Căn cứ vào số liệu kế toán và phương án mở rộng hoạt động SXKD tại thị trường phía Bắc của Công ty VIETDOOR trong năm 2008; Chúng ta có thể thấy một số nghiệp vụ phát sinh của Công ty nh
Trang 1` ĐẠI HỌC GRIGGS - ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO THẠC SỸ QUẢN TRỊ KINH DOANH QUỐC TẾ
BÀI TẬP CÁ NHÂN
KẾ TOÁN TÀI CHÍNH
Học viên : Nguyễn Tiến Hùng
Hà Nội, tháng 02 năm 2012
Trang 2ĐỀ BÀI:
Tình huống về Công ty VIETDOOR
Công ty VIETDOOR là doanh nghiệp sản xuất cửa nhôm kính có khả năng chống tiếng ồn rất tốt Công ty có nhà máy sản xuất ở Bình Dương Phòng nghiên cứu thị trường của công ty sau một thời gian nghiên cứu có đưa ra đề xuất với giám đốc về phương án
mở rộng hoạt động tại thị trường phía Bắc Theo nghiên cứu của Phòng này, thị trường phía Bắc còn có mức cầu rất cao về sản phẩm này.
Để mở rộng hoạt động kinh doanh công ty phải huy động thêm vốn từ cổ đông Báo cáo tài chính của công ty cho thấy năm 2007 công ty có lãi sau thuế là 1,23 tỷ đồng Năm
2008 công ty đang có lỗ là 203,5 triệu đồng Khoản lỗ này của công ty một phần rất lớn là
do thị trường bất động sản năm 2008 đóng băng dẫn đến cầu của thị trường sản phẩm của công ty giảm hẳn Hơn nữa, nguyên vật liệu của công ty mua vào để sản xuất tăng giá rất nhanh do Nhà nước tăng thể nhập khẩu đối với mặt hàng này Ngoài ra, công ty còn có một lượng lớn hàng tồn kho do có một lô hàng khách hàng APPA gặp khó khăn về mặt tài chính nên chưa ký hợp đồng chính thức Công ty APPA là khách hàng thường xuyên của công ty VIETDOOR Giám đốc của APPA đã gọi điện trực tiếp cho giám đốc của VIETDOOR và hứa sẽ mua hàng của công ty ngay khi huy động được vốn Đơn đặt hàng ban đầu của APPA có giá trị 452 triệu đồng Công ty còn có một lượng lớn hàng tồn kho giá trị 276 triệu đồng bán cho công ty Nam Phương đang bị trả lại nhưng hàng chưa về nhập kho Hiện nay, công ty VIETDOOR đang áp dụng phương pháp kế toàn hàng tồn kho theo phương pháp nhập sau xuất trước Ngoài ra, vào đầu năm 2009 khi công ty chuẩn bị công bố thông tin cho cổ đông, có một vụ hỏa hoạn ở khu nhà máy ở Bình Dương
Trang 3BÀI LÀM
a, Giả thiết:
1- Năm 2007 lãi sau thuế của Cty VIETDOOR là: 1.230 tỷ đồng
2- Năm 2008 Công ty VIETDOOR lỗ: 203.5 triệu đồng
+ Nguyên nhân lỗ là:
- Do thị trường bất động sản đóng băng
- Giá NVL tăng do nhà nước tăng thuế nhập khẩu
- Hàng sản xuất ra không tiêu thụ được (hàng tồn kho nhiều) là do khách hàng APPA gặp khó khăn về tài chính nên chưa chính thức ký hợp đồng Sau đó Giám đốc Công
ty APPA đã gọi điện trực tiếp cho Giám đốc Công ty VIETDOOR hứa sẽ mua hàng khi huy động được vốn, đơn đặt hàng có giá trị 452 triệu đồng
- Công ty còn có một lượng lớn hàng tồn kho có giá trị 276 triệu đồng do Công ty Nam phương trả lại nhưng hàng chưa về nhập kho
- Hiện nay Công ty đang áp dụng phương pháp kế toán hàng tồn kho theo p/p Nhập sau – Xuất trước
b, Kết luận:
1- Công ty VIETDOOR sẽ có xu hướng khai tăng hay khai giảm lợi nhuận, tăng hay giảm nợ phải trả Tại sao?
