XÂY DỰNG văn hóa DOANH NGHIỆP TRONG CHIẾN lược NGUỒN NHÂN lực THEO mô HÌNH NGÂN HÀNG bán lẻ

BÀI LÀM: TÊN CHỦ ĐỀ: XÂY DỰNG VĂN HÓA DOANH NGHIỆP TRONG CHIẾN LƯỢC NGUỒN NHÂN LỰC THEO MÔ HÌNH NGÂN HÀNG BÁN LẺ TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH MỸ HÀO I – GIỚI T

QUẢN TRỊ HÀNH VI TỔ CHỨC

ĐỀ BÀI:

Bạn hãy phát triển một dự án đổi mới mô hình quản lý cá nhân và nhóm làm việc cho doanh nghiệp/tổ chức hiện nay bạn đang làm việc Hãy xác định trong doanh nghiệp/tổ chức hiện tại của bạn, có các vấn đề hay cơ hội gì liên quan đến các chủ đề của môn học hành vi tổ chức ? Tại sao ? Bạn có giải pháp

gì mang tính thực tiễn dựa trên cơ sở lý thuyết hành vi tổ chức ?

BÀI LÀM:

TÊN CHỦ ĐỀ:

XÂY DỰNG VĂN HÓA DOANH NGHIỆP TRONG CHIẾN LƯỢC NGUỒN NHÂN

LỰC THEO MÔ HÌNH NGÂN HÀNG BÁN LẺ TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH MỸ HÀO

I – GIỚI THIỆU:

Ngân Hàng TMCP Công Thương Việt Nam (VietinBank) được thành lập

từ năm 1988 sau khi tách ra từ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam

Là Ngân hàng thương mại lớn, giữ vai trò quan trọng, trụ cột của ngành Ngân hàng Việt Nam

Có hệ thống mạng lưới trải rộng toàn quốc với 150 Sở Giao dịch, chi nhánh và trên 900 phòng giao dịch/ Quỹ tiết kiệm

Có 6 Công ty hạch toán độc lập: Công ty Cho thuê Tài chính, Công

ty Chứng khoán Công thương, Công ty TNHH MTV Quản lý Nợ và Khai thác Tài sản, Công ty TNHH MTV Bảo hiểm, Công ty TNHH MTV Quản lý Quỹ, Công ty TNHH MTV Vàng bạc đá quý

Có 3 đơn vị sự nghiệp là Trung tâm Công nghệ Thông tin, Trung tâm Thẻ, Trường Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực

Là sáng lập viên và đối tác liên doanh của Ngân hàng INDOVINA

Có quan hệ đại lý với trên 850 ngân hàng và định chế tài chính lớn trên toàn thế giới

Là thành viên của Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, Hiệp hội các ngân hàng Châu Á, Hiệp hội Tài chính viễn thông Liên ngân hàng toàn cầu(SWIFT), Tổ chức Phát hành và Thanh toán thẻ VISA, MASTER quốc tế

Ngân Hàng TMCP Công Thương Việt Nam là một Ngân hàng đầu tiên của Việt Nam được cấp chứng chỉ ISO 9001:2000

Là ngân hàng tiên phong trong việc ứng dụng công nghệ hiện đại và thương mại điện tử tại Việt Nam

Không ngừng nghiên cứu, cải tiến các sản phẩm, dịch vụ hiện có và phát triển các sản phẩm mới nhằm đáp ứng cao nhất nhu cầu của khách hàng

Sứ mệnh:

Là Tập đoàn tài chính ngân hàng hàng đầu của Việt Nam, hoạt động đa năng, cung cấp sản phẩm và dịch vụ theo chuẩn mực quốc tế, nhằm nâng giá trị cuộc sống

Tầm nhìn:

Trở thành Tập đoàn tài chính ngân hàng hiện đại, hiệu quả hàng đầu trong nước và Quốc tế

Giá trị cốt lõi:

- Mọi hoạt động đều hướng tới khách hàng;

- Năng động, sáng tạo, chuyên nghiệp, tận tâm, minh bạch, hiện đại;

- Người lao động được quyền phấn đấu, cống hiến làm việc hết mình – được quyền hưởng thụ đúng với chất lượng, kết quả, hiệu quả của cá nhân đóng góp – được quyền tôn vinh cá nhân xuất sắc, lao động giỏi

