đƠQi t iề n 9 một iaật lầm cho bọn <ỊOẩ tộc tnổttís
t r ị cầnv tỉằm th ổi Qắt, sộ t oặt lim cho cỉiỗn đÊn Qầữệ
thưa khổ 8* làm than, Bhữut> kề cổ 5 thỉíc taoag g ia i cập ạhoog kiỗa tĩt túiin rõ Diỉơc say vong của £ ia i
cếp lairừi ầ lo aự • Sau nìu^Sn Du i t lâu* aguyễtt GỚ
Ixư đã phải tuut ra ciií?u& cẳủ •
&ìidiitã tì.ốti tiẩ ữ k s ĩ cũr*g oẫc co
và
roẫn l a i tiìề sự kia n&nb
eíaốnt fc<5 xã n ộ i )áottL iíiếũ suy tầ n đaơíiw b ị tu ế lự c
địf „ t í.Vi dê (iọa« xã h^i ỗy obíob lả oẩi xẵ hội đã
un đuc uiiiên c a i cùà Ĩi^u^ĩn lỉu Ị đã sàn sin ii kiv b tẩ c
Trang 10của %u?ễn Du*
I I - Jg te>l Ylét oan tron* tgttĩto ĩto b Kl*u
n^u^ẽn Du l à isột phền tứ f &7 tỷc ạbong kỉểạ cữ
thốb bại triíơo ca*>c khồi R,„aĩa rây Btm • Sau cuộc
tua nẻ; l ự l cda f'hầ B^u^ln , ỉiguylo Du vHn cổ l ầ n£ư&i
u:)t đác otií v ở i tb ế I cuộc LÌttg b ể t bìòh củe Kguyễa
;u đổi v ỗ ì tiiy?c t ê # cnlnh tx ị và sã hyl đương tb&L
^iiv? ctìo iHbUựoa iiu nnln i t ahiếu khía cjnh oửa ttìựù t* Gau a c hơn D ững kẽ théa mãn • Guộc luân lạ c lâu
na tíiv.! ahilu cay đán*, lgỊi knỉển Mkuy&i Ou rât cế
đồa, binh vồi nuuSr.ê, D ưỉk bí<t hạnn ổ1 đ& *Khò thể ssầ lũtôut 3» tioỉì vầ' í:>iỏn r ệ t ữ^ìxyền Du oiâu «ả r ỗ t àiỀa ta.^c • ĩữ 0ixi điiiLi cũa Thũ,y Kiều* aguyễn Ju íửiôn btíc*
ởiadnc luân Xỳic của Gjfdi eoa uắi ẩy fââ‘<fcífc chúiiti ta đểu alũĩnb Qfc,ưài niiê?:^ cành Dầ Thiy Kièu phẫi wíập g ổ , rviiiồn chúa^ ta t ì lò xucđưvHỉ ntilều hạnt ▼ả nhliu
ta tiaẵy a£fc bộ phận cua sinh ũoạt xã iiýỉ đương tỉàku ĩroĩiò sự kiêu tã cùa sự ainii ho; l x ì hwl ây t câm t i a
cùa HguySi ưu rỗt l ầ rõ ràng ẹShkãi lui t&ttỳc v l Ễ,iax Cí 4 > 'thống tx ị ( quan 1*1 thaia Ô»‘u# con iiO'^n tha
tíỗ toa iííểỉì) cầng bọn tay eai vả dông EdLrii của diua£
du’5 i con úiat I%ư\ịy5n ÙM , đều xả k0 tan ắc bạo n£%?9te
Trái lg d | lồ íit tr£c ẩn9 tinh ũìiều lo ạ i » nhữ; 0 hànli
v i niiiiĩ cử ttdt ch ĩ oổ ở uhữĩit, a&'JÒi khỗ 3Ở hềũ mọn
bị ạp bJO buc lyC, như ả i ã Kiều, la^ <$&£ , ia ( v ã i
biac Ju,yén l à tiyt oà v ã i a^iiec cũ' b tíìUyC tồog lổp
biun víSn) • ĩàuc úiixũ l à con cutd ýtid tfciÉơ&g t tiìaiah ọLỳn Q ỉ iu kếb v ớ i Jưxi cễp toổĐtỉ t r ị , tuỉ’ khóc,, đến tiũì bư\ bần bý J nầầu»t oũtig u ị ĩaỉỗu tã ra nỹt I
iiòĩi n ưdi -u ùiìơl ;’ẳa đ ỉểa vả b lt sưKi hèn niiẩt
^Ud^, cõ! w l ' í >ỹfe viên aUa dịch , tíi^o %ỉiồ lo l o t
Trang 11oỉtg^ỵ vaj?» lẳm ‘t ơ i CÙO bọo quan tréo đục khoắt lưcrQb đânt đỗ niiăQ đổ kiểm l ự i i t ahiốtt toA lgd được
ơn nu* r ố i Qgảơi b ị Bạn t nfct»k ctilnh c a i 1Â một Tiên
bạ cắp trong tron^ g i é i quan l ạ i cno DỖQ cơn 06 iẳ ê
cổ ctiut tứ t&m*
(
Jắỉ tư tứầĩig, cỉm đạo cùa K&uỹữn Dutrrong gttơt
Àruự^n iỉìốy Viltt l ầ cái tự tư&iis ,<ĩ?ằi mâữh tươne 6Ổ*
ũ^ayãa -ưu l ầ thầnh piiồa qúgr t*c aS kầỏtg thế thốt ‘
cnủ nt>iĩa của Ếàial cếp gdỉ tộ c , ở fcronj &CIIỖ1 qái tộc
tnlfc b^L ồy, đã càujẵn sanw cắ i ỉiirii f c h b i đát của
Dổ lâ tns tưỞGL * t4i sui nu tu»ơ% đỗ’ • HỈURIÍ cứ khách
quaa ỉầ xét th i CiiầUb ta lgd tíily Cát c ’ nhẵng ta i ũ
ngiti iiìáỹ tiế u pfcâi trdi đêu lẳ do ổơat, vi ồn' ơy nên*
Rim 1951 I broa6 mýt bẩn bao cao đọc 5 : ae bộ y khi ínổi vè lỉnh ìdLuh vun iìổa, 6% Lé imen, aỳt niiẳ lãnh
ty ehí* h t r ị £ Maai bột đã nêu lêũ cắ i Lac úyxiQ lẽ a
lao của đ*a& tiầxi trociẽ, fcac phẫb cua Du » tưc
lầ dã o£ra ỬMgo cái tư tưỄmẻ chầ ẽẹo kùacii* quaa của
ii*uy$n Thuy tiề u (1)« OhÍGh nsuyHo Uu cũr*j ãl rõ rân rìog cái íi£;nyên ầén fc,ây Qơtt bao' ta i Yạ'c&&‘,JLh$ỵ'Kièu
cái <!ý w Cơ kiiiln Dao nhiêu aguii íũitt ừẹl 'ĩbẫy ỉ i a 1
ũiioắtỉ a^n l ạ i cũnc lầ tiềtt, Khi Thdjf Kỉ tụ lfrn aạu thì
•lầm cho khổc bại chiảnii qua v i i * tỉềo*
Dã v ỉ tic& mả luuo agiti tử ì cũn,_; oìỉễ tiịn lẰ khồl D^n
uay là
l uron& ta^r đã San đồỉK tiâ a
‘jỳa lố: 6 đồi tráng thay đoa kúĩ g i
1-/C ^u!n ’hú v trẳo ữaoh mệnh à&ũ tộc VẰ iáut bJ*|fi
(uiy , U>:L C.:.Q u'b tKĨn Ợ Maộ bộ *QáfiL.13SU.
7
Trang 12-2Ú r;à vỉ biện íxà ứlự đya à ilu I && Kiiarii v i tiền ữầ
đáníi là a liề ttị ruuo daià ũhb tiền ;aầ cửu tỉiổat £ỉèuỊ Uíii b Dtề iioy.íi buứ trổu ra » ‘U&ũy Kiều pbải chuỗn b ị
t i ề n ‘đỗ liộ táơn, nẽa ptiãi lâ y trộm dauơa, vầae kbắỉứx t>^4
ỉ cũii0 v ì L:|a -Ằ B?c bẳ iưèr.u ẽ&t Kièu ỉ l,d o5n^ nhd
t i Vi ffiâ Tử kẳi cỉiuỳc đityc Ki lu ra I l ạ i cũr%; v i •của
áiêu nổi n&ọt, acii© l d i đề axêu* I wâ_ HỊtgr Kiệu kfcuy£j
í ă ;' ả i *Z\Ằ í iầ n s I đ ễ u p n Ẵ i ' taiâC l £ i t a i h ọ a* fỉhâ v ú ti
iâo Juáp Halaac iũ kliáa phấ ù trorifc đáy lồGy cua saổi nì tmnn v ệt fcronfc bộ tỉỗu tau,yểt h§ k ịc h nhfìn £iá aột ữỗi r, 5 >LỊ r«iH& th í AtiUySn ưu cũiiị, kiiắ : f'Liắ thẫỹ ơỗag
ticu teo;.?', ửẩ'j lồug của ũi nuâá vèt trong Truyộn xCkầy liiồu « -lilỉa o th ì Qèu lêií tttc ítynic tẳn nhìn càa đốni tiề n tr 0 D 4 , biiưc xây d\f&Ẽ; cũa xẵ hỳl tư OỊỂ tiứơc Phắp,
;iuuytri Ju tiil néu len t&c dụ&t * Kiioc bại* của đỗiig tiồ;
brou£, btfơc au^ tầfc của xã hội »hoi£ kỉển nưcac ta (1)»
1 - IhẨi độ »3LC cõa vổl đổc0 t i la oũa n^uiríu ~u cũ: u tàhỉT
của U^uyt-ũ oơũ^ Trề sau nầy l ẳ tùắi đv ac oin cũa g ia i
oữa c d ỉ lự c a ẳ t l ẳ đị Lị; tìồ o * 5Ổ z ơ ri-xiơn l ầ tĩliẫ,
tí Cu cực pỉv*n dỷn^* nhưnu về tiiãi đỹ kiiắcii quan th i
bixái í} ắc cảai vớ i đổn^ tlltt fiâ giáp cho r:ja^cn Du tỉiễ,
rõ t-ic dlyi.- của đƠ(% t iề a f brôe 0)39% biỗn o ỉ 1&3 nÌJổ
câa xã i)li3ỉ'4i kiển đưotog ttàíkt « ãỗu xét shũ oaaíi Ih
tù aỉ ồộ cùa râo ipyễt cồn ổ ĩr u a , cjuểc , tac i,ỉa sềrc
lâu i3ỘDo t cũ:.-ê, ciiiXa hla đầ xâ piiĩíi paoQt , Qhưng xểt ; ỉưulcl: quan thi iứgi ũt,ưêi đều ptỉỉi Jii&a ahận g ia t r ị
,)a*Xi iíioaii, tefa fc ị tiaa bộ eũa họ i’2D v5l ;ÍỒ.1Ệ lQa
mơD^ • 'ìri^íln lỉầ u , ổ aýt ữAỈử khắc t V? a^i đung
xã a ý i á ì iiổ 1 110 % phá bànb tac piiảiQ càa rẳo rủyểt ị'n , c3■ J cĩ uiắ t r ị piiỉn unoag !iiìắcli quan Qỉi tiiể
m.Ịỷm
Trang 139
-fíũ^Sa dã tìiiệu tà ẩxfaữ'*0 pkươtt£ điện aioli hoạb acã
á^i ;lâ :j‘hSy’Hồu phải tr ã i qua* Tuy đổi tưỢD£ Liidu'
tẫ Jổ hạn Ị cĩiúriù ta cu:*, ủã tìiếă rõ đvyc cal bộ mụt
thực cũa m ểy , àýt oèn lẳ nhík^; t y i ẵc bỗĩl thỉl CÙJL tọa i,aểau t r ị cù% bọn ta j ẩRi vẳ ỡơ £ ĩdLnh cũn
ohổng » 3yfc t»ổo l ầ lồng Quâa bliu vả tiĩơr^ tliơc tương
tr ỹ oủs ru<3u_, Ogư&i n&iieo hea « b ổ l ả c á i J- Dgỉiĩa
iáo uyc Cuữ ị-lu cua 'iTyựù ỉ lều*
I I I * - g&ỵals, I>tt g*c b lê t đề cao hai
