Bệnh truyền nhiễm và những điều kiện cơ bản quy định sự phát sinh bệnh...3 1.1.2.. Đặc điểm của nấm Trichoderma sp... Hình thái, sự sinh trưởng và sự hình thành bào tử của nấm Trichoderm
Trang 1MỤC LỤC
Trang
ĐẶT VẤN ĐỀ 1
PHẦN 1: TỔNG QUAN 2
1.1 Bệnh cây và những đặc điểm sinh học của nấm gây bệnh cây 2
1.1.1 Giới thiệu về bệnh cây 2
1.1.1.1 Khái niệm 2
1.1.1.2 Phân loại 2
1.1.1.3 Các giai đoạn phát triển bệnh 2
1.1.1.4 Bệnh truyền nhiễm và những điều kiện cơ bản quy định sự phát sinh bệnh 3
1.1.2 Nấm gây bệnh hại cây trồng 4
1.1.2.1 Đặc điểm chung của nấm 4
1.1.2.2 Hình thái sợi nấm 4
1.1.2.3 Biến thái của nấm 6
1.1.2.4 Dinh dưỡng ký sinh và trao đổi chất của nấm 6
1.1.2.5 Chu ký phát triển của nấm 8
1.1.2.6 Quá trình xâm nhiễm và lan truyền của nấm 10
1.1.2.7 Cấu trúc vách tế bào nấm bệnh 11
1.1.3 Đặc điểm sinh học của một số loài nấm bệnh 12
1.1.3.1 Nấm Fusarium sp 12
1.1.3.2 Nấm Phytophthora sp 14
1.2 Giới thiệu về nấm Trichoderma sp 15
1.2.1 Lịch sử nghiên cứu về nấm Trichoderma 15
1.2.2 Tiềm năng sử dụng nấm Trichoderma trong đất 16
1.2.3 Đặc điểm của nấm Trichoderma sp .17
1.2.3.1 Vị trí phân loại 17
Trang 21.2.3.2 Hình thái, sự sinh trưởng và
sự hình thành bào tử của nấm Trichoderma sp .18
1.2.3.3 Yếu tố môi trường ảnh hưởng đến nấm Trichoderma sp 19
1.2.3.4 Khả năng đối kháng nấm gây bệnh cây 19
1.2.3.5 Cơ chế đối kháng nấm gây bệnh cây của nấm Trichoderma 20
1.3 Một số ứng dụng của nấm Trichoderma 22
1.3.1 Lĩnh vực bảo vệ thực vật 22
1.3.1.1 Bón vào đất 23
1.3.1.2 Xử lý hát giống 23
1.3.2 Lương thực và ngành dệt 24
1.3.3 Chất kiểm soát sinh học 24
1.3.4 Kích thích sự tăng trưởng của cây trồng 24
1.3.5 Nguồn gen để sử dụng trong chuyển gen 24
1.3.6 Lĩnh vực xử lý môi trường 25
1.4 Tìm hiểu về chế phẩm nấm 25
1.4.1 Các phương pháp lên men tạo chế phẩm sinh học 25
1.4.1.1 Phương pháp lên men xốp tạo chế phẩm nấm Trichoderma 25
1.4.1.2 Phương pháp lên men bề mặt không vô trùng tạo chế phẩm nấm 27
1.4.2 Một số chế phẩm nấm Trichoderma đã được sản xuất và ứng dụng trên thế giới và ở Việt Nam 28
1.4.2.1 Trên thế giới 28
1.4.2.2 Ở trong nước 30
PHẦN 2: VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 31
2.1 Vật liệu 31
2.1.1 Các chủng vi sinh vật dùng trong nghiên cứu 31
2.1.1.1 Các chủng nấm Trichoderma sp 31
2.1.1.2 Các chủng nấm gây bệnh hại cây trồng 31
2.1.2 Dụng cụ và thiết bị 31
2.1.2.1 Dụng cụ 31
Trang 32.1.2.2 Thiết bị 31
2.1.3 Môi trường nuôi cấy 31