Triết lý kinh doanh:

- An toàn, hiệu quả, bền vững và chuẩn mực quốc tế;

- Đoàn kết, hợp tác, chia sẻ và trách nhiệm xã hội;

- Sự thịnh vượng của khách hàng là sự thành công của VietinBank

Slogan: Nâng giá trị cuộc sống

Ngân Hàng TMCP Công Thương Việt Nam hoạt động với phương châm:

"Tin Cậy, Hiệu Quả, Hiện Đại" (1)

Vietinbank Mỹ Hào là một trong những Chi nhánh mới được thành lập và

có lực lượng đội ngũ cán bộ công nhân viên có độ tuổi bình quân trẻ nhất của hệ thống Vietinbank Đặc biệt trong chính sách phát triển, Vietinbank Mỹ Hào luôn luôn chú trọng đào tạo một đội ngũ cán bộ năng động, nhiệt tình và tinh thông nghiệp vụ Các hoạt động chính của Chi nhánh: Huy động vốn, Đầu tư và cho vay, Bảo lãnh, Thanh toán và tài trợ thương mại, Kinh doanh ngoại tệ, Ngân quỹ, Thẻ và Ngân hàng điện tử và các dịch vụ ngân hàng khác trên địa bàn

Ngân Hàng TMCP Công Thương Việt Nam - Chi nhánh Mỹ Hào được tách ra từ Chi nhánh Hưng Yên và nâng cấp trở thành chi nhánh cấp I từ tháng 8/2006, có Trụ sở tại thị trấn Bần, huyện Mỹ Hào, tỉnh Hưng Yên với mạng lưới hoạt động bao gồm trụ sở chính và 4 phòng giao dịch với tổng số lượng cán bộ

là 56 người Hơn 5 năm qua, dưới sự chỉ đạo của Ban lãnh đạo Ngân Hàng Công Thương Việt Nam (VietinBank), cùng với sự cố gắng không ngừng của Ban lãnh đạo và một tập thể cán bộ trẻ trung, năng động và sáng tạo, Vietinbank Chi nhánh Mỹ Hào đã từng bước vượt khó vươn lên, đạt được những kết quả rất

khả quan qua đó đóng góp cho sự nghiệp phát triển chung của ngành Ngân hàng

và trên địa bàn tỉnh Hưng Yên

1 Mục đích nghiên cứu và tầm quan trọng của chủ đề: Xây dựng văn hóa doanh nghiệp trong chiến lược nguồn nhân lực theo mô hình ngân hàng bán lẻ tại Vietinbank – Chi nhánh Mỹ Hào:

Hiện nay, nước ta có hơn 86 triệu người và mức thu nhập ngày càng tăng song tỉ lệ người dân sử dụng sản phẩm ngân hàng vẫn còn hạn chế Theo thống

kê thì bình quân cả nước mới chỉ có khoảng 12% dân số có tài khoản trong ngân hàng

Bên cạnh đó là sự tăng trưởng thu nhập bình quân đầu người và của các loại hình doanh nghiệp đã tạo ra thị trường đầy tiềm năng của các ngân hàng thương mại (NHTM), đặc biệt là thị trường dịch vụ ngân hàng bán lẻ (NHBL) Phát triển dịch vụ NHBL đang là một xu thế và là yêu cầu tất yếu đối với các NHTM hiện nay nhằm tăng cường sự hiện diện, gia tăng thị phần và đa dạng hoá các loại hình sản phẩm dịch vụ của ngân hàng, góp phần vào việc tăng sức cạnh tranh của ngân hàng

Vì vậy, có thể nói loại hình dịch vụ này sẽ phát triển mạnh trong tương lai Các NHTM do đó đang có xu hướng chuyển sang bán lẻ, tăng cường tiếp cận với khách hàng là cá nhân, doanh nghiệp nhỏ Khi chuyển sang bán lẻ, các ngân hàng sẽ có cơ hội mở rộng thị trường, tiềm năng phát triển tăng lên và tăng khả năng phân tán rủi ro trong kinh doanh Mô hình này đòi hỏi các ngân hàng phải xây dựng chiến lược nguồn nhân lực cho riêng mình