o ơồ1! bi kklah r« nhát trpQK xã M í
yhọùi Ị-lAp ^
íỉai Onâa v ểt ohd cán* ihdy Biẳu vầ ?ừ liàl,chính
l i lầ tíiU^cvè bai ÙJLÍ% nt ií&L Dị kaiĩi bi ruỗng t>õ
nM t ờ triong xã % i piioat, tcỉếũ t aồ luơn l ị va tr ẵ t
ty óa xũ ịkonc kiếa xem lả kể thù so mệt * con đi
vả * tỉiỉ.Đ^ &iyjC9 •AkU^ễn JU kkơcg Dgại họ là tooa đ ĩ* ‘
vả * tiiaii, wỉ^c* UÂ c í dề ưaot đổ là %?fc cừ chỉ rỗ t can dơiii ỏ> fB,t D^ưài s ĩ ?hu 3 >hong ki In * ữểu tehơr^ bếl
Siỉc bụ binh v5i tfc*c' bồ đương tuỗl t u i'hbổ lồnc lảm
đứv>0*
1'iiíự ẩiều lầ OOD íáổi id^t gia điriìVÌM phútiỆ kiắl
( w.ia tư a»c tL‘ttr%, g ia tủ£::g nho 1*90 ) , ùổ ‘ifc»c cĩ ÀICU kliơnii è* > việc bẩt ta.'ác , t ù i thủy í lêu ninh r a
lẳ đơ ũ\ỉờr.L ỉhặt cu$e KỊi đầỉn ẩa -Jỗtx vui Htoíng Thốy
í i ! u lủ TVt nLiíỗl <3a tiíúi I mổi ẩ i tình RƠtv nân tự
tiíxiíìn của Tỉiúy Kiều t cSn^ như ííỉổl ắi tìnii cũa Ihơi
u i i ũ i i ‘- J v ù h (itì^r sưcr.w kỷ) , chlrda l â iỉiỳt cu#c tuyộn oiiiln dổi v5ỉ laơ a l ỷ l ê & XÂC ọJUo*i*j k i!a ' ĩ ầ ĩ,ia ^Inh G,*a n ằ ạ l à đ ,i biểu • Ỗi3a cuyC 3ổ» Ế, êEi đềa , n^uỗ*i coiì i.ắi Cuan - ; Ẩ a tto h ^ồtt & y ốầ ắtc ca tliắy ẩ i t ì r j
vâ luon 0* tu a tíie của iiirưi b ị’ủe dọa* ^h/c ra, troi
x ĩ iiy i }l.Ofìị, I.ilti m y t ' n , g iữ a _ cuyc b tổ n chu#
Trang 141 0
-cnuyỉa bíit br^c đo đọa vậQ xaểAỉi c&a toẳn xã U0Ị ọhon^
ciau của ỉiiuy Klỗu c3nc, kh5 trấan kâỗi Qh£fo4ẵfi3i plioa®
ba • Hbẳ ÍẰỌ Vươn 4 b ị ‘aạa , Tầổự Kiều piaẳl b á n o iiii
áễcầs ckn aiẳ aa vảo kiẩp tữ i tồ
• t.ỉ*aati lâu hai l* ọ t ị tba#h y a^t lỗfi*
1 ổ i ciiU- ^ tiuỉì cik Thủy l^ i lẳ ÒUQ cu*c;luệ& l£C oải nẲ cảnè thckt bi kịcỉu
J b i lế t lẫ a Ofciuy , u; t níiil&i con ,5 /Ái c,.aa chỗa
t ỉ GUI /ồu và haiỉ Jổíj0 Qhư TũẴy Kiằu lổaooíi tiaê kãỏng ra
Uú-C đỉu tranh «CvyC đâu tranù của ĩ&ủỏí iâu eầ ctìtẵoi;
ta dẵ b ỉ l t trư</c k lt qua tâfc Qixiêo - laiíu t3t
tln k i v i ihú^ Kiều lầ ĩiLư^i chí tìỉứ i vầ chí hlễtt-
Oi*oo& ou^tt Guột đẩĐ trươc *A&i ra đ i rÊt lả Dl đẨtĩ »
nhoai, cacb íũoất! kỉằầl cảnh kiiổ* «uưGy cúi taân m$t
oou t&ì uon wấ i cỗ ỗơnt & tio n s a, t cá i 3& h ý l s& Cai aoỡ CUA abửr:^ a£,ư$i con j i i băt nạah lẳ cẩi Ííềí •
i*dÉ n^Oẵi ;bo l)ộn au cổ aặa ổ vẳ lả mỳậ U*5u iiầí^ x?ât? QỈy C.ÚO bọ ỉ; c ri &a 04 tan bạo « úu đẩu traoii tuể bẳo* oũ-b # lẫ l i
• h í t Dịtn ễy <5 ến aạo kia*
Ctìiỉ kaổ rỗí-L ằl'*ọẩv khổi* Om thểy n£i aâu ỉ4o Dât lựa Jik ,-}i:u -1'úVtí ự tần Isd^tốo cũa jẵ hộit i’ii4y Kiồu phỗx
bắiii ưái iư tuv ,J ổịnh mậnh cỉiủ 0|,ỉiĩa dw tự an ũ i9
l i -wU’ở ^ i ì í n h t ỉ / Dhễt vdi cắi jùf sưâ ^ cũn bẫm
củi Luc ,J.LX lâ 1 tả i :~ờĩưi aô* đã uổi ò trên kia*
■ Tề*'•ovlo Ja l-ỷi cao UAỔ'4; tA tiiũí Thdy KiỉJu ởầc oH
m u ìdìl Í-+? A HẨi i ữ *(ỉL C’ -C t r í X ;i khiễa nảy
cồu an , ĨTOữị uuẠ-t ?£'l oúy tỳ t cacă ỗm íếm*
niOi va qui được í ù ứ i ỉ ì c h i i m i l ỹ d ử m b ũ Q
Trang 15ọiiong trằn* • «h(ĩri& tư tư&Qg rà kiiát kuao i y v ấ t lầ
bự aiằiốn ờ một ũiĩíờl tíxlểữ&ầụ yêd đuổi đã b ị bẵm hẹl
bao pù 0 tt và É»$p bao ohlệu kbổ não tr á i qụa ịáa luân lạ c • Tâm l ý tâ t pliẳi dẫn Tíiiy Kiềtt đền 0 hỗ
ÕUC lửa HƠ Tốn H lk vầ kỉuựân T& EẲi quy ìềữệỊm íỊua‘1
là x van tỉiỉab tbỗas cổ vẻ nia m ị của "4,-uyễn Jtt ,
c h & iịj ta fciifo o ắ i k h ỗ tâm c ủ a t a c £ ỈA lEUổn ị i ơ u t ả ra
một naie íiề u Giiân ttiyíc , oế iiay cố đ£, chứ kbỏQc
pUâl myt nằng Kiều chơ aầo cũng đẨOt, Ị$Ị? đắng yơtt*
ĩử Hái > Trong cac náềa Tật CỎR truyện Thổy* liều tỉìì !ỉử M i là mọt niiâo vệt oầ R&oyBn i)u miêu tỉả
ỉajt cack đuc otií và hằo hứng nhát flfcuự3a Dtt miâu tả
rử Hải* vê thề mạo ou»ử ahư vè tinh tbằầ| lầm oột
QgiPỗl aoii kStatẫ <5 ây lả điền hỉnh anh lAng báo
bắn ữùa (lân cỉỉá&ửt lả nísư&i bẳo h l|p Qb*BC lằAg
ffci3ai dưdug dltt th iy bỗfe binh WẰ tha*
thưdog v i ũịStời lươttg tíiiặũ b ị ầ m toậl saầ trừng t x ị
bọn &ian Ẩc bỗt lutcnag, c6 khi Ỉỉlfu trlp Ằ ủếũ c&dng aỗi lỗ a UÂ cbổQg l ạ i oẲ Triều đinh tb ểl nẩt nĩb •c ắ l
'bVWm đản Bi)a 6ẩG£ non aơag một ch |o v|
oẨi bìtứi tượng Qgưdl hi$p BĨ I
(bât bìob nồi £Ìận*đ&jg đĩiag 0 ẩm vang*
c ầ i hình tượ% n^LỀ&i anh hỉkQẻ I
?ngbềầh a&anéi sột c õ i t>iân thây
sute Qầy đi d ĩ lằ a s i được nhau Chọc tr d i qttắjp BIIỔO nyic dều
_)ọe a^auQíi nào b iế t trêtt đằtt c i ai*
ữhÍQh l ẳ c á i ỉdaỊi ỉỉưựQg lùa ũ & à l aÀh nảog hẳe ỉiẩtt
troois 00 n ~*Ú6 của ÙƠQ chácí,, ^ thịi obooe klếxi (oổ th
thồ 80 ếnii v ổ i áữti% ălêti bíhtx ăữh h&ũs ỉião b&ầ cửa
TUŨy hử ), ỈU«ÌU bâị vĩi ỉiìnHi tuíựnẼ aah hèoiẫ om
1 1
Trang 16-cếp c>b 0Qu kiềo tbán£, t r ị , ữhư &an Vũũ Trương,
Jưan uiààíio tỉìi & 9I là axih biiig hẳo k l | t a tnA ồọn pho00
Lic*a tu i kỌÌ la' ỉi^c* ô thH Lê mạt, trong sã Ỉ1ỘỈ
;Ô0D£; kxêa say tẳn oươc ta dã xuỗt hiệo oMằu tay
UŨLÌ 1 iìiiìo iiầo k i ệ t n.iũ th ể, v ỉ như iigu^Sn hữu ỡftu tưc
qiièiQ Uỡf xi^ịiyễũ Jteũh Phươn* tưc quAn MẬo *tbeo obủ
quatt- ứo ỉ tiảữo bệ òiioniỉ kiễo quyểt định - tu i n&uyễn
Ju íiổt kliốogỉ tiiỗ ũêm mộ obững v ị làmx tụ nông dân
klKỈi %iila &yf SÁ ch ỉ Qhữt4 Q^udi trung tbền n jiĩft ạ ĩ cùa ũLxầ i ê l í y õanh Obỉỉĩà phĩk Lô lũàiilậu trlậu đồà
c&áng Qữì lệD cUẩQg Qbả Tây aơa mềi l à anh kằog* Ahưa
«hưi% ữtỉ khaob qụm mẳ x ít th ì c h á t ta thấy t bằag
aiiững câu van vô C&H& cao *í*iUjIũ Du d tẳ ra
dược ahững 09 1 d»c b iệt cua agufcL anh b&us duẳl oott
mắt ũhậềk d ỗft» Hơn tìSa, oấỈĐh Igvgrla ỉ)u - qua l è i
kbuyêo cửa Tháj Ki là - oang đ#m ĩử Eầl 80 sẩoh v é t 11
iloẳn& yào 1& một Q&ưởl lãnh tụ odi*g 4án kb£l nghĩa oé tlể ũ ú ở Trung quổc Vộy tũ i Cùúog ba cể thề Qối rằag
tu^ vê sự hạn chề cua 5 thiỈQ hề Ẽ ia l o|p , fl&ujSn Da Ỉ&ÔQ£ nhin t h i; VÁ kfaònfc nâu ra nổi oAa tttìíễữ o&ủ yếo
của aẫ bộ: P& 00 & kiểa l ả cuỳc đẩu traah j l a i cặp glQai QỠn^ đân VẰ địa chả dịệo ra râl
mạt »í,uyẫn 10 y tsàt&ig o á i lập txưửab bổt ffiãa v6i tliựo
tế , cikiL abữtỉg kinh a^ỉdêtt đèl đảo v l siAằ hoạt (juằn
i^iup l)u‘đựDt 16q đưpDữắl Aiỉo hằah anh ìÂòệà
cùa ểếũ cẩán^i l ắ j cultẺk Q&hĩa l&tu kiaằu hiệu đầa tran
tra niu
Cuối eung) Tử ỉỉấi ứã v i Oghe i b i Tbây Kỉltt ỉBầ
ởhxx Ì3Ẫ0S » c’cn nổi bị ỉiạl* Syỉ đầtt Ììầũi, cũa Từ ỉiãi Gổ 1 làm bại ííũ 'w ' i tỉo h caoh cảa Qhdo Tật ây kỉiôQ T
iS^uyẽn u -JÌ 0U tã 'ĩờ hẳi lầm m$t ùgĩiòi âũầ bàũQ đ liii
h ỉah’Cíjổ liiòrií phẳi ĩằtíi mộ ti agđòl anh hbog OBỐ pli§JB
