các giải pháp và phương hướng nâng cao hiệu quả công tác chống gian lận thuế qua trị giá tính thuế hàng nhập khẩu ở việt nam hiện nay

Thứ hai: Hàng hoá chịu thuế xuất khẩu, nhập khẩu phải là hàng hóa được mang qua biên giới Việt Nam:  Hàng hoá là đối tượng chịu thuế xuất khẩu, nhập khẩu phải có một hành vi thực tế là

1

Lời mở đầu

huế là công cụ quan trọng của nhà nước để tạo nguồn thu cho ngân sách, ổn định kinh tế vĩ mô và đảm bảo công bằng xã hội Trong các thuế thì thuế tiêu dùng là một trong những loại thuế được Chính Phủ rất quan tâm bởi loại thuế này góp phần điều tiết nền kinh tế phát triển và chi phối đến hoạt động tiêu dùng của người dân Việt Nam là một nước đang trên đà phát triển, để có thể duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế Nhà nước phải luôn quan tâm tới các chính sách kinh tế trong đó có chính sách thuế

Hiện nay nước ta đang trong giai đoạn hội nhập quốc tế, đã có rất nhiều các mặt hàng được xuất và nhập khẩu Để quản lý tốt các hoạt động xuất nhập khẩu, mở rộng quan hệ kinh tế đối ngoại, nâng cao hiệu quả các hoạt động xuất nhập khẩu, nhà nước đã ban hành thuế xuất nhập khẩu Vậy thuế xuất nhập khẩu là gì? Và liệu rằng việc thực hiện có được như trong suy nghĩ và dự tính của Chính phủ hay không? Nhà nước đã có những biện pháp như thế nào để khắc phục được những hiện tượng đó không?

Trong bài này, nhóm sẽ đi làm rõ loại thuế này, tìm hiểu về thực trạng cũng như là đưa ra những biện pháp để giải quyết các tình trạng đó

T

2

CHƯƠNG I: TỔNG QUAN VỀ THUẾ XUẤT NHẬP

KHẨU

1 KHÁI QUÁT VỀ THUẾ XUẤT NHẬP KHẨU

Thuế xuất nhập khẩu là loại thuế gián thu, đánh vào hàng hóa xuất, nhập khẩu qua cửa khẩu biên giới của một quốc gia hoặc một nhóm các quốc gia

Thuế xuất nhập khẩu được nhà nước ta ban hành vào năm 1951, thời điểm này thuế xuất nhập khẩu là công cụ để nhà nước thực hiện chức năng quản lý việc xuất nhập khẩu hàng hoá giữa vùng tự do và vùng bị tạm chiếm, bảo vệ và phát triễn kinh tế vùng tự do, xúc tiến việc giao lưu các loại hàng hoá là nhu yếu phẩm cần thiết cho quân đội và nhân dân Phương châm đấu tranh kinh tế với địch là đẩy mạnh xuất khẩu, tranh thủ nhập khẩu các loại hàng hoá cần thiết cho kháng chiến, sản xuất và đời sống nhân dân Do đó, nhà nước miễn thuế xuất khẩu cho tất cả các loại hàng hoá của vùng tự do Mặt khác, hạn chế nhập khẩu hàng hoá từ vùng địch Thuế suất

áp dụng đối với hàng hoá nhập khẩu là từ 30 % trở lên

Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu hàng mậu dịch được Quốc hội nước ta ban hành ngày 29 -12 -1987 Ðạo luật này chỉ điều chỉnh quan hệ thu nộp thuế phát sinh từ hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu hàng mậu dịch Do đó có sự phân biệt trong

áp dụng chế độ thu thuế giữa hàng hoá mậu dịch với các loại hàng hoá phi mậu dịch khác