2- Công ty có những xử cụ thể nào để có thể đạt được số liệu kế toán phù hợp với việc huy động vốn…
3- Giả thiết rằng, nhà quản lý đã yêu cầu kế toán tiến hành những xử lý kế toán theo hướng có lợi cho doanh nghiệp (yêu cầu 1 và yêu cầu 2) Anh/chị hãy phân tích những chuẩn mực trong hạch toán có liên quan và chỉ ra những vi phạm trong việc chuẩn bị báo cáo
Trang 41- CÔNG TY VIETDOOR SẼ CÓ XU HƯỚNG KHAI TĂNG HAY GIẢM LỢI NHUẬN, TĂNG HAY GIẢM NỢ PHẢI TRẢ TẠI SAO?
Căn cứ vào số liệu kế toán và phương án mở rộng hoạt động SXKD tại thị trường phía Bắc của Công ty VIETDOOR trong năm 2008; Chúng ta có thể thấy một số nghiệp vụ phát sinh của Công ty như sau:
- Hợp đồng chính thức mua bán hàng hóa với APPA chưa ký kết, hàng vẫn nằm tại kho củaVIETDOOR nên doanh thu bán hàng chưa được chấp nhận Mặc dù lượng hàng trênVIETDOOR giữ lại để bán cho APPA, về thực chất lượng hàng trên chắc chắn bán cho APPA nhưng do APPA chưa thu xếp được tài chính nên hợp đồng mua bán chưa được thực hiện Trong thực tế, Giám đốc của Công ty APPA đã gọi điện trực tiếp cho Giám đốcVIETDOOR sẽ mua hàng nhưng phải đợi đến khi APPA thu xếp được tài chính, VIETDOOR muốn giữ uy tín với khách hàng thường xuyên của mình nên lượng hàng tồn kho củaVIETDOOR lớn không phải vì không bán được hàng mà VIETDOOR chấp nhận chịu lỗ để giữ mối quan hệ thân thiết với khách hàng thường xuyên Thực hiện theo quy định của nhà nước cũng như chuẩn mực kế toán thì khoản mục trên chưa được ghi nhận doanh thu mặc dù chắc chắn lượng hàng trên sẽ bán cho APPA
- Hàng bị trả lại của Công ty Nam Phương chưa về đến kho nhưngVIETDOOR đã phản ánh trên sổ kế toán của mình Hàng bị trả lại,VIETDOOR phải ghi giảm doanh thu là đúng, xong nghiệp vụ hàng bán bị trả lại thực hiện sau khi kết thúc năm tài chính (vì hàng
bị trả lại chưa về tới kho) thì VIETDOOR chỉ phản ánh trong thuyết minh tài chính và điều
chỉnh giảm doanh thu vào năm sau Nghiệp vụ này phản ánh Công ty đã ghi giảm doanh
thu, tăng hàng tồn kho Nếu Công ty Nam Phương đã thanh toán hết tiền thì Công tyVIETDOOR phải phản ánh nghiệp vụ tăng nghiệp vụ phải trả cho khách hàng
- Công tyVIETDOOR đang áp dụng phương pháp kế toán hàng tồn kho theo phương pháp nhập sau xuất trước, trong năm 2008, giá mua nguyên vật liệu tăng do lạm phát và nhà nước tăng thuế thu nhập đối với mặt hàng này dẫn đến giá trị nguyên vật liệu đưa vào
sử dụng trong năm 2008 được áp dụng với giá cao hơn Nguyên vật liệu tồn kho là nguyên
vật liệu mua trước chưa xuất kho giá sẽ thấp hơn Như vậy, giá vật liệu tồn kho đáng giá sẽ
thấp hơn giá thực tế thị trường trong năm 2008 Công ty áp dụng phương pháp kế toán hàng tồn kho theo phương pháp nhập sau xuất trước làm ảnh hưởng đến kết quả doanh thu,
Trang 5chi phí và giá trị hàng tồn kho thực tế của Công ty Kết quả kinh doanh sẽ giảm do giá vốn hàng bán cao hơn
- Đầu năm 2009, tại một cơ sở sản xuất tại Bình Dương xảy ra hỏa hoạn Đây là yếu tố làm ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của Công ty trong năm 2009 và ảnh hưởng lớn đến quá trình huy động vốn của cổ đông Trong vụ hỏa hoạn này xét trên 2 khía cạnh + Công tyVIETDOOR mua bảo hiểm chảy nổ rủi ro: Thiệt hại sẽ giảm bớt khi chia sẻ với Công ty bảo hiểm nhưng khi công bố kết quả cho cổ đông, Công ty cũng phải nêu rõ