— 12»
Trang 171$ fcưàng«ĩronLí thực tễ lịCii sử, cổ nlảiốu o&ưởi a&b
ÙĨLU lĩn h tụ củadfln churiLi rtẫu tranh đận C&R&, d3tt
caòt cũr% khõog cbịu khult I như những n$tffcL Ĩ 3 ầ èá
rntứi còu íii l ạ i fcdẫ* nuồl cho Gâ&ng, ta jit£;uỹS3 bữu oố
ău, Jaau Phư ng ỗ> dư£i tiidi ĩ ê laạt I V0 văn
v l t , iMaạfc'bắ V'àoh (5 bnồl ítguyln sơ •Siiưrc đư$ì chỉnh
aắcii ãụ dõ , mua chuộc và ?hâà h<5a oda bọn ttxổiỊg t r ị
t«JL cikc cỗ rât aỉilều nfc»ưèi lãnh tụ đaa càủcgi hoỳe h naiii dàrứi 1?±, ho^ic nắc ;ưu lử ả , Qầ đ&u hẳOỹs* iỉự đlu h iiẳtió cảa nỉiữn^ lãttỉi tụ dân claầĩ^ iy l ằ «DỘt hiện
tuy; tfcif&ũg cổ Uront, ỉịo li 9Ỏ đẩu traoh ,,ia i cỗp cỗa
n&ub Dỗ piún ảnh tiuh trta^ kbòQ£ t r lg t đề cda
niiHíi^ CU'^0 kỉiởi fìjala nỏũ£ ãầa ( aónt, dân c&ổng đổi
J lá ỉ c£ọ địa Ciiủ cnõr*, t r ị , ahtíuís Ctti hy vọr& a ậ t v ị
ỉainb quân cùu kbồ cho minh ị cac xẵuh tụ nông đận
tíii nnièu kiai l ạ i l ả ùhdnb thằũh ọnhầ địa chủ bay tấ
ọầxu bốt Oac chl , oid píxẲn đổi bọn fc»ian tkiốố uầ raoog
tayfc 7ị minh quân b iể t đônfc mình đẳ tổ lồng truA^
Qcjuĩa ) , tưc piun Ẵaii ahữr.k kiiu?ổt đ iểa vầ Bhượe điệm
cùu'í>Lai cậ£ • áự Uo dự hồ đố của Tố iÍẲl sau khi nhận đuyc fchư caiệu an 9 cũng B ư sự siêu lẳĩig của Tử Hầi ăau k ii D^be 1<H khuyên dụ của vọ t ohínb khiổn c ắ i
tính cách của ííồ tíái lgJL càttfc, thêm pnần chã ũ tu ực*
ổ đoạn Từ Hai SÀO lô a # txoog; luc qui hẳagy đao
GO aẩttii cacà sứ 1§ cửa UÉPurâa Jtt đổi v&l 9 tồn tiróũg l_iiýC, siĩig đổi vổ'i *quac» kíẳầa s a i t i l u pbả* cửa
Trang 18'ixiồu đlnii, 6&1 ta l y l cầt^ tlìly đụng § của flÊUtf5o ííu
6ề cao * tcu tư&i^ t,iệc* vả mạt sất * juaa kùô& s à i 1*
iử *i*i Uxi hiên Q^-iOci đẳJQ& iàOầagi CỈŨ.-Ê oẳffl lâm sao I
■'áa c á i oaểt crung lẳ oanà li|f c pui thưởng •
•Tử èiuia liề u bi3a trận tiề n -gju slà^ cuo b iế t ^an l i ồ o tướĩt quần
cầuLi l ả 1
x'2Xf ukư đá v5nfo như đồữg*
Ai laj? ữỉidQ0 'cou^ềo a i rung cỉiãn£ Ú&L
Ohlaíi iiu lòn iìỉôổ cCh*k pliái I
•J iỗ t i‘w là đâổti aoJb hàng*
ưôn uồ wũ lìiấn tiù kiiiềp DJaưyo lâíỉi sao I kìiòog ủắm tí
C'^uu è&u »<$i Tế l i i i uầ piỊẳi aìtekfc trọag l ễ để thuyết
ỉiằnb * l ỳ ỉ iiau l ễ đễ nià TiiỂứ Kiều ttõi âỉđp d
troa4> rểii kiii Tử iiải*
•Tin l ầ i tiỉằnb hệ yỗìi lalnà*
iứu i,íũH t h i l ạ i trố ffl*t đ ổi đổi xử v 5 l 1’hổ Elltt nộ' cacii tản b^o ò ttêẩl OẴcb x ỉ x ỉ đổi v â i tiữ ầ caoh Mồ
2ôa hiển nnu’ vậy da&tkb tổ bât bínlầ của líguyên Du
đổi V Ô I b ọ n đ ạ o b ầ * 1 * fth ư ag x e t tJay>c t ễ t d t
nhDuk òt^ qaaa tiễ u pbũ elaa Ẵo hẳn nhắt; ẩtiil th ê ị vổa
r<iiùjễn JU đã từng* fchắỹ ế thdi t ê « ạ tf như byn Đâm Aiâầ
V/tici Boầữw' Q&ũ Phũc VẰ ỗ th&i R0u^ca sơ » ahư bọn
«uuự3a vaa Tiaẳôb, Lê vua Duyêt • a<H vậy, sự olỗu tẳ
^ íổa HiồQ kí*ìi% pUŨl cỉxỉ lầ phân ắnh tiriắi đ§ tư tứỗũ
chủ qua: của ngu^Sa Du ầ pỉaôo aah thyQB uế kliẩc cpaan
của tudx ùụU Điầù l a i obứr^ tồ mệt lầQ ùĩh, o ắi t ia tỉrUi iihểt hlậữ tihựo ct L nghĩa của tru^ỖQ Thốỷ lila *
IV»Vãu cbưcm^ triơồa ĩh va Kiều
— 14—
Trang 19- 15 *
khau ạuắ đa’yc Ittyt khổe ũẳy aaột íữặt khữQị ỉũả mọi í\ư ờ i
đều tiianh khan lẳ vun cnươug toẳo bích , van abưo
cuứơa^ tnuêt điỀu , ồ đgp t ô i cni xin nêu lẽ o miy cẩi
đục Bao m t ô i oho lẳ chủ yểu càa but phắp cùa Aguyễd
-Ù*
Ch#ng ta dã b ỉấ t van cùươog của Kguyèn Du i‘ỗt 1
l ầ hiiỉti thực cỉiù* o^hĩa ( 1 ) flhư fj V Iĩ£uyêfà Ju th i bu
Odtĩ pỉiáp hi^Q tiiựo ohũ ngiiĩa phổi hợọ cà^t chẽ V&L
1 -0 ó nai tiiứ cnũ Dùủĩa QittQ thyfc K chủ nthĩa ỉxtềntìiực
7 ầ cíiủ n<JHĨa uiện' Ui/caổi t tuc h iệí tiiực xãhội
ữhủ c^úĩo* vuũ n^ỉila lilên tìi/e của nt>uy&} 3u c8 nhiên
lả Lhuộê lo ạ i cũ* /n«OockJL nổi r iũ c van ầọa bliổ iỊ íé l
V*Ĩ1 cổ íial trào' 1 àu cơ bểũ * trảo lưu l3 h w aan cỉaủ li
n^aĩa vẳ trảo lưu biồD thựo cbủ agì&a * ’JSh'Mg nếu trữ
ra ulẳũc lãng coạA cáủ n&hĩa tiốu cực, t b ỉ i iẦiìQ lãnf> ỉjạn oáiũ tiQầĩa tích, cực l g l r&t &ằn v&ỉ c a i ng&Ia &16&
thực* Oooo k i l ạ i Qổỉ rânứ tro na cao ahẳ a jiộ thuật
ưu tủ t h í cbu n j iĩa ầlậù taựữ vá chủ Qgbĩa l~n^ mạn
kêfc bợp Ì 1 LMI c£ij.t chẽ* íihữnt, tac phẳm ưu tố của vua ÙỌG buê ÌẲỔ9 bờ I ỹ ĩữioậ Ttỉ& hử,đến ?>ônt; ĨI$ aổt t nhữ
ĩiìúếo^ lin h hÔB otiêt •••đều mí tbế cả Truyộn Thây n $ cũ*£ tuế* ohủ ngiiĩa lãn^ man tic ỉi cực, ottnc rJiư chủ
nghĩa ìxiặù tbự0 # đều l ả piiâtì Ẩnh thực fc* lứiách quan
va cổ tac dụnt cải t#0 Cù/C tể • dao nên Xữt tốa cun bầo tlidi trảo lưu lần u mạa ciid Oị$hĩa tlc h cực cũnw lẳ bao quát ở trot^ tỉrầo lú a iìiệD thực ch& ntiỉla *Ỳộỵ ữổ
của uõa ty 0 l ỗ ciiu r^-aĩa alệa tữựo 9 cdỉ\ ởể a^ưèi c g i
lả otiu a^iứii ú±&í tìsậc cỗ ố i B I Chú nghĩà hiên tảiực
cúa ỈI(^UV ja' ù l ầ lo ạ i ữìiù Qghĩa thực cồ điận ỗV
so v^i w ủ uĩa ùXêũ tn/c xã obũ D^hĩa ts t ũ lêc
cổ Qự iu òùa ỈJJÙÃÌ đgi vằ cũa i a i oỗp*
Trang 20—lõ ~
niiữt^ đ*c dac của cnd ũ^iêa ữỗ điễct , kblỉa nhữn& oằầ
coăh, ũisỉn^ n^ưỉi, ahữnĩ> sự tinh %vựềfi Ju miíù tỉả
đều cố tíah chết điío ăỈDỈi oao độ *TròữịỊ, mõi oẫêh
Cìõí n^ưòiị moi sự tín h , ittSi tđm xí* íiguy8 a‘Du nắm 1 I 3
ũừ$G oiúkt/ kốía cạíUa chê ỳểu nìiẳt , cho ũầũ nhiỉu kbl
feronu, bải bâ cđu , ba bổn cồu iSẳ Bguyt '0 iiu võ ra ĐỘt
‘fcioti,w căníi, tạo iiẽn ia.it Cìiiỉìn vồ t thễn& ũìiễt uột cach
■J4,0 &l’ ữiiặt Ciiõ nhí?n£, t£nn ch lt cắ b iệt vđ phô biến Uiú?iiị3 tíaii eiìct a^ũu nniín vầ qu„v lu ôt cân canh ếy
ti ,ừ ò i ầ'j* VÍ như ahữriÍ, c ố u »
* ;;-ũa aiín trạc a^oại tứ tttlũ
; đy rđu nnêa nhyi ắo quằn bầah bao
vò ũềũi^ oiìẽn <3uiió vă íỊốSiỉặ cAtt I
'M itíìy đư&c xắ JCi aõ£ t
»ầ ta bât độm o,aa ngU&L sình Ooỉxi*
i).»c crồtt tĩm l ị oũa iđS Giắm ỉinh Ị cỉaỉ hoi cđu
Sập 06 ể a 'li* n L xiu kỉẵng,
cổ lau mệ.t đắt rôu ỵboug diu £Ì I
t i oầ cắoh tlma CUA n^ư&i nhìn ữằữh lẳ £ii- '2TQÙ&
Oùỉ u*t CỗtiL t
•Tiễu tiaf c&nt cổ tođy :id dễa đđy
bă c* 70 đâc ữhi că tync mía mai của í3iâj riỉtt ềSự
^ * ù iiiũê hoẩ uủa HguarSa tíu khi ổn sa81 l ở i , mSl Gđu đíu ưổ sinĩi Qăiaêt 1'ẳti iỉếp tran (1,9 rẫ i hằm 0#ej chổa đựr^ u ,5% hinli ttẻỹù& rđt ohooc, phầf mSỉ Ìiình fcify®e
cỗ vđ níiV: ca Uiỹfc thể ì,i£ i oõn con* v í (Sụ chư •Trưoc
saa’ tro cđu I
vđ cúữ 04,001* UT01% cđu I
♦Hoa đsb nau Q^oli cỉn cudi ^ỉó ỬỖHi;1
wo c â i t>ut pnẫp hiồa fcliyct tđp truỉỉ^ liUư búỡ
in V* uần, auữrití aắt 00 Tẻ aữ aẳl dê tsiíu tả
aUĩa^ ũ, ườit 'ìhữiig* cảun rđt sítứk I pỉiẳa ẵnb đứỢG