Thực tế cho thấy, khi chuyển đổi sang mô hình NHBL một số ngân hàng

có khuynh hướng sử dụng tuyển dụng con em nhân viên và coi đó như là hình thức động viên họ Tuy nhiên hiện nay các ngân hàng đã tìm ra cách tiếp cận mới hơn về nguồn nhân lực mà bắt nguồn từ nhận thức về vai trò của nguồn nhân lực và tìm mọi cách gia tăng sự phù hợp chiến lược nguồn nhân lực với

mô hình ngân hàng bán lẻ Các ngân hàng đã thực hiện chiến lược khác biệt hóa trong tuyển dụng nhân sự với mục tiêu tìm kiếm các nhân tố mới, các tài năng trẻ để tạo ra sự khác biệt vì thế không chỉ trông chờ vào những nguồn lực bên trong được mà họ họ đã mở rộng thu hút các nguồn lực từ bên ngoài, trong đó trú trọng tìm ra các giải pháp để thu hút và lưu giữ các tài năng trong ngân hàng Trong các cách tạo ra năng lực cạnh tranh của các ngân hàng thì lợi thế thông qua con người được xem là yếu tố căn bản Con người được xem là nguồn lực căn bản và có tính quyết định của mọi thời đại Nguồn lực từ yếu tố con người là yếu tố bền vững và khó thay đổi nhất trong mội tổ chức

2 Các phương pháp nghiên cứu vấn đề:

Trên cơ sở các lý thuyết của môn học Quản trị hành vi tổ chức, tôi nhận thấy có thể ứng dụng các lý thuyết của môn học này để xây dựng một mô hình quản lý cá nhân và nhóm làm việc tại Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam

– Chi nhánh Mỹ Hào dựa trên việc “Xây dựng văn hóa doang nghiệp trong

chiến lược nguồn nhân lực theo mô hình ngân hàng bán lẻ tại Vietinbank – Chi nhánh Mỹ Hào”

Tìm hiểu thêm văn hoá tổ chức trong lĩnh vực tài chính ngân hàng để so sánh và vận dụng trong cách tiếp cận quản trị nhân sự chiến lược nguồn nhân lực trong mô hình ngân hàng bán lẻ

Phân tích, đánh giá qua những lý thuyết được học về những chiến lược để củng cố văn hoá tổ chức, đưa ra những đổi mới cần thiết về nguồn lực giúp tăng cường khả năng cạnh tranh của Vietinbank Mỹ Hào thông qua văn hoá doanh nghiệp

II PHÂN TÍCH:

1 Lý thuyết liên quan đến văn hoá doanh nghiệp:

Văn hoá doanh nghiệp chính là tài sản vô hình của mỗi doanh nghiệp,là một trong những chủ đề lớn của quản trị hiện đại Cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường thì việc xây dựng văn hoá doanh nghiệp là một việc làm hết sức cần thiết nhưng cũng không ít khó khăn Trên thực tế, có rất nhiều khái niệm về văn hóa khác nhau và văn hóa doanh nghiệp cũng theo đó mà có nhiều cách hiểu phong phú Vì vậy để đưa ra một khái niệm chung mà được xã hội thừa nhận, ta có thể đưa một cách hiểu chung nhất như sau: Văn hoá doanh nghiệp là hệ thống niềm tin, giá trị và chuẩn mực giải quyết vấn đề được xây dựng trong quá trình hình thành và phát triển của doanh nghiệp, được thể hiện

trong các hình thái vật chất và hành vi của các thành viên

Cũng như văn hoá nói chung, văn hoá doanh nghiệp có những đặc trưng

cụ thể riêng biệt Văn hoá doanh nghiệp là sản phẩm của một cá nhân, một nhóm, một tập thể trong một doanh nghiệp và đáp ứng nhu cầu giá trị bền vững

Nó xác lập một hệ thống các giá trị được mọi người làm trong doanh nghiệp chia sẻ, chấp nhận, đề cao và ứng xử theo các giá trị đó Văn hoá doanh nghiệp còn góp phần tạo nên sự khác biệt giữa các doanh nghiệp và được coi là truyền thống của riêng mỗi doanh nghiệp

Có thể nói, Văn hoá doanh nghiệp là nhằm tạo ra quy tắc ứng xử cho doanh nghiệp mà không phải tạo ra tác dụng chỉ đạo Cách làm này của các doanh nghiệp không chỉ có tác dụng thúc đẩy cho doanh nghiệp mình thực hiện