sự việc hỏa hoạn và bản hợp đồng đã ký kết với Công ty Bảo hiểm
+ Công tyVIETDOOR không mua bảo hiểm: Điều này đồng nghĩa với việc Công ty VIETDOOR phải chịu hoàn toàn thiệt hại trong vụ hỏa hoạn Công ty phải đáng giá mức
độ thiệt hại trong vụ hỏa hoạn và công bố với cổ đông
Qua phân tích các nghiệp vụ phát sinh trên, cho thấy trong năm 2008, Công ty VIETDOOR phản ánh kết quả hoạt động kinh doanh có xu hướng giảm lợi nhuận, giảm giá trị nguyên vật liệu tồn kho do lựa chọn phương pháp nhập sau xuất trước, tăng hàng hóa tồn kho do hàng chưa về tới kho nhưng đã phản ánh nghiệp vụ hàng bị trả lại và tăng các khoản phải trả do hàng bị trả lại
Kết luận:
Theo phán đoán chủ quan của cá nhân tôi, thì nhà quản lý Công ty VIETDOOR sẽ
có có xu hướng khai tăng lợi nhuận và ghi giảm công nợ phải trả để làm đẹp các chỉ số trên BCTC cuối năm 2008 của Công ty với mục đích là để thuận lợi trong việc huy động vốn cho việc mở rộng hoạt động SXKD, bao gồm:
- Giảm công nợ để tăng khả năng thanh toán cho công ty;
- Tăng tài sản ròng của toàn công ty;
- Tăng vốn chủ sở hữu thông qua tăng lợi nhuận trong kinh doanh và lãi lũy kế;
- Tạo nên đã tăng trưởng giả cho công ty qua các năm để nhà đầu tư tiềm năng có thể nhìn nhận thấy được thông qua BC lãi lỗ để tạo điều kiện nâng cao giá trị cổ phiếu khi phát hành cổ phiếu mới để huy động từ cổ đông
Trang 62- CÔNG TY CÓ NHỮNG XỬ LÝ CỤ THỂ NÀO ĐỂ CÓ THỂ ĐẠT ĐƯỢC SỐ LIỆU
KẾ TOÁN PHÙ HỢP VỚI VIỆC HUY ĐỘNG VỐN VỚI MỖI XỬ LÝ CỤ THỂ VỀ MẶT
KẾ TOÁN, HÃY NÊU RÕ NHỮNG GIẢ ĐỊNH CẦN THIẾT
Để mở rộng hoạt động kinh doanh của Công ty phải huy động vốn thêm từ cổ đông, Công ty VIETDOOR sẽ phải công bố kết quả hoạt động kinh doanh năm 2008 cho cổ đông
và thuyết mình kết quả kinh doanh đã đạt được Trong năm 2008, do kết quả kinh doanh lỗ 203,5 triệu đồng và đầu năm 2009 trước khi công bố báo cáo thường niên Công ty lại gặp
sự cố về hỏa hoạn: điều này ảnh hưởng lớn cho Công ty trong thuyết minh tài chính cho cổ đông
Giả định về việc thay đổi số liệu kế toán để giúp Công ty huy động vốn, kế toán Công
ty có thể xử lý các nghiệp vụ phát sinh xảy ra trong năm 2008
Có rất nhiều cách xử lý kỹ thuật (về mặt kế toán) để BCTC của công ty năm 2008 có được
số liệu kế toán phù hợp với mong muốn của nhà quản lý để đạt được mục tiêu nói trên Sau đây là một số cách xứ lý có thể được tính đến:
a, Ghi tăng doanh thu bán hàng trong khi chưa có một bằng chứng chắc chắn rằng hàng đã được chuyển giao cho bên mua
- Do hàng bán bị trả lại của Công ty Nam Phương chưa về nhập kho, Công ty phản ánh nghiệp vụ vào năm 2009: Doanh thu không bị giảm do hàng bán bị trả lại
- Để làm đẹp báo cáo năm 2008, Công ty VIETDOOR ký hợp đồng và xuất hóa đơn cho Công ty APPA: Nghiệp vụ làm tăng doanh thu, tăng các khoản phải thu và hàng hóa chưa giao cho người mua
b, Thay đổi phương pháp tính giá trị hàng tồn kho hiện tại.