Trang 21đồíi^ đán VẲ đ ề u tíÚT txiực t ế k iiá c à q u a n , l à u QŨQ cndng
Oa CŨ.^ piiải củnb tỉiUVn^ cù kUổt vổ>i xiịitựần ÙVL vầ
c ũ í J 0&q_, v & i Ub utf5n JU b ế t bícừa r ồ 1 th i* } t ê ề y * C h í
cíiíab ahồ’ cái but pùẨp hiện tuực chầ Qghĩa mầ nội
điin^ của iìruyện Xiiáy Kiều mới Gổ đưực tính chết pbân
)hoog*
u ộ t đ^c SíâC ktiắc c ủ a v á a cb ir a n g 3Prujện Tbújr K ỉỉ
r i ề u l ả t a c d ụ n g trọn<_> đ a i c ủ a 00 t r o n g s ự x â y d y » c
■A'uòũ ÍỈ^B việt aaaw
rÌồu aồỉ b^t ũhẫt lầ rổt núiều n^uòi cồng ahận
la íỉ^uyBa vên dụot n£,ôD tt^ữ tèm t&ưătog cua Uồn C ÚI& củnu 00 ữn^ thànii n&3 tục %5 aýt cacìi rỗt thều
Liiiii • v 'l ahSut l&L fciẫo* dị tầa êhưồnẼi , rtgụyễo ứu
đã ứuc tìiùnii àbữoo Câu vua gọo &bet đôn- đậc, lin h độ%,kiiiến nai lủ kúi ô*c &ỉa nt,Ận Bg£± kkÔnb quyỗt
địnii ửứ<wXi rùũi, púầĐ Qằo l ẳ n^uySa Du <?ẵ đủng tiìảnh
Li0ữ tue Qbữ* pkốo Dẳo càu VÀO cưa %uy~D Da £1 trồ iiÊả tbẴah tục 0^3 tììẰũh &i|Ị«
vắc &bầ tmo học vốn thắn ph]fG cái học uyê Dac
cùa n^iựễủ Du, cho rềng để v iổ t nin truyện Thầy Kiặu
*trong bụng n^uylki Du phải cù A l b iế t Dao nhi du sách
cố Sền canh aíiữn^ tkẳnh tục n&ữ là tinh t l y cù
a&ôn n&ữ niiâB ủầtkp ntkujrễa ÙM Ỷ&ũ đụog' Qỉúlng điền ồổ
lầ tinia’ cua văn chương cô điền một CÀ ch cũng râtĩ
bìihn tìn h , tíbiểa nhiều c u đềy điên cố mầ ỠQG lê ù rồi
baaoh taổat ũhọ niiẰng c á i đ^c aac Bầy CŨ'-C khiến cât van tiiồm hằsa suc9 tập txuũte, mầ oổ ve rêb tự nhiên
0iầQ đị*
r% ư^i t-À c á o I>u 1Ẳ pháp c ư v ề BGÔ&
íiJSậ Dml í%ỗi but *ũa tt^u^ẽa ẲA1 « Dhữn^ tử va ntsữ tầâ bùìỉ&tii, mỳc iaạc iiaj niidũ^ đi?;Q cổ oắi o-ja khuô
Trang 22iuỂie ũển õ.ùú CŨ c biổti bìiẳnh r-:ỉt mỹ l ệ thanh thoắt vả
ú -lể đã J.up om Bự phat triển óa ũ&õũ ữ&j y lê t aau
BÁ cac ŨÌÂ Eùao ỉiyc ván kMnJti‘b i lả aơra oa ằẳtíh
que, chi ổưvc dân cnu.-t, Mtt aoo và thứờ; ^ tá ức » đã
tố ra lả íttột thiĩ ogồn Q^3 YƠa g l9 đưực vo hồa nàiêầ Gàẩt ọhãc ữảa Ogõn n&ữ bìoh dâA»'vửa đủ ơưt 3du aảo
tinh v i đễ cMnk pbục ỉioan tâm cũa i£ịél aho bgo khổ tíú h • Nị^uyla đã oấa dược cắi bi quyểt ăề thu đứ^ữ
3ự Ĩ ân Ui'«{ % cũa ầọi tềa$ lé p tront J hội* Tao phấn
cùa BỄãU^én Du đã Cĩidiik soinh rằHĩi tror-ĩ Ogơtt n<jj ? lệ t liaíii mà u*.ư&i ta TỒB l â chí đủ đỗ miêu ta' Qhữ&c tỉnú fcđ myc mạc oua n^tâì bỉnh đơn, xá một Q£,ỏn ngữ
cổ tnỗ biếu di ỉa mpi ừiiìh thào com tìnb cồm vả ouá
tư tưốũ& t tử ốlitln^ ầằ.ũh thưc râ t ữan giầtk a$0 mạo
uốn okữtít, hitừk thưc ịh\Xí t*p tin ii v i • nguyẽa i>u dã
bỗDti kễt tẳỉ tinh oiiữn* kinh a^ìiiérc tifft t lề à của n^ơ& Qgữ Vièt oan tr ẳ i bao tiiẳ kị • wâjf thàato oột cu^c đột biến kixiến truyậB ThiSgr Kiều đã đánh một oẨi
dlu quy ốt t ị |f t trỗa ữiêog phắt trlầ a oơa Qg6A ù&$
vấ van bọc í i ẻ t aam D o đổ ohắag ta oằi^i thầy r&Ag
Tru^^a £lfttt l ả Oyt ,1Ẩ t r ị dân tộ c
Y.^ĩruyẽn Thụj Kiếu đtfc» tấ t oầ oac tềna lổb
*
e ĩ phu nho học rfit tắtì thư^Qg • CẴo Dhầ ũbp b c đồriỄĩ táởỉ với *v,ujẽn Ou qbự Liồa t r i vũ Trinfeặ Cbu ilA&g
« 4ju^Sn Luyii Hiẻ DÌoH hét @ưo kỉi«Q &@ựi ) Hoa âvtởù&
rham'qáj Hhiứù th i dề tử đ i tỗ tịag tinlu Bỉiidu Dgưdi
kiica tỉii iiovo đề vịnh , ho^o ogbĩ Ẵn« Tự Dốc 0ÙQ£
brlơu 6.i-%ỉ& Loi àọt> QiiẲu troog l ị p hiền viện đẽ phềm
1 8
Trang 23-19
-bìaỉi và ứaiều kiii cao ỚQiii 8^a 1jlì t ĩ ỉ t i ị s cỗu tửng
Xo+tu ỉ*útựSn cunfe, ĩn f tĩiii CỈIO r&og Kiều kbồ 0 &
xà đán^ kiỗptồ aảa ỉ íỉỉitt 11'inh th i XGffl Thầy Kiều
l ầ faiia.cn đa tiaia :'Ầ x o t ttoilơỉìk đƠ0fc, điệu#
Cổ ấiên lẳ 1&> s ĩ phu ohong kiểa kbơnj thố
iiiơtt fi\2ục cẩỉ butpliẩp iii$a chu Qgbĩa của AguiySn
Ju ’t ên^ khơBíĩ thề tác tturơat ỖIÍ£* o ắ i J n^hĩa phản
JaonL của ĩruy^n Tháy Kiằu ị bp ©hi đưyc ebưỗảg tbype
c ẩ i dẹp ùdi bợt hỉnh tiiác óa Vua ciiưcmg vả c á i phằa
tiễ u cỳc Cự mị óa nội dung *Tuy họ V&I cho £ruyệfi
i iều lả dâm đãng , lả Mạo đ »0 fein& b ì9 , nhưng aột
ilíih Jbọ tĩiia>n4 to ức tù l khống viẽo JL, cui nghiỗ® oỉn
vọ CQŨ khồB._ đtfyfc đọc*
Dễa lỗg t r í tĩiĩc n £ i , những pbằĐ tứ phục tằng
Suễ ũộ thực ùêỀL kiiồBg ĩtiSteg chí theo đttơi lổp 8Ĩ ọha
piỉon^ kiên l ằ tắn tiiưỗng ■ vần cftifơog 9 xuyt ara èửng
l ở i , ohẫn niiẩp tửo& Cùfl, m& càn tiền lêa D\#ơc I khắru porí troũi, Truyền íiiẳỹ k ilu một (ĩía t r ị luân l ị
ữỗt cao, 3B0ầ Tfcắj Kièu 1Ằ cá i Jfơng chun ti tầioỉỉ t i
t iổ t auiiĩa ứáttc, ơư.c Cxu^ần tymg i*hạa qu$Qh về Trịa
trọiiĩ Kin đã iiêt ailc cơ độn*; cào chu tarưcmg ly« troog
knỉ >iJootí trẩo Ẵ1 quỏc đa ne bảqg bột ítĩằi ẵft& txaốRẾ,
c ù a CU.C x à && ư h a a b ộ i Châu T ầ o ủ a l ệ t r u y đ i ê u P h a n
Ì.ÍÌCỢ i 1 ỠU cran cơ «7 pttin ề j aa tsay Bột ooan ơng
lỉộnh mõ ị trong Qiiữiib puằa tử brí èhềo chân chlan
duvn^ củdi, họ niiiệt l i ơ t doỉ} hồ ahỉtea l è i kết ẵft đanỉ đái v5i ‘?ho‘nt> trằo ẩjr oua oao ahà ắ ì quốc tiề n bởi
đai blug lả Rỉjơ đưe Kổ, khiểnaưu đồ phẳDđỷog oủa bọtt
kia cuái^u.Ii tiiết bại«
Trang 2420
-D*n như úồù dauắg 7i ê f aam th i v ô i cói tbìổQ chi
ciiân bôn hậu cùa ỈỈQ, r ế i CẦ1 tkúện x e t cảm tỉnh cũa liộ ,
họ dã Qỉiin tíìầỷ n&ay ‘írữ ỵ iũ Tù&ỹ Ki&u l ẵ tac phễữ thồi yêu cua Ì3Ộ» hg đã 0i a i qu^rSt n„.ay Btft cacH iàiãn <ỉị
vầu ởề t,ía t r ị tảổo^ ũhểt oăa rxru^ộn Tiidy Kỉlu* H0 ah| íih^o tiuùy rẪíi& tr\xyệu lỉbổợ Kiều noi lê n ữvgc oblằu
tinh Cuiù của &9 , hg tbôu: oẳm 8<u om v â ị l ò i ván của ìruyệQ Ihổy Kỉếu* oho nôn ầ$ tnuộc lồng , fi0® ra bắt
xưêtiQ vẫ v ỉ VOQ • aay tữồ ở iũ nổi thằuh raC* tín oẳ mm
nõ lả aýtbộ sacii bhlêa& liêttg dem đàng lâỉíi sach bổi*
ílỉum&>tiâi m ề a.ah bẨOc oủa ohủ n&bĩa vĩao*ld« đđ
đâũ^ trên quan đièm đuy V0t Xịch sử , chiầẾ, ta mỗi oổ
th ể đẩtm i,ía đốUè đán ĩTữyèn Thúy ĩiề u về mọi ptươ06
d iện , r è ulnii thậe eũữg như vế nội dung *bải đứnc
trên gaan đ i 3» ắy càú £ ta mối cổ th ẻ ohin rõ âuợc
c a i ỈJỈ.Ì t r ị fc*àắnL nhỗt của tr u y ề i Thiỹ Kièu nhận
ổéỷ'v oẩl § ĩijã& phẫn phong Khaoh quan rầ c ắ i but
,)hóp hiên thực chu h jữ ĩa liỗQ quan kháQi* kaié ò troÉg
ĩxuyậũ ĩt ầ y Kiêu* aỉâ xồm Dồ lầ một ắBk Van oẫ đlẵn
s ỉ o iíuy Ảfih
) ) )
v l2 2 im 2 ù ( ( _ _)>
Trang 25Kỳ niệm nõuỵgả DU
BQằ;j 27 tiiẩOiị XU nẳy -t iírưèng Dụi bọc 3tf pỉiạa
Van i\-c ?ijái &7P với Hội 7uo n&bệ Vi$t nam t xàm l l
lJ niga ii0tt^Sn Da , Diiầ tu l hềữ ủẫũ tộc yêu qứi cùả
Cíidob tai •D ếcau la bị cupc ỉiiệm I tron^ tệp aan.