được phương thức kinh doanh "lấy con người làm trung tâm", mà còn làm cho

năng lực phát triển sản phẩm và năng lực đoàn kết hiệp đồng tập thể của doanh nghiệp trở nên phồn vinh, tăng thêm sự gắn bó của nhân viên với doanh nghiêp,

nâng cao hiệu quả kinh doanh từ đó đưa văn hóa doanh nghiệp vào hoạt động kinh doanh để trở thành bản sắc riêng có của doanh nghiệp đó Văn hoá doanh nghiệp chính là tài sản vô hình của mỗi doanh nghiệp Trong nền kinh tế thị trường, việc xây dựng văn hoá doanh nghiệp ngày càng trở nên cần thiết Theo các nhà nghiên cứu kinh tế, đây chính là sức mạnh cạnh tranh của doanh nghiệp Bất kỳ doanh nghiệp nào nếu thiếu đi yếu tố văn hoá, tri thức thì khó có thể đứng vững và phát triển bền vững được

2 Xây dựng văn hoá doanh nghiệp trong mô hình ngân hàng bán lẻ:

Nhìn chung, văn hoá doanh nghiệp có tác dụng tăng cường uy tín cho doanh nghiệp, hình thành trong quá trình thực hiện mục tiêu của các doanh nghiệp Nó tạo nên giá trị doanh nghiệp, tinh thần doanh nghiệp, đạo đức doanh nghiệp, quản lý doanh nghiệp và thương hiệu doanh nghiệp Văn hoá doanh nghiệp là nguồn gốc của sức sáng tạo, đoàn kết doanh nghiệp; là động lực tinh thần cho sự tồn tại, cạnh tranh và phát triển của doanh nghiệp trong thời kỳ đổi mới Xây dựng văn hóa doanh nghiệp là một quá trình kiên nhẫn, lâu dài và đòi hỏi ý chí lớn lao của từng nhà lãnh đạo, cán bộ công ty”

Xây dựng văn hoá doanh nghiệp chủ yếu là sáng tạo nên các hệ thống biểu tượng văn hoá trong lòng các biểu tượng luôn hàm chứa những giá trị - chuẩn mực cao quý của toàn doanh nghiệp Qua đó gắn kết doanh nghiệp thành một khối thống nhất

Năng lực thông qua con người tại mô hình ngân hàng bán lẻ là khả năng của đội ngũ cán bộ công nhân viên trong toàn hệ thống Nguồn nhân lực đóng góp cho sự thành công mô hình NHBL thể hiện khía cạnh chất lượng cao, dịch

vụ hoàn hảo, khả năng đổi mới, kỹ năng trong công việc cụ thể và năng suất lao động của đội ngũ nhân viên Đây là những yếu tố then chốt mang lại sự thành công trong mô hình NHBL

Kết cấu và các dạng hoạt động của văn hoá doanh nghiệp:

Văn hóa doanh nghiệp là một cấu trúc có bề sâu khó nhìn thấy nhưng bền vững Ít nhất, người ta có thể phác họa ra sáu thành tố của cơ cấu văn hóa doanh nghiệp được kết cấu thành ba tầng: tầng bề mặt, tầng trung gian và tầng sâu nhất Sáu thành tố và ba tầng kết cấu đó là một thể thống nhất toàn vẹn, tác động qua lại mật thiết với nhau để tạo nên bản sắc, cá tính và sức mạnh của doanh nghiệp

- Ở tầng bề mặt: đó là những sự việc và hiện tượng văn hóa có thể quan sát

được dễ dàng như:

Cách trang trí doanh nghiệp, hệ thống đồng phục của các thành viên, các khẩu hiệu, các câu chào được hô lên, các khúc ca chính thức của doanh nghiệp được tự hào hát lên

Các nếp ứng xử, các hành vi giao tiếp được chờ đợi

- Ở tầng trung gian:

Các biểu tượng của doanh nghiệp

Các truyền thuyết, giai thoại về những năm tháng gian khổ và vẻ vang đã qua, về những nhân vật anh hùng của doanh nghiệp (nhất là hình tượng người thủ lĩnh khởi nghiệp); các tập quán, nghi thức được mọi thành viên chia sẻ, các tín ngưỡng được thành viên tin theo và tôn thờ