2.1.3.1 Môi trường PGA 31
2.1.3.2 Khoáng Crapek 32
2.1.3.3 Môi trường lên men xốp 32
2.2 Phương pháp nghiên cứu 33
2.2.1 Quan sát hình thái nấm 33
2.2.1.1 Quan sát hình thái đại thể 33
2.2.1.2 Quan sát hình thái vi thể 33
2.2.2 Phương pháp đối kháng trực tiếp 33
2.2.2.1 Nguyên tắc 33
2.2.2.2 Cách tiến hành 34
2.2.2.3 Thí nghiệm 34
2.2.2.4 Bố trí thí nghiệm 34
2.2.3 Phương pháp lên men xốp tạo chế phẩm Trichoderma 35
2.2.3.1 Mục đích 35
2.2.3.2 Tiến hành thực nghiệm trên môi trường lên men xốp 35
2.2.3.3 Cách tiến hành 36
2.2.4 Phương pháp đếm số lượng bào tử trên 1 gam chế phẩm 36
2.2.4.1 Nguyên tắc 36
2.2.4.2 Cách tiến hành 36
2.2.4.3 Đọc và tính toán kết quả 37
PHẦN 3: KẾT QUẢ VÀ BIỆN LUẬN 38
3.1 Hình thái nấm Trichoderma sp 38
3.2 Khả năng đối kháng trực tiếp của nấm Trichoderma sp 38
3.2.1 Khả năng đối kháng của nấm Trichoderma chủng T40 với nấm Phytophthora sp 38
3.2.2 Khả năng đối kháng của nấm Trichoderma (T40) với nấm Fusarium sp 40
Trang 43.2.3 Khả năng đối kháng của nấm Trichoderma
chủng T14 với nấm Phytophthora sp 42
3.2.4 Khả năng đối kháng của nấm Trichoderma (T14) nấm Fusarium sp 44
3.3 Kết quả lên men xốp 46
3.3.1 Số lượng bào tử của các chủng thu nhận được sau 8 – 10 ngày nuôi cấy bằng phương pháp lên men xốp 46
3.3.2 Tỷ lệ sống sót của bào tử sau khi sấy 47
PHẦN 4: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 48
4.1 Kết luận 48
4.2 Kiến nghị 48
TÀI LIỆU THAM KHẢO 49
Trang 5DANH SÁCH CÁC HÌNH
Hình 1.1: Cơ quan sinh trưởng, vòi hút và
các dạng biến thái chủ yếu của tản nấm 5
Hình 1.2: Nấm Fusarium sp 12
Hình 1.3: Nấm Phytophthora sp 14
Hình 1.4: Nấm Trichoderma sp 18
Hình 1.5: Nấm Trichoderma sp quấn lấy sợi nấm gây bệnh 20
Hình 1.6: Cơ chế hoạt động của nấm Trichoderma sp 21
Hình 2.1: Thí nghiệm đối chứng trực tiếp 35
Hình 2.2 : Phương pháp pha loãng mẫu theo dãy thập phân 38
Hình 3.1: Hình thái khuẩn lạc Trichoderma sp (40X) 39
Hình 3.2 : Khả năng đối kháng của nấm Trichoderma chủng T40 với nấm Phytophthora 40
Hình 3.3: Khả năng đối kháng của nấm Trichoderma chủng T40 với nấm Fusarium 41
Hình 3.4: Khả năng đối kháng của nấm Trichoderma chủng T14 với nấm Phytophthora 43
Hình 3.5: Khả năng đối kháng của nấm Trichoderma chủng T14nấm Fusarium 44
Hình 3.6: Chế phẩm Trichoderma thô 45
Trang 6DANH SÁCH CÁC BẢNG
Bảng 3.1: Đường kính (mm) khuẩn lạc nấm Trichoderma và nấm gây bệnh 44 Bảng 3.2: Số lượng bào tử Trichoderma trên môi trường nuôi cấy 45