1 , cikáct, t o i đẵ ttêu len ỷ ki ổn aị một Qìiỳc thảo luận
về Ixu^ên iiiuy í i è u , tac ọhếíií tiố u biêu (ỉùa Du
ữLâa ùịo 15 ĩìếjặ Oíiúỉì^ tơ i aiổn, ntuíc qua thân thề vầ
sự nghiệp ran cUưỢLi^ của tu i aầo đê uo đổ aềậù rõ Ị
ti-hĩa cu’ ouộo kỹ niệau
x*&uy&3 ưu atah ná 17Ồ5, hiệu ỗoh aưot ^ 28
Qbỉtữi tr o ù i lu c xã ọỉỉOQg kỉốo Biự tịn của nưt*5 ta, QƠD£; đâa khồi n^hla v^n đương tiềp điSn cỉtat, v £ i Qhlk 0Uy'C biến động kháo Fiii v ị aDh lárifc ĩậy sơn flgujSft
iíuệ tiêu đ íè t họ Trịak vằ l ậ t đỗ ũhằL Lỗ th í ttgu^Sà Du
đã lẳ rayt tratt{_ thanh nĩẽn n^oẲi 20 tuổi* \ri <jiafì
ai^ta truQk n J iĩa ĩhơn& k iểa, ribaySÌB i»u tham &ia phoữc
trầo khữi pbục nhâ Lê Rlìữíỉg cuỳc t>ơn tẫu lê u nảta d Dắc bà vầ sự èa dềt ỉ quẽ'hương đưáỉ Cứổa núi Iiơog LĨB
đã CÍ 10 ]>u đưực aổn^ etiu 6 ẽụag ŨO^C £ốn J l ỉ vẳí áíin dan cron^ hơn lí? Dịm , m ị tùú mả iỉổ luc đưỹc
đơtit, cam Cyn& khơ v«?;i nkổo dân vẳ cẳcì thịti^ đưyc i t nhiều nbiĩi^ nõi úiồiu yêu , bỡt cùa họ* 3y sụp đỗ củe
tibâ Lẽ ì ậ ì 'Uìi ữ^u.yêa Ju vẳo 1Ễ> toưd r g bầt DÍnh đổi
v ĩ i Okiỉru :t *.n đuW% tiiồ iy đù là c h ítu quyhũ *ẫy Bơi
mả flgutf£u Ju ưịut, nMƠn ciiẨnfc; l ạ i iiay lả onỉnầ quyễa níià nguỳ^u HẼiuyơa pbãi Jiỹug theo* f *0 l ẳ bai
Gũâa t& :‘.-.ì*|d iL>u^8n Du niiiằ ou^<5 (tịi ữếy J i è v é l một
Trang 26knõn pháp đytc b iét cua n^ưdi &ồt m^tằ v è l hdLệa tr»ng
v ổ l tiầựữ tê xã ỉ i $ i t nàd Uiễ ũẰ AcUyềtt i>u pỉun ẵnh s*u
íỉ*o đưvc ttiiỉềủ kiiía cJ u h cùa tti^c tra n g txong ah
unữnc,tacỉ >hầiũ Von úộơơũg YỞi một ồut >hẩọ rfit tinh tổ
ỳ ì thơ oiot, ciiữ Hắn I 1'hắoh liila tiền ỉi|u tập itaidu 1* cãuh tiĩixì của KbO^ễn ÚVL trong bifơo lifu l y bơn ba d :*-c r \ tsonr tnồl n«’ơt% nẫu £ quỗ, kiiiển chung ta
úliuữ :• uy'Vi Cu Qồ kai DỈ tra&t như us rtiả, cĩ khi
iìĩu, luioẩn^ uhif LÍ Bệch I cổ khi cíiắn s ic tihư ỡ,xch Cu’ j ị * iiíiữm, b ầỉ vịa h sử titm g I # the' chữ Hắn s á c ư'ah tiiọ lytiG k ỉiila cHầtii, ta tLĩnăy RguySi i)u luơn luơn
í ủuw ciíiiì tu* tLiíIt vối aầữagaah hăĩi£ hĩhĩa s ĩ thẩt
b k.L t^Ẳư' suSi • 3 ẳ i Vãn Ohiỗu hồB| v £ i £U'*fc ^iọnc; điệu X'^6 bỉuri L iầ| trân t r i ik, t liiỀku aiíân dạo chủ n0hĩa
tuỗtkiiơn^ pỉiãi iiỉ nêu lá% teiiiíơHã vu rơ Ổổí với btiập
lo ạ i càổưi^ aiah aaư ở ahẳ Phật t ®i ồa thong th ỉẫ t tiiực vú'i Cùb cả ahữn$u%ứởi ùât! banh hấu oaa 5 trơn
đdi* ÍT0t^ ĩriựệũ Kiều lẳ fctf ph&n 3ỉitt câng ,
ứu đã aềt% buc pbầp ăíỷn thựo chủ n&ỉiltt vẳ titìỉ
tliuíi* n.,ơn đậo ciiủ iỉ&bĨA v ề í ữội đuũịi, pLú /hịữg cểũ
ta,fc trình d$ rốt cao*
v.fi Iruyệa £ấấy ỉ i ề u t n&uyẽn Du đã thânii niầ tfcj iiằo đốn fcrc tiê u biỗu o!a vao hỷĩ Tiễt àam •Ỉi£iự8fi Da
đã phơi bầ^ rõ r^ti bỉiíkiÊ t ỳ i ắc của xã h^ỉ Thoau' kiểft
ũảy tần đề knlẽacàâi.^ ta Cba thủ tiiaơm 'ữhữí:tj ke taạt ỉiị.ưởl úý iu ấ n&ồỉ trơtt ciiể dộ bõc x ^ t Liâ ‘.a c h a ị vầ tMlễíí ũiiú::u o-a tỉiốd đồQfc t ìn h v ỗ i ohữr^, r^ưèi lươQÊ*
sul^Đi b ị acã à ý i tồn bga ẩp oưc dầ^ vố, ?áơ ặUSto M§ti
‘ồi tĩah cùa :.ùUjỉki JU đứ^c G^l ằat lẠp niĩùa
ã an cử Juc Oùí ĩsam j ê à bMeii, l ạ i khiễa ciiút^ tsa cẳog
jo\ì bầ.: bilQb n ổ i ạ yêu thêĩh đễt aươc của Ciiủu^, ta
càn trhủ tin bưỏ1!:^ vẳo t i l n tĩ Tâa họo t cẳHẾi ơâifl
Trang 2824 —
liú a ổuủi,c, oỏủ Quõn |iỉẳ tĩỏố tuyền I ữ&\xy~ũ van ‘i'Ciỏfi&
ry? nưo , ớiÊUỹcQ cụog Trứ , ĩụn tựọ tifõ>Qtf', ftjiựễa
i auyổa, Chu r^oii Tri&b , n^u^ẽn kỉxiic liiễu , 'ựcườn^
vĩuk KÍ ằ'àạn uyằli , Trằn trộag Elm y Ỉ3&è Ê$, iniơĐg
qựlat J*U !1 5 "Cỏ ữ Jữ -vđằ uuy&h l*huc ỉliiẳug , tu;iựett
t -buL, -C.1X1 , vũ <5èniỡ Lo nỏ v Gao hữu Tẹo9 iioẳi i'àóflia ị
r 'o ể\Ầj AớÁèi , Lưa Ê19% LUậ ỏậoỹữỏ bach ĩĩựữaf flguơfr
tỡii 'Ĩ'J&aoị riaớầ *,ia ĩr ia h i Eoẳfc pầố ?đf 1‘rầQ oỗu
Juớnf l ổ ittlti, tỡ&ayẽri rằơn, ới^uyỉh kimatằ ĩoầtt* ‘ĩớrần gưc
x U3.0 I -li liii r lvdL CÚI# • # bể,y Qiildu n^ưối ( vẳ ữ ề ự một sổ
-1 oau nuưdi n~.Á kiiỗa^ Oóỏ oaểo hết ) & QhSt^ tiiể hệ XX
c iCU ỉii.*au, t ả i ớiọc khụn* , iớa g nựau t ti4 sa i
b i^ t Ii.au, Mhf: i<5i quan đổi lập oaau9 đặi diện chD
uh~!.b qu^ồa lv'i tu kườnJrĩ i j d cắp aồu tirmln nhaa,địa
v ị và ĩ i j i l a,JiXờj xó h ý i kuac niiau (vua, quant a ĩ pầiu
học ;,ĩa ớiiaõ bỏo, ĩựỡà van, riắo SI* , l a t:t Ê.u?* nhu quờn
sự, sứ _ia, ỡiàa cacii *aôAfo ưau^Oo oaụcu.*) thổ mõ đờu
lằn lữỹt ti ổi l à i ĩứaxvi saj aưa bẳn luềo v l 2ữtớyềL ỉ iốu
ban kho^n về ỉ n^iứa txu^ỉa K iề u , tuae tiỏữ r ế g ớa s r ị
óruyờn Eiều # 9ẩ^ rdiiGtt Ufcửơit tử bổo piiũưtig trdỉ tre
ttidDÊ koo nàau đỗa đụ tuằah v*a liọo, xụ Jcớjf aúau về ỹ
kiến, chSn^ chọi uhau 7 ồ nbậới tỡhộữ , ự ự fcồHfc b^o tru^ẫ
* lều túiễDớẩ t iẻ c xdi nay oạt sat tru^ờo ỈULồu knÊa|ằ ti3 c
l ọ , dều đom vào cuộc tranh luậc mụt n h i;t tỉnh Dồag
bậtf cụt hào ii5ri4? chiển 5ẩu rẳo ra t Bố đắm*
/0 đổ uiõ vắQ đề Trviyồn Kiều đó 5(ĩ ra cắ Lỡ,t pỉiott
.HỈOÍI^ trào VúC tiọo ỖQ ẵo diễn ra tarũ**g nou aỷt tỉiể kỹ
rưỡi fỉ-ay , Vịaỉi K ilu ,lễ y Ki Su, diln kịcỉa r ỉề u , chiẽu
dbls ri?u> k } aidak ỉ-iều , ỏii5n vồ r i ĩ ự , cirổ ^Aỡ
t\iốu , bưt J iun về Kiồu , ừdnh Uýa ớ:icu , Ur-iới^ cầu
5 kiến Vv i!u , th ỉ t.iO Kiều, búi Ê lề u , chTa Vaũ Kỉcu
ô*pỉionÊj Lr'o t_ u^vQ Elều qũt\ đó vượt ra ri^ũõi phiua v i
Trang 2925
-(nittí nMoa Q^iid*! tiiưè w tưôoíỉ ) uẰ đãbiến thảnh một
o5 đế kicii đọng flg xuoế, đột v l tu’ fcữ$n& vả Qhiob t r ị
cũa nỉũkii, ó ia l ữầÍ đổi kiỉắa^ ab&u hay CỖR nhíũhk tập ỔJần 'ầu thuSn Qiaau £ Qwaj troHk ỉùyt cfe b ị phât
iu5a •StoữữQ tiẳo 1'ruygti Kiều ckíng alQiầ râng vtitt bọc bao >JLÒ cũng ttan^ ữỳt ỉ nghĩa càính t r ị i vả ỹhê binb
Viiũ iiọc bào k ỉè omg l ả một pỉiươQg diận của ữổu tron*
_ ia i oểp trdn 121* t'trộ n § tH<}o hỷ*
t n#iĩa £fld tranỉi chính t r ị cùa pbone trào
iru^ện II ều' cànt, rõ rệ t hem nữa khi ta xắt đền abữũti
trư&ttg hợp xuầt hiặũ cao ôpt phê bỈQh tranh luận r