- Ở tầng sâu nhất: đó là giá trị cơ bản và các triết lý kinh doanh mà doanh

nghiệp đang theo đuổi Những giá trị này gắn liền, theo những mức độ khác nhau, với hệ giá trị của văn hóa dân tộc

Với các tầng kết cấu như thế, có tác giả đã ví von văn hóa doanh nghiệp như là một công trình kiến trúc về mặt xã hội của mỗi công ty Vai trò của người sáng lập công ty là cực kỳ to lớn trong việc xác lập các giá trị cơ bản cho doanh nghiệp và trong việc xây tòa kiến trúc văn hóa doanh nghiệp cho nhiều thế hệ thành viên

Muốn trao truyền các giá trị cơ bản và các nội dung văn hóa kinh doanh, cần phải có một quá trình xã hội hóa (bằng các lớp đào tạo, bằng cách nêu gương, bằng các chuyên đề, bằng các chuyện kể truyền miệng, các bản tin nội

bộ, các cuộc vui chung

Đặc điểm văn hoá doanh nghiệp:

Nâng cao sức tập trung và sức cảm hoá: Văn hoá doanh nghiệp giúp cho

công nhân viên của doanh nghiệp quyết tâm theo đuổi mục đích, nâng cao tinh thần đoàn kết, ra sức công tác, thực hiện mục tiêu doanh nghiệp đề ra một cách

tự giác Như vậy, công nhân viên sẽ phát huy ngày càng tốt hơn năng lực của mình, trung thành với doanh nghiệp, cống hiến tài năng trí tuệ cho doanh

nghiệp

Nâng cao ý thức cộng đồng: Văn hoá doanh nghiệp có thể bồi dưỡng

công nhân viên, hình thành tư tưởng cộng đồng làm cho họ thống nhất ý chí và hoà hợp với nhau Như vậy ta sẽ tăng cường sức mạnh cho doanh nghiệp để thực hiện mục tiêu kinh doanh

Chức năng của văn hoá doanh nghiệp:

Chức năng đoàn kết nội bộ: Văn hoá doanh nghiệp có tác dụng từ mối

quan hệ qua lại giữa các thành viên trong doanh nghiệp, dần dần hình thành nên một giá trị định hướng, qua đó huy động tập thể công chức đồng tâm hiệp lực phấn đấu cho mục đích của toàn doanh nghiệp

Chức năng “khuôn mẫu hoá” văn hoá: Khi đã hình thành được văn hoá

doanh nghiệp, thì nó sẽ thuyết phục một cách gián tiếp đến tư tưởng và hành vi của mỗi công nhân viên trong doanh nghiệp, khiến cho họ tuân thủ một cách

nhất quán các “khuôn mẫu văn hoá” trong quá trình nhận thức cũng như trong cách giao tiếp xã hội Nhờ đó mà doanh nghiệp mới có thể ổn định và phát triển

3 Thay đổi và củng cố văn hoá tổ chức:

Khi thay đổi và củng cố văn hoá tổ chức, Lãnh đạo doanh nghiệp cần biết cách làm thế nào để thực hiện Lãnh đạo cần phải làm cho nhân viên hiểu sự cần thiết phải thường xuyên thay đổi và củng cố Có 5 cách tiếp cận:

Việc làm với người sáng lập và người lãnh đạo: Người sáng lập cũng là

người thiết lập văn hoá của tổ chức Những người sáng lập phát triển các hệ thống và các cơ cấu ủng hộ giá trị cá nhân của họ Họ cũng là người nhìn xa trông rộng với nghị lực mạnh mẽ có vai trò là một hình tượng quan trọng để những người khác noi theo Mặc dù những người sáng lập có ảnh hưởng tốt, nhưng những lãnh đạo doanh nghiệp sau này có thể đưa tổ chức thoát khỏi những giá trị của người sáng lập nếu họ áp dụng khái niệm Lãnh đạo chuyển hoá Các Lãnh đạo chuyển hoá thay thế và củng cố văn hoá tổ chức thông qua việc truyền đạt và ban hành những mục tiêu tương lai của họ

Áp dụng thưởng phù hợp với văn hoá: Hệ thống thưởng làm tăng sức

mạnh văn hoá doanh nghiệp khi chúng phù hợp với các giá trị văn hoá Ý tưởng này đưa phần thưởng phù hợp với các giá trị văn hoá mà công ty muốn củng cố

