TỔNG QUANRượu vang là loại rượu được sản xuất lâu đời, từ nho, bằng phương pháp lên men tự nhiên, nhờ hệ vi sinh có sẵn trong vỏ và thịt quả nho chín, chủ yếu là nấm men Saccharomyces
Trang 3www.themegallery.com Company Logo
SẢN PHẨM
TỔNG QUAN
NỘI DUNG CHÍNH
CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT
Trang 4TỔNG QUAN
Rượu vang là loại rượu được sản xuất lâu đời, từ nho, bằng phương pháp lên men
tự nhiên, nhờ hệ vi sinh có sẵn trong vỏ
và thịt quả nho chín, chủ yếu là nấm men
Saccharomyces ellipsoideus lên men
đường trong dịch ép quả nho thành CO2
và rượu
Trang 5Dựa vào giống nho rượu vang chia thành
3 nhóm:
Vang đỏ Vang trắng Vang hồng
Trang 6Về mặt công nghệ, sản phẩm vang nho chia làm 2 nhóm :
Nhóm rượu vang không có gas
Nhóm rượu vang có gas:
- Rượu vang có gas tự nhiên
- Rượu vang có gas nhân tạo
Trang 7Thành phần có trong rượu vang
Nước : chiếm 80-85 % phát sinh từ nước cốt trái nho, tinh khiết về sinh học
Alcohol : chiếm từ 10-17 % tạo ra từ các chất đường được nấm men chuyển hóa gồm ethyl, glycerol, butylene glycon
Acid : chiếm 0.4-1 % tatric, citric, acid oxalic…
Trang 8 Các chất đường : trái nho chứa 15-25
% glucose và fructose, phần lớn được chuyển hóa thành alcohol.
Các muối khoáng : chiếm 0.2-0.4 %
sinh ra từ các acid khoáng và hữu cơ
Các chất tạo hương vị và tạo màu
Các chất tạo mùi
Các sunfites
Trang 10Nấm men là tác nhân chính
của quá trình lên men rượu,
và đường đóng vai trò là cơ
chất chính Đường và các
chất dinh dưỡng khác được
hấp thụ lên bề mặt của tế
bào nấm men, sau đó qua
màng bán thấm rồi vào bên
trong tế bào nấm men Saccharomyces cerevisiae
Trang 12Phân loại nấm men
cerevisiae
Saccharomyces ellipsoideus
-kích thước 7-10µm
Chủ yếu hình cầu
Lên men trong lòng dịch
ủ, tạo cặn dưới đáy thùng
Sinh ít CO 2 hơn
cồn, rượu, rượu vang,…
Bia
Trang 13Công nghệ sản xuất
Trang 15Nguyên liệu Xử lí trước khi ép
ép Lắng trong Pha chê Khử trùng Lên men chính Lên men phu Tách cặn
Phối chê Đóng chai Vang khô
Tàng trữ
Trang 16Nguyên liệu:
Nho, quả dâu tằm hoặc một số loại trái cây khác nhưng tốt nhất là nho.
Xử lí trước khi ép:
Thu nhận tốt nhất ở thời tiết khô, nắng vừa phải, nhiệt độ từ 16 – 20 o C Các thiết bị đựng nho cần tráng bằng nước sôi và dung dịch H 2 SO 3 1%.
Trang 18Tiếp Nhận Và Phân Loại Nguyên Liệu.
Trang 20Rửa Mục đích: loại bỏ lượng lớn vi sinh vât và các tạp chất dính ngoài bề mặt, hóa chất…
Biến đổi nguyên liệu: khối lượng giảm do
lượng chất hòa tan và chất bẩn giảm khi rửa Máy móc: thiết bị rửa khí thổi
Trang 22Mục đích: rượu khỏi có vị đắng chát quá
Biến đổi: làm giảm khối lượng
Thiết bị: có thể dùng máy hoặc bằng thủ công
Trang 23Mục đích: chống oxy hóa, làm giảm hoặc tiêu diệt nhiều loại vi khuẩn có hại.