Ðối tượng điều chỉnh của Luật thuế xuất khẩu, nhập khẩu là quan hệ thu nộp thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu giữa nhà nước với các tổ chức và cá nhân có hàng hoá được phép xuất khẩu, nhập khẩu qua cửa khẩu, biên giới Việt Nam, kể cả hàng hoá

từ thị trường trong nước đưa vào khu chế xuất và từ khu chế xuất đưa ra thị trường trong nước

2 ĐẶC ĐIỂM CỦA THUẾ XUẤT NHẬP KHẨU

Thứ nhất: Đối tượng chịu thuế xuất khẩu, nhập khẩu là hàng hoá được phép xuất

khẩu, nhập khẩu qua biên giới Việt Nam Chỉ có những hàng hoá được vận chuyển một cách hợp pháp qua biên giới Việt Nam mới là đối tượng chịu thuế xuất khẩu, nhập khẩu Những trường hợp cần lưu ý:

 Hàng hoá đó có thể là hợp pháp ở nước ngoài nhưng không hợp pháp ở Việt

Nam: thì không là đối tượng chịu thuế xuất khẩu, nhập khẩu

3

 Hàng hoá hợp pháp nhưng giao dịch không hợp pháp: thì không là đối tượng

chịu thuế xuất khẩu, nhập khẩu

 Giao dịch hợp pháp nhưng hàng hoá không hợp pháp: thì không là đối tượng

chịu thuế xuất khẩu, nhập khẩu

Thứ hai: Hàng hoá chịu thuế xuất khẩu, nhập khẩu phải là hàng hóa được mang

qua biên giới Việt Nam:

 Hàng hoá là đối tượng chịu thuế xuất khẩu, nhập khẩu phải có một hành vi thực tế làm dịch chuyển hàng hoá đó qua biên giới Việt Nam thông qua mua bán, trao dổi, tặng cho…Khái niệm đường biên giới trong thuế xuất khẩu, nhập khẩu không đồng nhất với khái niệm đường biên giới quốc gia trong công pháp quốc tế Nó không đơn thuần như chúng ta thường nói trong đời sống hằng ngày: biên giới giữa Việt Nam và Lào, Campuchia, Trung Quốc Biên giới trong pháp luật thuế là biên giới về mặt kinh tế Bất cứ ở đâu, khi nào có sự phân định giữa nền kinh tế Việt Nam với nền kinh tế nước ngoài

thì đó là biên giới được hiểu theo pháp luật thuế

 Hành vi xuất khẩu, nhập khẩu hàng hoá qua biên giới phải là hành vi trực tiếp tác động làm hàng hoá đó dịch chuyển qua biên giới Việt Nam Hành vi

đó do đối tượng nộp thuế trực tiếp tác động và có nghĩa vụ nộp thuế hoặc ủy

quyền cho chủ thể khác có nghĩa vụ nộp thay

 Thứ ba: Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu là loại thuế gián thu, tiền thuế phải

nộp cấu thành trong giá cả hàng hoá

 Thứ tư: Đối tượng nộp thuế là các tổ chức, cá nhân trực tiếp có hành vi

xuất khẩu, nhập khẩu hàng hoá qua biên giới

3 VAI TRÒ CỦA THUẾ XUẤT NHẬP KHẨU

Thuế xuất nhập khẩu là công cụ để Nhà nước quản lý và hướng dẫn các hoạt động xuất nhập khẩu theo hướng có lợi cho nền kinh tế

Thuế xuất nhập khẩu có tác dụng bảo hộ và khuyến khích sản xuất trong nước Thuế xuất nhập khẩu là công cụ thực hiện chính sách kinh tế đối ngoại và thúc đẩy

mở rộng hoạt động ngoại thương

Thuế xuất nhập khẩu là công cụ tạo lập nguồn thu quan trọng cho Ngân sách Nhà nước

4

4 ĐỐI TƯỢNG CHỊU THUẾ XUẤT NHẬP KHẨU

Theo điều 2 luật thuế xuất, nhập khẩu số 107/2016/QH13 có hiệu lực từ ngày 1/9/2016 quy định về đối tượng chịu thuế gồm:

1 Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu qua cửa khẩu, biên giới Việt Nam

2 Hàng hóa xuất khẩu từ thị trường trong nước vào khu phi thuế quan, hàng hóa nhập khẩu từ khu phi thuế quan vào thị trường trong nước

3 Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ và hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu của doanh nghiệp thực hiện quyền xuất khẩu, quyền nhập khẩu, quyền phân phối

4 Đối tượng chịu thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu không áp dụng đối với các trường hợp sau:

a) Hàng hóa quá cảnh, chuyển khẩu, trung chuyển;

b) Hàng hóa viện trợ nhân đạo, hàng hóa viện trợ không hoàn lại;

c) Hàng hóa xuất khẩu từ khu phi thuế quan ra nước ngoài; hàng hóa nhập khẩu từ nước ngoài vào khu phi thuế quan và chỉ sử dụng trong khu phi thuế quan; hàng hóa chuyển từ khu phi thuế quan này sang khu phi thuế quan khác;

d) Phần dầu khí được dùng để trả thuế tài nguyên cho Nhà nước khi xuất khẩu

5 Chính phủ quy định chi Tiết Điều này

5 ĐỐI TƯỢNG NỘP THUẾ XUẤT, NHẬP KHẨU

Theo điều 3 luật thuế xuất nhập khẩu số 107/2016/QH13 có hiệu lực ngày 1/9/2016 quy định về đối tượng nộp thuế gồm:

1 Chủ hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu

2 Tổ chức nhận ủy thác xuất khẩu, nhập khẩu

3 Người xuất cảnh, nhập cảnh có hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, gửi hoặc nhận hàng hóa qua cửa khẩu, biên giới Việt Nam

4 Người được ủy quyền, bảo lãnh và nộp thuế thay cho người nộp thuế, bao gồm: a) Đại lý làm thủ tục hải quan trong trường hợp được người nộp thuế ủy quyền nộp thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu;

b) Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ bưu chính, dịch vụ chuyển phát nhanh quốc tế trong trường hợp nộp thuế thay cho người nộp thuế;

đ) Chi nhánh của doanh nghiệp được ủy quyền nộp thuế thay cho doanh nghiệp; e) Người khác được ủy quyền nộp thuế thay cho người nộp thuế theo quy định của pháp luật

5 Người thu mua, vận chuyển hàng hóa trong định mức miễn thuế của cư dân biên giới nhưng không sử dụng cho sản xuất, tiêu dùng mà đem bán tại thị trường trong nước và thương nhân nước ngoài được phép kinh doanh hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu ở chợ biên giới theo quy định của pháp luật

6 Người có hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế, miễn thuế nhưng sau đó có sự thay đổi và chuyển sang đối tượng chịu thuế theo quy định của pháp luật

7 Trường hợp khác theo quy định của pháp luật

6 CĂN CỨ VÀ PHƯƠNG PHÁP TÍNH THUẾ XUẤT, NHẬP KHẨU

Căn cứ tính thuế: Chủ yếu dựa vào biểu hiện giá trị trong quan hệ hàng hoá đó, có

Giá tính thuế x Thuế suất

 Số lượng hàng xuất nhập khẩu là số lượng hàng thực tế XNK ghi trên tờ

khai hải quan

 Giá tính thuế: được xác định theo các phương pháp xác định trị giá hải quan

 Thuế suất: áp dụng đối với từng mặt hàng theo quy định trong biểu thuế

xuất khẩu, nhập khẩu

Thuế suất đối với thuế xuất khẩu: Ở Việt Nam thuế suất hàng xuất khẩu được quy định cụ thể cho từng mặt hàng tại biểu thuế xuất khẩu, phần lớn có thuế xuất 0%

6

Thuế suất hàng nhập khẩu được chia làm 3 nhóm:

 Thuế suất ưu đãi: áp dụng cho hàng hóa nhập khẩu từ nước hoặc khối nước

có thỏa thuận về đối xử tối huệ quốc trong quan hệ thương mại với Việt Nam

 Thuế suất ưu đãi đặc biệt: áp dụng cho hang hóa nhaajo khẩu từ nước hoặc khối nước có thỏa thuận ưu đãi đặc biệt về thuế suất nhập khẩu theo thể chế khu vực thương mại tự do

 Thuế suất thông thường: áp dụng cho hàng hóa nhập khẩu từ nước hoặc khối nước không thực hiện đối xử tối huệ quốc hoặc không thực hiện ưu đãi về đặc biệt về thuế suất nhập khẩu Việt Nam, thuế suất thông thường thông nhất băng 150% so với thuế uất ưu đãi của từng mặt hàng tương ứng

Đối với mặt hàng áp dụng mức thuế tuyệt đối:

Thuế xuất, nhập khẩu phải

7 CHẾ ĐỘ MIỄN THUẾ, HOÀN THUẾ XNK

7.1 Miễn thuế XNK gồm 24 mặt hàng được quy định theo điều 16 luật thuế

2 Tài sản di chuyển, quà biếu, quà tặng trong định mức của tổ chức, cá nhân nước ngoài cho tổ chức, cá nhân Việt Nam hoặc ngược lại

Tài sản di chuyển, quà biếu, quà tặng có số lượng hoặc trị giá vượt quá định mức miễn thuế phải nộp thuế đối với phần vượt, trừ trường hợp đơn vị nhận là cơ quan,

tổ chức được ngân sách nhà nước bảo đảm kinh phí hoạt động và được cơ quan có thẩm quyền cho phép tiếp nhận hoặc trường hợp vì Mục đích nhân đạo, từ thiện

7

3 Hàng hóa mua bán, trao đổi qua biên giới của cư dân biên giới thuộc Danh Mục hàng hóa và trong định mức để phục vụ cho sản xuất, tiêu dùng của cư dân biên giới

Trường hợp thu mua, vận chuyển hàng hóa trong định mức nhưng không sử dụng cho sản xuất, tiêu dùng của cư dân biên giới và hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu của thương nhân nước ngoài được phép kinh doanh ở chợ biên giới thì phải nộp thuế

4 Hàng hóa được miễn thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu theo Điều ước quốc tế mà Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên

5 Hàng hóa có trị giá hoặc có số tiền thuế phải nộp dưới mức tối thiểu

6 Nguyên liệu, vật tư, linh kiện nhập khẩu để gia công sản phẩm xuất khẩu; sản phẩm hoàn chỉnh nhập khẩu để gắn vào sản phẩm gia công; sản phẩm gia công xuất khẩu

Sản phẩm gia công xuất khẩu được sản xuất từ nguyên liệu, vật tư trong nước có thuế xuất khẩu thì không được miễn thuế đối với phần trị giá nguyên liệu, vật tư trong nước tương ứng cấu thành trong sản phẩm xuất khẩu

Hàng hóa xuất khẩu để gia công sau đó nhập khẩu được miễn thuế xuất khẩu và

thuế nhập khẩu tính trên phần trị giá của nguyên vật liệu xuất khẩu cấu thành sản

phẩm gia công Đối với hàng hóa xuất khẩu để gia công sau đó nhập khẩu là tài nguyên, khoáng sản, sản phẩm có tổng trị giá tài nguyên, khoáng sản cộng với chi phí năng lượng chiếm từ 51% giá thành sản phẩm trở lên thì không được miễn thuế

7 Nguyên liệu, vật tư, linh kiện nhập khẩu để sản xuất hàng hóa xuất khẩu

8 Hàng hóa sản xuất, gia công, tái chế, lắp ráp tại khu phi thuế quan không sử dụng nguyên liệu, linh kiện nhập khẩu từ nước ngoài khi nhập khẩu vào thị trường trong nước