Duy trì lực lượng lao động ổn định: Văn hoá của một doanh nghiệp phải

được khắc sâu vào tâm trí nhân viên của mình Các câu chuyện về tổ chức hiếm khi được chép lại; những nghi thức và các buổi lễ thường không có trong sổ tay doanh nghiệp; phép ẩn dụ thì không tìm thấy trong danh bạ của Công ty Vì vậy, các tổ chức phụ thuộc vào lực lượng lao động ổn định để truyền đạt và củng cổ những niềm tin và giá trị chi phối Văn hoá tổ chức có thể bị tan rã đúng theo nghĩa đen trong những giai đoạn thay thế nhân viên cao hay Công ty đang thu hẹp quy mô bởi những nhân viên ra đi đã mang theo cả những hồi ức về công

ty Ngược lại, các Lãnh đạo công ty muốn thay đổi văn hoá công ty lại phải tăng cường thay đổi các nhà quản lý cao cấp và những nhân viên có tuổi đời cao đang nắm giữ các giá trị văn hoá doanh nghiệp hiện nay

Quản lý mạng lưới văn hoá: Văn hoá tổ chức đã được xây dựng, vì vậy

cần thiết phải có một mạng lưới truyền đạt văn hoá để củng cố những giả thiết, giá trị và niềm tin cơ bản Mạng lưới văn hoá tồn tại qua một hệ thống thông tin

bí mật của tổ chức Nó cũng được hỗ trợ qua những cơ hội thường xuyên tác động lẫn nhau để các nhân viên có thể chia xẻ những câu chuyện và tái lập những nghi thức Các nhà quản lý cao cấp cũng cần tham gia mạng lưới văn hoá, chia xẻ những câu chuyện của mình, tạo ra những cơ hội khác để thể hiện

rõ những ý nghĩa chung của Công ty Các tạp chí và những phương tiện truyền

thông khác của Công ty cũng củng cố các giá trị văn hoá doanh nghiệp thông qua việc truyền đạt những giá trị và niềm tin văn hoá hiệu quả hơn

Chọn lựa và xã hội hoá nhân viên: Các tổ chức muốn củng cố văn hoá

doanh nghiệp qua việc tuyển dụng những người có niềm tin, giá trị và những giả thiết tương tự như văn hoá của mình Họ nhận ra rằng, sự thích hợp giữa các giá trị cá nhân và giá trị của tổ chức sẽ giúp nhân viên tiếp thu văn hoá doanh nghiệp dễ hơn Sự thích hợp giữa con người và tổ chức cũng làm tăng sự hài lòng với công việc và sự trung thành với tổ chức bởi những người mới được tuyển dụng có những giá trị tương thích với văn hoá doanh nghiệp và thích nghi nhanh hơn với doanh nghiệp Cùng với việc chọn lựa những người có giá trị tương thích, các công ty còn duy trì văn hoá mạnh qua quá trình xã hội hoá tổ chức Xã hội hóa tổ chức là chỉ quy trình mà mỗi các nhân tiếp thu các giá trị, các hành vi xử sự và những kiến thức xã hội cần thiết để đảm nhận tốt vai trò cuả mình trong tổ chức Qua việc truyền đạt các giá trị chi phối của công ty, những người xin việc và những nhân viên mới có nhiều khả năng tiếp thu những giá trị này nhanh và sâu sắc hơn Xã hội hoá là một quy trình quan trọng để văn hoá doanh nghiệp được hấp thụ, cũng như giúp những nhân viên mới điều chỉnh nhanh chóng thích hợp với các đồng nghiệp, các quy trình làm việc và những thực tế khác trong Công ty

4 Văn hoá doanh nghiệp trong mô hình ngân hàng bán lẻ của Vietinbank:

Trong sổ tay văn hóa doanh nghiệp của Vietinbank có đoạn: Văn hóa không phải như quy chế, nội quy lao động mà mỗi CBNV ngân hàng bắt buộc phải thực hiện Ðể kinh doanh có văn hóa ở mọi nơi, mọi lúc, cần hơn sự tuyên truyền giáo dục, vận động CBNV, trang bị cho họ những kiến thức, giúp họ nâng cao nhận thức và hiểu sâu sắc ý nghĩa, yêu cầu của việc thực hiện văn hóa kinh doanh trong từng hoạt động ngân hàng Từ nhận thức, chuyển biến thành hành động, dần trở thành phổ biến và đi vào nền nếp Khi đó văn hóa trở thành một yếu tố quyết định sự phát triển bền vững của ngân hàng