Liều lượng: lượng sử dụng khoảng 30 – 120 mg/l Dùng SO 2 không đúng liều lượng có thể làm cho rượu vang có mùi khó chịu, tiêu diệt một số vi khuẩn có lợi, đồng thời cũng là tác nhân gây ngộ độc trong rượu vang.
Trang 24Mục đích: Nho sau khi tiếp nhận và kiểm tra mẫu cần nhanh chóng đưa sang máy xé dập Tránh hiện tượng lên men tự phát
Biến đổi: Giảm kích thước quả nho, giải phóng dịch nho, hạt nho ra khỏi dịch, trộn đều hỗn
hợp, hòa tan các hợp chất thơm.
Thời gian: Nho sau khi hái cần được ép ngay trong 6 – 8 giờ.
Trang 25Ép Biến đổi:
Hóa lí: nhiệt độ tăng do ma sát.
Hóa sinh: Hàm lượng dinh dưỡng bị thất
thoát, vi sinh vật xâm nhiễm.
Thiết bị: nho sau khi được rửa được đưa vào máy đánh dập nho, nghiền thực hiện trong cùng một thiết bị.
Ép xác quả với các thiết bị thép không rỉ, thép inox không bị axit ăn mòn, không có vết sắt hoặc đồng
Trang 26 Trước kia thì thường dùng phương pháp cổ thì thì người ta nghiền nát quả nho bằng chân.
Trang 27Lắng Trong:
Mục đích: Lọc bỏ phần xác: cuống, vỏ quả, hột kể
cả phần thịt chưa được ép kiệt.
Trang 28Lắng Trong:
Phương pháp sunfit hoá
Mục đích: tách cặn, ngăn chặn sự lên men tự phát.
Biến đổi: phân tử cặn sẽ từ từ lắng xuống đáy bồn, phần dịch nho trong sẽ ở trên lớp cặn.
Thông số: Nước nho trước khi lên men là xử
lý nước nho với SO 2 (sulfit hoá) kéo dài từ 12
- 24h, liều lượng 15 - 20g SO 2 /100 lit nho có thể ở dạng lỏng hoặc dạng muối sunfit.
Trang 30Lắng Trong:
Phương pháp tách cặn tự nhiên:
Tiến hành:
Bơm dịch nho vào bồn lên men.
Quá trình lên men xảy ra, CO 2 được sinh ra có
xu hướng đi lên bề mặt bồn lên men, đồng thời kéo theo những phân tử cặn của cuống, vỏ, hạt bị dập.
Trang 32Lắng Trong:
Phương pháp dùng máy li tâm:
Tách cặn hiệu quả nhưng có nhiều khuyết điểm là làm cho dịch nước nho dễ bị ôxi hoá, không loại bỏ được nhiều vi sinh vật dại dễ dẫn đến quá trình lên men tự phát.
Trang 33Quá trình bổ sung đường saccharose
Mục đích: hiệu chỉnh nộng đồ đường trong
dung dịch trước khi lên men.
Tiến hành: saccharose được cho từ từ vào bồn phối chế hình trụ đứng có cánh khuấy cùng
với quá trình bơm dịch nho, khi đường tan hết,
bổ sung dịch nấm men vào bồn phối chế
Trang 34Quá trình bổ sung nấm men
Mục đích: bổ sung lượng nấm men cần thiết cho quá trình lên men.
Tiến hành: nấm men sau khi nhân giống được bơm vào bồn phối chế sau quá trình bơm dịch đường và bơm dịch nho.
Trang 35Quá trình lên men chính Mục đích: chuyển hóa đường thành rượu, giải phóng CO 2
Biến đổi: tạo thành rượu, dịch lên men không còn sủi bọt mạnh, không bị đảo lộn do hoạt
động của nấm men.
Trang 37Thiết bị: Quá trình lên men vang nho có thể
tiến hành ở các bồn gỗ, bê tông cốt thép, hoặc thùng kim loại với nhiều kích thước, hình dạng khác nhau.
Trang 39Quá Trình Lên Men Chính
Trong quá trình lên men cần chú ý những chỉ tiêu quan trọng như hàm lượng đường, nhiệt độ bồn lên men, cần phải kiểm tra hằng ngày, mỗi ngày hai lần vào buổi sáng và chiều.