9 Hàng hóa tạm nhập, tái xuất hoặc tạm xuất, tái nhập trong thời hạn nhất định, bao gồm:

a) Hàng hóa tạm nhập, tái xuất, tạm xuất, tái nhập để tổ chức hoặc tham dự hội chợ, triển lãm, giới thiệu sản phẩm, sự kiện thể thao, văn hóa, nghệ thuật hoặc các sự kiện khác; máy móc, thiết bị tạm nhập, tái xuất để thử nghiệm, nghiên cứu phát triển sản phẩm; máy móc, thiết bị, dụng cụ nghề nghiệp tạm nhập, tái xuất, tạm xuất, tái nhập để phục vụ công việc trong thời hạn nhất định hoặc phục vụ gia công cho thương nhân nước ngoài, trừ trường hợp máy móc, thiết bị, dụng cụ, phương

10 Hàng hóa không nhằm Mục đích thương mại trong các trường hợp sau: hàng

mẫu; ảnh, phim, mô hình thay thế cho hàng mẫu; ấn phẩm quảng cáo số lượng nhỏ

11 Hàng hóa nhập khẩu để tạo tài sản cố định của đối tượng được hưởng ưu đãi

đầu tư theo quy định của pháp luật về đầu tư, bao gồm:

a) Máy móc, thiết bị; linh kiện, chi Tiết, bộ phận rời, phụ tùng để lắp ráp đồng bộ hoặc sử dụng đồng bộ với máy móc, thiết bị; nguyên liệu, vật tư dùng để chế tạo máy móc, thiết bị hoặc để chế tạo linh kiện, chi Tiết, bộ phận rời, phụ tùng của máy móc, thiết bị;

b) Phương tiện vận tải chuyên dùng trong dây chuyền công nghệ sử dụng trực tiếp cho hoạt động sản xuất của dự án;

c) Vật tư xây dựng trong nước chưa sản xuất được

Việc miễn thuế nhập khẩu đối với hàng hóa nhập khẩu quy định tại Khoản này được áp dụng cho cả dự án đầu tư mới và dự án đầu tư mở rộng

12 Giống cây trồng; giống vật nuôi; phân bón, thuốc bảo vệ thực vật trong nước chưa sản xuất được, cần thiết nhập khẩu theo quy định của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền

13 Nguyên liệu, vật tư, linh kiện trong nước chưa sản xuất được nhập khẩu để sản xuất của dự án đầu tư thuộc danh Mục ngành, nghề đặc biệt ưu đãi đầu tư hoặc địa bàn có Điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn theo quy định của pháp luật về

9

đầu tư, doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp khoa học và công nghệ, tổ chức khoa học và công nghệ được miễn thuế nhập khẩu trong thời hạn 05 năm, kể từ khi bắt đầu sản xuất

Việc miễn thuế nhập khẩu quy định tại Khoản này không áp dụng đối với dự án đầu tư khai thác khoáng sản; dự án sản xuất sản phẩm có tổng trị giá tài nguyên, khoáng sản cộng với chi phí năng lượng chiếm từ 51% giá thành sản phẩm trở lên;

dự án sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt

14 Nguyên liệu, vật tư, linh kiện nhập khẩu trong nước chưa sản xuất được của dự

án đầu tư để sản xuất, lắp ráp trang thiết bị y tế được ưu tiên nghiên cứu, chế tạo được miễn thuế nhập khẩu trong thời hạn 05 năm, kể từ khi bắt đầu sản xuất