ĩa cổ th ề nổi râng t oSi lầ a JỀ bội V íộ t ữãm eậo đại
chuỏrễa bưao san& aột g ia i đoạn mếi yêu cềa 080 g ia i
cấp ptìẳi Gổ tỉiẨi độ áag phổ rố r ễ t lả aSi lằn ữo; V
» i ề u 1 § 1 ă ứ Ị p đ ề Qập đ ế n t ỏ i ã ố i I tth ữ n c i k l ể t t p h ê
bình Truyện £lfta púắD ắnỉx kbẨ teang thảnh lfc> trJ&Bg
ahí.-iH t r ị của cac &ial cố? eổ mệt trong l a l đoẹo*
ĩitầog quan oiậiB kiiắc oưiau rè 8ẩa^ tắc vầQ học » vi t£
taố đụtít, cửa TUQ pbim , r ề ữh ũ sình quan cỉa %ujr8a
JU , v l &£a t r ị luân l j cùa oae nhân vật truyỹn Kiều
xổi đần cùng, chi lả ttũữn^iỉ^ trưifũ& vầ tbắi độ chắQỈ
t r ị khẳ0 ũbau cùa Qàữn&‘ tltti, lép aeẵ ù ộ i cổ nbững Ipyí
quyền lj d vả Ui,ujệũ vọn* khôo* eiổàg nhau* Bọn VUA
quan Triều HbU^Sn bình phấn BỞBL GtLÍk Truyệo Kíếa
(ặhoầut 1820-18Ồ2) • tôn nho s ĩ Tôã Thọ Ttfdag đàu
Ỉỉầng vả ợhjjHO Tụ tb/c dââ Pỉỉáp ỏêoh rực t r i ế t 1$ aoẳ
tổn ta j s a i ậúG lực cãa plwa klểtt đề quổe Xia lưựữ
vầ tệộ đoàn ihon^ kiổQ bắn niỉcte 9 Lê ỉk>aA| ró cuộc tìii vịrix í lề u oaa 1905j (o&m mỡ đàu cuộc r§ù động
cach mạG- cùa Duj ỉ ân Hội) ỉ l ã bồi but Fùạm Qa^ằh
•rrằBtiip J ỉ i a , để tbyPc hiệũ kế'hoạch điu ỡộc vun hóa
Trang 30Cỉ’a th^c ù đn Pnắp , <3:1 cao luía l y trung hi lu t ỉ ễ t t^iila của cô Kiều (kiioa t 1919-1952)* Oaổ ôqg Hoẳi iQaòii, Lim fcrọog Lu1, ĩ>ảo duy AQh , BỏiẶyln mgnh Tiíăttg
ca tụi.v cíiđt Giiơ bảii, bgyC| Viin Qũưmì& tuyệt diệu của
(a£i) , ÍỆ Jaềa9 B^u^ễn Scm, n&iyíù Khânh Toằa* Pấo
ciay ầnh (mđi) trằn ởưă Tnẳofỉ.iinh Traoh, Hoằng m êa
14*♦•cổ ^Sa, đeai &ẨU Sêíii, cễ ẫĩa tiếc Lỗ so i rọ i
ẳo t u * JLỒi ĩruyệũ Kiều trorig kiìắat chiến r i aau kỉii ỉioẳ ìĩiotx l |p lại##«aỉúlnỉj; ỉ kiấn yầ Qầũh ổộag
, b ũũxẳù% ui a i đoạn lịo ù aỉ ắ j | kbôog pbai l ả nglu aiiiía, tùỳ iiủat, Cí ahảa, oQug kbÔQ£ phải chỉ lă nhữ&i
ùữệXi ớộnc thấê aự đom thulĂ • những đợt ?hđ binh Tmjr|Đ
l iều kề trín đỉu* tồt yểu cõng ăbtf 5 kiến fifaữnv n^ưỉl
íiứaa oia cu 3 bẳa lu ậtu Đổ l đ wệ pJaẳfk ẩĐh, caoầ tttf0 |
quanh co nhưag sầu aic t Cttê tu ỉl ouỷo chính t r ị ă
fcfcn ji^Lai ỗoạn đấu traoh của atita dđn*
.yt %fc kim@f Kgu^ln oôag Trứ iajt 0 ftt Kiều, ngu
?ìbuự£uKiAu^ển v ịtii Kiều đ ị oíqg kioỉt quan tham l ạ i ab
nhũa£ đuttiiú túềi. i II&Ô đức xế cbểng lụ i Quyồlniiuỳốía Tliuo Ktoi % bao l * i ỉ kiếa ' tỉa trọr^ Lư iAgụyễa 'Jacli Hioa but Gbiổn r $ í Hoải XhaDii I Lô DuAb pbô
blnii * quyđn sổng của con n^ư&ì trong ĨSìiyệù Kiều *f
uinb iTanh phau đổi • tthững AỉiOỉỉ ▼$! cho sguyẽa Du
1 L.iibln ọhoag *•••*«¥ dấu traaừ tư cưởng aẳ2f cêòg kiiôn
pii*.i i ả chỉ ữổ tíaH aach đơn tha&A van học • t ể lấ
cuộc đđu tranb ciiỉnb t r ị f troog lũah vực n^hí tìm, 6|
của cac tỗĐỉ lế p m ỉ^i« b mỗi ăựt trania Tẳđ đl
vả cac tễp đoẳo dị b iế t txữi% một i ỉ a l oổp b ị pốôn
iióa ỗỉit ra« tâ*.nc: thún ỉia^ n^oắt agoểo» nhữaeirẨú đề vun Ỉỉóatciiítứi t e ị t vẳ đl 1-a) mịoh bạch hay' mề I
Qnữti^ ồiyu piil) tif tưôn^ oổ mục đicầ bêo VỆ qvụềũ l ợ i
— 26 —
Trang 31bân v ị cũa oníaỉi dtnii •Xh^c cât của aắttt tac ciug Qh
umi của J ã è biim ViẦũ học* jce$ đển vƠ6f 1& àỹt tììựte Uũt uuítiìi t r ị , ỉAyt thực Qừễb wí a l cắp*
X
U^ÌJ nay , Cỉi5 ị ta cổ ũhiệm vyi tiẽp tục cuộc â*a tranh tư tưởi% về vẩn đề Tru.vụQ l.ỉiu mí,ềĩẰ ũầy t
iuúc iiatt rmữt'% l ề ũ tn lơ c , cháng ba cố sự 301 đìíềog
c l i Ciiu li^ìaĩa «ao ẪIỖ đã đưp« phai triển 3âu «ầc v $ i
tioh tù*a sắn^ Cạo TĨ đại cùa Bh3ữfc ẳà 1$ ltt|a tbiỗa
tị i ỉ iìts lin , ơíianov* utao Irạch fcơ«6, úoockly Lỗ ỉ ẩn*
viidnb ta l ạ i cố sự so i ỗìtịũị^ cua £dnfc tiền ?bofig ( đố
Cu!ơnt> Vaa iaổ& Ciia cộng sản Đơog dương v ab9nft í
Liín qá^ bắu oũa uồ chù tịca ,của cac Ơ% ĩmỗtog Oiiia
‘ c ^uằn v v * )* I ỉa aầy, oỉúhb ta oể diều kiện đỉ wiíli eujet , troag ốn bần, vân đề truyện Eltau
Atưog trươo ktii thửa kể mýt cơng vỉệo «cầa b iế t
rõ QiiSnt n&ư&i đi trươc ta đã ttn/fc ỉaẳ&h cịng viỗc ly
óư tủể nằo , đềũđâu* Troftfc irồtig găa 150 nua t ab$R£
5 ki ca fiiệ bìrứi teuỹện íiầtt đốu &iữto rả i rac trên
Iiiiiều bẵo ciií Boc, iruĐg, nao * ÌIOẶC lu fcr0Hfc ntálng Cập sacà uỉên tẳn oạn luiĩ tlau-.uán ^iụp oac bận
co# 0iýt nũện địtih nha ti lãm rầ rểũ đề ĨTUJƠB l i lu gua
lịc h aử kúá <iẳi cda ũổI ’ ab&j£; t ơ i cổ ijắD^ am tiêấ 9
wlom wop trong bầi nẳj ohữoíi quan đlẲm phê pIỉắA TsuySn
ầi&u tử kixi tac pbẳa ữủa'3feUyễa i)u ra đ^ỉ đếa a Ạ y
fW9* fX‘S.t Qtalêo trong jfc§a v l èo ếạp cỗa <-ýt bẲi 0
caí »càadr^ tơi chỉ cổ tia ỉ g iổ i thiệu tổQ tát aiúĩng ỉ
kiẩa cổ cíah cãcừ tiêu bíếa c cổ trioh ván kẳo thỡO) Cbúnt khịíìi ciai Ị pbé 'ìtìẳM nhữ% ỉ kíếũ y 9ohi
tih^n ỡịua 3tf bý cíoii cliỗt vâ í OÊhĩaxã h ộ i của từns
2 7
Trang 32-íỉ k±ếũ , đí cunj cắp Oj)t tă i lií u V&Q tọo sâ đdạii đắn câo nhữut a i n ^ ií n cđu vầ bloix lủD Trtiỹệo Kỉỉ)
hỉỉu*
I
JJAa DIiw Oúa su i aiUiiQ KĩĩSsi ■riiQgiG ĨSLI
Xruỵpa Kiều đ ĩ đưực bộũ vaa t ô i t r i ta ữtsuylo
Oa* lếỉầ dùu đồ a&íiũvịah vẳ cực lực fcầo fchư5n& #Củnằ»
r2ự rưc ổ~ nổi *
í s ô i * £ d ầab tỏ fcôa
i í Oò^a Uậu b ị, ẩầỗ aÔEi Tud^ Kiều
vă lự -’tfo đê aia naiều đoạn tbơ trong; tac phằm
cua j*ju$5n JU (tậộ tnơ đê đílỹc aửa ly ứem in # gọi xả
bđn klcii) Vổ lă ùẰẫ độ cbtựỗc chỗ lâo xaợo oủa a(
bín vua n«jLi euẩn tưởn& lằn sằog minh lẳm vua th i cố quy5n liiBữ aji njtiậ thuật* 6 ổđJt cìnẫaẾS t ô i kkôBg ehâ } vycìi trđa câi dốt thơ oũa ĩự rnio qua ahững đoạohẩa
3ốa 2ruft/n Kilu* Cỉmng t ô i chi rauổn oíu lí a OẦ1 mục
đicli chí ú t r ị của lự Bưo kAl Jbẩn chữa tbơ a&uy§a Da
như đoạn i»t,ujrễa ũtt ta ouyc gập g9 ôằu tiỗn ặiBL
’iHÚj íiề u vả ĩử iiẳi* t oồ Uai cđu I
Thuỉa rảat I xưpr^ C! Dao đung*
aẫa di*m& đtív® mấy rícg oí phe&
Dổ lă l * i l i l u đap lụ i l ò i Tố HẴ1 , lấ,7
0 ’ oự tLch Gao tô lểQ a jằ i lỉođo*, ếề ồ T’|n dương Ctt 0 íwiđu tiín đoẩn tươtt*; l a i r^B r9 oua Tử li&Ị ưiột