Thay đổi phương pháp phản ánh nguyên vật liệu tồn kho Nghiệp vụ này phản ánh giá trị nguyên vật liệu tồn kho tăng lên đồng nghĩa với việc chi phí nguyên vật liệu kết chuyển vào giá vốn hàng bán giảm: Làm giảm chi phí
Theo chuẩn mực kế toán Việt Nam số 02- Hàng tồn kho, có 4 phương pháp tính hàng tồn kho như sau;
+ Phương pháp tính theo giá đích danh
+ Phương pháp bình quân gia quyền;
+ Phương pháp nhập trước, xuất trước;
Trang 7+ Phương pháp nhập sau, xuất trước.
Hiện tại, công ty đang áp dụng phương pháp (d) Phương pháp nhập sau, xuất trước Giả định là xu hướng giá nguyên vật liệu và các phụ phí tính vào giá trị hàng tồn kho đang tăng, do vậy nếu Công ty áp dụng phương thức tính giá hàng tồn theo nhập sau, xuất trước thì chúng ta sẽ thấy rằng giá trị hàng tồn của công ty theo phương pháp này sẽ phản ánh giá trị thấp hơn so với 3 phương pháp còn lại Mà chúng ta đã biết lợi nhuận gộp thì tỷ lệ thuận với giá trị hàng tồn kho, do đó, lợi nhuận thu được theo phương pháp này sẽ phản ánh gíá trị thấp hơn so với 3 phương pháp còn lại
Dựa trên giả định này, thì khả năng công ty sẽ thay đổi phương pháp tính giá trị hàng tồn kho hiện tại từ nhập sau, xuất trước sang một trong 3 phương pháp còn lại
c, Không công bố các sự kiện phát sinh sau ngày kết thúc kỳ kế toán năm.
Theo đó, Công ty sẽ xử lý tổn thất liên quan đến hỏa hoạn tại Bình Dương như sau:
- Không báo cáo và phản ánh sự việc hỏa hoạn diễn ra trên BCTC của 2008 với lý do là
các tổn thất không có ảnh hưởng trọng yếu đến BCTC của năm 2008 Tuy nhiên, để làm được điều này, Công ty phải chứng minh được là các tổn thất phát sinh, nếu có là không trọng yếu
- Không báo cáo và phản ánh sự việc hỏa hoạn diễn ra trên BCTC của 2008 với lý do là
có tổn thất nhưng do sự việc diễn ra sau ngày phát hành báo cáo nên không kịp phản ánh
và chưa kịp thông tin đến các cổ đông Như vậy Công ty phải chứng minh được giả định này
- Chỉ phản ánh sự việc hỏa hoạn diễn ra trên BCTC của 2008 nhằm mục đích công bố
thông tin và không điều chỉnh (về mặt tài chính) bất cứ chi phí tổn thất, mất mát phát sinh nào cả
3- GIẢ THIẾT RẰNG, NHÀ QUẢN LÝ ĐÃ YÊU CẦU KẾ TOÁN TIẾN HÀNH NHỮNG XỬ LÝ KẾ TOÁN THEO HƯỚNG CÓ LỢI CHO DOANH NGHIỆP (YÊU CẦU
1 VÀ YÊU CẦU 2) ANH/CHỊ HÃY PHÂN TÍCH NHỮNG CHUẨN MỰC TRONG HẠCH TOÁN CÓ LIÊN QUAN VÀ CHỈ RA NHỮNG VI PHẠM TRONG VIỆC CHUẨN BỊ BÁO CÁO.