15 Hàng hóa nhập khẩu để phục vụ hoạt động dầu khí, bao gồm:

a) Máy móc, thiết bị, phụ tùng thay thế, phương tiện vận tải chuyên dùng cần thiết cho hoạt động dầu khí, bao gồm cả trường hợp tạm nhập, tái xuất;

b) Linh kiện, chi Tiết, bộ phận rời, phụ tùng để lắp ráp đồng bộ hoặc sử dụng đồng

bộ với máy móc, thiết bị; nguyên liệu, vật tư dùng để chế tạo máy móc, thiết bị hoặc để chế tạo linh kiện, chi Tiết, bộ phận rời, phụ tùng của máy móc, thiết bị cần thiết cho hoạt động dầu khí;

c) Vật tư cần thiết cho hoạt động dầu khí trong nước chưa sản xuất được

16 Dự án, cơ sở đóng tàu thuộc danh Mục ngành, nghề ưu đãi theo quy định của pháp luật về đầu tư được miễn thuế đối với:

a) Hàng hóa nhập khẩu để tạo tài sản cố định của cơ sở đóng tàu, bao gồm: máy móc, thiết bị; linh kiện, chi Tiết, bộ phận rời, phụ tùng để lắp ráp đồng bộ hoặc sử dụng đồng bộ với máy móc, thiết bị; nguyên liệu, vật tư dùng để chế tạo máy móc, thiết bị hoặc để chế tạo linh kiện, chi Tiết, bộ phận rời, phụ tùng của máy móc, thiết bị; phương tiện vận tải trong dây chuyền công nghệ phục vụ trực tiếp cho hoạt động đóng tàu; vật tư xây dựng trong nước chưa sản xuất được;

b) Hàng hóa nhập khẩu là máy móc, thiết bị, nguyên liệu, vật tư, linh kiện, bán thành phẩm trong nước chưa sản xuất được phục vụ cho việc đóng tàu;

c) Tàu biển xuất khẩu

17 Máy móc, thiết bị, nguyên liệu, vật tư, linh kiện, bộ phận, phụ tùng nhập khẩu phục vụ hoạt động in, đúc tiền

10

18 Hàng hóa nhập khẩu là nguyên liệu, vật tư, linh kiện trong nước chưa sản xuất được phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất sản phẩm công nghệ thông tin, nội dung số, phần mềm

19 Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu để bảo vệ môi trường, bao gồm:

a) Máy móc, thiết bị, phương tiện, dụng cụ, vật tư chuyên dùng nhập khẩu trong nước chưa sản xuất được để thu gom, vận chuyển, xử lý, chế biến nước thải, rác

thải, khí thải, quan trắc và phân tích môi trường, sản xuất năng lượng tái tạo; xử lý

ô nhiễm môi trường, ứng phó, xử lý sự cố môi trường;

b) Sản phẩm xuất khẩu được sản xuất từ hoạt động tái chế, xử lý chất thải

20 Hàng hóa nhập khẩu chuyên dùng trong nước chưa sản xuất được phục vụ trực tiếp cho giáo dục

21 Hàng hóa nhập khẩu là máy móc, thiết bị, phụ tùng, vật tư chuyên dùng trong nước chưa sản xuất được, tài liệu, sách báo khoa học chuyên dùng sử dụng trực tiếp cho nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, phát triển hoạt động ươm tạo công nghệ, ươm tạo doanh nghiệp khoa học và công nghệ, đổi mới công nghệ

22 Hàng hóa nhập khẩu chuyên dùng phục vụ trực tiếp cho an ninh, quốc

phòng, trong đó phương tiện vận tải chuyên dùng phải là loại trong nước chưa sản

1 Các trường hợp hoàn thuế:

a) Người nộp thuế đã nộp thuế nhập khẩu, thuế xuất khẩu nhưng không có hàng hóa nhập khẩu, xuất khẩu hoặc nhập khẩu, xuất khẩu ít hơn so với hàng hóa nhập khẩu, xuất khẩu đã nộp thuế;

b) Người nộp thuế đã nộp thuế xuất khẩu nhưng hàng hóa xuất khẩu phải tái nhập được hoàn thuế xuất khẩu và không phải nộp thuế nhập khẩu;

c) Người nộp thuế đã nộp thuế nhập khẩu nhưng hàng hóa nhập khẩu phải tái xuất được hoàn thuế nhập khẩu và không phải nộp thuế xuất khẩu;

d) Người nộp thuế đã nộp thuế đối với hàng hóa nhập khẩu để sản xuất, kinh doanh nhưng đã đưa vào sản xuất hàng hóa xuất khẩu và đã xuất khẩu sản phẩm;