cacỉi tân uưctat, ũhM Yậy» t h í 8Ĩ C€ § ũỉuổn dề mọi Qf.ưta
t kíẫy I lấ a giặc (ciiổr*ì l $ i triều dinh) chư Bĩ Hải vẫr
cổ thề lẽn nt di íioẳD^ để n^ẳjf sắp nầo ỗ&ị ủịs
v ị COQ txửl (thiín tử) Gổ th ế đo OOQ đií^ni,, lẳía wlặ c
Trang 33ir u*ồ>i ulnn ứon ' / t ị t uam« đưực lầ o vua 6m a lẰm glặa*
/ua, tỏ i c'ỡi Tự r<fc cho đổ lầ oiỳt thắi độ đgii bổt tdtnh C'ji Vữi u ; 1± van& • \'ự *'ưc đã sưa câu thơ tiiỉí hai
t-iàttù rồRv ':íây X’0 aoh iiằnii cế oben* Tự nSc l ạ i uồa #.5- :c v ì nai' ưàu *
viiyc crởi quẫy ầ ứ ơ ữ m ặ c d |u
í^Q a a o t nẳo uiểt trên đlu cổ a i
]~iú CHO ucii cáu uầj là vô cỊULàn ahlt tron, tệp £oạa
trứềiìi, tiiU iỉHaali* Tuy vậy, IV rưc vấ bọn bềy t ô i côa tulều rí^u,/ưi vSíx đè cao trcự$Q Kiều v l ná râfc cổ l ợ i
OÚO ữiiể <;y * G c a ã b ư ơ a M t ậ p q u y ề n ( t i ê u đ i Ê t T ử n ẳ i l ẳ
íiicu J lv t $ o ií địa ptuìơí,^ cẨt Gổ) &lữa lúc a£3ũg Phau
bá ỉầoht v:j.o bá ịu a t, '-V Van K iid i, B&aw vua Víà tề
'Ọiiía 11*1 lồ ú && đọa u ù i taw04, tx ị củaabề «uuyoo*
s ĩ >iiu 1-ột sổ quaa l i ê a , tfcổa£ tp ị kiiắc l? i ca tụag
•^•uyvn i-i*u ỏ1 iđiía nổ biếu âươqg tư tưẪúk vầ luôn l ỷ
;>U0Lo kiÕQ*t‘!iiư nguyền nưầ ĩlìnng, tac t,ia ti? Kim yfiA
ilô u án eiio Ihẵy Jr;ilu lả •dù niiỗttậ tru ế; » kiễu, n£,hlí íi^u^en K.) nan Cùo I&iy Kiều lẳ •m£t niỗE Hiểu theo I ải
auãr/Uid uanii thơm, đắữị£ kínjtầ đánfc> mến* h^tC^- n^ư-H vi,
viiiù quy tla khtf$ag hẩ d l eánh kịp’« I.ại như một Dhẳ
t r í ‘C>*Ú.G )a0t.o kiển eiiínxi* bhổỉig kia (tô đanh) » bích lu^iũ vè cac aáỗn vật Truyêo Ki lu (lto binh lo aau cac
bẳl vịíúi i l b i cùa vhu mạah Triaia (l)y ỡặc b iệ t ẽầ cao
tư tu? 0K, ởịnỉi Oiẽoâ cnũ n^hla cùa tac phếfcĩ
•cỗ oỉiẽa có Qổi I ữiiêữ ữịtiu tii*ỉnL tuỉêa t song
ta d á i v ỗ i v iệ c i’iid^ }J.èu th^t lẫừ' lầiá Dt,& cêu ễặ lẫm
Xat Qlaư 1% , đã là uvựdi eố học tàiu’c b iề t r^iiĩa 1§
sao l ạ i khổíiii ro v í ũ i , Q ự tx êa byc bron_, ú âu l ả điều
đắn^ tliẹ ♦Kúu’tit ' v i cniỀtii bao đẻm t r ư ơ c o ^ , Qàữn^ h ã i
c;aa^ j.aân JỉiU íỉiạnii Trinh vủ Tíi-I.ìh ti)úi t ầ i nu;.n ừiii tập- i.;ii ^hêtíg X9ĨÍ>
Trang 34-,0n tUo,.t ) Ciìầũi, iiía aCũ Dầot; liồ o có ỷ ỠQiũ thêa
c,ỗi ì Ó c u l n ^ l ầ oâi% utuổn ượa bổu,; Ui; ưốỉ >huc
uướnt„ oổ ổuQo tn*0'no hiia đứởuịj ObỌC aiã đễ ũịjằLi tranà
'/ôi tr ờ i aao ĩ*#«fíân_ auổa duyềũ £LU độ? đ l aẠại
rã Diỗt :nắ íiòut fcaô>i pla^n bạc
ríacìi i iê u aUỈ ca ưa vạn tể n lẳ r ^ vẳag
víixêc quạo thoa <*ằnn pbyi ntữĩa với r,lm laag
nệ t 7Ì hiếu, 0&9 vi tÌAb, ừ 'cSnt* piiãi I
ỉ*ỉiưo^ t ỉ itìã GiẨiỉi 3iafc đểu cbânw Tố iiảl
ứky JLỞ l iều ữồù iilốu rầo ăõa,
ầ bưòúi dian OQ4, ữnit&ũỀ, cho đẩu tkể ?iỉ£G mêrứi oỉiỏQt lầm ngư&L t iế t u^ÃĨa
Doya fcrư&iw cho dáa^ kiổp tả dâm I
3 án Ỉttỉnh troag Dấy tắiiêu Q<*m
DỔ ổỡìà ữàỉ? ùiểuniầ làm đưựo a i
r-ỉiihl đĂl ảần&ẩn cho đ&i I
Lẳ một đại biều ỉ tỉiứo cùa tư ttl&c pìaong kiểtt
ò tii&i lứuỉ pbục oiaể độ quân ch& ukuyân cáể I n^uyẽn
On^ cáẽ Kiều tiìiễu tỉiũự ciìuniỉ, tiìicu ki ca ban
bồn ciìí /c h ư a v„>n fcểra lỗti£ vảnt,1* kietì th ẩ i
độ * ciiíp kinh cãi-i, ỹtếểii ữó kni tốUo qu^cQ * oảa 1 iốu cao đổ lẳ ữi4t iúĩi aẵp ÚItêí võ l ệ i,:iẩo đễ lâm nbững
Trang 35ỏi êa b í t caínii zuc píì$a í In tùư^Q^«
,.iự,u ú ứ ^ i ì ị ^ ý t tu i pá|tu đè cao feru0£ ương fcập
v-u^ân ( tuúO ‘lự ỉ'Jc) t đề cao tru:*, t íiiểa t iế t nghĩa (u.ieo x»0uìýjQ v«.o iiiáut,) , đè cao 8ự phytc fcủn& 8ổ mệah (ti^eo k* iầ vỏ iioaia iiói fcj.cn) uay CÔI% Lioii úíiẩl
độ xù ti.iố búXổa truí-o t:íẳak V&L l j tưỗu& ĩệiỊú nho (fcỊi0 » fíwiự3ỉi cò:\, Ix-á) bi*aa ttídi taa r ĩ của íaột CLỔ '
â ư /U J U _ k l ễ ũ Wp qojdU trươc sự t>iiá DỈiảcb cda Eâtt
Lo ti crou0 v5 aifc táo công của thực đân xôm lưựíì
b c n 'a t,oai I Íiuũí.w ù à ũ ị i v i Vjlĩì học ầy khôr:^ phải o àỉ xui.it ọuáb ỏ ỗ^ht, cơ thj® i* ỹ ỉ&tìln túy củu nỉáĩng a & ì i ò i
c t»i J a ũ cno wi a i cỗp thổũii t r ị dương iíidi • Đổ là
niiu.^, v±*c Iẳffi cổ ý tùic 00 mục ổich vầ tac aụn^ chính
t r ị ro ĩ*rt cao c-iai clp poont, kiến daoj h Ỉ^òỉ tỉfa#
tĩ*iổu0 t r ị •
II
uUdH Đlĩik UỠA ^ nxứ aúu ữ&T m
%
'-.;r0 L,_, aúa tr ia ìi píiân hổa mãnh l l ẽ t o m t>iai cập
tiiổn, ti-ị n ia 3 au fcál kỹ XIX, fcột*pỉìân aỗ t r í tỉalc
)ỉion,; kiển, b ị bập đoần cềm ouyền Ghea êp » oHằ đgtp,
chếệ i,‘ât lấy lảai t>*t EÕAQ v ố i tl;}íx trạng <rươ«g th/H •
BỦC aĩn L&im, b ẫ t lyte* họ cu i D lắt phân khtnk ayt cach
t ỉ :u cực ;iọ õã iư ứ ự n 'líriyrgu àiồu của r»Quyr n Ju đê bộc
l v k ín r':. 0 ch ãi dộ Dât o in ii yếu đuổi của ỉìộ«
i- ,i iiêíi cào Ọ ĩìe í i t ỉ ầ m o t>lfc atĩtt Hầỹ l à íihĩhic
'AiV-n quv iiícla , i.,y: È, liiu a uuả'uiiâa« Chu myiaỉi
ir in ỉi, ĩ i o E i i a ^ u í i * Tu^ cưồ-íi^, độ cũa sưc cìiScit, đỗi ticU ũ ự c , u Kỗi iỉ^ưdli 00 cao thẩp k-iác tiinu , tuy cẩ
tían o i.*J„ i .Ắ ‘;w ^ i -vi m ỉ* có 3<ỉc riêùg ị niiun^ vỉ' Cua b
- 31
Trang 3632-h * u íiy 5u ổốr*fc, tlnb vồi « uuyBa vổ oa điếía oỉiíah
l~-.il-'a Iiíiậii và tin thuyết tạo vệt; đổ tẳ l ỉ cliữ
V ti X 0 ỉì U' iU^ Q i ;ì kiiổữ lẳ iitìt Oiiaul
,>'.túưưuw xot ũị^ưịí tà i tirih bị đồi vld dập t 3Ỉ lùiục i
3*"ữổt aiuh vSl niiữtit, t0 l |u đươn$ &j»H ( quan
Uiaía ly.i abũngị bin tìiịfc OUƠQ n^ưdl, bỹH ổằu trâu
■:xf L n iilồái ỉĩtUi-^ n ứơl lươn*, toiệa***)
Irỡ»ậj b à i r ỗ n g vịníi T r u y ề n K i l u ị M i ạ m q u y T h l c l
v ic t »
• ••!>o ^0 trưdu^ taộũíà l f Cua caiyồn liễ u
Bạo aơũh cầm ohu% ốn h$B trưịag
btkỗt phỉển cẳi tlrứi biaiỗB cỗ lụ y
í ơn tiaaim đẩỡ đê v ị tdaươc^, (1)
Bồ tyía Cru^ậQ kièutfĩ£nt, l i ổn đươfì£, chủ nkên
cũt^ Qiiẩn íữẹíiũ vằo đi|® I t ằ l tinh là lụ y f ngư&i cổ
k \i bị b^c ếữẻíiũ xả đáo^ tiiươí% I
* •••Gổ t ầ i Qầ t à i , cổ ti.mil oẳ,±tỊLĩ ầ đưựe tìah , tả i tinb đã tuyết thể ẽ$ọ toẳn bứơc kMa kba, Ỉầẩ khơĩit ỌkãilẪ CCQ Tạo đang tay ắctx
agsịị qda lắm ru ?