Để thực hiện làm báo cáo năm 2008 cho hợp lý để huy động vốn, Công tyVIETDOOR
đã vi phạm các chuẩn mực kế toán cụ thể sau:
Trang 8a, Vi phạm CHUẨN MỨC SỐ 14: Ghi tăng doanh thu bán hàng trong khi chưa có
một bằng chứng chắc chắn rằng hàng đã được chuyển giao cho bên mua
Nội dung:
Doanh thu chỉ bao gồm tổng giá trị của các lợi ích kinh tế doanh nghiệp đã thu được hoặc sẽ thu được Các khoản thu hộ bên thứ ba không phải là nguồn lợi ích kinh tế, không làm tăng vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp sẽ không được coi là doanh thu (Ví dụ: Khi người nhận đại lý thu hộ tiền bán hàng cho đơn vị chủ hàng, thì doanh thu của người nhận đại lý chỉ là tiền hoa hồng được hưởng) Các khoản góp vốn của cổ đông hoặc chủ sở hữu làm tăng vốn chủ sở hữu nhưng không là doanh thu
* Doanh thu bán hàng được ghi nhận khi đồng thời thỏa mãn tất cả năm (5) điều kiện sau:
- Doanh nghiệp đã chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu sản phẩm hoặc hàng hóa cho người mua;
- Doanh nghiệp không còn nắm giữ quyền quản lý hàng hóa như người sở hữu hàng hóa hoặc quyền kiểm soát hàng hóa;
- Doanh thu được xác định tương đối chắc chắn;
- Doanh nghiệp đã thu được hoặc sẽ thu được lợi ích kinh tế từ giao dịch bán hàng;
- Xác định được chi phí liên quan đến giao dịch bán hàng
Doanh nghiệp phải xác định thời điểm chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu hàng hóa cho người mua trong từng trường hợp cụ thể Trong hầu hết các trường hợp, thời điểm chuyển giao phần lớn rủi ro trùng với thời điểm chuyển giao lợi ích gắn liền với quyền sở hữu hợp pháp hoặc quyền kiểm soát hàng hóa cho người mua Trường hợp doanh nghiệp vẫn còn chịu phần lớn rủi ro gắn liền với quyền sở hữu hàng hóa thì giao dịch không được coi là hoạt động bán hàng và doanh thu không được ghi nhận Doanh nghiệp còn phải chịu rủi ro gắn liền với quyền sở hữu hàng hóa dưới nhiều hình thức khác nhau, như:
- Doanh nghiệp còn phải chịu trách nhiệm để đảm bảo cho tài sản được hoạt động bình thường mà việc này không nằm trong các điều khoản bảo hành thông thường;
Trang 9- Khi việc thanh toán tiền bán hàng còn chưa chắc chắn vì phụ thuộc vào người mua hàng hóa đó;
- Khi hàng hóa được giao còn chờ lắp đặt và việc lắp đặt đó là một phần quan trọng của hợp đồng mà doanh nghiệp chưa hoàn thành;
- Khi người mua có quyền huỷ bỏ việc mua hàng vì một lý do nào đó được nêu trong hợp đồng mua bán và doanh nghiệp chưa chắc chắn về khả năng hàng bán có bị trả lại hay không
b, Vi phạm CHUẨN MỨC SỐ 02: Thay đổi phương pháp tính giá trị hàng tồn kho
hiện tại
Nội dung:
+ Hàng tồn kho được tính theo giá gốc Trường hợp giá trị thuần có thể thực hiện được thấp hơn giá gốc thì phải tính theo giá trị thuần có thể thực hiện được
+ Giá gốc hàng tồn kho bao gồm: Chi phí mua, chi phí chế biến và các chi phí liên quan trực tiếp khác phát sinh để có được hàng tồn kho ở địa điểm và trạng thái hiện tại
Chi phí mua