Kiểm tra vi sinh vật xác chất lượng của nấm men giống
Trang 40Lên men phụ
Mục đích: Để rượu đạt được sự hài hòa và ổn định của mùi vị và chất.
Biến đổi: Quá trình diễn ra không ồ ạt, thường chậm
và yếu, lượng đường sót tiếp tục được chuyển hóa
thành CO 2 và C 2 H 5 OH
Thông số: Nhiệt độ từ 15 – 18 o C, Thời gian ủ thường
có thể kéo dài 2 – 3 tuần hoặc dài hơn
Tiến hành: Ủ ở nhiệt độ 4 – 10 o C để rượu vang hoàn thiện hương vị đặc trưng.
Trang 41Mục đích: tách vang nho ra khỏi cặn (các phần tử pectin, protein…) Loại bỏ cặn và xác men ngăn chặn vi sinh vật khác hoạt động gây hư
hỏng rượu.
Biến đổi: các phân tử căn lơ lửng không hòa
tan sẽ từ từ kết lắng lại ở dưới đáy bồn lên
men, hình thành một lớp cặn rất mịn gọi là cặn bùn.
Trang 42Tàng Trữ
Mục đích :là quá trình lên men từ từ nhằm
chuyển hóa lượng đường nhỏ còn sót lại sau quá trình lên men và ổn định hương vị rượu
vanng đồng thời tạo điều kiện lắng protein và pectin để rượu vang trong hơn
Thời gian :tàng trữ từ vài tháng đến vài năm
Hầm rượu vang: được thiết kế giống như chiếc
tủ lạnh.
Trang 43Tại sao người ta thường tàng trữ trong các thùng
gỗ sồi?
vang sẽ tạo ra mùi vanilla và vị ngọt chát của trà hay vị ngọt chát của trà hay vị ngọt của hoa quả.
Trang 45Phối chế
Sau thời gian tàng trữ rượu ta phối chế rượu
để thu được bằng cách làm giảm hoặc thêm các yêú tố cần thiết để thu được loại rượu vang
mong muốn.
Trang 46Đóng chai
Sau khi lọc bỏ cặn và men còn sót thì ta chiết rót vào chai thủy tinh, đóng nút và dán nhãn sản phẩm Thường người ta dùng gỗ sồi để
đóng nút và đóng thùng lưu trữ Sau đó có thể thanh trùng để tiêu diệt vi sinh vật còn sót lại.
Trang 47Các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình lên
men rượu
Trang 483.5 Các biện pháp kỹ thuật thường dùng trong sản xuất rượu vang:
Trang 49Chống oxy hóa nước quả
Sử dụng nấm men thuần chủng Lên men ở nhiệt độ thích hợp
Xử lý nhiệt trước khi lên men
Trang 503.6 Các phương pháp làm trong và ổn định rượu vang:
- Để lắng và gạn lọc:
- Sử dụng protein tự nhiên
- Lọc
- Dùng các biện pháp vật lý
Trang 51III Sản phẩm
1 Tính chất cảm quan
Màu sắc Đặc trưng cho từng loại vang
Mùi Thơm đặc trưng của nguyên liệu, không
có mùi lạ
Vị Chua chát, có hoặc không có vị ngọt,
không có vị lạ Trạng thái Trong, không vẫn đuc
Trang 52Tên chỉ tiêu Mức (TCVN 7045:2002)
Hàm lượng ethanol ở 20 o C, g/l 6-18
Hàm lượng ethanol trong 1l ethanol
100 o , g/l Không lớn hơn 1,5
Hàm lượng SO2, mg/l Không lớn hơn 350
Cyanur và các phức cyanur, mg/l Không lớn hơn 0,1
Hàm lượng CO2 Theo tiêu chuẩn được công bố của
nhà sản xuất
Trang 53Chỉ tiêu Giới hạn tối đa (TCVN
7045:2002)
Tổng số vi sinh vật hiêu khí, số
khuẩn lạc trong 1ml sản phẩm 10
Tổng số nấm men nấm mốc, số
khuẩn lạc trong 1ml sản phẩm 10
Trang 544 Các sản phẩm rượu vang nho trên thị trường