Vietinbank cũng nổi tiếng với vị thế của một Ngân hàng Bán buôn trong suốt những năm qua Trước xu thế hội nhập, nhu cầu tất yếu phải chuyển hướng sang kết hợp với mô hình ngân hàng Bán lẻ là các dịch vụ ngân hàng nhắm đến đối tượng khách hàng cá nhân, thay vì nhóm khách hàng doanh nghiệp Các dịch vụ chủ yếu của ngân hàng bán lẻ là tiết kiệm, thanh toán, cho vay tiêu dùng, thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ

5 Các ngân hàng với mô hình ngân hàng bán lẻ:

Thực trạng phát triển dịch vụ NHBL tại các NHTM ở Việt Nam trong những năm gần đây, áp lực cạnh tranh ngày càng tăng do thực hiện lộ trình nới lỏng các quy định đối với các tổ chức tài chính nước ngoài, nhất là về việc mở

chi nhánh và các điểm giao dịch, việc dỡ bỏ hạn chế về huy động tiền gửi bằng VND; khả năng mở rộng dịch vụ ngân hàng và sự phát triển bùng nổ của công nghệ thông tin, các NHTM Việt Nam đã đạt được những kết quả đáng khích lệ

về phát triển dịch vụ NHBL Nhìn chung, các ngân hàng bắt đầu quan tâm và tập trung khai thác thị trường bán lẻ như đẩy mạnh hiện đại hóa công nghệ ngân hàng, chuẩn bị nguồn nhân lực, phát triển các loại hình dịch vụ mới, đa tiện ích

và đã được xã hội chấp nhận như máy ATM, internet banking, home banking,

PC banking, mobile banking Thực tế đó đã đánh dấu bước phát triển mới của thị trường dịch vụ NHBL tại Việt Nam

Hiện nay nhiều NHTM của Việt Nam đã và đang thực hiện các chiến lược hợp nhất văn hóa nhằm đặt mục tiêu trở thành ngân hàng bán lẻ hàng đầu (VP Bank) hoặc phát triển song song cả dịch vụ ngân hàng bán buôn lẫn ngân hàng bán lẻ (BIDV, Vietcombank, Vietinbank)

Nhiều ngân hàng nước ngoài đã và đang có ý định thâm nhập vào thị trường Việt Nam dưới hình thức ngân hàng 100% vốn nước ngoài, họ dựa trên trên cơ sở am hiểu thị trường trong nước (chiến lược tách biệt) Ví dụ điển hình

là việc Ngân hàng Standard Chartered mở NHBL tại TP HCM vào tháng 6/2007, tiếp tục khai trương chi nhánh thứ hai tại Hà Nội vừa qua cùng với việc không ngừng bổ sung nhân viên và mở thêm các chi nhánh, máy ATM Standard Chartered nhận được Giải thưởng Dịch vụ tài chính bán lẻ xuất sắc nhất năm 2007 của Tạp chí Asian Banker và vừa được Retail Banker International bình chọn là NHBL tốt nhất châu Á năm 2008 Rõ ràng, với kinh

nghiệm hoạt động tại hơn 70 quốc gia và sự am hiểu thị trường trong nước, việc

những ngân hàng lớn như Standard Chartered mở ngân hàng con 100% vốn nước ngoài và tham gia sâu rộng vào lĩnh vực này sẽ mang lại một bức tranh mới cho khu vực NHBL Mạng lưới rộng khắp tại khu vực và trên khắp thế giới còn cho phép ngân hàng này tích cực trong vai trò cầu nối cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ của Việt Nam tiếp cận thị trường mới và các đối tác nước ngoài