+ Chi phí mua của hàng tồn kho bao gồm giá mua, các loại thuế không được hoàn lại, chi phí vận chuyển, bốc xếp, bảo quản trong quá trình mua hàng và các chi phí khác có liên quan trực tiếp đến việc mua hàng tồn kho Các khoản chiết khấu thương mại và giảm giá hàng mua do hàng mua không đúng quy cách, phẩm chất được trừ (-) khỏi chi phí mua Chi phí chế biến
+ Chi phí chế biến hàng tồn kho bao gồm những chi phí có liên quan trực tiếp đến sản phẩm sản xuất, như chi phí nhân công trực tiếp, chi phí sản xuất chung cố định và chi phí sản xuất chung biến đổi phát sinh trong quá trình chuyển hóa nguyên liệu, vật liệu thành thành phẩm
+ Chi phí sản xuất chung cố định là những chi phí sản xuất gián tiếp, thường không thay đổi theo số lượng sản phẩm sản xuất, như chi phí khấu hao, chi phí bảo dưỡng máy móc thiết bị, nhà xưởng, và chi phí quản lý hành chính ở các phân xưởng sản xuất
+ Chi phí sản xuất chung biến đổi là những chi phí sản xuất gián tiếp, thường thay đổi trực tiếp hoặc gần như trực tiếp theo số lượng sản phẩm sản xuất, như chi phí nguyên liệu,
Trang 10vật liệu gián tiếp, chi phí nhân công gián tiếp.
+ Chi phí sản xuất chung cố định phân bổ vào chi phí chế biến cho mỗi đơn vị sản phẩm được dựa trên công suất bình thường của máy móc sản xuất Công suất bình thường là số lượng sản phẩm đạt được ở mức trung bình trong các điều kiện sản xuất bình thường
- Trường hợp mức sản phẩm thực tế sản xuất ra cao hơn công suất bình thường thì chi phí sản xuất chung cố định được phân bổ cho mỗi đơn vị sản phẩm theo chi phí thực tế phát sinh
- Trường hợp mức sản phẩm thực tế sản xuất ra thấp hơn công suất bình thường thì chi phí sản xuất chung cố định chỉ được phân bổ vào chi phí chế biến cho mỗi đơn vị sản phẩm theo mức công suất bình thường Khoản chi phí sản xuất chung không phân bổ được ghi nhận là chi phí sản xuất, kinh doanh trong kỳ
+ Chi phí sản xuất chung biến đổi được phân bổ hết vào chi phí chế biến cho mỗi đơn vị sản phẩm theo chi phí thực tế phát sinh
Trường hợp một quy trình sản xuất ra nhiều loại sản phẩm trong cùng một khoảng thời gian mà chi phí chế biến của mỗi loại sản phẩm không được phản ánh một cách tách biệt, thì chi phí chế biến được phân bổ cho các loại sản phẩm theo tiêu thức phù hợp và nhất quán giữa các kỳ kế toán
Trường hợp có sản phẩm phụ, thì giá trị sản phẩm phụ được tính theo giá trị thuần có thể thực hiện được và giá trị này được trừ (-) khỏi chi phí chế biến đã tập hợp chung cho sản phẩm chính Chi phí liên quan trực tiếp khác
+ Chi phí liên quan trực tiếp khác tính vào giá gốc hàng tồn kho bao gồm các khoản chi phí khác ngoài chi phí mua và chi phí chế biến hàng tồn kho Ví dụ, trong giá gốc thành phẩm có thể bao gồm chi phí thiết kế sản phẩm cho một đơn đặt hàng cụ thể Chi phí không tính vào giá gốc hàng tồn kho
+ Chi phí không được tính vào giá gốc hàng tồn kho, gồm:
(a) Chi phí nguyên liệu, vật liệu, chi phí nhân công và các chi phí sản xuất, kinh doanh khác phát sinh trên mức bình thường;
(b) Chi phí bảo quản hàng tồn kho trừ các khoản chi phí bảo quản hàng tồn kho cần thiết cho quá trình sản xuất tiếp theo và chi phí bảo quản quy định ở đoạn 06;