11

đ) Người nộp thuế đã nộp thuế đối với máy móc, thiết bị, dụng cụ, phương tiện vận

chuyển của các tổ chức, cá nhân được phép tạm nhập, tái xuất, trừ trường hợp đi thuê để thực hiện các dự án đầu tư, thi công xây dựng, lắp đặt công trình, phục vụ sản xuất, khi tái xuất ra nước ngoài hoặc xuất vào khu phi thuế quan

Số tiền thuế nhập khẩu được hoàn lại xác định trên cơ sở trị giá sử dụng còn lại của hàng hóa khi tái xuất khẩu tính theo thời gian sử dụng, lưu lại tại Việt Nam Trường hợp hàng hóa đã hết trị giá sử dụng thì không được hoàn lại thuế nhập khẩu

Những hình thức gian lận thuế NK phổ biến hiện nay có thể điểm qua như:

Thứ nhất, thất thu thuế qua gian lận trị giá tính thuế; phân loại và áp mã hàng hóa; Khai báo xuất xứ đối với hàng hóa XK, NK

Cơ sở tính thuế đối với hàng hóa NK là giá bán được tính đến cửa NK đầu tiên, bao gồm cả chi phí vận tải F và phí bảo hiểm I (giá CIF) Theo đó, với cơ chế tự kê khai, tự tính, tự nộp thuế, nhiều doanh nghiệp (DN) đã tự ý hoặc thông đồng với người bán điều chỉnh trị giá giao dịch của hàng hóa NK về mức thấp nhất có thể trên hợp đồng mua bán và hóa đơn thương mại nhằm giảm số thuế NK phải nộp Điều 7 Hiệp định chung về thương mại và thuế quan (GATT), đã tạo điều kiện thuận lợi nhiều cho DN song trên thực tế nhiều DN đã lợi dụng chính sách đó để trốn, lậu thuế với các hình thức như:

 Khai giá thấp so với giá thực tế, khai sai tên hàng, sai kích thước của mặt hàng thực nhập, gian lận trong hàng khuyến mại

 Lợi dụng việc được trừ các khoản được trừ: Đây chính là điểm để các DN lợi dụng tối đa khoản được trừ để khai báo hải quan

 Chia nhỏ linh kiện, phụ tùng của sản phẩm nguyên chiếc để gian lận giá: Lợi dụng chính sách thuế hiện hành thuế suất đối với linh kiện hoặc nguyên liệu nhập khẩu thấp hơn hàng nguyên chiếc nhập khẩu do vậy thủ đoạn này được thực hiện bằng cách lập nhiều công ty khác nhau hoặc móc nối giữa các công ty với nhau và mỗi công ty nhập khẩu một bộ phận cấu thành của hàng nguyên chiếc về các cửa khẩu khác nhau trong các thời điểm khác nhau để tránh sự kiểm soát của cơ quan Hải quan

Công ước quốc tế về hệ thống hài hoà, mô tả và mã hoá hàng hoá (HS) và Danh mục thuế hải quan hài hòa ASEAN (AHTN) có tính kỹ thuật cao, đòi hỏi người áp dụng phải hiểu về hàng hóa và các quy tắc áp dụng Thế nhưng, các tài liệu hỗ trợ cho phân loại hàng hoá đến nay vẫn chưa được ban hành công khai Công tác hỗ trợ

Gian lận thuế khi khai giá thấp so với giá thực tế:

Tại TP Hồ Chí Minh, Cục Hải quan thành phố đã phát hiện và xử lý hai DN là Công ty Sản xuất bao bì và hàng xuất khẩu - Bộ Thương mại, địa chỉ Thanh Trì -