Một ngân hàng nước ngoài khác là Citibank cũng đang có ý định phát triển dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại Việt Nam từ giữa tháng 10/2009 Với thế mạnh là có nhiều kinh nghiệm của một ngân hàng lớn trên thế giới cộng với sự

am hiểu về thị trường Việt Nam do đã hoạt động ở đây từ năm 1993 nên việc triển khai dịch vụ ngân hàng bán lẻ cho khách hàng cá nhân tại thị trường Việt Nam mà đầu tiên là tại TP HCM thì Citibank sẽ có được nhiều thuận lợi Dịch

vụ mới mà ngân hàng này mở ra nhắm tới nhóm khách hàng cá nhân có nhiều nhu cầu giao dịch với nước ngoài như có người thân đang đi du học, người thân đang sinh sống ở các nước, nhất là Mỹ, dựa trên dịch vụ ngân hàng trực tuyến

và mạng lưới của Citibank trên toàn thế giới

Một xu hướng khác là các ngân hàng đang có xu hướng liên kết với những đối tác chiến lược (chiến lược hợp nhất) nhằm cung cấp được những dịch

vụ có tính cạnh tranh cao, phát triển thành những tập đoàn tài chính bán lẻ đa năng Ví dụ như ngày 26/8/2009, Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) đã bán thêm 5% cổ phần cho Ngân hàng Pháp BNP Paribas (BNPP) để tăng vốn điều lệ từ 1.475 tỉ đồng lên 2.000 tỉ đồng, qua đó nâng tỷ lệ sở hữu cổ phần của BNPP trong OCB từ 10 lên 15% - là bước đi tạo tiền đề để OCB tiếp tục tăng vốn lên 3.000 tỉ đồng trong năm 2010 và củng cố mục tiêu trở thành một NHBL hiện đại và năng động Đích ngắm mà OCB hướng đến sau khi bán thêm 5% cổ phần cho BNPP là phát triển thành NHBL với khách hàng chủ đạo là các cá nhân, doanh nghiệp nhỏ và vừa Hiện nay, đối tượng khách hàng cá nhân đang chiếm hơn 65% số dư huy động vốn cũng như cho vay của OCB Để thực hiện mục tiêu nói trên, số vốn thu được từ việc bán cổ phần lần này chủ yếu được OCB sử dụng để mở rộng mạng lưới, đầu tư phát triển công nghệ để tiếp cận khách hàng tốt hơn

Hay như Standard Chartered cũng sẽ tiếp tục hỗ trợ đầu tư vào đối tác là Ngân hàng ACB (ngân hàng này đã bán 8,56% cổ phần cho Standard Chartered vào năm 2005) để phát triển thành NHBL đa năng, đồng thời tiếp tục liên kết với nhiều đối tác chiến lược khác Đây chính là cơ sở để Standard Chartered đẩy mạnh phát triển hệ thống NHBL trên thị trường Việt Nam

Sự xuất hiện của những ngân hàng lớn, có kinh nghiệm vào thị trường NHBL sẽ gia tăng áp lực cạnh tranh cho các ngân hàng thương mại trong nước Cũng vì thế, cạnh tranh sẽ là không tránh khỏi và quan trọng hơn, nó có thể tạo

ra áp lực cần thiết để các ngân hàng trong nước nỗ lực hơn nữa nhằm mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng dịch vụ, học hỏi kinh nghiệm quản lý, công nghệ, cũng như các gói sản phẩm của nước ngoài Quá trình mở rộng của những ngân hàng nước ngoài và hội nhập quốc tế chắc chắn sẽ đặt ra những chuẩn mực mới cao hơn cho dịch vụ NHBL tại Việt Nam (2)

Tổng Giám đốc ANZ Vietnam, bà Đàm Bích Thủy nhận định: “Thị trường bán lẻ chỉ mới ở giai đoạn đầu phát triển và còn rất rộng lớn cho bất cứ

ai có nỗ lực” Trong khi đó, đại diện cho khối nội, Tổng Giám đốc ACB, ông Lý Xuân Hải nhận định, hiện chỉ mới có 10 triệu trong 86 triệu dân có tài khoản ngân hàng, nên tiềm năng phát triển dịch vụ ngân hàng bán lẻ là rất lớn Và một quan chức của Ngân hàng Nhà nước thì so sánh, trong khi tỉ lệ doanh thu từ dịch vụ ngân hàng bán lẻ ở các nước phát triển là 50% tổng doanh thu thì tại Việt Nam, tỉ lệ này chỉ mới khoảng 12%

Kết quả khảo sát với một số ngân hàng cũng cho thấy, các ngân hàng đang xem dịch vụ bán lẻ là trọng tâm Nhóm ngân hàng thương mại nhà nước