• ••'irooti tệp tàủ,y cuun& lãy b&ũ chữ Tạo v ệ t đổtỉâi tỗữí cẳ aỳt ởbi Tùốy FÌồu.«.L&i ván tã ra hinh
tihư Eữắu QầẰy ề đầu nLọa tmc t nươc mút thỗni # tacồtt
1 - ịoh n^iiĩa I «ỉ.,affl biếc aộtig đoạn trưịũg đã hiếu rõ
câồ n£uyỗầ’ đM nằịg i tiến^ đẳa D„i.c mênh tuy đã gơy n<
iitíb kiiuc ,;ầ nũi oẫa bận vỏn cồn aầi# oỗnb ta i titil
là c l i lụ y ohâii^ mơũ đ ềi Ị quyễũ Ẳ§ũ ĩ'háh nẪy cơt
đễ 00 fc U n ư ư ũ ịj u i Ỹ
Trang 37t è 0iồy, ùiiỉề.i -ìi Cyc ỗíii / i piằẩi thâa bhía n&$ta
ti,,2ii ởau í 5n f ú ổưt i-Uýt -íúy l i l t t kiiQC Tạa iiỗ n i'í rmư ì tỉ lầiú W.*u,/*U - u '„• i'u v iỗ c tu^ kùẨc nỉiau
ià lơ t a i% lầ yt , n úỉ.i • 'i sau tíiửơn^, n^.ươi ũbi
iiay t a^ư^i (1.5*1 nsg ỉw.ũ w u ví&i đ&L XM t oai c&ữ
Ằi bÌDii t ý t l ầ a ọ t cú i ly ự cua bọn t ả i tử'
kuắp tro Uo w' tr&i và ùu^t o ’ xu&nay vậy*.*1
Oiau aạnii Trinh 0*., touou^ v ê i truyện liề u oỉbữi, litìớu Qt.ôi cái 5 * * Cuưorti ti^ưèi đồnu điệu1 t *đaftà
s ĩ wi a i nhơa cầi% , t M ẳ) iioa n jiiâ itt u*ng nự*,*jjlổng
ửà tinh luống nhữtik a?.u Oisut^* ,* ogư^ỉ khơn tu i hay
,ịa n truân' • nnuii^ Oíiu mạnh Trinh o3n cấm tbơag
t r ị tiiổi nát ổiiơníi tiaơỉ *
Tinù tront Ỉỉiĩ) Cùãiag qua ti&Ị
Lo li« u sao dãy d’ ũìẨực tuyền T
Ph$ù bịC cũa^ l i ề u uoa vẫx phần
ààũh vẰúi, ầu dể tr.iiti ta a j ổea
!>ốu bồo nhè j<Tc;0n t r ỗ i rạng
L t í Ợ ĩ i ^ b ề <ìuí;w guo sĩt-k, đ á t âtt
in ii tn ịa n au.y nìvti^ đ<H tu âoỉi để
nầo piiu&ik t úi iiicu vẴL quan lỉơm I Đâỹ lẳ b ầ i vịnh • vươn, ĩnt, đưgo tha* trich troni
Píxmh bơm t ẳ i nu oa tu i tập của JJaa manh Triũb, £ ịẳ i
tỗ Gùưc nam 1902 $ trừr.^ ,/ện HỒI đ ổ , phong teẳo ?>ơa^
JU, t:iuiiộỉ đan, l ỏ i uốn CMC s ĩ phu yơu nươe y&o
cuộc âễu tr-inii u-iír.ii t - ị b ìi liáọ vẳ ohốDg Tviều ểầak kuế lẳaì c o bọn ’ứ.ijc và ừjn piiong kiển đằu hằng hùb sưc lo ^núi\ ,u\i tỉltí; cắH pbẩ ỉioại ^ODij trẳo t X ế x, SU'C iiởỷb :\nL, Q-àii tốn(i lố p a ĩ phu vảo
con ởườ iiaci 3»ạot, I’C ; i.c-an, tên tay s a i
Trang 38đac l* c của fciiy’c dđn /aắp vẳ triều đỉnh hìiễ t l i ề a cổ
kiền tập h/> cac s ĩ phu nsic ùa bằnc kinh thi9c
iêò cu*>c Gtiơì VỦI đằu xuầa f phần đễ kigm 3oât, phỉft
đề đẫy nọ văo sự viu n í at£ẽ Uiuĩt hiền lẳntk hồnti chặt
l 5 i puât tr lề a cùa ->aoc% trăo đỗu trann oiliứk t r ị
oron0 ổẩ to í tbưc ọùon^ kiểa ồê t>&t đều th m jLỄC tìieo iiiểot fc6 băo vano đỘQti eỗQ Phan Чi Ohđu Tầ
rúan Oku Triuiu
Ohu lũạũh ỉr ia h đê dự rảo cu£o t ă i triơ ấy t lă a
ịiộộ vịnh í'iều.| chim n^ập troafc Qhỉ>r% tỉnh Yẳ oộn& vầr
w lêa& • J*bưa& ông cũng đẵ Bliơ chịu ẳoh hvt&tic
\bẶù nầo cua kỉẵn^ khi đlu tratth chỉnh t r ị đươog
tn&i , nôn aằ tđm bồn Gổ ữạữ nhược vầ tií u cycệ thơ
òt:t Vyfi I)han& phđt đoi e&Ẩt í v ị căổa& đỗi ( như Dầl fcrich*đăuÍ; trẽn ổđjf)#
Đồ pỉiẩ tao cal tac (ỉụ% ta i lầạl cua bằnii ổột^ì
aoan đổi v ở i cac s ĩ pau, lao ẩy ỔŨ 06 một sổ QỈLầ nho
â i qu&c dê brươQ bảc ahiều oải ỲịĐh Kiỉu, xhy 1 lếu
r io ẳ l ọăjừi v l cuộc tai thơ , đề 0i5n& kỉ ch thực Oía vẵ
triều ổìttii tiul t 04iă» kíìu g q i đồag Dầo ổềa& fl& vảo tr
t r iắ t l ị đằu ỉi&ng* Cố bđi bat đầp bản& ahữĩiỉ, ỡỗu
*
Tr & i Tỗy t>ê&4j l aot b<5nfc v ẳ n g
ữẫy &LÒ kim m QuỹC đưto%Tối a i • • •
*
Gổ b ăi k ết lu ễo &đn& cđ* r u t b Truyận Kiầtt
* 'ỉăo luồn ra Qtti còng hằu oầ chi I 9
Tiíc rằng 03 câi vđn họo vịnh riếu 06 m o đ±Gh
cỉiốu^ âoatt íiầy iìiẻn b iỉ cfcda& tô i Ghiíat 3ứu tằm
c* obl l ạ i 5 sự klậQ ểy oỉxiLk tô i ciii tayổn
ciríng tô rẳng ttiòl đổ (1905-19^8) , phĩ bình Kiỉu đê
rõ rẳnt, lầ a^t cổ đ$ đẩu tranii chínii t r ị
- 3 *
Trang 39-rằh3r% bài vịah i i ố u cảa ô&ayđớầ kbĩxyểo. cũng Qẳa crou^ t r ilu lưu đầu tranh ẩjr • ôỖ1 ( l ế I niiẵt vẳ ớ
ri ỏ Xa ữữậo& ohotiu kiễn tươn^ đúi rừ r ệ t ahỗt xả b ả i
vịuk Liều bắn iiỏỉnii ỳ*!a Ằ^myliỡ Khuyển, kết luận t>ẳng iiOl cõu a i iala I
Gổ feiềa v iệ c ỏ? fflầ XOŨ& nhỉ
đối trưưc lầ a quan c3n& tbễ a ?
‘Biuỹềt tạo T |t đỗ t ẳ ị %ửlỗm traằii của n&uyẽi&
u , đứ&i nrjồi bufe trảo phổtỡi của I%u^ln inu^ắii f ‘đó ỉuắt mat Qhiều tớc h cầeầ s iờ u idnh vả b iển thằob aệfc’
1 ,1 k ắ l chờm biếm m h ệ i I
Jac t à i cbo lẩffi cStiú l ỗ i thụi* • Đoạn Ki 01 Kiờu t ắ i h{jfp Bằ ahtèĐg&ỉ ư H 06 đều oc
ah&b pũac cho xả sự khụi phụe hạũh phuo của f ụ l t r a i
.01 ỉứiơ tuàằũ&ậ ở con mut Kỉmyể&t đó ỡầèỆũ ra v ộ
tỗ t ca* tớnh ouca JfựnĐ 4$ I ũ^ềo ữ&đũẹ $ếẳm h ại của
một m ớ ừlnb àiop vẳ xao 3BƠ# óo ỉióo t
&Mng tớ'och ữũầự% Ela đeo õuụi mừi
Kỉuạp ỈEUttBÊ Tơt l ẫ j ?kÊo đuụi I
i'ư tưỗtiớẳ, ( ả i uỳoh Jiefc anau ô lỗn g thượng mữề
uể t ẳ i tỡnh ' t ị Ã h ộ i rầy vồ t a ờ l ữếim tn o t những t ệ
lậ u của só iiÊi phoog kiến, ở cao ahõ QỈIO bẫii m ũ kờ
trờn , oổ s ọ t y đẩu tranh t i ờ u oựo ô Họ &iẩn
tiếp lốn iũ ỉõỳt oựễ ởộ só b ặ i đó đằ nển, tiOu d iụ t
t ả i ttỏ 0Ê Tỏ tỡn h ữẳm cựa 0 00 Hừ đó miỢũ sự b ỡa
ph‘.;>' r iỗ u đễ nổi iố n fchắi ỗộ oủổog đỗi của họ đỗi
tiaih ti^uQg xó hội i>b0DẾ, kiến tiiỗ i nỏt Ỗ * ớương thồi*
rry
Trang 40m AtíLm
m
*
aun sau OỠA ssiã '<*■ <* *g- .4"
ttỉiia 1917* trtauKí Ciii tà ị của tttgệ- Uâa Pìitp I fcêfc
trầm, a ệ t tbỊ# Lottia torty M «ỉ Ịập.cềễk %ề& « ậ tM Ị» ị
?fcQDfc vầ cho ưhệM qụýaã lảm ôhũ bttt • Dây lẵ eầ aột ciìỉfttou trloia Vtttt h&a tkề ởịáb oũa bon tàềo^ t r ị ahỈA
đầu đyo tứ tAỉởũịt ttkaít a.~a ¥lệfc ũtuầ t đ|c b iét xằ %iÃL
túaali alỔQ bọc iM t • í»&ạa Qúgpằb lẳ tệả 6 |ỹ tk sổt
etác lực của càune troag «ỗấg Tiềo DỈJ*
Rám 19X9» txon^ !»a« tntùũg aổ H | Phạm QấỊỀh
sọ ttoâi fcbầo cếa ▼! TrugrệR KI lu , đề cao tac phla i l y v ì
éề mo ftầẳ t r í tbực a # iếfi aểa, ai 4 Ị i <Ịr» fe*||
tay ẩiãf Batt ^ttOQ£ , c&s BbầtỄn hoe Batth QilB ỈH& iàẩ
ahau viêc bài &£l Tốillu* a8i n«ầj a$t dttngt ^Sằ7
iỉỉvt ahi£fc l l ề t * teẩn aăft 19.H, hội m a i t r í u l a đHỆ«
cơ quan uổ địen t r i thưa o4ft lũ Eoằng tvọ(4ỉ Pằntn&qỊỆỆ
vấn
cao eập cùa thực àềữ ?ằ 9&0*m kl|ft pfeầa qaôo ) t tẠ
©Jaưo kj aiễa *gttjrlK IM t * i BÉ fiệi « Pbạm Qpqrllk «A
írềa tiọut* &i® àxtỢữ ũò rả ứyc ớiậtt «ăft biếu M a s
(theo quan diên ©ia
tao g ia Truyậô Elềa ( hai bẳi diễn rếtt Bằy ềấfig 6rottf
naa HỉORg ắô *ũ&n% 9-192%) • Sau'dễ I (^BỈAli IgX ệitt ’ viétt thàa ỷ ỉciầA «ỗa sột tềa bềi ftut ttkựe ỊỆÉ ehíah
cổng ktaẮe l i Rtfaậ òè n | iaàt đ l t ậjF uy u ẳ 49 đẩatk
lừa coaan a ite t r í thưe đvMMg ttỉlỉ c 9 Oịộỉi M I ĩrujffl
Kịếtt *Ẵ xã hội i đông * oủa 9 É 4 0«ragr 9âứ ỡầog tiỀ ề
nbiậo tim đoạn cùa ầfefjft Qayàt Tầ b4 lữ oS ỉ t ahila