Hà Nội và Công ty TNHH Thương mại & Dịch vụ Thế Giới Vang, địa chỉ ở quận Tân Bình – TPHCM Để trốn thuế, hai doanh nghiệp này đã khai báo gian dối giá trị nhập khẩu một lượng lớn rượu ngoại với số tiền truy thu thuế lên đến cả chục tỷ đồng

Công ty Sản xuất bao bì và hàng xuất khẩu đã mở 4 tờ khai hải quan làm thủ tục nhập khẩu rượu các loại với giá trị chỉ bằng 20% giá thị trường, Cục Hải quan TP

Hồ Chí Minh Qua kiểm tra đã ra quyết định truy thu thuế nhập khẩu lên đến trên 7

tỷ đồng Số tiền mà doanh nghiệp phải bị truy thu đã lên tới hơn chục tỉ đồng khi

mà cơ quan chức năng tiến hành việc kiểm định thêm 4 tờ khai hải quan không trung thực Cụ thể, tờ khai số 18647 DN khai giá một chai rượu Remy Martin 40 độ

do Pháp sản xuất loại VSOP 70 cl/chai có giá là 1 USD Hay ở tờ khai số 4046 cũng loại rượu trên DN khai giá nhập khẩu chỉ có 0,4 USD/chai Loại VSOP 35 cl giá chỉ có 0,21 USD/chai Qua công tác thẩm định giá tính thuế, Cục Hải quan TPHCM phát hiện Công ty TNHH Thương mại & Dịch vụ Thế Giới Vang sử dụng

“chiêu” này để gian lận thuế cho 20 lô rượu ngoại các loại Theo giá nhập khẩu của hải quan đưa ra, với 20 lô hàng rượu trên DN phải nộp thêm trên 11,5 tỷ đồng

( Theo http://www.baohaiquan.vn/ )

Gian lận trị giá tính thuế:

Đưa ra trường hợp cụ thể, Cục Hải quan TP.HCM phân tích về vụ Công ty EAC Đây là DN chuyên NK ô tô và phân phối độc quyền tại Việt Nam Qua KTSTQ, đơn vị đã phát hiện ngoài khoản thanh toán theo giá mua ghi trên hóa đơn (khai báo hải quan), DN còn thanh toán cho người bán (không khai báo) khoản “Phí hàng tháng” là 25 nghìn USD và khoản “Phí hàng quý” bằng 3% trị giá xe NK Tổng số tiền DN thanh toán cho người bán từ năm 2010 đến 2012 là hơn 214 triệu USD

NK

Ngoài ra Chi cục còn chứng minh được các hoạt động tư vấn, huấn luyện, đào tạo

và quản lý nêu trên là do các nhà cung cấp tại Việt Nam cung cấp và DN đã thanh toán cho các nhà cung cấp này thông qua các chứng từ thanh toán xác minh được tại ngân hàng

Từ các cơ sở trên, Chi cục kết luận: Các khoản thanh toán cho người bán nêu trên

có liên quan đến hành hóa NK và được điều chỉnh cộng vào trị giá tính thuế

Việc tranh chấp này đã được đưa ra tòa hành chính, kết quả: Tòa chấp nhận giải thích của DN mà không xem xét đến các chứng từ do Chi cục đưa ra

Qua đó cho thấy, DN đã lợi dụng sự quản lý lỏng lẻo của các cơ quan chức năng để chuyển một khoản tiền lớn ra nước ngoài thanh toán cho các dịch vụ liên quan đến hàng hóa NK nhưng đã sử dụng các “Hợp đồng tư vấn- dịch vụ” có nội dung không liên quan đến hàng hóa NK để hợp thức hóa, nhằm gian lận số tiền thuế lớn

Có thể thấy, việc xác định trị giá hải quan để xác định khoản phải cộng vào, khoản nào phải được trừ ra trong một số trường hợp là một việc rất khó Đặc biệt, lại càng khó hơn khi gặp phải DN có ý định gian lận về giá mà DN đó đã có nghiên cứu, hiểu biết về kỹ thuật xác định trị giá hải quan